Σε τροχιά υλοποίησης φαίνεται πως εισέρχεται η πολυαναμενόμενη συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, παρά τις επιμέρους διαφωνίες που καταγράφονται τις τελευταίες ώρες σχετικά με το ακριβές χρονοδιάγραμμα των υπογραφών.
Ο Αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ, με ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social, ανακοίνωσε επίσημα ότι η συμφωνία είναι προγραμματισμένο να υπογραφεί αύριο. Η τοποθέτηση αυτή ευθυγραμμίζεται πλήρως με τις εκτιμήσεις του Πακιστάν, το οποίο εκτελεί χρέη κεντρικού μεσολαβητή στις διαπραγματεύσεις.
Σύμφωνα με την ισλαμαμπαντική διπλωματία, οι δύο πλευρές είναι έτοιμες να προχωρήσουν αύριο σε μια διαδικασία ηλεκτρονικής υπογραφής.
Ωστόσο, η Τεχεράνη κρατά μια πιο συγκρατημένη στάση, θολώνοντας ελαφρώς το τοπίο της αυριανής ημέρας. Ιρανοί αξιωματούχοι ξεκαθάρισαν ότι, αν και η τελική επικύρωση της συμφωνίας αναμένεται εντός των επόμενων ημερών, η διαδικασία δεν πρόκειται να πραγματοποιηθεί αύριο.
Παρά την ασυμφωνία ως προς το timing, ο Ντόναλντ Τραμπ έσπευσε να υπογραμμίσει τον άμεσο αντίκτυπο που θα έχει η εξέλιξη αυτή στη διεθνή γεωπολιτική σκηνή, τονίζοντας πως αμέσως μετά τις υπογραφές, τα Στενά του Ορμούζ, θα είναι «ανοιχτά για όλους».
Στην ανάρτησή του γράφει:
«Η Συμφωνία του Μπαράκ Χουσεΐν Ομπάμα με το Ιράν, η JCPOA, ήταν ένας εύκολος, όμορφος, ομαλός δρόμος προς ένα πυρηνικό όπλο, το οποίο το Ιράν θα είχε πριν από έξι χρόνια και θα το είχε χρησιμοποιήσει προ πολλού. Η Συμφωνία μου με το Ιράν είναι ακριβώς το αντίθετο, ΕΝΑ ΤΕΙΧΟΣ ΓΙΑ ΚΑΝΕΝΑ ΠΥΡΗΝΙΚΟ ΟΠΛΟ!
Στην πραγματικότητα, δεν θέλουν πλέον πυρηνικά όπλα, ούτε θα έχουν, ούτε μέσω αγοράς, ανάπτυξης ή οποιασδήποτε άλλης μορφής προμήθειας.
Η Συμφωνία έχει προγραμματιστεί να υπογραφεί αύριο και αμέσως μετά την υπογραφή της, τα Στενά του Ορμούζ θα είναι ΑΝΟΙΧΤΑ ΣΕ ΟΛΟΥΣ.
Η σχέση μας με το Ιράν είναι πολύ διαφορετική και καλύτερη από ό,τι είχαν οι προηγούμενες κυβερνήσεις. Σε αντίθεση με τις εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια σε πληρωμές του Ομπάμα προς αυτούς, συμπεριλαμβανομένων 1,7 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε πράσινα, «ζεστά» μετρητά, το χρήμα δεν θα ανταλλάξει χέρια.
Την κατάλληλη στιγμή, όταν όλα ηρεμήσουν, θα πάμε και θα πάρουμε την πυρηνική σκόνη, θαμμένη βαθιά κάτω από τα ισχυρά γρανιτένια βουνά, χάρη στα όμορφα βομβαρδιστικά B-2 μας και τους λαμπρούς πιλότους τους, και θα την καταστρέψουμε, είτε στο Ιράν είτε στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ανυπομονούμε να συνεργαστούμε με το Ιράν και ολόκληρη τη Μέση Ανατολή, στο μέλλον. Ας ελπίσουμε ότι αυτή η διαδικασία θα εξελιχθεί γρήγορα, εύκολα και ομαλά. Αν όχι, έχουμε την απόλυτη εναλλακτική, ελπίζουμε να μην την ξαναχρησιμοποιήσουμε ποτέ! Σας ευχαριστώ για την προσοχή σας σε αυτό το θέμα!!! Πρόεδρος ΝΤΟΝΑΛΝΤ ΤΖ. ΤΡΑΜΠ».
