Νέες διαστάσεις λαμβάνει μεγάλο σκάνδαλο διαφθοράς στην Ουκρανία, καθώς υψηλόβαθμα στελέχη των υπηρεσιών ασφαλείας, της αστυνομίας και της Εισαγγελίας φέρονται να δωροδοκούνταν για να προστατεύουν τηλεφωνικά κέντρα που εξαπατούσαν πολίτες. Η υπόθεση προκάλεσε νέα ένταση την Τετάρτη (4/11), όταν η Εθνική Υπηρεσία Καταπολέμησης της Διαφθοράς (NABU) κατήγγειλε ότι ανώτερο στέλεχος της Υπηρεσίας Ασφαλείας της Ουκρανίας (SBU) απείλησε να χρησιμοποιήσει πυροβόλο όπλο και εμπόδισε ερευνητές να πραγματοποιήσουν έρευνα με δικαστική εντολή.
Σύμφωνα με το Reuters και τα ουκρανικά μέσα ενημέρωσης Ukrainska Pravda και Ukrinform, οι νέες αποκαλύψεις εντάσσονται στην «Επιχείρηση Καρχηδόνα», μια εκτεταμένη έρευνα για οργανωμένο κύκλωμα που φέρεται να εξασφάλιζε προστασία σε τηλεφωνικά κέντρα απάτης και άλλες παράνομες επιχειρήσεις, έναντι συστηματικών δωροδοκιών.
Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι στο κύκλωμα εμπλέκονταν εν ενεργεία ανώτεροι αξιωματούχοι της SBU, της Εθνικής Αστυνομίας και του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα, καθώς και πρόσωπα του οργανωμένου εγκλήματος.
Καταγγελία για απειλή με όπλο κατά τη διάρκεια ερευνών
Η NABU ανακοίνωσε ότι, κατά τη διάρκεια ερευνών που είχαν εγκριθεί από δικαστή του Ανώτατου Δικαστηρίου κατά της Διαφθοράς, ανώτερο στέλεχος της SBU εμπόδισε τους ερευνητές να εισέλθουν στον χώρο και απείλησε να χρησιμοποιήσει πυροβόλο όπλο.
Στο σημείο έφτασαν επίσης ειδικές δυνάμεις της SBU, σύμφωνα με την υπηρεσία καταπολέμησης της διαφθοράς.
Η Ukrainska Pravda, επικαλούμενη πηγές της στις αρχές επιβολής του νόμου, ανέφερε ότι ο αξιωματούχος είναι ο στρατηγός Σερχίι Ντούκα, ανώτερο στέλεχος της υπηρεσίας που είναι αρμόδια για την προστασία της εθνικής κρατικής υπόστασης.
Το ουκρανικό μέσο δημοσίευσε μάλιστα φωτογραφίες και βίντεο από την επιχείρηση στην κατοικία του.
Η SBU επιβεβαίωσε ότι πραγματοποιούνται έρευνες που αφορούν υπαλλήλους της, στο πλαίσιο ποινικών διαδικασιών και βάσει δικαστικών εντολών.
Σε ανακοίνωσή της υποστήριξε ότι συνεργάζεται με τις αρμόδιες αρχές και τάσσεται υπέρ μιας αντικειμενικής και αμερόληπτης έρευνας.
Ωστόσο, δεν σχολίασε συγκεκριμένα την καταγγελία ότι αξιωματούχος της απείλησε να χρησιμοποιήσει όπλο.
«Επιχείρηση Καρχηδόνα»: Πάνω από 1 δισ. γρίβνια σε ύποπτες δωροδοκίες
Η έρευνα αποκαλύφθηκε τον Σεπτέμβριο και αφορά οργανωμένο δίκτυο που φέρεται να προστάτευε παράνομα τηλεφωνικά κέντρα, τα οποία εξαπατούσαν ανυποψίαστους πολίτες τόσο στην Ουκρανία όσο και στο εξωτερικό.
Σύμφωνα με τη NABU, μέλη της οργάνωσης λάμβαναν μηνιαίες πληρωμές προκειμένου να εξασφαλίζουν στους διαχειριστές των τηλεφωνικών κέντρων ότι δεν θα αντιμετώπιζαν ποινικές διώξεις.
Στις 22 Οκτωβρίου, η υπηρεσία ανακοίνωσε ότι ένας ακόμη πρώην αξιωματούχος του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα είχε καταστεί ύποπτος για συμμετοχή στο κύκλωμα.
Ο συγκεκριμένος αξιωματούχος φέρεται να είχε αναλάβει την επικοινωνία με τους διαχειριστές των παράνομων τηλεφωνικών κέντρων, την είσπραξη δωροδοκιών και τη διασφάλιση της προστασίας των εμπλεκομένων.
