Περισσότερες από 30 πτήσεις έχουν επηρεαστεί από απειλές για βόμβες σε ολόκληρη την Ευρώπη από τις αρχές της εβδομάδας, προκαλώντας αναγκαστικές προσγειώσεις, εκτροπές αεροσκαφών, κινητοποίηση μαχητικών και εκτεταμένους ελέγχους ασφαλείας. Σύμφωνα με το Reuters, τουλάχιστον 27 πτήσεις δέχθηκαν απειλές μόνο την Πέμπτη (5/11), ενώ ανώνυμα μηνύματα που έφτασαν σε ιταλικά αεροδρόμια έφεραν την υπογραφή μιας οργάνωσης με το όνομα «Μαχητές του Ανδρικού Κράτους», παραπέμποντας σε ακροδεξιό κίνημα που ιδρύθηκε στη Ρωσία. Οι ευρωπαϊκές αρχές εξετάζουν εάν πρόκειται για συντονισμένη εκστρατεία αποσταθεροποίησης των αερομεταφορών, χωρίς μέχρι στιγμής να έχουν ταυτοποιηθεί οι υπεύθυνοι.
Το πρωτοφανές κύμα απειλών έχει προκαλέσει αναστάτωση σε δεκάδες ευρωπαϊκά αεροδρόμια, επηρεάζοντας χιλιάδες επιβάτες και δημιουργώντας σημαντική οικονομική επιβάρυνση για τις αεροπορικές εταιρείες.
Σύμφωνα με τον Guardian, τουλάχιστον 33 πτήσεις έχουν επηρεαστεί από τη Δευτέρα (2/11), ενώ τα περιστατικά της Πέμπτης αποτελούν τη μεγαλύτερη συγκέντρωση απειλών μέσα στην εβδομάδα.
Μέχρι στιγμής, όλες οι απειλές που έχουν ελεγχθεί αποδείχθηκαν αβάσιμες, καθώς δεν εντοπίστηκαν εκρηκτικοί μηχανισμοί στα αεροσκάφη.
Ποιοι είναι οι «Μαχητές του Ανδρικού Κράτους» που εμφανίστηκαν στα απειλητικά email
Μια σημαντική εξέλιξη στις έρευνες καταγράφηκε στην Ιταλία, όπου ανώνυμα μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προς αεροπορικές αρχές έφεραν την υπογραφή «Μαχητές του Ανδρικού Κράτους» (Fighters of the Male State).
Σύμφωνα με το ιταλικό πρακτορείο ANSA και τη δημόσια τηλεόραση Rai, ένα από τα μηνύματα εστάλη νωρίς το πρωί της Πέμπτης στην εταιρεία διαχείρισης των αεροδρομίων της Ρώμης και σε συνεργαζόμενες επιχειρήσεις.
Το email, γραμμένο στα ιταλικά και με θέμα «Ειδοποίηση απειλής», ισχυριζόταν ότι είχαν τοποθετηθεί εκρηκτικοί μηχανισμοί σε δύο πτήσεις: της Finnair από το Ελσίνκι προς τη Ρώμη και της Aer Lingus από το Δουβλίνο προς την ιταλική πρωτεύουσα.
Οι αποστολείς απειλούσαν ότι οι βόμβες θα εκρήγνυνταν μέσα σε 60 λεπτά, υποστηρίζοντας ότι οι ενέργειές τους θα άφηναν το στίγμα τους στην ιστορία.
Το μήνυμα περιείχε μισογυνικές αναφορές, κατηγορούσε τους παραλήπτες ότι υποστηρίζουν ένα «φεμινιστικό καθεστώς» και κατέληγε με την απειλή ότι ο ουρανός θα γινόταν κόκκινος.
Ωστόσο, η χρήση της συγκεκριμένης υπογραφής δεν αποδεικνύει ότι το ρωσικό κίνημα βρίσκεται πράγματι πίσω από τις απειλές. Οι αρχές δεν έχουν ακόμη διαπιστώσει ποιος συνέταξε και απέστειλε τα μηνύματα.