Η γεωστρατηγική σκακιέρα και η ενεργειακή ασφάλεια
Πίσω από τις δημόσιες δηλώσεις κρύβεται ένας έντονος διπλωματικός πυρετός, με το Πακιστάν να αναλαμβάνει τον κρίσιμο ρόλο της γέφυρας ανάμεσα σε Ουάσιγκτον και Τεχεράνη. Αναλυτές επισημαίνουν ότι η επιμονή του Τραμπ για «άμεσο άνοιγμα» των Στενών του Ορμούζ δεν είναι τυχαία, καθώς πρόκειται για το σημαντικότερο θαλάσσιο πέρασμα παγκοσμίως για τη μεταφορά πετρελαίου.
Οποιαδήποτε σταθεροποίηση στην περιοχή αναμένεται να δώσει άμεση «ανάσα» στις διεθνείς αγορές ενέργειας και να μειώσει την τιμή του αργού πετρελαίου. Παρόλα αυτά, η ιρανική πλευρά φαίνεται πως χρησιμοποιεί το χρονοδιάγραμμα των υπογραφών ως μέσο πίεσης της τελευταίας στιγμής, προκειμένου να διασφαλίσει τα συμφέροντά της, σε όποιο βαθμό αυτό είναι εφικτό.
Πολιτικές αντιδράσεις και το θρίλερ με τα «παγωμένα» δισεκατομμύρια
Στην Ουάσινγκτον, η κυβέρνηση Τραμπ διαμηνύει ότι ο πρωταρχικός στόχος της σύγκρουσης, παραμένει η εξάρθρωση του πυρηνικού προγράμματος της Τεχεράνης. Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Λίνσεϊ Γκράχαμ, χαρακτήρισε «απαράδεκτους» τους όρους που προβάλλουν τα ιρανικά μέσα, τονίζοντας ότι η «κόκκινη γραμμή» του Τραμπ για τον εμπλουτισμό ουρανίου δεν πρέπει να παραβιαστεί. Από την πλευρά του, ο Υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ, εξέφρασε την αισιοδοξία του, δηλώνοντας στο Fox News ότι η συμφωνία θα αποτρέψει το Ιράν από την απόκτηση πυρηνικών όπλων και θα ανακουφίσει την αμερικανική οικονομία, ρίχνοντας τις τιμές των καυσίμων.
Την ίδια ώρα, έντονο παρασκήνιο εξελίσσεται γύρω από τα οικονομικά ανταλλάγματα. Ο στρατιωτικός σύμβουλος του Ανώτατου Ηγέτη του Ιράν, υποστράτηγος Μοχσέν Ρεζαΐ, ισχυρίστηκε ότι ο Τραμπ συμφώνησε στην αποδέσμευση 24 δισεκατομμυρίων δολαρίων, από παγωμένα ιρανικά περιουσιακά στοιχεία, επιλέγοντας όμως να μην το ανακοινώσει δημόσια.
Ο Αμερικανός πρόεδρος διέψευσε κατηγορηματικά τον ισχυρισμό αυτό. Σε επικοινωνία του με το δίκτυο Axios, ο Τραμπ, ανέφερε ότι ζήτησε αμέσως εξηγήσεις από την Τεχεράνη για τα περί δισεκατομμυρίων, με τους Ιρανούς αξιωματούχους να του ζητούν προσωπικά συγγνώμη για τη διαρροή «ψευδών πληροφοριών».
Σε τεντωμένο σχοινί η κατάσταση στο πεδίο
Παρά τη διπλωματική κινητικότητα, η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ παραμένει εκρηκτική. Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM) ανακοίνωσε ότι την Παρασκευή το Ιράν εξαπέλυσε επίθεση με drones εναντίον εμπορικών πλοίων. Σύμφωνα με την επίσημη ενημέρωση στο X, οι αμερικανικές δυνάμεις κατέρριψαν επιτυχώς όλα τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη, διασφαλίζοντας ότι η ναυσιπλοΐα στην περιοχή συνεχίζεται προς το παρόν απρόσκοπτα.
Το παρασκήνιο των διαπραγματεύσεων
Ο Πρωθυπουργός του Πακιστάν, Σεχμπάζ Σαρίφ, δήλωσε νωρίς το Σάββατο (13/6/2026), ότι «μια ειρηνευτική συμφωνία είναι πιο κοντά «από ποτέ», με την οριστικοποίησή της να «αναμένεται πιθανώς μέσα στις επόμενες 24 ώρες».