Το συνολικό ποσό των παράνομων πληρωμών που έχουν καταγράψει οι ερευνητές υπερβαίνει το ένα δισεκατομμύριο γρίβνια, σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση της NABU.
Η παραίτηση του πρώην γενικού εισαγγελέα και οι αντιδράσεις των υπηρεσιών
Η υπόθεση είχε ήδη προκαλέσει πολιτικούς κραδασμούς στην Ουκρανία, καθώς ο πρώην γενικός εισαγγελέας Ρουσλάν Κραβτσένκο παραιτήθηκε μετά την αποκάλυψη της έρευνας.
Οι αρχές είχαν κατηγορήσει υφιστάμενό του ότι συμμετείχε στη διαχείριση του κυκλώματος.
Ο ίδιος ο Κραβτσένκο δεν έχει κατηγορηθεί για ποινικό αδίκημα.
Σύμφωνα με το Reuters, η Εθνική Αστυνομία ανακοίνωσε ότι έθεσε σε διαθεσιμότητα τους αξιωματικούς που ερευνώνται, προειδοποιώντας παράλληλα κατά της εξαγωγής πρόωρων συμπερασμάτων.
Το Γραφείο του Γενικού Εισαγγελέα δήλωσε επίσης έτοιμο να συνεργαστεί με τη NABU, υποστηρίζοντας ωστόσο ότι δεν γνωρίζει για παράνομες δραστηριότητες των υπαλλήλων που βρίσκονται στο επίκεντρο της έρευνας.
Οι εξελίξεις αποκτούν ιδιαίτερη σημασία για την Ουκρανία, καθώς η καταπολέμηση της διαφθοράς αποτελεί βασικό κριτήριο για την ενταξιακή πορεία της χώρας προς την Ευρωπαϊκή Ένωση και για τη συνέχιση της διεθνούς οικονομικής υποστήριξης εν μέσω του πολέμου με τη Ρωσία.
Νέα εξέλιξη και στο σκάνδαλο «Μίδας»: Πάνω από 111 εκατ. δολάρια και 12 εκατ. ευρώ
Την ίδια ημέρα, η NABU και η Ειδική Εισαγγελία κατά της Διαφθοράς (SAPO) ανακοίνωσαν ότι ολοκλήρωσαν την προδικαστική έρευνα για μια άλλη μεγάλη υπόθεση διαφθοράς, γνωστή ως «Επιχείρηση Μίδας», που αφορά τον ενεργειακό τομέα της Ουκρανίας.
Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση, μέλη οργανωμένου κυκλώματος φέρονται να απαιτούσαν παράνομες πληρωμές από εργολάβους της κρατικής εταιρείας πυρηνικής ενέργειας Energoatom και άλλων επιχειρήσεων που υπάγονται στο υπουργείο Ενέργειας.
Οι δωροδοκίες, σύμφωνα με τους ερευνητές, αντιστοιχούσαν στο 10% έως 15% της αξίας των συμβάσεων.
Για τη νομιμοποίηση των παράνομων εσόδων χρησιμοποιούνταν ξεχωριστό γραφείο, ενώ οι συναλλαγές πραγματοποιούνταν μέσω διαφόρων χρηματοοικονομικών εργαλείων, μεταξύ των οποίων κρυπτονομίσματα, τίτλοι και επενδυτικό κεφάλαιο του εξωτερικού.
Η NABU ανακοίνωσε ότι τα μετρητά που συγκεντρώθηκαν και μεταφέρθηκαν στο συγκεκριμένο γραφείο από τον ενεργειακό τομέα, κατά την περίοδο 2020–2025, υπερέβαιναν τα 111 εκατομμύρια δολάρια και τα 12 εκατομμύρια ευρώ.
Στην υπόθεση περιλαμβάνονται μεταξύ των υπόπτων πρώην αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και πρώην υπουργός Ενέργειας, ενώ η έρευνα είχε συνδεθεί και με την παραίτηση του πρώην προσωπάρχη του προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
Όλοι οι εμπλεκόμενοι που αναφέρονται στο δημοσίευμα του Reuters έχουν αρνηθεί τις κατηγορίες.
Οι ουκρανικές αρχές συνεχίζουν την προσπάθεια εντοπισμού και δέσμευσης περιουσιακών στοιχείων του κυκλώματος, τόσο στην Ουκρανία όσο και στο εξωτερικό.
Οι δύο υποθέσεις, αν και αποτελούν διαφορετικές ποινικές έρευνες, αναδεικνύουν την έκταση των καταγγελιών για διαφθορά σε κρίσιμους κρατικούς μηχανισμούς της χώρας.