Σαφές μήνυμα προς την Ουάσινγκτον απέστειλε σήμερα το Ιράν, ξεκαθαρίζοντας πως οποιαδήποτε στρατιωτική ενέργεια στο έδαφός της, ακόμη και αν είναι περιορισμένης κλίμακας, θα εκληφθεί ως «πράξη επιθετικότητας».
Η προειδοποίηση αυτή έρχεται ως απάντηση στις πρόσφατες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος την Παρασκευή άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο ενός στοχευμένου πλήγματος – δηλαδή περιορισμένης στρατιωτικής επίθεσης- σε περίπτωση που δεν υπάρξει άμεση συμφωνία με την Τεχεράνη.
Σχολιάζοντας τις απειλές του Αμερικανού προέδρου, ο εκπρόσωπος Εσμαΐλ Μπαγαΐ ήταν κατηγορηματικός: «Δεν υφίσταται η έννοια του περιορισμένου πλήγματος. Κάθε επίθεση είναι πράξη επιθετικότητας. Τελεία και παύλα».
Οι πιθανές εξελίξεις στο Ιράν βρίσκονται στο μικροσκόπιο των διεθνών αναλυτών, με δύο κύρια σενάρια να κυριαρχούν: μια άμεση επιχείρηση για την εξάρθρωση του πυρηνικού του προγράμματος ή μια στρατιωτική παρέμβαση αργότερα εντός του 2026, με στόχο την πτώση του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ ύστερα από 48 χρόνια στην εξουσία.
Το κλίμα φορτίζεται από την ένταση των εσωτερικών αντικαθεστωτικών διαμαρτυριών και την επικείμενη έναρξη διαπραγματεύσεων στη Γενεύη την Πέμπτη (26/02). Παράλληλα, δημοσίευμα των New York Times προσθέτει μια νέα διάσταση, αποκαλύπτοντας πως ο ίδιος ο Χαμενεΐ έχει ήδη θέσει σε εφαρμογή το σχέδιο για τη διαδοχή του.
«Συνθηκολόγηση» θέλει ο Ντόναλντ Τραμπ
Ο Ντόναλντ Τραμπ εμφανίζεται πάντως «έκπληκτος» που το Ιράν δεν έχει «συνθηκολογήσει» δεδομένης της μαζικής στρατιωτικής ενίσχυσης των ΗΠΑ, ανέφερε ο απεσταλμένος του Στιβ Γουίτκοφ.
«Η κυβέρνηση Τραμπ πιθανότατα στοχεύει σε μια περιορισμένη σύγκρουση που αναδιαμορφώνει την ισορροπία δυνάμεων χωρίς να την παγιδεύει σε τέλμα», αναφέρουν αμερικανικές διπλωματικές πληγές, με επικρατέστερο σενάριο «μια σύντομη, στρατιωτική εκστρατεία υψηλού αντίκτυπου που θα παραλύσει την πυραυλική υποδομή του Ιράν, θα υπονομεύσει την αποτρεπτική του δύναμη και θα επαναφέρει την ισορροπία δυνάμεων μετά τον 12ήμερο πόλεμο με το Ισραήλ τον Ιούνιο του 2025».
Στο τραπέζι των σχεδιασμών βρίσκονται τα λεγόμενα “χειρουργικά” πλήγματα κατά του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, ωστόσο μια τέτοια κίνηση φέρει μαζί της τον σχεδόν βέβαιο κίνδυνο των ιρανικών αντιποίνων. Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι μια επίθεση σε αυτό το επίπεδο πιθανότατα θα πυροδοτούσε άμεσα έναν κύκλο απαντήσεων από την πλευρά της Τεχεράνης.