«Το Πακιστάν προετοιμάζεται για την ηλεκτρονική υπογραφή της ειρηνικής συμφωνίας αμέσως μετά, ενώ θα ακολουθήσουν συνομιλίες σε τεχνικό επίπεδο την επόμενη εβδομάδα», έγραψε σε ανάρτησή του στο X.
Η στάση της Τεχεράνης και οι επιφυλάξεις
Από την πλευρά του, ο Ιρανός Υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί, δήλωσε την Παρασκευή(12/6/2026), σε συνέντευξή του στα κρατικά μέσα ενημέρωσης του Ιράν, ότι είναι αισιόδοξος πως ένα μνημόνιο συνεργασίας «θα μπορούσε να επιτευχθεί μέσα στις επόμενες μία-δύο ημέρες, ή μέσα στο αμέσως επόμενο διάστημα».
Ωστόσο, ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν, Εσμαήλ Μπαγκαέι, δήλωσε την αμέσως επόμενη ημέρα, ότι «δεν θα γίνει αύριο», σύμφωνα με τα ιρανικά κρατικά ΜΜΕ, χωρίς να αιτιολογήσει αυτή την προφανή αλλαγή στάσης. Ο Μπαγκαέι σημείωσε πάντως ότι «δεν μπορεί να αποκλειστεί η πιθανότητα υπογραφής τις επόμενες ημέρες».
«Λόγω της ασυνέπειας της άλλης πλευράς», δήλωσε ο Μπαγκαέι, «θα πρέπει να παραμείνουμε προσεκτικοί σε οποιεσδήποτε δηλώσεις σχετικά με αυτή τη διαδικασία».
Το Ιστορικό της Σύγκρουσης και ο Αντίκτυπος στις Αγορές
Εδώ και εβδομάδες, οι ΗΠΑ και το Ιράν, φαίνεται να πλησιάζουν σε μια συμφωνία που θα έθετε τέλος σε έναν πόλεμο ο οποίος ξεκίνησε όταν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εξαπέλυσαν πλήγματα κατά του Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου. Έκτοτε, το Ιράν επέβαλε αυστηρούς ελέγχους στα Στενά του Ορμούζ —μια ζωτικής σημασίας θαλάσσια δίοδο από την οποία διερχόταν το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου πριν από τον πόλεμο— προκαλώντας χάος στις διεθνείς αγορές.
Αν και στα μέσα Απριλίου, είχε επιτευχθεί συμφωνία κατάπαυσης του πυρός, οι δύο πλευρές συνέχισαν να ανταλλάσσουν σποραδικά πυρά. Τα πλήγματα κλιμακώθηκαν αυτή την εβδομάδα, ακόμη και την ώρα που η διπλωματία σημείωνε σταδιακή πρόοδο.
Οι τιμές του πετρελαίου υποχώρησαν κάτω από τα 90 δολάρια το βαρέλι το πρωί της Παρασκευής, μετά τη δήλωση του Τραμπ, ότι η ειρηνευτική συμφωνία είναι εφικτή.
Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης για το αμερικανικό αργό πετρέλαιο παράδοσης Ιουλίου διαμορφώθηκαν στα 84 δολάρια το βαρέλι νωρίς το Σάββατο, ενώ τα συμβόλαια Αυγούστου για το διεθνές βαρόμετρο, το πετρέλαιο τύπου Brent, υποχώρησαν γύρω στα 87 δολάρια το βαρέλι.
Οι Όροι της Συμφωνίας και τα Σημεία Τριβής
Σύμφωνα με περιφερειακή πηγή, πηγή που έχει γνώση της συμφωνίας, καθώς και έναν διπλωμάτη που γνωρίζει το περιεχόμενο του κειμένου, το μνημόνιο συνεργασίας προβλέπει:
-
Άμεσο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ χωρίς την επιβολή διοδίων.
-
Αποκατάσταση της προπολεμικής ναυσιπλοΐας εντός περίπου 30 ημερών.
-
Άρση του αμερικανικού αποκλεισμού στα λιμάνια του Ιράν.
-
60ήμερη παράταση της τρέχουσας εκεχειρίας, η οποία ουσιαστικά κατέρρευσε αυτή την εβδομάδα με την επανάληψη των πληγμάτων και από τις δύο πλευρές.