«Εμείς, οι Μαχητές του Ανδρικού Κράτους, θα γράψουμε ιστορία με τις σημερινές μας ενέργειες. Το φεμινιστικό σας καθεστώς θα το θυμάται αυτό για πάντα. Η έκρηξη θα γίνει σε 60 λεπτά. Σήμερα, ο ουρανός σας θα γίνει κόκκινος», έγραφαν τα email, σύμφωνα με το Γαλλικό Πρακτορείο.
Φωτογραφία: Προσωπική σελίδα του Βλαντίσλαβ Ποζντιακόφ στο VKontakte.
Το ακροδεξιό κίνημα που απαγορεύτηκε ακόμη και στη Ρωσία
Η ονομασία «Male State» παραπέμπει σε ένα ακροδεξιό διαδικτυακό κίνημα που δημιουργήθηκε στη Ρωσία το 2016 από τον εθνικιστή ακτιβιστή Βλάντισλαβ Ποζντιακόφ.
Η οργάνωση έγινε γνωστή για τις ακραίες μισογυνικές, ρατσιστικές και ομοφοβικές θέσεις της, καθώς και για οργανωμένες εκστρατείες διαδικτυακής παρενόχλησης.
Σύμφωνα με ανάλυση του Διεθνούς Κέντρου Αντιτρομοκρατίας (ICCT), το κίνημα προωθούσε μια ιδεολογία που αποκαλούσε «εθνική πατριαρχία», συνδυάζοντας τον ακραίο εθνικισμό με την αντίθεση στον φεμινισμό και στα δικαιώματα των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων.
Το 2018, μέλη του είχαν στοχοποιήσει Ρωσίδες που διατηρούσαν σχέσεις με αλλοδαπούς, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια του Παγκοσμίου Κυπέλλου Ποδοσφαίρου στη Ρωσία.
Αργότερα, η οργάνωση εξαπέλυσε εκστρατείες παρενόχλησης εναντίον επιχειρήσεων που χρησιμοποιούσαν μαύρους άνδρες σε διαφημιστικές καμπάνιες.
Τον Οκτώβριο του 2021, ρωσικό δικαστήριο χαρακτήρισε το Male State εξτρεμιστική οργάνωση και απαγόρευσε τη δραστηριότητά του στη χώρα.
Παρά την απαγόρευση, το κίνημα διατήρησε διαδικτυακή παρουσία, χρησιμοποιώντας μεταξύ άλλων την ονομασία «Male Legion».
Μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022, ορισμένα από τα δίκτυά του υιοθέτησαν έντονα φιλοπολεμική ρητορική και άρχισαν να υποστηρίζουν τη στρατιωτική εκστρατεία του Βλαντίμιρ Πούτιν.
Το Newsweek επισημαίνει, πάντως, ότι δεν έχει αποδειχθεί εάν οι συντάκτες των πρόσφατων απειλητικών email συνδέονται με την αρχική οργάνωση ή χρησιμοποιούν απλώς το όνομά της.
Πώς αντιμετωπίζουν οι αεροπορικές εταιρείες μια απειλή για βόμβα
Κάθε απειλή για εκρηκτικό μηχανισμό ενεργοποιεί συγκεκριμένες διαδικασίες ασφαλείας, ακόμη και όταν υπάρχουν ενδείξεις ότι πρόκειται για φάρσα.
Σύμφωνα με τον Τζότζι Γουέιτς, διευθυντή ασφάλειας πτήσεων της Βρετανικής Ένωσης Πιλότων Αερογραμμών (BALPA), οι ειδοποιήσεις εξετάζονται από εξειδικευμένες ομάδες, οι οποίες αξιολογούν την αξιοπιστία τους.
Οι απειλές ταξινομούνται σε τρεις κατηγορίες:
- Κόκκινη: Η απειλή κρίνεται αξιόπιστη και απαιτεί άμεση αντίδραση.
- Πορτοκαλί: Η απειλή θεωρείται εν μέρει αξιόπιστη και απαιτούνται πρόσθετοι έλεγχοι.
- Πράσινη: Η απειλή δεν θεωρείται αξιόπιστη.
Εάν το αεροσκάφος βρίσκεται ακόμη στο έδαφος, μια αξιόπιστη απειλή μπορεί να οδηγήσει στην εκκένωσή του, στην απομάκρυνση των επιβατών και στην επιθεώρηση του χώρου επιβατών, των αποσκευών και των φορτίων.
