Η Ουκρανία είναι έτοιμη να υπογράψει μια συμφωνία-ορόσημο με τις Ηνωμένες Πολιτείες στον τομέα της άμυνας κατά των drones, σύμφωνα με τρεις πηγές που μίλησαν στο CBS News. Την ίδια ώρα, το αμερικανικό δίκτυο αποκαλύπτει νέες λεπτομέρειες για τον ρόλο του Κιέβου στον πόλεμο με το Ιράν, καθώς η Ουκρανία έστειλε αναχαιτιστικά drones και πιλότους για να βοηθήσει στην αντιμετώπιση των ιρανικών Shahed που στόχευαν αμερικανικές εγκαταστάσεις στη Μέση Ανατολή.
Σύμφωνα με το CBS News, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι είναι έτοιμος να υπογράψει τη συμφωνία στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη αυτή την εβδομάδα.
Ωστόσο, οι πηγές του αμερικανικού δικτύου επισημαίνουν ότι η οριστικοποίησή της ενδέχεται να μετατεθεί για αργότερα, όταν και η αμερικανική πλευρά θα είναι έτοιμη να προχωρήσει στην υπογραφή.
Κατά τη διάρκεια του τελευταίου έτους, το αμερικανικό υπουργείο Άμυνας και το ουκρανικό υπουργείο Άμυνας έχουν αναπτύξει ένα πλαίσιο συνεργασίας που θα επιτρέψει στις δύο χώρες να επεκτείνουν τις δοκιμές και την παραγωγή ουκρανικής αμυντικής τεχνολογίας επί αμερικανικού εδάφους.
Η ουκρανική εμπειρία από τα Shahed πέρασε στη Μέση Ανατολή
Η σημασία της ουκρανικής τεχνογνωσίας έγινε ιδιαίτερα εμφανής, σύμφωνα με το CBS News, μετά την έναρξη του πολέμου με το Ιράν.
Τις πρώτες ημέρες των εχθροπραξιών, το Ιράν άρχισε να εξαπολύει Shahed μονής κατεύθυνσης εναντίον αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στη Μέση Ανατολή, δηλαδή τον ίδιο τύπο μη επανδρωμένων αεροσκαφών που χρησιμοποιεί η Ρωσία στις επιθέσεις εναντίον ουκρανικών πόλεων.
Καθώς οι ΗΠΑ και τα κράτη του Κόλπου δεν διέθεταν αρχικά επαρκείς και οικονομικά αποδοτικούς τρόπους για την αναχαίτισή τους, το Κίεβο έστειλε αναχαιτιστικά drones και πιλότους για να συνδράμουν.
Η Ουκρανία έχει έκτοτε υπογράψει αμυντικές συμφωνίες με τη Σαουδική Αραβία, το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, μεταξύ άλλων χωρών, συνδυάζοντας ξένη χρηματοδότηση με τη ραγδαία αναπτυσσόμενη ουκρανική αμυντική βιομηχανία.
Ο Ζελένσκι έχει δηλώσει ότι η χώρα του στοχεύει να κατασκευάσει 10 εκατομμύρια drones μέσα στο 2026. Για λόγους σύγκρισης, ο πρώην υπουργός Στρατού των ΗΠΑ Νταν Ντρίσκολ ανέφερε ότι ο αμερικανικός Στρατός προμηθεύτηκε περίπου 50.000 drones το 2025.
Το τηλεφώνημα στον πρώην CEO της Google και η παραγγελία 23.000 drones
Το CBS News αποκαλύπτει επίσης άγνωστες μέχρι σήμερα λεπτομέρειες από τις πρώτες ημέρες του πολέμου με το Ιράν.
Τον Μάρτιο, όταν η Τεχεράνη άρχισε να απαντά στα κοινά αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα, ο τότε υπουργός Στρατού των ΗΠΑ, Νταν Ντρίσκολ, επικοινώνησε με τον πρώην διευθύνοντα σύμβουλο της Google Έρικ Σμιντ.
Ο Σμιντ έχει ιδρύσει έκτοτε την αμερικανική εταιρεία drones Perennial Autonomy, η οποία δραστηριοποιείται και στην Ουκρανία και κατασκευάζει το αναχαιτιστικό drone Merops, σχεδιασμένο μεταξύ άλλων για την αντιμετώπιση των Shahed.
Ο Ντρίσκολ ζήτησε από τον Σμιντ να διαθέσει στη Μέση Ανατολή:
- 13.000 αναχαιτιστικά drones Merops
- 10.000 drones αναγνώρισης και κρούσης Bumblebee
Ο Σμιντ συμφώνησε και τα drones εστάλησαν στον αμερικανικό στρατό μέσα σε λίγες ημέρες.
