Μία από τις μεγαλύτερες υποθέσεις οικονομικού εγκλήματος των τελευταίων ετών (μετά και το σκάνδαλο της Pizza fan) διερευνούν οι ελληνικές Αρχές, με επίκεντρο την αλυσίδα φούρνων «Χωριάτικο» και ένα εκτεταμένο δίκτυο εταιρειών που φέρεται να συνδέεται με τον επιχειρηματία Άγγελο Γιαννακόπουλο. Σύμφωνα με τις έως τώρα πληροφορίες, η εκτιμώμενη ζημία για το Δημόσιο υπερβαίνει τα 100 εκατ. ευρώ, ενώ στο πλαίσιο της αστυνομικής επιχείρησης έχουν πραγματοποιηθεί δεκάδες συλλήψεις.
Η έρευνα διεξάγεται από τη Διεύθυνση Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος, σε συνεργασία με την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ), και αφορά περισσότερες από 200 εταιρείες, εκατοντάδες καταστήματα και πρόσωπα που φέρονται να είχαν διαφορετικούς ρόλους στη λειτουργία του δικτύου. Στο επίκεντρο βρίσκονται καταγγελλόμενες πρακτικές φοροδιαφυγής, μη απόδοσης ΦΠΑ και μη καταβολής ασφαλιστικών εισφορών. Με λίγα λόγια, οι Αρχές ερευνούν το πώς η «μαγιά» της απάτης «φούσκωνε» τα ψωμιά της φοροδιαφυγής στους φούρνους της αλυσίδας και «διαπερνούσε» τις υπόλοιπες πιο προσοδοφόρες επιχειρηματικές δραστηριότητες του Άγγελου Γιαννακόπουλου.
Η σύλληψη του επιχειρηματία στα Ιωάννινα
Ο 57χρονος Άγγελος Γιαννακόπουλος, 57 ετών, συνελήφθη στην περιοχή των Ιωαννίνων. Οι Αρχές φέρεται να επιτάχυναν την επιχείρηση για τη σύλληψή του, καθώς υπήρχαν ενδείξεις ότι επρόκειτο να μετακινηθεί προς την Αλβανία, με πιθανό τελικό προορισμό το Ντουμπάι, όπου φέρεται να διέμενε τα τελευταία χρόνια.
Κατά τις ίδιες πληροφορίες, ο επιχειρηματίας πραγματοποιούσε τακτικά ταξίδια προς το Ντουμπάι μέσω Αλβανίας, παρά τον περιοριστικό όρο απαγόρευσης εξόδου από τη χώρα που, σύμφωνα με τα δημοσιεύματα, του είχε επιβληθεί στο πλαίσιο παλαιότερης υπόθεσης.
Δημογλίδου: «Έχουν ξεπεράσει τις 50 οι συλλήψεις – Δεν υπάρχει ξεκάθαρη εικόνα για τα αδικήματα»
«Έχουν ξεπεράσει πλέον τις 50 οι συλλήψεις. Είναι αρκετοί οι εμπλεκόμενοι σε αυτή τη δικογραφία. Το δύσκολο σε αυτές τις υποθέσεις είναι να αποδείξουμε τη σχέση του πραγματικού ιδιοκτήτη, του προσώπου που πραγματικά βρίσκεται πίσω από αυτές τις εταιρείες. Ελέγχονται περισσότερες από 400 εταιρείες αυτή τη στιγμή για την εμπλοκή τους σε αυτή την εγκληματική οργάνωση», είπε στο MEGA η εκπρόσωπος Τύπου της ΕΛ.ΑΣ. Κωνσταντίνα Δημογλίδου.
Το παρελθόν του επιχειρηματία Γιαννακόπουλου
Σύμφωνα με πληροφορίες, ο επιχειρηματίας της αλυσίδας αρτοποιείων έχει βεβαρημένο παρελθόν, καθώς φέρεται να ήταν εμπλεκόμενος σε υπόθεση trafficking και σεξουαλικής εκμετάλλευσης γυναικών, με την τρέχουσα έρευνα να τον συνδέει εκ νέου με αντίστοιχες κατηγορίες μαστροπείας.
Οι 200 εταιρείες και το υπό διερεύνηση επιχειρηματικό δίκτυο
Κεντρικό στοιχείο της έρευνας αποτελεί ένα σύνθετο πλέγμα εταιρειών, το οποίο φέρεται να περιλαμβάνει τόσο νόμιμες επιχειρήσεις όσο και εταιρείες που ενδέχεται να χρησιμοποιούνταν για την απόκρυψη της πραγματικής ιδιοκτησίας ή της οικονομικής δραστηριότητας.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στον τρόπο με τον οποίο εμφανίζονταν οι εταιρείες στα επίσημα μητρώα, καθώς και στο ποιοι ασκούσαν στην πραγματικότητα τη διοίκηση και είχαν τον έλεγχο των οικονομικών τους. Οι ελεγκτές εξετάζουν τις εταιρικές σχέσεις, τις μεταβιβάσεις μετοχών, τις τραπεζικές κινήσεις και τις συναλλαγές μεταξύ επιχειρήσεων, προκειμένου να εντοπίσουν τυχόν κοινά κέντρα ελέγχου.