Εάν βρίσκεται ήδη στον αέρα, προτεραιότητα αποτελεί η ασφαλής προσγείωσή του το συντομότερο δυνατόν.
Ο κυβερνήτης ενημερώνεται από τις αρμόδιες υπηρεσίες και λαμβάνει τις επιχειρησιακές αποφάσεις, ακολουθώντας τις προβλεπόμενες διαδικασίες έκτακτης ανάγκης.
Σε ορισμένες περιπτώσεις κινητοποιούνται μαχητικά αεροσκάφη για τη συνοδεία της πτήσης, ενώ στο αεροδρόμιο προσγείωσης αναπτύσσονται πυροτεχνουργοί, αστυνομικές δυνάμεις και ειδικά εκπαιδευμένοι σκύλοι.
Έως 250.000 δολάρια μπορεί να κοστίσει μία εκτροπή πτήσης
Οι συνέπειες των απειλών δεν περιορίζονται στην αναστάτωση των επιβατών.
Σύμφωνα με τον Φίλιπ Μπάουμ, ειδικό στην ασφάλεια αερομεταφορών και επισκέπτη καθηγητή στο Πανεπιστήμιο του Κόβεντρι, η εκτροπή ενός αεροσκάφους λόγω απειλής για βόμβα μπορεί να κοστίσει σε μια αεροπορική εταιρεία έως και 250.000 δολάρια.
Το κόστος περιλαμβάνει πρόσθετη κατανάλωση καυσίμων, τέλη προσγείωσης, επίγειες υπηρεσίες, ελέγχους ασφαλείας, καθυστερήσεις και ενδεχόμενη μεταφορά ή διαμονή επιβατών.
Επιπλέον, όταν ένα αεροσκάφος προσγειώνεται σε διαφορετικό αεροδρόμιο, δημιουργούνται προβλήματα στην εκτέλεση των επόμενων προγραμματισμένων δρομολογίων του.
Οι εταιρείες ενδέχεται να χρειαστεί να αναπροσαρμόσουν τα προγράμματα των πληρωμάτων, να οργανώσουν εναλλακτικές πτήσεις και να αντιμετωπίσουν καθυστερήσεις σε συνδεόμενα δρομολόγια.
Το οικονομικό κόστος μπορεί να επεκταθεί και στις κρατικές αρχές, ιδιαίτερα όταν απαιτείται η απογείωση μαχητικών αεροσκαφών ή η ανάπτυξη εξειδικευμένων μονάδων.
Ο Μπάουμ διευκρίνισε ότι οι ζημιές από τα συγκεκριμένα περιστατικά ενδέχεται να είναι μικρότερες, επειδή πολλές από τις πτήσεις που επηρεάστηκαν ήταν μικρών αποστάσεων.
Μπορεί να πρόκειται για υβριδικό πόλεμο;
Οι ευρωπαϊκές αρχές εξετάζουν εάν οι απειλές αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας αποσταθεροποίησης.
Ο Τζέικομπ Φουνκ Κίρκεγκορντ, ερευνητής του ευρωπαϊκού κέντρου μελετών Bruegel, εκτίμησε ότι στόχος τέτοιων ενεργειών μπορεί να είναι η πρόκληση χάους και αβεβαιότητας σχετικά με την αξιοπιστία των αεροπορικών μεταφορών.
Παράλληλα, οι ψευδείς συναγερμοί ενδέχεται να χρησιμοποιούνται για τη δοκιμή των μηχανισμών αντίδρασης διαφορετικών κρατών.
Οι δράστες θα μπορούσαν, για παράδειγμα, να παρακολουθούν πόσο γρήγορα κινητοποιούνται οι αρχές στην Ιταλία, στην Πολωνία ή στη Γαλλία και κατά πόσο συνεργάζονται αποτελεσματικά οι υπηρεσίες ασφαλείας.
Μια τέτοια διαδικασία θα μπορούσε να αποκαλύψει επιχειρησιακές αδυναμίες που ενδέχεται να αξιοποιηθούν σε μελλοντικές επιθέσεις.
