Δραματική τροπή λαμβάνει η σύρραξη στη Μέση Ανατολή, καθώς οι υποστηριζόμενοι από το Ιράν αντάρτες Χούθι προελαύνουν κατά μήκος των ακτών της Υεμένης, θέτοντας υπό τον έλεγχό τους καίρια περάσματα της παγκόσμιας ναυσιπλοΐας.
Η κατάληψη κομβικών σημείων στα Στενά Μπαμπ ελ-Μαντέμπ απειλεί να προκαλέσει ασφυξία στις διεθνείς αγορές ενέργειας, την ώρα που ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δεν υπέκυψε στις εκκλήσεις της Σαουδικής Αραβίας για αμερικανικά στρατιωτικά πλήγματα κατά των ανταρτών.
Στο νήσι Περίμ οι Χούθι
Όπως μεταδίδει το πρακτορείο Reuters, επικαλούμενο τέσσερις πηγές της κυβέρνησης της Υεμένης, οι αντάρτες Χούθι έφτασαν την Παρασκευή στο στρατηγικής σημασίας νήσι Περίμ, που βρίσκεται εντός των Στενών Μπαμπ ελ-Μαντέμπ.
Η εξέλιξη αυτή ενδέχεται να εδραιώσει περαιτέρω τον έλεγχό τους σε μία από τις πλέον ζωτικές ναυτιλιακές αρτηρίες του πλανήτη, εντείνοντας την απειλή για τις αγορές ενέργειας εν μέσω της ευρύτερης ανάφλεξης στη Μέση Ανατολή.
Νωρίτερα, δύο πηγές από την υποστηριζόμενη από τη Σαουδική Αραβία και διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση της Υεμένης ανέφεραν ότι οι κυβερνητικές δυνάμεις αποσύρθηκαν από το Πέριμ, ενώ οι Χούθι κατέλαβαν παράλληλα την ηπειρωτική παραθαλάσσια πόλη Ντουμπάμπ, η οποία βρίσκεται ακριβώς απέναντι από το νήσι.
Εάν οι Χούθι αποκτήσουν τον πλήρη έλεγχο των Στενών Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, τα οποία βρίσκονται στην απέναντι πλευρά της Αραβικής Χερσονήσου από τα Στενά του Ορμούζ, το Ιράν θα αποκτήσει ένα κρίσιμο πλεονέκτημα στον πόλεμο με τις ΗΠΑ.
Μια τέτοια εξέλιξη θα περιόριζε τις προμήθειες πετρελαίου μέσω ενός δεύτερου μεγάλου διαδρόμου μεταφοράς, εκτινάσσοντας τις διεθνείς τιμές.
Η Σαουδική Αραβία, ο μεγαλύτερος εξαγωγέας πετρελαίου στον κόσμο, βασίζεται στη διαδρομή της Ερυθράς Θάλασσας από τότε που η σύγκρουση με το Ιράν έκλεισε ουσιαστικά τα Στενά του Ορμούζ, από τα οποία διερχόταν προηγουμένως το ένα πέμπτο της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου.
Διακυμάνσεις στο πετρέλαιο και διπλωματικές προσπάθειες
Οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου όδευαν να κλείσουν την εβδομάδα με πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι για πρώτη φορά από τα μέσα Μαΐου.
Ωστόσο, σημείωσαν μικρή υποχώρηση την Παρασκευή, έπειτα από δημοσίευμα των Financial Times που ανέφερε ότι υπουργοί Εξωτερικών της Μέσης Ανατολής προσπαθούν να καταλήξουν σε μια προσωρινή συμφωνία για τη διαχείριση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.
Το πρακτορείο Reuters σημειώνει ότι δεν ήταν σε θέση να επαληθεύσει άμεσα τη συγκεκριμένη πληροφορία.
Σύμφωνα πάντως με το ρεπορτάζ των FT, οι υπουργοί Εξωτερικών των χωρών του Περσικού Κόλπου σχεδιάζουν να συναντηθούν με τον Ιρανό ομόλογό τους, στο πλαίσιο μιας πρωτοβουλίας του Ομάν και του Ιράν για την εξασφάλιση συναίνεσης σε μια προσωρινή συμφωνία ναυσιπλοΐας.
Η συνάντηση είναι προγραμματισμένη να πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα στην παραθαλάσσια πόλη Σαλάλα του Ομάν, όπως ανέφεραν δύο πηγές που ενημερώθηκαν για το θέμα.