«Πέρα από στοχευμένο χτύπημα στο Ιράν, ο Τραμπ εξετάζει και μεγαλύτερη επίθεση με στόχο την ανατροπή Χαμενεΐ»
Σύμφωνα με δημοσίευμα των New York Times που επικαλείται καλά πληροφορημένες πηγές, ο Ντόναλντ Τραμπ έχει διαμηνύσει στους συμβούλους του πως εάν η διπλωματία ή ένα αρχικό στοχευμένο πλήγμα δεν αναγκάσουν την Τεχεράνη να υποχωρήσει στο ζήτημα των πυρηνικών, ο Αμερικανός πρόεδρος είναι έτοιμος να διατάξει μια ευρείας κλίμακας επίθεση τους επόμενους με απώτερο σκοπό την ανατροπή του ιρανικού καθεστώτος.
Οι διαπραγματευτές από τις ΗΠΑ και το Ιράν έχουν προγραμματιστεί να συναντηθούν στη Γενεύη την Πέμπτη για τον νέο γύρο διαπραγματεύσεων με στόχο την αποφυγή μιας στρατιωτικής σύγκρουσης. Αλλά ο Τραμπ ζυγίζει επιλογές για δράση των ΗΠΑ, εάν οι διαπραγματεύσεις αποτύχουν.
Αν και οι οριστικές αποφάσεις εκκρεμούν, ο Αμερικανός πρόεδρος προσανατολίζεται σε ένα πρώτο πλήγμα εντός των επόμενων ημερών. Στόχος της κίνησης αυτής είναι να καταστήσει σαφές στην Τεχεράνη πως η εγκατάλειψη του πυρηνικού της προγράμματος αποτελεί μονόδρομο. Στο στόχους που εξετάζονται, βρίσκονται καίριες υποδομές, όπως το αρχηγείο των Φρουρών της Επανάστασης, οι πυρηνικές εγκαταστάσεις και το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων.
Εάν η πίεση αυτή δεν αποδώσει, ο Τραμπ έχει ήδη διαμηνύσει στο επιτελείο του πως το επόμενο στάδιο ενδεχομένως να περιλαμβάνει μια ευρείας στρατιωτικής κλίμακας επιχείρηση αργότερα εντός του έτους, με απώτερο σκοπό την πτώση του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.
Η εναλλακτική
Παρά το κλίμα κλιμάκωσης, το δημοσίευμα αποκαλύπτει πως στο εσωτερικό της αμερικανικής κυβέρνησης επικρατεί προβληματισμός για το αν οι αεροπορικές επιδρομές αρκούν για την επίτευξη αυτού του στόχου. Την ίδια στιγμή, στο παρασκήνιο φαίνεται να διαμορφώνεται μια εναλλακτική οδός: μια πρόταση συμβιβασμού που θα επέτρεπε στην Τεχεράνη ένα αυστηρά περιορισμένο πρόγραμμα πυρηνικού εμπλουτισμού, με μοναδικό σκοπό την ιατρική έρευνα και την παραγωγή θεραπειών.
Μυρίζει μπαρούτι στην περιοχή
Παρότι η αποδοχή της πρότασης παραμένει μετέωρη και για τις δύο πλευρές, η διπλωματική αυτή κίνηση καταγράφεται την ώρα που η περιοχή «μυρίζει μπαρούτι». Δύο αμερικανικά αεροπλανοφόρα, πλαισιωμένα από πλήθος μαχητικών, βομβαρδιστικών και αεροσκαφών ανεφοδιασμού, βρίσκονται ήδη σε απόσταση βολής από το Ιράν.
Ο Τραμπ συζήτησε τα σχέδια για επιθέσεις στο Ιράν στον Λευκό Οίκο την περασμένη Τετάρτη. Στη συνάντηση συμμετείχαν ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι. Βανς, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο στρατηγός Νταν Κέιν, πρόεδρος του Γενικού Επιτελείου Ενόπλων Δυνάμεων, ο διευθυντής της CIA Τζον Ράτκλιφ, και η Σούζι Γουάιλς, επικεφαλής του προσωπικού του Λευκού Οίκου.