Το χαμηλό κόστος αποστολής ανώνυμων email καθιστά τις απειλές ιδιαίτερα εύκολες ως μέσο πρόκλησης αναστάτωσης, ενώ οι πληροφορίες για δρομολόγια, αεροπορικές εταιρείες και τύπους αεροσκαφών είναι πλέον ευρέως διαθέσιμες στο διαδίκτυο.
Παρά τις ανησυχίες για ενδεχόμενη εμπλοκή της Ρωσίας ή του Ιράν, δεν έχουν προκύψει αποδεικτικά στοιχεία που να συνδέουν κάποια κυβέρνηση με τα περιστατικά.
Ο Ευρωπαίος επίτροπος Μεταφορών Απόστολος Τζιτζικώστας τόνισε την Πέμπτη ότι είναι πολύ νωρίς για να εξαχθούν συμπεράσματα σχετικά με πιθανή σύνδεση των απειλών.
✈️🇪🇺 At least 15 flights received bomb threats across Europe on Thursday, the second wave this week, and no explosives have been found. No one has claimed responsibility.
An Aer Lingus A320 from Dublin to Rome with 151 passengers and six crew landed at the French air base at Évreux after French fighter jets were scrambled; French media reported a Rafale escort. Four planes bound for Prague, two easyJet, one Ryanair and one Austrian Airlines, received a threat and landed, and Czech police said the credibility was low and found nothing. Three Ryanair flights bound for Sofia made emergency landings, a Wizz Air flight from Milan to Warsaw diverted to Vienna, and a Finnair flight from Helsinki to Rome was escorted by Italian fighters and landed normally. About 10 flights were threatened on Tuesday, and one on Monday; no official has attributed the threats.
Czech authorities say the Prague threats came by anonymous email, and the Czech interior minister said such threats began days earlier in other countries. One expert told CBS the scale suggests a deliberate act, amid European concern about state-linked sabotage, but I found no evidence tying the wave to any government or to the email sent to 271 Italian schools.
Sources: CBS News, Reuters, AP, CNN, Czech Police
— 🔥🗞The Informant (@theinformant_x) November 5, 2026
Το χρονικό των απειλών: Από τη Βουδαπέστη στα ευρωπαϊκά αεροδρόμια
Το κύμα των περιστατικών ξεκίνησε τη Δευτέρα (2/11), όταν πτήση της Wizz Air από το Λούτον του Λονδίνου προς τη Σόφια εκτράπηκε στη Βουδαπέστη έπειτα από απειλή για βόμβα.
Το αεροσκάφος συνοδεύτηκε από ουγγρικά μαχητικά Gripen και προσγειώθηκε με ασφάλεια, ενώ οι έλεγχοι δεν αποκάλυψαν εκρηκτικά.
Την Τρίτη (3/11), τουλάχιστον επτά ακόμη πτήσεις αντιμετώπισαν παρόμοιους συναγερμούς.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονταν πτήσεις των Ryanair, Wizz Air, SAS και LOT Polish Airlines, με προορισμούς σε Ιταλία, Πολωνία, Βουλγαρία και Ισπανία.
Μία πτήση της LOT από το Λονδίνο προς τη Βαρσοβία εκτράπηκε στο αεροδρόμιο Μόντλιν, ενώ αεροσκάφος της Ryanair από τη Λισαβόνα προς τη Ρώμη συνοδεύτηκε από ιταλικά μαχητικά.
Η μεγαλύτερη κινητοποίηση καταγράφηκε την Πέμπτη (5/11), όταν τουλάχιστον 27 πτήσεις δέχθηκαν απειλές, σύμφωνα με το Reuters.
Στο στόχαστρο βρέθηκαν πτήσεις προς και από τα αεροδρόμια της Ρώμης, του Μιλάνου, της Σόφιας, της Πράγας, της Βαρσοβίας, της Βιέννης και των Βρυξελλών, μεταξύ άλλων.
Σύμφωνα με την καταγραφή του Guardian, η Ryanair ήταν η εταιρεία με τα περισσότερα περιστατικά μέσα στην εβδομάδα, με οκτώ πτήσεις. Το Μιλάνο και η Σόφια κατέγραψαν από έξι περιστατικά, η Ρώμη πέντε και η Πράγα τέσσερα.
