Αυθαιρεσίες, κενά στις προδιαγραφές ασφαλείας, εμπαιγμοί και καταπάτηση εργασιακών δικαιωμάτων έρχονται στο φως όσον αφορά τη λειτουργία της μπισκοτοβιομηχανίας «Βιολάντα», που μετατράπηκε σε παγίδα θανάτου για πέντε εργάτριες της νυχτερινής βάρδιας. Η εκτεταμένη έρευνα της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού του Πυροσβεστικού Σώματος κατάφερε μέσα σε λίγες ημέρες να αποτυπώσει με ακρίβεια ότι η έκρηξη προήλθε από διαρροή προπανίου, αποτέλεσμα εγκληματικών ελλείψεων και παραλείψεων, αποκαλύπτοντας, παράλληλα, τις συνθήκες κάτω από τις οποίες λειτουργούσε το εργοστάσιο.
Οι αποκαλύψεις, όμως, δεν σταματούν εδώ. Πίσω από τη φονική έκρηξη «κρύβεται» η διαχρονική αδυναμία των αρμόδιων φορέων της δημόσιας διοίκησης να ασκήσουν ουσιαστικό έλεγχο και να διασφαλίσουν τη σωστή και ασφαλή λειτουργία της επιχείρησης, η οποία λάμβανε «χρυσές» επιχορηγήσεις για την ανάπτυξη και τη βελτίωση των υπηρεσιών της, καθώς και των υπευθύνων της «Βιολάντα». Πλέον, οι συγγενείς των θυμάτων μιλούν ευθέως για συνθήκες που παραπέμπουν σε «εργασιακό μεσαίωνα», αναφέροντας ότι από το εργοστάσιο δεν δηλώνονταν όλες οι εργατοώρες και δεν πληρώνονταν οι προσαυξήσεις που προβλέπει ο νόμος!
Παράλληλα, υποστηρίζουν πως οι εμπλεκόμενες υπηρεσίες τούς κρατούν στο σκοτάδι, καθώς οι αρμόδιες διευθύνσεις της Περιφέρειας Θεσσαλίας επικαλέστηκαν… πνευματικά δικαιώματα για να μην τους δώσουν τις άδειες που είχαν εκδώσει για το εργοστάσιο. Ο Χρήστος Πατούνας, δικηγόρος των οικογενειών δύο θυμάτων, της Αγάπης Μπουνόβα και της Αναστασίας Νάσιου, δεν κρύβει τα λόγια του και κάνει λόγο για «προδιαγεγραμμένο έγκλημα και όχι δυστύχημα».
«Οι ευθύνες είναι διάχυτες, από τη Διεύθυνση Ανάπτυξης της Περιφέρειας Θεσσαλίας, την Πυροσβεστική, το Σώμα Επιθεωρητών Εργασίας, που δεν έκανε ποτέ ελέγχους, την Πολεοδομία και στη συνέχεια, βεβαίως, τα πρόσωπα της επιχείρησης. Στην κορυφή των ευθυνών βρίσκεται ο ιδιοκτήτης, στη συνέχεια ο διευθυντής παραγωγής, που είχε υποχρέωση να ελέγχει όλα τα μηχανήματα, αλλά και όλοι οι μηχανικοί που υπέγραφαν φαρδιά πλατιά… Πώς υπέγραφαν μελέτες ασφαλείας, εγκαταστάσεων, ηλεκτρολογικές, πυροπροστασίας χωρίς επί της ουσίας να ελέγξουν;», αναρωτιέται, μιλώντας στη Realnews.
Πλέον, η Δικαιοσύνη καλείται να κάνει τη δουλειά της και να αναδείξει όλες αυτές τις ευθύνες. Αλλωστε, η διευρυμένη εντολή που δόθηκε προ ημερών από την εισαγγελέα Τρικάλων για λεπτομερή έρευνα αυτόν τον σκοπό επιτελεί. Στο στόχαστρο, εκτός από τις ευθύνες ή τις παρανομίες της επιχείρησης, τίθενται και όλες οι υπηρεσίες και οι φορείς που εμπλέκονται στις άδειες κατασκευής και λειτουργίας του εργοστασίου, προκειμένου να πέσει άπλετο φως στην υπόθεση.
