Η πρωτοφανής επιχείρηση για τη μυστική μεταφορά του Ντόναλντ Τραμπ από το Air Force One σε άλλο αεροσκάφος, κατά την αναχώρησή του από την Τουρκία τον περασμένο μήνα, αποκαλύπτει πόσο σοβαρά αντιμετωπίζουν οι αμερικανικές υπηρεσίες ασφαλείας την απειλή μιας ενδεχόμενης ιρανικής απόπειρας δολοφονίας του προέδρου των ΗΠΑ.
Από τον Φεβρουάριο, όταν τα κοινά αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα σκότωσαν τον ανώτατο ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, καθώς και δεκάδες άλλους υψηλόβαθμους Ιρανούς αξιωματούχους κατά την πρώτη ημέρα του πολέμου, το ενδεχόμενο μιας ιρανικής επιχείρησης εκδίκησης με στόχο τον Τραμπ δεν θα μπορούσε να θεωρείται απίθανο.
Ωστόσο, η έκταση της επιχείρησης που οργανώθηκε στην Τουρκία για να απομακρυνθεί μυστικά ο Τραμπ από το προεδρικό αεροσκάφος υποδηλώνει, σύμφωνα με τον Guardian, ότι η ιρανική απειλή θεωρήθηκε ιδιαίτερα αξιόπιστη και σοβαρή.
Μάλιστα, η εξέλιξη εξέπληξε πολλούς στην Ουάσινγκτον, ακόμη και συνεργάτες του Τραμπ και δημοσιογράφους που παρέμειναν στο Air Force One, το οποίο ενδέχεται να εξακολουθούσε να αποτελεί πιθανό στόχο ιρανικού πυραυλικού πλήγματος.
Η πρωτοφανής επιχείρηση στην Τουρκία
Όπως έγινε γνωστό, κατά την αναχώρησή του από τη σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Τουρκία τον Ιούλιο, ο Τραμπ επιβιβάστηκε αρχικά στο Air Force One μπροστά στις τηλεοπτικές κάμερες.
Στη συνέχεια, όμως, απομακρύνθηκε κρυφά από το αεροσκάφος και, σύμφωνα με τις σχετικές αναφορές, μεταφέρθηκε με όχημα τροφοδοσίας αεροσκαφών σε διαφορετικό στρατιωτικό αεροπλάνο, με το οποίο συνέχισε το ταξίδι του.
Η περίπλοκη επιχείρηση παραπλάνησης οργανώθηκε εν μέσω πληροφοριών για πιθανή ιρανική απειλή κατά της ζωής του.
Δεν είναι η πρώτη φορά που γίνονται γνωστές πληροφορίες για σχέδια δολοφονίας του Τραμπ ή προσώπων του στενού πολιτικού και οικογενειακού του περιβάλλοντος. Ωστόσο, το γεγονός ότι οι αμερικανικές Αρχές έλαβαν τόσο ασυνήθιστα μέτρα για την προστασία του προέδρου θεωρείται ενδεικτικό της σοβαρότητας με την οποία αξιολογήθηκε η συγκεκριμένη απειλή.
«Η απειλή θα παραμείνει όσο ο Τραμπ είναι ζωντανός»
Ο Κόλιν Π. Κλαρκ, εκτελεστικός διευθυντής του Soufan Center, σημείωσε ότι οι ιρανικές απειλές εναντίον του Τραμπ δεν ξεκίνησαν με τον σημερινό πόλεμο.
Οι ρίζες τους φτάνουν στην πρώτη προεδρική θητεία του και ιδιαίτερα στην απόφαση των ΗΠΑ να πραγματοποιήσουν το πλήγμα που σκότωσε τον Κασέμ Σουλεϊμανί, διοικητή της Δύναμης Κουντς των Φρουρών της Επανάστασης, το 2020.
Σύμφωνα με τον Κλαρκ, ακόμη και μια κατάπαυση του πυρός ή μια ειρηνευτική συμφωνία που θα έθετε τέλος στον σημερινό πόλεμο δεν θα εξαφάνιζε απαραίτητα την επιθυμία της Τεχεράνης να σκοτώσει τον Τραμπ.