Σχεδιάζουν αντεπίθεση οι κυβερνητικές δυνάμεις της Υεμένης
Την ίδια στιγμή, οι κυβερνητικές δυνάμεις της Υεμένης άφησαν να εννοηθεί ότι θα επιχειρήσουν να ανακαταλάβουν τις περιοχές που κατέλαβαν οι Χούθι κατά τη διάρκεια της αστραπιαίας εφόδου τους αυτή την εβδομάδα, κατά μήκος των ακτών της Ερυθράς Θάλασσας.
Ανακοίνωσαν ότι θα αναπτύξουν βαρέα όπλα και αεροσκάφη για να εξαλείψουν κάθε μετακίνηση των «τρομοκρατών» πολιτοφυλάκων Χούθι σε στρατηγικές περιοχές, συμπεριλαμβανομένου του δρόμου που οδηγεί στην παραθαλάσσια πόλη Μόχα, την οποία η ανταρτική οργάνωση κατέλαβε την Πέμπτη μαζί με τα νησιά Χανίς στην Ερυθρά Θάλασσα.
Ο στρατιωτικός εκπρόσωπος, συνταγματάρχης Ματζέντ αλ-Ναζίλι, κάλεσε τους πολίτες να αποφεύγουν τη χρήση της διαδρομής μεταξύ της πόλης Ταίζ και της Μόχα, καθώς και να μένουν μακριά από τον εξοπλισμό των Χούθι.
Οι μάχες μεταξύ των Χούθι και των κυβερνητικών δυνάμεων έχουν ενταθεί τις τελευταίες ημέρες, με την υποστηριζόμενη από το Ιράν οργάνωση να μετατοπίζει το ενδιαφέρον της στον έλεγχο των εκτεταμένων ακτών της Υεμένης, αντί να περιορίζεται στον βορρά και στις πιο πυκνοκατοικημένες περιοχές της χώρας.
Όπως μετέδωσε το Reuters την Πέμπτη, η θεαματική προέλαση των Χούθι κατά μήκος της ακτής έγινε υπό την άμεση καθοδήγηση των Φρουρών της Επανάστασης του Ιράν (IRGC), που επιδιώκουν να ανοίξουν ένα νέο μέτωπο στον πόλεμο της Τεχεράνης με τις ΗΠΑ, σύμφωνα με πηγές από την κυβέρνηση της Υεμένης, το Ιράν και την ευρύτερη περιοχή.
Δύο ιρανικές πηγές ανέφεραν ότι το Ιράν ζήτησε την περασμένη εβδομάδα από τους Χούθι να κλιμακώσουν τις επιθέσεις τους εναντίον της Σαουδικής Αραβίας —στενού συμμάχου των ΗΠΑ— υποσχόμενο πρόσθετη χρηματοδότηση, οπλισμό και ανώτερους αξιωματικούς για να τους βοηθήσουν.
Αν και το Ιράν περιγράφει τους Χούθι ως σύμμαχο, αρνείται δημόσια ότι τους παρέχει στρατιωτικές οδηγίες, ισχυριζόμενο ότι δεν αποτελούν «proxy» του.
Αρνήθηκε ο Τραμπ τα πλήγματα που ζήτησε ο Μπιν Σαλμάν
Η Σαουδική Αραβία πραγματοποιεί βομβαρδισμούς εναντίον στόχων των Χούθι στην Υεμένη, αλλά όχι στις στρατηγικές περιοχές που κατέλαβε η οργάνωση αυτή την εβδομάδα.
Το γεγονός αυτό έχει εγείρει ερωτήματα σχετικά με το γιατί το Ριάντ δεν παρεμβαίνει πιο δυναμικά για να βοηθήσει τους Υεμενίτες συμμάχους του, την ώρα που τα ιρανικά όπλα και οι συμβουλές βοηθούν τους Χούθι να σημειώνουν σημαντικά κέρδη.
Σύμφωνα με δημοσίευμα του Axios που επικαλείται δύο Αμερικανούς αξιωματούχους, ο Σαουδάραβας πρίγκιπας διάδοχος Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν επικοινώνησε τηλεφωνικά δύο φορές την Πέμπτη με τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, ζητώντας του επιτακτικά να εξαπολύσει πλήγματα κατά των Χούθι.
Ο Τραμπ απέρριψε το αίτημα, με Αμερικανούς αξιωματούχους να διευκρινίζουν ότι η αμερικανική διοίκηση δεν προτίθεται να αναλάβει άμεση στρατιωτική δράση κατά των αντάρτικων δυνάμεων αυτή τη στιγμή.
Βάσει του δημοσιεύματος, οι ΗΠΑ ανησυχούν έντονα για τη ραγδαία κλιμάκωση στην Υεμένη και ενισχύουν την υποστήριξή τους προς τη Σαουδική Αραβία, προσπαθώντας ωστόσο να αποφύγουν την απευθείας στρατιωτική εμπλοκή.