Οπως αναφέρουν αρμόδιες πηγές, οι αξιωματικοί της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού (ΔΑΕΕ) που ασχολούνται με την υπόθεση κατέσχεσαν όλους τους φακέλους από τη Διεύθυνση Ανάπτυξης της Περιφέρειας Θεσσαλίας που αφορούν τη λειτουργία της επιχείρησης από ιδρύσεώς της, ενώ θα εξεταστεί αν έχουν τηρηθεί από τις αρμόδιες υπηρεσίες όλες οι διαδικασίες που προβλέπονται από τον νόμο. Στο πλαίσιο αυτό, την περασμένη Πέμπτη έγινε έφοδος κλιμακίου της ΔΑΕΕ στα σπίτια του ιδιοκτήτη της «Βιολάντα» και του τεχνικού ασφαλείας, όπου κατασχέθηκαν υπολογιστές, ηλεκτρονικά μέσα αποθήκευσης και έγγραφα.
«Ακόμη και σήμερα, μετά τα όσα συνέβησαν, από τη Διεύθυνση Ανάπτυξης της Περιφέρειας Θεσσαλίας επικαλούνται την πνευματική ιδιοκτησία των μηχανικών και μελετητών προκειμένου να μη δώσουν σε εμάς τους δικηγόρους αντίγραφα των αδειών λειτουργίας. Οταν υπάρχουν εγκλήματα όμως και μάλιστα κακουργήματα, η υποτιθέμενη πνευματική ιδιοκτησία δεν υφίσταται. Ολα τα έγγραφα είναι δεδομένα. Πήραν “χρυσές” επιχορηγήσεις στη “Βιολάντα”. Πού πήγαν όλα αυτά τα λεφτά και για ποιους σκοπούς; Γιατί, όπως αποκαλύπτεται, στα μέτρα ασφαλείας έκαναν… οικονομία», λέει ο δικηγόρος Χρ. Πατούνας.
Δημόσιο χρήμα
Σημειώνεται ότι η επιχείρηση «Βιολάντα» τα τελευταία χρόνια συνέχιζε τις κερδοφόρες επιδόσεις της και απολάμβανε υψηλές επιχορηγήσεις. Σύμφωνα με τις αποφάσεις της Διεύθυνσης Αναπτυξιακού Προγραμματισμού της Περιφέρειας Θεσσαλίας, αρχικά η επιχείρηση εντάχθηκε στο αναπτυξιακό καθεστώς του Ν. 3299/2004, λαμβάνοντας επιχορήγηση ύψους 720.000 ευρώ, το 40% του επενδυτικού σχεδίου αξίας 1.800.000 ευρώ για τον εκσυγχρονισμό και την επέκταση μονάδας παραγωγής.
Στη συνέχεια εντάχθηκε και στα δύο επόμενα αναπτυξιακά σχέδια (Ν. 3908/2011 και Ν. 4399/2016). Το πρώτο ύψος της επιχορήγησης ορίστηκε στο ποσό των 316.365 ευρώ, ποσοστό 35% επί του συνολικού κόστους της ενισχυόμενης παραγωγικής επένδυσης ύψους 903.900 ευρώ. Για το δεύτερο, ύψους 1.965.000, εγκρίθηκε ποσό ενίσχυσης με τη μορφή της φορολογικής απαλλαγής ύψους 884.250 ευρώ.