Τα ουκρανικά εξαρτήματα που αποδείχθηκαν κρίσιμα
Ωστόσο, σύμφωνα με πολλές πηγές που επικαλείται το CBS News, χρειάστηκαν εβδομάδες μέχρι τα συστήματα να καταστούν επιχειρησιακά, καθώς ουκρανικά εξαρτήματα έφτασαν με καθυστέρηση.
Τα Merops χρησιμοποιούν AI beacons, τα οποία κατασκευάζονται από την ουκρανική τεχνολογική εταιρεία Sine Engineering, καθώς και ουκρανικές πολεμικές κεφαλές που μεταφέρουν το εκρηκτικό φορτίο των drones.
Παράλληλα, χρειάστηκε ουκρανική τεχνογνωσία για να ενσωματωθούν τα drones στα αμερικανικά συστήματα ραντάρ αεράμυνας πριν μπορέσουν να χρησιμοποιηθούν σε πραγματικές επιχειρήσεις.
Το CBS News έχει ζητήσει σχόλιο από τον Λευκό Οίκο και το Πεντάγωνο τόσο για τη χρήση ουκρανικής τεχνολογίας στην προστασία αμερικανικών βάσεων όσο και για την πορεία της υπό διαπραγμάτευση συμφωνίας.
«Δεν αρκεί να αγοράσεις την τεχνολογία»
Η Ντέμπορα Φέρλαμπ, ιδρυτική εταίρος της Green Flag Ventures, αμερικανικής εταιρείας επιχειρηματικών κεφαλαίων που επενδύει στην ουκρανική αμυντική τεχνολογία, επισημαίνει ότι το ουκρανικό πλεονέκτημα δεν βρίσκεται μόνο στα ίδια τα drones.
Όπως εξηγεί, εξίσου σημαντικά είναι το λογισμικό, οι χειριστές και οι ομάδες που προσαρμόζουν διαρκώς τα συστήματα στις συνθήκες του πεδίου μάχης.
Η αντίληψη ότι μια χώρα μπορεί απλώς να αγοράσει τα drones και να περιμένει ότι θα λειτουργήσουν αμέσως είναι, όπως σημειώνει, λανθασμένη.
Η αξιοποίησή τους απαιτεί συντονισμό, επιχειρησιακό σχεδιασμό, γνώση του περιβάλλοντος και συνεχή επικοινωνία μεταξύ των χειριστών.
Στόχος των ΗΠΑ πάνω από 200.000 drones έως το 2027
Παρά τις διακυμάνσεις στην αμερικανική προσπάθεια να αξιοποιηθούν τα διδάγματα της ουκρανικής εμπειρίας, το Πεντάγωνο έχει ήδη προχωρήσει σε βήματα για τη δραστική αύξηση του αμερικανικού οπλοστασίου drones.
Μέσω του προγράμματος Drone Dominance Program, αμερικανικές και επιλεγμένες ξένες εταιρείες, κυρίως ουκρανικές, καλούνται να ανταγωνιστούν για συμβάσεις με τον αμερικανικό στρατό.
Στόχος είναι η αγορά περισσότερων από 200.000 drones έως το 2027.
Η Skyfall, ένας από τους μεγαλύτερους ουκρανικούς κατασκευαστές drones, κέρδισε τον πρώτο διαγωνισμό του προγράμματος, ενώ στον δεύτερο επικράτησαν η Perennial Autonomy και η Neros, ακόμη μία αμερικανική εταιρεία με παρουσία στην Ουκρανία.
Τι προβλέπει η νέα συμφωνία
Πηγές με άμεση γνώση των διαπραγματεύσεων υποστηρίζουν ότι η νέα συμφωνία θα είναι πολύ ευρύτερη από την απλή ανάθεση συμβάσεων σε μεμονωμένες ουκρανικές επιχειρήσεις.
Στόχος είναι να δημιουργηθεί ένα μόνιμο πλαίσιο άμεσης συνεργασίας μεταξύ κορυφαίων ουκρανικών αμυντικών εταιρειών, αμερικανικών επιχειρήσεων και των Ενόπλων Δυνάμεων των ΗΠΑ.
Η συμφωνία θα μπορούσε έτσι να μεταφέρει στις ΗΠΑ όχι μόνο ουκρανικά drones και εξαρτήματα, αλλά και το επιχειρησιακό μοντέλο που έχει αναπτύξει η Ουκρανία μέσα από χρόνια πολέμου, από την παραγωγή και το λογισμικό μέχρι την εκπαίδευση των χειριστών και τη συνεχή προσαρμογή των συστημάτων στις νέες απειλές.
