Τα Τέμπη ή Κοιλάδα των Τεμπών είναι μια κοιλάδα της Θεσσαλίας που σχηματίζεται ανάμεσα στον Όλυμπο και την Όσσα. Η κοιλάδα έχει μήκος 10 χιλιόμετρα, ενώ στο στενότερο σημείο της σχηματίζεται φαράγγι με πλάτος 25 μέτρα και βάθος περίπου 500 μέτρα. Στο εσωτερικό της ρέει ο ποταμός Πηνειός, ο οποίος στη συνέχεια εκβάλλει στο Αιγαίο. Τα Τέμπη αποτελούν το κύριο πέρασμα από τη Μακεδονία στη Θεσσαλία και γι’ αυτό τον λόγο η περιοχή είχε μεγάλη σημασία από την αρχαιότητα.
Το σιδηροδρομικό δυστύχημα στα Τέμπη
Το βράδυ της Τρίτης, 28 Φεβρουαρίου 2023, η επιβατική αμαξοστοιχία Intercity 62 με 352 επιβάτες, κατά κύριο λόγο νέους, που πραγματοποιούσε το νυχτερινό δρομολόγιο Αθήνα – Θεσσαλονίκη, συγκρούστηκε μετωπικά με εμπορικό συρμό στα Τέμπη. Εκείνη την νύχτα, σημειώθηκε το μεγαλύτερο σιδηροδρομικό δυστύχημα της χώρας, με 57 νεκρούς, και δεκάδες άλλους τραυματίες.
Από τις πρώτες ημέρες, αποκαλύφθηκε πως τα συστήματα ασφαλείας, που θα μπορούσαν να αποτρέψουν το σιδηροδρομικό δυστύχημα, και χρηματοδοτήθηκαν με κονδύλια της ΕΕ, δεν είχαν τεθεί σε λειτουργία, κι όλα γίνονταν χειροκίνητα και βασίζονταν στον ανθρώπινο παράγοντα.
Πριν από το δυστύχημα είχαν γίνει έγγραφες προειδοποιήσεις, κινητοποιήσεις και νομικές ενέργειες των εργαζομένων στον σιδηρόδρομο, όσον αφορά την υποστελέχωση, την ανεπαρκή συντήρηση και την έλλειψη βασικών συστημάτων λειτουργίας και ασφαλείας των σιδηροδρόμων.
Μετά το δυστύχημα, ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Κώστας Καραμανλής παραιτήθηκε, δηλώνοντας ότι αναλαμβάνει την πολιτική ευθύνη για «τα διαχρονικά λάθη του ελληνικού κράτους και του πολιτικού συστήματος».
Η δίκη
Στις 23 Μαρτίου 2026, θα ακουστεί το «άρχεται η συνεδρίασις» του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων της Λάρισας για την κύρια δίκη που αφορά το σιδηροδρομικό δυστύχημα. Η δίκη θα διεξαχθεί στο συγκρότημα «Γαιόπολις» του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.
Συνολικά 36 άτομα, μη πολιτικά πρόσωπα, θα βρεθούν στο εδώλιο του κατηγορουμένου, ανάμεσά τους οι τρεις σταθμάρχες που είχαν βάρδια τη νύχτα της 28ης Φεβρουαρίου 2023 στον κεντρικό σταθμό Λάρισας, ο επιθεωρητής τους, 28 πρώην στελέχη και εργαζόμενοι σε ΟΣΕ, ΕΡΓΟΣΕ, ΡΑΣ, δύο γενικοί διευθυντές του υπουργείου Μεταφορών και Υποδομών και δύο πρώην υψηλόβαθμα στελέχη της Hellenic Train.
Οι παράλληλες δίκες
Παράλληλα με τη βασική δικογραφία, έχουν σχηματιστεί κι άλλες, που σχετίζονται με πτυχές της τραγωδίας και της διαχείρισης του δυστυχήματος.
Μία από αυτές αφορά την αλλοίωση του τόπου του δυστυχήματος. Κεντρικά πρόσωπα είναι ο πρώην υφυπουργός Χρήστος Τριαντόπουλος, ο πρώην περιφερειάρχης Θεσσαλίας Κωνσταντίνος Αγοραστός, καθώς και πέντε στελέχη της Πυροσβεστικής και της Αστυνομίας, με όλους να αρνούνται κατά τις απολογίες τους όσα τους αποδίδονται, υποστηρίζοντας ότι ενήργησαν στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους και υπό συνθήκες έκτακτης ανάγκης.
Η δεύτερη δικογραφία αφορά τον πρώην υπουργό Μεταφορών Κώστα Καραμανλή, ο οποίος έχει παραπεμφθεί σε δικαστικό συμβούλιο επίσης για το αδίκημα της παράβασης καθήκοντος.
Σε εξέλιξη είναι στη Λάρισα και η δίκη για το «χαμένο» υλικό από τις κάμερες του σιδηροδρομικού σταθμού Θεσσαλονίκης. Αφορά τα βίντεο της εμπορικής αμαξοστοιχίας το βράδυ της πολύνεκρης τραγωδίας, τα οποία παραδόθηκαν από τους υπευθύνους της εταιρείας διαχείρισής τους στον εφέτη ανακριτή, χωρίς σε αυτά να περιλαμβάνονται τα βίντεο από το μηχανοστάσιο στο οποίο έγινε η φόρτωση του τρένου.
Παράλληλα, σε διαφορετική δίκη, εκτυλίσσεται η υπόθεση που αφορά δύο ελεγκτές της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας, οι οποίοι κατηγορούνται για παράβαση καθήκοντος όσον αφορά τον έλεγχο της σύμβασης 717, η οποία υπεγράφη το 2014 με αρχικό χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης το 2016, αλλά έλαβε συνολικά επτά παρατάσεις. Για το συγκεκριμένο σκέλος διώκονται 23 πρόσωπα για αδικήματα που σχετίζονται με απάτη και ψευδείς βεβαιώσεις, ενώ έχει συνενωθεί και δεύτερη δικογραφία που αφορά αποζημίωση περίπου 3 εκατ. ευρώ προς την κοινοπραξία του έργου.
Τραγωδίες στα Τέμπη
Είχαν προηγηθεί κι άλλες τραγωδίες στα Τέμπη, προτού σημειωθεί το μεγαλύτερο σιδηροδρομικό δυστύχημα της χώρας.
Στις 4 Οκτωβρίου 1999, λεωφορείο που μετέφερε οπαδούς του ΠΑΟΚ συγκρούστηκε με μικρό φορτηγό, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν 6 επιβάτες κι ο οδηγός του λεωφορείου.
Στις 13 Απριλίου 2003, φορτηγό που μετέφερε ξυλεία από τον Προβατώνα Έβρου στην Αθήνα, συγκρούστηκε πλαγιομετωπικά στο 388ο χιλιόμετρο με λεωφορείο το οποίο μετέφερε μαθητές Α’ Λυκείου από το Μακροχώρι Ημαθίας που επέστρεφαν από εκδρομή στην Αθήνα, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν οι 21 εξ αυτών.