-
Τερματισμό των εχθροπραξιών στον Λίβανο, όπου το Ισραήλ συνέχισε τη φονική του επίθεση κατά της Χεζμπολάχ παρά τις υπάρχουσες συμφωνίες κατάπαυσης του πυρός.
Ωστόσο, μιλώντας στην ιρανική κρατική τηλεόραση την Παρασκευή (12/6/2026) , ο Αραγτσί περιέγραψε όρους που φαίνονται διαφορετικοί.
Ο Αραγτσί ,δήλωσε ότι το Ιράν, προτίθεται να εισπράττει ένα «τέλος παροχής υπηρεσιών» για τα πλοία που διέρχονται από τα στενά, προσθέτοντας ότι, ενώ «δεν είναι δυνατή η επιβολή διοδίων για τη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ», η χώρα θα διατηρήσει τον έλεγχο της θαλάσσιας διόδου και θα χρεώνει τέλη για τις «παρεχόμενες υπηρεσίες». Συμπλήρωσε μάλιστα ότι «το σπαθί του Ιράν θα παραμείνει υψωμένο πάνω από τα Στενά του Ορμούζ επ’ αόριστον».
Σύμφωνα με το ημιεπίσημο πρακτορείο ειδήσεων Fars, ο Αραγτσί ανέφερε επίσης ότι ένα άλλο σκέλος της συμφωνίας προβλέπει τον αμοιβαίο σεβασμό της κυριαρχίας των δύο χωρών και τη μη ανάμειξη των ΗΠΑ και του Ιράν, στις εσωτερικές υποθέσεις αλλήλων. Παράλληλα, σημείωσε ότι οι λεπτομέρειες για δύο καίρια ζητήματα,το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και την άρση των κυρώσεων, θα οριστικοποιηθούν στο επόμενο στάδιο των διαπραγματεύσεων.
Αντιδράσεις στην Ουάσιγκτον και Οικονομικές Εκτιμήσεις
Αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ, έχουν χαρακτηρίσει την εξάρθρωση του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν, ως βασικό στόχο της σύγκρουσης. Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Λίντσεϊ Γκράχαμ (Νότια Καρολίνα), προειδοποίησε την Παρασκευή μέσω του X ότι οι όροι που περιγράφουν τα ιρανικά μέσα ενημέρωσης θα ήταν «φρικτοί» και ότι η «κόκκινη γραμμή» του Τραμπ για τον εμπλουτισμό ουρανίου πρέπει να γίνει σεβαστή. Παράλληλα, εξέφρασε την ικανοποίησή του για τις διαβεβαιώσεις του Τραμπ, ο οποίος αμφισβήτησε τα σημεία της συμφωνίας που επικαλείται το Ιράν.
Ο Υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, δήλωσε, «ότι μια συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, θα φέρει οικονομική ανακούφιση στη χώρα».
Ο υπουργός πρόσθεσε ότι η συμφωνία θα οδηγήσει σε χαμηλότερες τιμές ενέργειας για τους Αμερικανούς καταναλωτές: «Είμαι πολύ σίγουρος ότι η δύσκολη περίοδος με τις τιμές της βενζίνης θα περάσει».
Το Ζήτημα των Δεσμευμένων Περιουσιακών Στοιχείων
Στον αντίποδα, ο Ιρανός υποστράτηγος Μοχσέν Ρεζαΐ, στρατιωτικός σύμβουλος του Ανώτατου Ηγέτη της χώρας, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, ισχυρίστηκε ότι ο Τραμπ συμφώνησε να αποδεσμεύσει 24 δισεκατομμύρια δολάρια από τα παγωμένα περιουσιακά στοιχεία του Ιράν, «αλλά είναι απρόθυμος να το ανακοινώσει δημόσια», σύμφωνα με ρεπορτάζ του Young Journalists Club, το οποίο συνδέεται με την ιρανική κρατική τηλεόραση.
Σε τηλεφωνική του επικοινωνία με το Axios, ο Τραμπ δήλωσε ότι ζήτησε διευκρινίσεις από το Ιράν σχετικά με τα δημοσιεύματα που ισχυρίζονταν ότι η χώρα θα λάμβανε δισεκατομμύρια από δεσμευμένα περιουσιακά στοιχεία μετά την υπογραφή της συμφωνίας. Πρόσθεσε μάλιστα ότι Ιρανοί αξιωματούχοι ζήτησαν ιδιωτικά «συγγνώμη για τη διασπορά ψευδών πληροφοριών».
