Ένα πρωτοφανές και παρατεταμένο κύμα ακραίας ζέστης σφυροκοπά τη Δυτική Ευρώπη, η οποία κατέγραψε τον θερμότερο Ιούνιο στην ιστορία της.
Η κλιματική κρίση δείχνει πλέον το πιο σκληρό της πρόσωπο, καθώς η Γαλλία και η Ισπανία βρίσκονται στο έλεος καταστροφικών πυρκαγιών.
Σύμφωνα με την ευρωπαϊκή υπηρεσία κλιματικής αλλαγής Copernicus, ο φονικός καύσωνας του Ιουνίου –ο οποίος τροφοδοτείται από τις εκπομπές ρύπων– εκτόξευσε τη θερμοκρασία της επιφάνειας του αέρα στην περιοχή κατά 3,06°C πάνω από τον μέσο όρο των τελευταίων δεκαετιών.
Σε παγκόσμιο επίπεδο, ο Ιούνιος του 2026 ήταν κατά 0,56°C θερμότερος από τον μέσο όρο της περιόδου 1991-2020 και κατά 1,39°C θερμότερος από τα προβιομηχανικά επίπεδα, αποτελώντας τον δεύτερο θερμότερο Ιούνιο που έχει καταγραφεί ποτέ.
Παράλληλα, οι ωκεανοί του πλανήτη κατέγραψαν θερμοκρασίες που οι επιστήμονες δεν είχαν δει ποτέ ξανά, επισημαίνει ο Guardian.
«Μαζί, αυτά τα ρεκόρ αντανακλούν ένα κλιματικό σύστημα που συνεχίζει να συσσωρεύει θερμότητα», δήλωσε η Σαμάνθα Μπούργκες, κλιματική επιστήμονας στο Copernicus.
«Το αποτέλεσμα είναι όλο και πιο έντονοι καύσωνες, ένας επίμονα θερμός ωκεανός και αυξανόμενοι κίνδυνοι για τους ανθρώπους, τα οικοσυστήματα και τις υποδομές».
Το κύμα αυτό, σύμφωνα με το ΕΡΤNews, συντηρείται από έναν ισχυρό και επίμονο υποτροπικό αντικυκλώνα, ο οποίος τροφοδοτεί συνεχώς τη μεταφορά πολύ θερμών αερίων μαζών αφρικανικής προέλευσης προς τη δυτική Ευρώπη, με επίκεντρο την Ιβηρική Χερσόνησο και τμήματα της Γαλλίας, ενώ κατά διαστήματα επηρεάζει και περιοχές της κεντρικής Ευρώπης και της κεντρικής Μεσογείου.
Η διαδοχή των κυμάτων καύσωνα υπογραμμίζει, σύμφωνα με το Copernicus, την «αυξανόμενη πρόκληση» που θέτουν τα επιδεινούμενα ακραία φαινόμενα ζέστης.
Στάχτη εκατοντάδες χιλιάδες στρέμματα
Σύμφωνα με τον Guardian, οι πύρινες λαίλαπες έχουν ισοπεδώσει τεράστιες εκτάσεις στη νότια Ευρώπη, αναγκάζοντας την Ευρωπαϊκή Ένωση να κινητοποιήσει εσπευσμένα πυροσβέστες και αεροπλάνα προκειμένου να συνδράμουν τις εθνικές υπηρεσίες που έχουν κατακλυστεί από ταυτόχρονες εστίες.
Τα στοιχεία δείχνουν ότι οι πυρκαγιές στην ΕΕ έχουν κάψει 56% περισσότερη γη από το συνηθισμένο.
Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Πληροφοριών για τις Δασικές Πυρκαγιές, οι καμένες εκτάσεις στη Γαλλία είναι τετραπλάσιες από τον μέσο όρο γι’ αυτή την εποχή, φτάνοντας τα 354.000 στρέμματα, ενώ στην Ισπανία είναι διπλάσιες από τον μέσο όρο, έχοντας κάνει στάχτη 551.280 στρέμματα.
Μάλιστα, στη Γαλλία ένας 22χρονος πυροσβέστης έχασε τη ζωή του κατά τη διάρκεια κατάσβεσης πυρκαγιάς στις Άλπεις, ενώ η Βαρκελώνη κατέγραψε νέο ρεκόρ ζέστης με τον υδράργυρο να δείχνει 40,5°C.
«Καμίνι» η Γαλλία
Καθώς ένα νέο κύμα έντονης ζέστης σαρώνει τη Γαλλία, οι κάτοικοι κλείνονται στα σπίτια τους, καταφεύγουν σε κανάλια και ποτάμια ή εγκαταλείπουν τις εστίες τους αναζητώντας δροσιά, περιγράφει το France24.
Με τη θερμοκρασία να αγγίζει τους 41,1°C στο Λοντέβ και σχεδόν ολόκληρη τη χώρα να βρίσκεται υπό καθεστώς προειδοποίησης, εκφράζονται φόβοι ότι τα χειρότερα έπονται.
Το Σάββατο, 24 νομοί στη βορειοδυτική Γαλλία και η περιοχή του Παρισιού θα τεθούν σε κόκκινο συναγερμό αναφέρει η Le Monde, ενώ 56 νομοί θα βρίσκονται σε πορτοκαλί συναγερμό.
Οι εξαιρετικά υψηλές θερμοκρασίες ενδέχεται να επιμείνουν μέχρι την Πέμπτη.
Το τρέχον κύμα ξεκίνησε στις 4 Ιουλίου και βρίσκεται ήδη στην εβδόμη ημέρα του, με τους Γάλλους να καλούνται να αντέξουν για περίπου μία εβδομάδα ακόμα.