Μάλιστα, στο πλαίσιο των δύο τελευταίων αναπτυξιακών σχεδίων υπήρξαν διαδοχικές τροποποιήσεις, με πιο πρόσφατη αυτή στις 21 Ιανουαρίου 2026, πέντε μόλις ημέρες πριν από το δυστύχημα και δύο μήνες μετά την παράταση της προθεσμίας ολοκλήρωσης του έργου κατά έναν χρόνο. Η τελευταία αλλαγή προέβλεπε φοροαπαλλαγή στα 790.085,25 ευρώ και ενίσχυση 108.114,75 ευρώ, ενώ δεν χρειάστηκε, όπως και σε άλλες περιπτώσεις, γνωμοδότηση της περιφερειακής γνωμοδοτικής επιτροπής λόγω των εξαιρέσεων της νομοθεσίας.
Την ίδια στιγμή, συγκλονισμένες και βυθισμένες στο πένθος, οι οικογένειες των θυμάτων της «Βιολάντα» παρακολουθούν τις εξελίξεις και ζητούν δικαίωση, απαιτώντας την τιμωρία των υπευθύνων. «Βρίσκονται σε βαθύ και βαρύ πένθος. Θρηνούν… Από τη μια στιγμή στην άλλη έχασαν συζύγους και μανάδες. Οι άτυχες γυναίκες, όπως μου είπαν τα μέλη των οικογενειών, δεν είχαν εκφράσει ποτέ κάποιο φόβο. Ο κίνδυνος δεν ήταν ορατός. Δεν μπορούσαν να φανταστούν τα όσα τραγικά συνέβησαν. Ωστόσο, παραπονούνταν συχνά για τις συνθήκες εργασίας. Δούλευαν νύχτα, χωρίς να είναι δηλωμένες όλες οι ώρες εργασίας και κυρίως χωρίς να είναι πληρωμένες όλες οι προσαυξήσεις», τονίζει ο Χρ. Πατούνας.
Στο πλευρό των οικογενειών βρίσκονται από την πρώτη στιγμή όλοι οι εργαζόμενοι στηλιτεύοντας τα κακώς κείμενα και ζητώντας να αποκαλυφθεί όλη η αλήθεια γύρω από την τραγωδία. «Από τη διοίκηση βρίσκαμε κλειστές πόρτες στο εργοστάσιο. Ακόμα και τώρα κάποιοι βάζουν τροχοπέδη. Για να μας δώσουν την έκθεση των επιθεωρητών εργασίας οι οποίοι επισκέφθηκαν το εργοστάσιο “Βιολάντα” τον Ιούλιο του 2025, θέλουν από την κεντρική διοίκηση της ανεξάρτητης Αρχής στην Αθήνα να υπογράψουμε σύμφωνο εμπιστευτικότητας, δηλαδή ένα έγγραφο που θα λέει ότι η εν λόγω έκθεση δεν θα διαρρεύσει στον Τύπο. Δηλαδή, να το πάρω αυτό το χαρτί να το κάνω τι; Να το δω μόνο εγώ; Ουσιαστικά βάζουν εμπόδια στο να υπάρξει διαφάνεια και πρόσβαση στα στοιχεία από τους συνδικαλιστικούς φορείς. Βρισκόμαστε μπροστά σε τοίχους και σε προσκόμματα με διάφορους τρόπους», τονίζει στην «R» o πρόεδρος του Εργατικού Κέντρου Τρικάλων, Δημήτρης Αρμάγος.