«Νομίζω ότι η απειλή για τον Τραμπ, όσο είναι ζωντανός, είτε βρίσκεται στην εξουσία είτε όχι, θα παραμείνει», είπε.
Όπως πρόσθεσε, οι Ιρανοί μέχρι σήμερα δεν έχουν καταφέρει να πραγματοποιήσουν μια τέτοια επιχείρηση σε αμερικανικό έδαφος, «αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν είναι αποφασισμένοι να το κάνουν».
Ο ίδιος σχολίασε και τον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιήθηκε η επιχείρηση στην Τουρκία, επισημαίνοντας ότι τα εξαιρετικά μέτρα για την προστασία του προέδρου, ενώ άλλοι άνθρωποι παρέμειναν ενδεχομένως εκτεθειμένοι σε κίνδυνο, δεν δημιουργούν καλή εικόνα και θα μπορούσαν να κάνουν τον Τραμπ να φαίνεται «αδύναμος».
Οι προηγούμενες καταγγελίες για ιρανικά σχέδια δολοφονίας
Οι αμερικανικές Αρχές κατηγορούν εδώ και χρόνια το Ιράν ότι επιδιώκει τη δολοφονία του Τραμπ.
Το 2024, ομοσπονδιακοί εισαγγελείς στο Μανχάταν ανακοίνωσαν ότι η ιρανική κυβέρνηση είχε δώσει εντολή σε πράκτορα να οργανώσει τη δολοφονία του Τραμπ, ο οποίος τότε ήταν υποψήφιος για την προεδρία, ως αντίποινα για τον ρόλο του στην εξόντωση του Σουλεϊμανί.
Τον Ιούλιο του 2026, το Ισραήλ μοιράστηκε με τις ΗΠΑ πληροφορίες των υπηρεσιών του, σύμφωνα με τις οποίες το Ιράν είχε καταστρώσει νέο σχέδιο δολοφονίας του Τραμπ.
Παράλληλα, Ιρακινός μαχητής που συνελήφθη νωρίτερα φέτος φέρεται να είχε στενούς δεσμούς με Ιρανούς αξιωματούχους και, σύμφωνα με τις καταγγελίες, εξέταζε το ενδεχόμενο να βάλει στο στόχαστρο ακόμη και την κόρη του Αμερικανού προέδρου, Ιβάνκα Τραμπ.
Υπό απειλή φέρονται επίσης να έχουν βρεθεί υψηλόβαθμα στελέχη της πρώτης κυβέρνησης Τραμπ, μεταξύ των οποίων ο πρώην υπουργός Εξωτερικών Μάικ Πομπέο και ο πρώην σύμβουλος Εθνικής Ασφάλειας Τζον Μπόλτον.
«Για το Ιράν, η εκδίκηση είναι κάτι που λαμβάνεται πολύ σοβαρά»
Ο Μπρους Χόφμαν, ανώτερος ερευνητής για την αντιτρομοκρατία και την εσωτερική ασφάλεια στο Council on Foreign Relations, επισημαίνει ότι η εκδίκηση έχει ιδιαίτερη σημασία για το Ιράν.
«Για το Ιράν, η εκδίκηση είναι κάτι που λαμβάνεται πολύ σοβαρά και η δολοφονία του Σουλεϊμανί έχει θέσει σε κίνηση πολύ σοβαρές απειλές», ανέφερε.
Κατά τον ίδιο, η ταπείνωση του αντιπάλου μπορεί επίσης να αποτελέσει μορφή εκδίκησης.
Οι πληροφορίες ότι ο Τραμπ αναγκάστηκε να εγκαταλείψει κρυφά το Air Force One μέσα σε όχημα τροφοδοσίας μπορούν επομένως να αξιοποιηθούν από την Τεχεράνη για προπαγανδιστικούς λόγους, ανεξάρτητα από το πόσο άμεσο ή προχωρημένο ήταν το φερόμενο σχέδιο επίθεσης.