Στο πλαίσιο αυτό, διερευνάται η πιθανή χρήση «αχυρανθρώπων», δηλαδή προσώπων που εμφανίζονται ως ιδιοκτήτες, διαχειριστές ή εκπρόσωποι εταιρειών, ενώ ενδέχεται να μην ασκούν τον πραγματικό οικονομικό έλεγχο.
Πώς λειτουργούν τα σχήματα εικονικών συναλλαγών
Η υπόθεση αναδεικνύει τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι ελεγκτικές αρχές στην ανίχνευση φορολογικών παραβάσεων σε επιχειρήσεις με μεγάλο όγκο καθημερινών συναλλαγών, όπως οι φούρνοι και οι επιχειρήσεις εστίασης.
Σύμφωνα με την περιγραφή του μηχανισμού που εξετάζεται σε τέτοιες υποθέσεις, μία επιχείρηση μπορεί να εμφανίζει αυξημένα έσοδα μέσω συναλλαγών που δεν αντιστοιχούν σε πραγματικές πωλήσεις. Με αυτόν τον τρόπο, χρήματα άγνωστης ή παράνομης προέλευσης ενδέχεται να εμφανίζονται ως έσοδα από νόμιμη εμπορική δραστηριότητα.
Η πρακτική αυτή διαφέρει από την κλασική απόκρυψη εισοδήματος. Αντί η επιχείρηση να εμφανίζει μικρότερο τζίρο για να μειώσει τον φόρο που αναλογεί στα κέρδη της, μπορεί να εμφανίζει υψηλότερα έσοδα, ώστε χρήματα που δεν προέρχονται από πραγματικές πωλήσεις να αποκτούν την εικόνα νόμιμων εισπράξεων.
Μία άλλη μέθοδος που εξετάζεται σε υποθέσεις φορολογικής απάτης είναι η τεχνητή διόγκωση των εξόδων. Μέσω εικονικών τιμολογίων ή παραστατικών με υπερτιμολογημένες αγορές πρώτων υλών, υπηρεσιών και εξοπλισμού, μια επιχείρηση μπορεί να εμφανίζει μικρότερα φορολογητέα κέρδη και, υπό προϋποθέσεις, να μειώνει τις φορολογικές υποχρεώσεις της.
Γιατί οι φούρνοι αποτελούν δύσκολο πεδίο ελέγχου
Ο κλάδος της αρτοποιίας και της εστίασης χαρακτηρίζεται από μεγάλο αριθμό συναλλαγών μικρής αξίας, συχνά με άμεση πληρωμή και γρήγορη κατανάλωση των προϊόντων. Αυτά τα χαρακτηριστικά καθιστούν δυσκολότερη την εκ των υστέρων επαλήθευση κάθε πώλησης.
Σε αντίθεση με προϊόντα που διαθέτουν σειριακούς αριθμούς ή παραμένουν για μεγάλο χρονικό διάστημα σε αποθήκες, τα αρτοσκευάσματα και τα έτοιμα τρόφιμα καταναλώνονται συνήθως την ίδια ημέρα. Ως εκ τούτου, ο έλεγχος δεν μπορεί να βασιστεί αποκλειστικά στην καταμέτρηση των διαθέσιμων προϊόντων, αλλά απαιτεί συνδυασμό λογιστικών, φορολογικών και επιχειρησιακών δεδομένων.
Εξετάζονται και άλλες επιχειρηματικές δραστηριότητες
Η έρευνα φέρεται να επεκτείνεται και σε άλλες επιχειρηματικές δραστηριότητες που ενδέχεται να συνδέονται με τον ίδιο επιχειρηματία ή με πρόσωπα του ευρύτερου δικτύου.
Το εύρος του εταιρικού δικτύου, ο αριθμός των εμπλεκομένων και οι πιθανές διασυνδέσεις μεταξύ επιχειρήσεων καθιστούν την υπόθεση ιδιαίτερα σύνθετη. Η πλήρης αποτύπωση των οικονομικών ροών και των πραγματικών δικαιούχων αναμένεται να αποτελέσει βασικό αντικείμενο της έρευνας το επόμενο διάστημα.