Η έρευνα
Την Πέμπτη, οι επιθεωρητές και οι ειδικοί της ΔΑΕΕ, με τη χρήση υγρού αζώτου, εντόπισαν στη σύνδεση επιμήκυνσης υπόγειου σωλήνα μεταφοράς προπανίου τη διαρροή που τίναξε στον αέρα τμήμα της βιομηχανίας «Βιολάντα». Πλέον, έπειτα από τον προσδιορισμό του σημείου, θα πραγματοποιηθούν νέες έρευνες, αυτή τη φορά εξειδικευμένες, προκειμένου να διαπιστωθεί αν οι υπόγειοι σωλήνες μεταφοράς προπανίου στις εγκαταστάσεις της βιομηχανίας τηρούσαν όλους τους όρους ασφαλείας. Δηλαδή, αν είχαν αισθητήρες για εντοπισμό διαρροής, κυρίως αν ο κανονισμός ασφαλείας όριζε να είναι υπόγειες και όχι υπέργειες ή σε ανοιχτό αυλάκι με στέγαστρο, όπως αναφέρεται σαφώς σε συγκεκριμένες διατάξεις της σχετικής νομοθεσίας. Ωστόσο, σύμφωνα με τους ειδικούς, το πιο σημαντικό που θα πρέπει να διευκρινιστεί, καθώς η διαρροή εντοπίστηκε σε ένωση επιμήκυνσης των σωληνώσεων, είναι αν έχουν τηρηθεί οι όροι ασφαλείας και οι ενώσεις έχουν γίνει βάσει πρωτοκόλλου.
Οσον αφορά το υπόγειο-«φάντασμα», το οποίο σε κανένα σχέδιο επέκτασης της βιομηχανίας δεν έχει δηλωθεί, ο 55χρονος πολιτικός μηχανικός που έκανε τη μελέτη των επεκτάσεων δήλωσε στην κατάθεσή του πως γνώριζε την ύπαρξη του υπογείου, πλην, όμως, ο ιδιοκτήτης της βιομηχανίας του είχε πει πως πρόκειται για χώρο μη λειτουργικό.
Αναλύσεις
Παράλληλα, στην τελευταία μελέτη επέκτασης της βιομηχανίας δεν υπάρχουν στο σχέδιο ούτε οι υπέργειες δεξαμενές, από τις οποίες «έφευγαν» οι σωληνώσεις για την τροφοδοσία του εργοστασίου. Οι σωληνώσεις θα σταλούν στα εργαστήρια προκειμένου να ερευνηθεί το σημείο της διάτρησης και ποιες αιτίες μπορεί να την έχουν προκαλέσει. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο ιδιοκτήτης της εταιρείας δήλωσε ότι πριν από μερικούς μήνες είχε γίνει ασφαλτόστρωση στο σημείο και δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο από τα βάρη των φορτηγών που περνούσαν να επηρεάστηκαν οι σωλήνες υπόγεια.
Για το σενάριο αυτό θα αποφανθούν τα εργαστήρια, όπως και για τα αίτια της διάβρωσης ή της αστοχίας στις συνδέσεις. Επίσης, θα ληφθεί χώμα και άλλο υλικό από τον τόπο της διαρροής και θα σταλούν στο Γενικό Χημείο του Κράτους προκειμένου να πιστοποιηθεί και επισήμως η ποσότητα του προπανίου που είχε διαρρεύσει. Οπως λένε αρμόδια στελέχη, αυτό είναι τυπικό, αφού τα μηχανήματα που χρησιμοποίησαν χτύπησαν «κόκκινο», κάτι που σημαίνει ότι η διαρροή ήταν πολύ μεγάλη.
Το τμήμα όπου σημειώθηκαν η ισχυρή έκρηξη και η πυρκαγιά κατασκευάστηκε ως επέκταση των αρχικών εγκαταστάσεων και λειτουργούσε από το 2007. Σύμφωνα με όλα τα στοιχεία, στα σχέδια ενεργητικής πυρασφάλειας που υποβλήθηκαν τον περασμένο Σεπτέμβριο από την εταιρεία δεν υπήρχαν οι δύο υπέργειες δεξαμενές της νεότερης πτέρυγας. Αντιθέτως, είχαν προστεθεί δύο ακόμα υπόγειες κοντά στις παλιές. Αυτές πράγματι είχαν εγκατασταθεί με σκοπό να εφοδιάζουν με προπάνιο τη νεότερη πτέρυγα, αλλά δεν είχαν ακόμα συνδεθεί.