Σύμφωνα με τον Χόφμαν, από την ιρανική οπτική γωνία το περιστατικό αποτελεί ήδη κάτι από το οποίο μπορούν να αποκομίσουν πολιτικό όφελος και ικανοποίηση.
Το αιματηρό ιστορικό επιθέσεων που αποδίδονται στο Ιράν
Ο Χόφμαν υπενθύμισε ότι υπάρχει ένα μακρύ ιστορικό χρήσης της τρομοκρατίας ως εργαλείου της ιρανικής εξωτερικής πολιτικής.
Μετά τη δολοφονία από το Ισραήλ του Αμπάς αλ Μουσάουι, γενικού γραμματέα της Χεζμπολάχ, το 1992, σημειώθηκε βομβιστική επίθεση στην ισραηλινή πρεσβεία στο Μπουένος Άιρες, με 29 νεκρούς.
Δύο χρόνια αργότερα, βομβιστική επίθεση στο εβραϊκό κοινοτικό κέντρο AMIA, επίσης στην πρωτεύουσα της Αργεντινής, άφησε πίσω της 85 νεκρούς και περισσότερους από 300 τραυματίες. Οι επιθέσεις αυτές έχουν αποδοθεί από τις αρχές της Αργεντινής και των ΗΠΑ στο Ιράν και τη Χεζμπολάχ, κατηγορίες τις οποίες η Τεχεράνη έχει αρνηθεί.
Η προειδοποίηση των Φρουρών της Επανάστασης: «Οι Αμερικανοί δεν θα είναι ασφαλείς πουθενά»
Ο κίνδυνος επιθέσεων που θα μπορούσαν να κατευθύνονται ή να υποκινούνται από το Ιράν θεωρείται σημαντικός στις ΗΠΑ από την έναρξη του πολέμου.
Την τρίτη ημέρα της σύγκρουσης, οι Φρουροί της Επανάστασης (IRGC) είχαν προειδοποιήσει ότι οι Αμερικανοί «δεν θα είναι πλέον ασφαλείς πουθενά, ούτε καν στα σπίτια τους».
Αμερικανοί αξιωματούχοι ασφαλείας έχουν εξετάσει ένα ευρύ φάσμα πιθανών απειλών, από εν υπνώσει πυρήνες και κυβερνοεπιθέσεις έως επιθέσεις με drones στην Καλιφόρνια.
Ωστόσο, μέχρι στιγμής υπάρχει μια κρίσιμη διαφορά ανάμεσα στις προειδοποιήσεις και σε όσα έχουν πράγματι καταγραφεί στις ΗΠΑ.
Δεν έχει συνδεθεί επίθεση στις ΗΠΑ με τις ιρανικές υπηρεσίες
Ο Μάθιου Λέβιτ, ανώτερος ερευνητής στο Washington Institute for Near East Policy, επισήμανε σε ανάλυσή του τον Μάιο ότι οι Αρχές δεν είχαν ανακοινώσει ούτε ένα σχέδιο επίθεσης εντός των ΗΠΑ που να συνδέεται συγκεκριμένα με το Ιράν από την έναρξη του πολέμου.
Μεμονωμένοι δράστες που φέρονται να εξοργίστηκαν από τον πόλεμο έχουν σκοτώσει Αμερικανούς, αλλά οι επιθέσεις αυτές δεν έχουν συνδεθεί άμεσα με τις ιρανικές υπηρεσίες πληροφοριών ή ασφαλείας.
Ο Λέβιτ εκτίμησε ότι, παρότι στην Τεχεράνη μπορεί να υπάρχει αυξανόμενη επιθυμία να μεταφερθούν οι συνέπειες του πολέμου στο εσωτερικό των ΗΠΑ, η επιχειρησιακή δυνατότητα του Ιράν να πραγματοποιήσει τέτοιες επιθέσεις ενδέχεται να έχει μειωθεί εξαιτίας των πληγμάτων που έχουν υποστεί οι υπηρεσίες ασφαλείας και πληροφοριών του.