«Μέχρι τις 16 Ιουλίου, αυτό είναι βέβαιο», προειδοποίησε ο κλιματολόγος Κριστόφ Κασού.
Έτσι, η στρατιωτική παρέλαση και τα πυροτεχνήματα για την Ημέρα της Βαστίλης (εθνική γιορτή της Γαλλίας) στις 14 Ιουλίου αναμένεται να πραγματοποιηθούν υπό συνθήκες ασφυξίας.
Το γεγονός αυτό αποτελεί έναν ισχυρό συμβολισμό: το κλίμα στη σύγχρονη Γαλλία, που υποβάλλεται όλο και περισσότερο σε επαναλαμβανόμενα, έντονα και επικίνδυνα ακραία φαινόμενα, δεν θυμίζει σε τίποτα εκείνο της Επανάστασης του 1789.
Τροπικές νύχτες και αυξημένος κίνδυνος στη Βρετανία
Στη Βρετανία, οι θερμοκρασίες αναμένεται να φτάσουν τους 34°C. Αν και η ζέστη δεν είναι τόσο ισχυρή όσο εκείνη του Ιουνίου, οι υψηλές θερμοκρασίες αναμένεται να διαρκέσουν για 10 ημέρες.
Η Μετεωρολογική Υπηρεσία (Met Office) σημείωσε ότι κύριο χαρακτηριστικό του περασμένου μήνα ήταν οι «εξαιρετικά θερμές» ολονύκτιες θερμοκρασίες, με τις συχνές τροπικές νύχτες να οδηγούν στα υψηλότερα μέσα επίπεδα ελάχιστης θερμοκρασίας που έχουν καταγραφεί ποτέ.
Δημοσκόπηση έδειξε ότι το φαινόμενο προκάλεσε «μαζική στέρηση ύπνου», με δύο στους τρεις πολίτες να δυσκολεύονται να κοιμηθούν.
«Το να βλέπουμε τέτοιες θερμοκρασίες στο Ηνωμένο Βασίλειο τον Ιούνιο προκαλεί έντονο προβληματισμό», δήλωσε ο Στίβεν Μπέλτσερ, επικεφαλής επιστήμονας της Met Office.
«Γεγονότα σαν αυτό κάνουν απολύτως σαφείς τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής».
Το Εθνικό Συμβούλιο Αρχηγών Πυροσβεστικής του Ηνωμένου Βασιλείου (NFCC) προειδοποίησε τους πολίτες να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί στους εξωτερικούς χώρους, καθώς ο καύσωνας αυξάνει τον κίνδυνο ταχέως επεκτεινόμενων πυρκαγιών, με τις πυροσβεστικές υπηρεσίες να έχουν ήδη ανταποκριθεί σε αρκετά συμβάντα στη νότια και ανατολική Αγγλία τις τελευταίες εβδομάδες.
Χιλιάδες θάνατοι και ανάγκη λήψης μέτρων
Οι καύσωνες γίνονται όλο και πιο θερμοί και ισχυροί καθώς η ρύπανση από τα ορυκτά καύσιμα και η καταστροφή της φύσης υπερθερμαίνουν τον πλανήτη.
Οι επιστήμονες απευθύνουν έκκληση για γρήγορη μετάβαση σε μια καθαρή οικονομία, καθώς και για προσαρμογή στα ολοένα και πιο βίαια ακραία καιρικά φαινόμενα.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) εκτιμά ότι 200.000 άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους από τη ζέστη στην Ευρώπη τα τελευταία τέσσερα χρόνια και τονίζει ότι οι περισσότεροι από αυτούς τους θανάτους είναι «εντελώς αποτρέψιμοι».
Για τη διάσωση ζωών, οι ειδικοί συνιστούν την εγκατάσταση κλιματισμού για τις ευάλωτες ομάδες, τη σκίαση των κτιρίων με τέντες και εξωτερικά παντζούρια, τη λειτουργία κέντρων δροσιάς και την ενίσχυση των συστημάτων υγείας.
Πώς επηρεάζεται η Ελλάδα
Όσον αφορά την Ελλάδα, όπως αναφέρει το ΕΡΤNews, η χώρα εξακολουθεί να βρίσκεται στην ανατολική περιφέρεια του αντικυκλωνικού πεδίου, όπου τα μελτέμια και οι κατά διαστήματα διεισδύσεις ψυχρότερων αερίων μαζών από τα βορειοανατολικά περιορίζουν μέχρι στιγμής την ανατολικότερη επέκταση της πολύ θερμής αέριας μάζας.
Προς τα μέσα της ερχόμενης εβδομάδας, το ανατολικό άκρο του θερμού πεδίου αναμένεται να επηρεάζει κατά διαστήματα και τη χώρα μας, όχι όμως με την ίδια ένταση που θα έχει στη δυτική και κεντρική Μεσόγειο.
Έτσι, η θερμοκρασία τοπικά θα πλησιάσει τους 38°C ή και λίγο υψηλότερα στις πιο ευάλωτες περιοχές.
Το ενδιαφέρον στρέφεται κυρίως προς το τρίτο δεκαήμερο του Ιουλίου, όταν θα φανεί κατά πόσο οι πολύ θερμές αέριες μάζες θα επηρεάσουν μεγαλύτερο τμήμα της Ελλάδας.
Τα προγνωστικά στοιχεία δείχνουν τάση για θερμότερες συνθήκες, ωστόσο η ένταση και η διάρκεια της ζέστης θα εξαρτηθούν από το κατά πόσο οι ψυχρότερες αέριες μάζες από τα βορειοανατολικά θα συνεχίσουν να περιορίζουν την ανατολική επέκταση του αντικυκλώνα προς τη χώρα μας.