Μια απλή οικογενειακή εξόρμηση στη φύση μετατράπηκε σε μια σπάνια αρχαιολογική εμπειρία για έναν οκτάχρονο μαθητή, που κατάφερε να εντοπίσει έναν θησαυρό κρυμμένο για αιώνες.
Η ανακάλυψη ενός αγαλματιδίου 1.700 ετών στον κρατήρα Ραμόν αποδεικνύει ότι η ιστορία μπορεί να αποκαλυφθεί εκεί που δεν την περιμένεις, ακόμα και μέσα από τα μάτια ενός παιδιού.
Κατά τη διάρκεια ενός οικογενειακού διημέρου της ομάδας εφέδρων αλεξιπτωτιστών στην περιοχή του κρατήρα Ραμόν, ο οκτάχρονος Ντορ Βόλινιτς (Dor Wolynitz) από το Ρεχοβότ ανακάλυψε ένα εντυπωσιακό θραύσμα αρχαίου αγαλματιδίου ηλικίας άνω των 1.700 ετών.
«Έψαχνα για ιδιαίτερα πράγματα στο έδαφος που θα μπορούσα να δείξω στην τάξη μου. Ξαφνικά, πρόσεξα μια ενδιαφέρουσα πέτρα με ρίγες πεσμένη στο χώμα και την πήρα. Μου φάνηκε ασυνήθιστο αντικείμενο, οπότε το έδειξα στον Ακίβα, έναν αρχαιολόγο και φίλο του μπαμπά μου, που ήταν μαζί μας στην εκδρομή».
Ένας αρχαίος μανδύας σμιλεμένος σε πέτρα της ερήμου
«Στην αρχή νόμιζα ότι ήταν απολίθωμα», δήλωσε ο Ακίβα Γκόλντενχερς (Akiva Goldenhersh), επόπτης στη Μονάδα Πρόληψης Κλοπής Αρχαιοτήτων της Αρχής Αρχαιοτήτων του Ισραήλ, «αλλά μετά παρατήρησα τις σμιλεμένες πτυχές του ενδύματος – και ενθουσιάστηκα πολύ!».
Πρόκειται για ένα μικρό θραύσμα αγαλματιδίου, διαστάσεων περίπου 6×6 εκατοστών, που απεικονίζει τμήμα ανθρώπινης μορφής με προσεκτικά σμιλεμένες πτυχώσεις υφάσματος, δίνοντας την εντύπωση ενός μανδύα που τυλίγει το σώμα με απαλές, ρέουσες γραμμές.
Η εξέταση του υλικού του στα εργαστήρια της Αρχής Αρχαιοτήτων του Ισραήλ από τον γεωλόγο Δρ. Νίμροντ Βίλερ (Nimrod Wieler) αποκάλυψε ότι πρόκειται για ένα ελαφρύ ορυκτό τύπου φωσφορίτη, κοινό στην περιοχή της Νεγκέβ.
«Το γεγονός ότι είναι κατασκευασμένο από τοπικό υλικό υποδηλώνει εύλογα ότι το αγαλματίδιο φιλοτεχνήθηκε στο Ισραήλ και δεν εισήχθη», αναφέρει ο Ακίβα, ο οποίος συνέχισε την έρευνα. Το στυλ της ένδυσης και της γλυπτικής ταιριάζει στη ρωμαϊκή περίοδο. Η μορφή απεικονίζεται να φορά έναν τύπο βαριού μανδύα που ονομάζεται ιμάτιο, χωρίς ορατό χιτώνα ή εσώρουχο. Ο τρόπος σμίλευσης των πτυχώσεων και η επιλογή ενός τόσο λεπτεπίλεπτου υλικού μαρτυρούν ένα πολύ υψηλό επίπεδο δεξιοτεχνίας από την πλευρά του καλλιτέχνη», προσθέτει.
Η απουσία χαρακτηριστικών σημαδιών στο θραύσμα δυσχεραίνει την ταυτοποίηση, αλλά υφολογικά θα μπορούσε να απεικονίζει τον θεό Δία (Jupiter) ή τον Ζευς-Ντουσάρα — έναν θεό των Ναβαταίων που ταυτίστηκε και συγχωνεύτηκε με τον Δία στο πλαίσιο της επαφής του πολιτισμού των Ναβαταίων, ο οποίος ήταν διαδεδομένος στην περιοχή της Νεγκέβ, με τον ελληνιστικό-ρωμαϊκό κόσμο.
Παρόμοια ευρήματα έχουν εντοπιστεί και στην Πέτρα.
Αυτό το μικροσκοπικό εύρημα αντανακλά, επομένως, τον συνδυασμό των τοπικών παραδόσεων με επιρροές από τον κλασικό κόσμο.
Η διεθνής Οδός των Μπαχαρικών, που ένωνε την Άπω Ανατολή με τα λιμάνια της Μεσογείου, διέρχεται από την περιοχή του κρατήρα Ραμόν και αποτελούσε σημαντική αρτηρία κυκλοφορίας κατά τη Ρωμαϊκή και τη Ναβαταϊκή περίοδο.
Το θραύσμα του αγαλματιδίου έρχεται να προστεθεί στις αποδείξεις της ανθρώπινης δραστηριότητας που αναπτύχθηκε κατά μήκος αυτής της ερημικής διαδρομής.
Από τα χέρια ενός παιδιού στην αιωνιότητα των Εθνικών Θησαυρών
Ο νεαρός Ντορ παρέδωσε το ενδιαφέρον εύρημα στο Τμήμα Εθνικών Θησαυρών και έλαβε πιστοποιητικό από την Αρχή Αρχαιοτήτων του Ισραήλ για το ήθος του ως πολίτης.
«Κάθε αρχαιολογικό εύρημα αποτελεί μέρος της κοινής μας κληρονομιάς σε αυτή τη γη.
Η παράδοσή του στους Εθνικούς Θησαυρούς μάς επιτρέπει να το μελετήσουμε, να το συντηρήσουμε και να κάνουμε τη γνώση προσβάσιμη στο ευρύ κοινό», αναφέρει ο Γκόλντενχερς.
«Η υπεύθυνη στάση του Ντορ και της οικογένειάς του αποτελεί παράδειγμα σωστής πολιτικής ευθύνης και διαφύλαξης των πολιτιστικών αγαθών της χώρας μας. Ο Ντορ είναι πρότυπο για όλους μας».
Ο υπουργός Πολιτιστικής Κληρονομιάς του Ισραήλ, Αμιτσάι Ελιγιάχου (Amichay Eliyahu), σχολίασε την ανακάλυψη αναφέροντας: «Σε μια οικογενειακή εκδρομή εφέδρων, ένα παιδί ανακάλυψε ένα κομμάτι του παρελθόντος μας. Είναι μια στιγμή που δείχνει πόση ιστορία βρίσκεται ακριβώς κάτω από τα πόδια μας. Συγχαίρω τον Ντορ για την επαγρύπνηση και την υπευθυνότητά του — χάρη σε αυτόν, το εύρημα ανακαλύφθηκε, θα διατηρηθεί και θα μπορεί να διηγηθεί σε όλους μας την ιστορία των ανθρώπων και των πολιτισμών που πέρασαν από εδώ πριν από χιλιάδες χρόνια».