Τα πλήγματα σε πρόσωπα-κλειδιά των ιρανικών επιχειρήσεων στο εξωτερικό
Στο πλαίσιο αυτό, ο Λέβιτ αναφέρθηκε στα αεροπορικά πλήγματα εναντίον σημαντικών στελεχών που ήταν υπεύθυνα για ιρανικές επιχειρήσεις στο εξωτερικό.
Μεταξύ αυτών είναι ο Ραχμάν Μογκαντάμ, επικεφαλής της διεύθυνσης ειδικών επιχειρήσεων της Υπηρεσίας Πληροφοριών των Φρουρών της Επανάστασης, καθώς και ο Ματζίντ Χαντεμί, επικεφαλής της Υπηρεσίας Πληροφοριών των IRGC.
Η εξουδετέρωση τέτοιων στελεχών θα μπορούσε να έχει περιορίσει την ικανότητα της Τεχεράνης να σχεδιάζει και να εκτελεί επιχειρήσεις εκτός των συνόρων της.
Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι έχει εξαφανιστεί η πρόθεσή της.
«Δεν είμαστε ούτε κατά διάνοια κοντά στο τέλος»
Σύμφωνα με τον Κλαρκ, η εμφανής αποφασιστικότητα του Ιράν να δημιουργήσει μια αξιόπιστη απειλή κατά του Τραμπ στέλνει το μήνυμα ότι η Τεχεράνη εξακολουθεί να είναι πολιτικά διατεθειμένη να κλιμακώσει τη σύγκρουση στο όνομα της εκδίκησης.
Ο ίδιος προειδοποίησε ότι μπορεί να είναι λανθασμένη η εντύπωση πως ο πόλεμος πλησιάζει στο τέλος του.
«Νομίζω ότι στο μυαλό πολλών Αμερικανών υπάρχει η άποψη ότι αυτή η σύγκρουση αποκλιμακώνεται, αλλά δεν νομίζω ότι είμαστε ούτε κατά διάνοια κοντά στο τέλος», είπε.
Υπενθύμισε παράλληλα ότι το Ιράν έχει αποδείξει στο παρελθόν πως μπορεί να περιμένει για μεγάλο χρονικό διάστημα πριν πραγματοποιήσει επιχειρήσεις αντιποίνων, επικαλούμενος και την επίθεση του 1994 στο εβραϊκό κοινοτικό κέντρο της Αργεντινής.
«Πρέπει να λάβουμε υπόψη τις δυνατότητες των Ιρανών συνολικά, αλλά και το γεγονός ότι στο παρελθόν έχουν δείξει υπομονή», τόνισε.
Πώς η απειλή κατά του Τραμπ μπορεί να επηρεάσει το τέλος του πολέμου
Η προθυμία της Τεχεράνης να διακινδυνεύσει τις συνέπειες που θα είχε ακόμη και μια απόπειρα δολοφονίας εν ενεργεία προέδρου των ΗΠΑ θα μπορούσε να επηρεάσει και τους υπολογισμούς του Λευκού Οίκου σχετικά με τις διαπραγματεύσεις και τον τερματισμό του πολέμου.
«Νομίζω ότι αυτό έχει πολλές συνέπειες για τις διαπραγματεύσεις σχετικά με τον πόλεμο», ανέφερε ο Χόφμαν.
Κατά την εκτίμησή του, η στάση του Ιράν δείχνει ότι η χώρα δεν υποχωρεί παρά την ένταση της σύγκρουσης. «Ουσιαστικά λένε: “Ελάτε, λοιπόν”», σημείωσε ο ερευνητής.
Το γεγονός ότι το Ιράν εμφανίζεται, σύμφωνα με τον ίδιο, αρκετά ενθαρρυμένο ώστε να επιχειρεί να σκοτώσει έναν εν ενεργεία Αμερικανό πρόεδρο αποτελεί ιδιαίτερα ανησυχητική ένδειξη.
«Σίγουρα δεν έχουν υποταχθεί ούτε έχουν αποτραπεί. Και αυτό είναι πολύ ανησυχητικό», κατέληξε.