✈️ After a series of hoaxes in the past week, an #AerLingus flight heading from Dublin to Rome was forced to land at a #French air base in Normandy on Thursday after a bomb threat was called in.
This A320 #plane was one of four European flights forced to land prematurely due to bomb threats.
— FRANCE 24 English (@France24_en) November 5, 2026
Η αναγκαστική προσγείωση της Aer Lingus και η έρευνα για τον πιλότο
Ένα από τα σοβαρότερα περιστατικά σημειώθηκε την Πέμπτη στην πτήση EI402 της Aer Lingus από το Δουβλίνο προς τη Ρώμη.
Το Airbus A320, με 157 επιβαίνοντες, εκτράπηκε προς τη στρατιωτική αεροπορική βάση του Εβρέ, στη Νορμανδία της Γαλλίας.
Η γαλλική Δικαιοσύνη ξεκίνησε έρευνα για τη συμπεριφορά του Ιρλανδού κυβερνήτη, ο οποίος, σύμφωνα με τον εισαγγελέα Ρεμί Κουτέν, αρνήθηκε αρχικά να υπακούσει στην εντολή προσγείωσης στη στρατιωτική βάση, προτιμώντας πολιτικό αεροδρόμιο.
Οι γαλλικές αρχές κινητοποίησαν δύο μαχητικά αεροσκάφη, τα οποία συνόδευσαν την πτήση μέχρι την προσγείωσή της.
Όλοι οι επιβαίνοντες αποβιβάστηκαν με ασφάλεια, ενώ πραγματοποιήθηκαν έλεγχοι χωρίς να εντοπιστεί εκρηκτικός μηχανισμός.
Στο στόχαστρο και δύο πτήσεις της AEGEAN
Από το κύμα των απειλών δεν έλειψε και η Ελλάδα, καθώς δύο πτήσεις της AEGEAN δέχθηκαν προειδοποιήσεις για πιθανή ύπαρξη εκρηκτικών μηχανισμών.
Πρόκειται για την πτήση Α3552 από τη Θεσσαλονίκη προς το Μιλάνο και την Α3860 από την Αθήνα προς τη Βιέννη.
Τα δύο αεροσκάφη προσγειώθηκαν κανονικά στους προορισμούς τους, όπου πραγματοποιήθηκαν οι προβλεπόμενοι έλεγχοι ασφαλείας.
Η ελληνική αεροπορική εταιρεία επιβεβαίωσε ότι οι απειλές ήταν αβάσιμες και ότι συνεργάστηκε με τις αρμόδιες αρχές για την ασφαλή ολοκλήρωση των διαδικασιών.
Τι σημαίνει το μπαράζ απειλών για τους επιβάτες
Παρά τη μεγάλη έκταση των περιστατικών, οι ειδικοί στην ασφάλεια των αερομεταφορών επισημαίνουν ότι δεν υπάρχει μέχρι στιγμής ένδειξη πραγματικής απειλής από εκρηκτικούς μηχανισμούς στις πτήσεις που ελέγχθηκαν.
Η Wizz Air αναγνώρισε ότι πολλές εταιρείες έχουν βρεθεί αντιμέτωπες με παρόμοιες απειλές μέσα σε λίγες ημέρες, ενώ η Finnair υπογράμμισε ότι τέτοιου είδους συναγερμοί αποδεικνύονται σχεδόν πάντοτε αβάσιμοι.
Ωστόσο, οι αεροπορικές εταιρείες είναι υποχρεωμένες να αντιμετωπίζουν κάθε αξιόπιστη απειλή με σοβαρότητα, ακόμη κι όταν οι προηγούμενες έχουν αποδειχθεί ψευδείς.
Το γεγονός ότι οι απειλές μπορούν να προκαλέσουν τόσο μεγάλη αναστάτωση, χωρίς να απαιτούν ιδιαίτερη τεχνολογική υποδομή ή οικονομικούς πόρους, αποτελεί μία από τις βασικές ανησυχίες των ειδικών.
Οι έρευνες συνεχίζονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο, με βασικό ζητούμενο να εξακριβωθεί εάν τα περιστατικά αποτελούν μεμονωμένες ενέργειες, προσπάθειες μίμησης ή μέρος μιας οργανωμένης εκστρατείας διατάραξης των αερομεταφορών.
