Ο πύραυλος Spectrum της γερμανικής startup εταιρείας Isar Aerospace έγινε ο πρώτος ο οποίος έφτασε σε τροχιά από τη δυτική Ευρώπη, ανοίγοντας νέο κεφάλαιο για την ευρωπαϊκή διαστημική βιομηχανία και την ανεξάρτητη εκτόξευση δορυφόρων, δίνοντας μια απάντηση και στον Ιλον Μασκ.
Μια ιστορική στιγμή για τη διαστημική Ευρώπη καταγράφηκε το Σάββατο 5 Σεπτεμβρίου, όταν η γερμανική εταιρεία Isar Aerospace εκτόξευσε με επιτυχία τον πύραυλο Spectrum από το διαστημικό κέντρο Andøya στη βόρεια Νορβηγία.
“Αυτή τη στιγμή γράφουμε ιστορία”
Ο πύραυλος απογειώθηκε στις 22:12 τοπική ώρα Νορβηγίας (23:12 ώρα Ελλάδας) και περίπου επτά λεπτά αργότερα κατάφερε να εισέλθει σε ελλειπτική τροχιά γύρω από τη Γη, γράφοντας το όνομά του στην ιστορία ως ο πρώτος πύραυλος που φτάνει σε τροχιά από τη Δυτική Ευρώπη.
«Αυτή τη στιγμή γράφουμε ιστορία. Ιστορία για τον Spectrum, για την Isar και για την Ευρώπη», δήλωσε ο επικεφαλής μηχανικός του Spectrum, Νικόλαος Περάκης, κατά τη διάρκεια της διαδικτυακής μετάδοσης της εκτόξευσης.
Η επιτυχία της Isar Aerospace θεωρείται σημαντικό ορόσημο στην προσπάθεια της Ευρώπης να αποκτήσει μεγαλύτερη ανεξαρτησία στις διαστημικές αποστολές, σε μια περίοδο κατά την οποία η πρόσβαση στο Διάστημα αποτελεί κρίσιμο ζήτημα τόσο για την οικονομία όσο και για την ασφάλεια.
Ο Μερτς στο χώρο εκτόξευσης
Πριν από την εκτόξευση, ο συνιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας Ντάνιελ Μέτσλερ είχε επισημάνει ότι «η πρόσβαση στο Διάστημα παραμένει ένας από τους μεγαλύτερους περιορισμούς για τη διαστημική βιομηχανία και την αρχιτεκτονική εθνικής ασφάλειας».
Τον χώρο εκτόξευσης της Isar Aerospace είχε επισκεφθεί τον Μάρτιο ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, υπογραμμίζοντας τη σημασία που δίνει το Βερολίνο στην ανάπτυξη ευρωπαϊκών δυνατοτήτων στον διαστημικό τομέα.
Η προσπάθεια αυτή αποκτά μεγαλύτερη βαρύτητα, καθώς η Ευρώπη επιδιώκει να μειώσει την εξάρτησή της από εξωτερικούς παράγοντες σε μια περίοδο γεωπολιτικών ανακατατάξεων και αλλαγών στη διεθνή τάξη που για δεκαετίες στηριζόταν σε μεγάλο βαθμό στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η επιτυχία του Σαββάτου ήρθε μετά από μια δύσκολη πορεία για την Isar Aerospace.
Ο Spectrum, ένας πύραυλος δύο σταδίων ύψους 28 μέτρων, είχε πραγματοποιήσει την πρώτη του δοκιμαστική πτήση τον Μάρτιο του 2025, όμως η αποστολή είχε αποτύχει όταν ο πύραυλος παρουσίασε πρόβλημα και συνετρίβη λιγότερο από ένα λεπτό μετά την εκτόξευση.
Η εταιρεία, ωστόσο, είχε χαρακτηρίσει εκείνη την αποστολή χρήσιμη, καθώς παρείχε στους μηχανικούς της σημαντικά δεδομένα για τη βελτίωση του συστήματος.
Η έρευνα που ακολούθησε εντόπισε ως αρχικά αίτια ένα ακούσιο άνοιγμα βαλβίδας εξαερισμού και απώλεια ελέγχου προσανατολισμού κατά τη διάρκεια ελιγμού περιστροφής του πυραύλου.
Η δεύτερη πτήση, με την ονομασία «Onward and Upward», είχε αρχικά προγραμματιστεί για τον Ιανουάριο, όμως καθυστέρησε λόγω προβλήματος σε βαλβίδα συμπίεσης. Ακολούθησαν νέες αναβολές εξαιτίας κακοκαιρίας, παρουσίας σκάφους στην περιοχή εκτόξευσης και τεχνικού προβλήματος σε δοχείο πίεσης.
Τον Ιούνιο, η εταιρεία είχε αναγκαστεί να αναβάλει ακόμη μία προσπάθεια, αφού εντόπισε «μη φυσιολογική συμπεριφορά» στα συστήματα ρευστών του οχήματος.
Μετέφερε πραγματικό φορτίο
Σε αντίθεση με την πρώτη δοκιμαστική πτήση, ο Spectrum αυτή τη φορά μετέφερε πραγματικό φορτίο.
Στο εσωτερικό του πυραύλου βρίσκονταν πέντε μικροί δορυφόροι τύπου cubesat, καθώς και ένα επιστημονικό τεχνολογικό πείραμα που δεν προορίζεται για ανάπτυξη στο Διάστημα.
Για να θεωρηθεί πλήρως επιτυχημένη η αποστολή, η Isar πρέπει να ολοκληρώσει και την ανάπτυξη των φορτίων μετά την κυκλικοποίηση της αρχικής ελλειπτικής τροχιάς του πυραύλου.
Η αρχική τροχιά εκτιμάται ότι είχε χαμηλότερο σημείο περίπου 180 χιλιομέτρων πάνω από τη Γη και υψηλότερο σημείο περίπου 500 χιλιομέτρων.
Η Isar Aerospace φιλοδοξεί να καταστήσει τον Spectrum έναν από τους βασικούς ευρωπαϊκούς πυραύλους για μικρούς και μεσαίους δορυφόρους.
Υπήρξε προηγούμενο
Ο πύραυλος μπορεί να μεταφέρει φορτία έως περίπου 1.000 κιλά σε χαμηλή τροχιά γύρω από τη Γη, ενώ η εταιρεία υποστηρίζει ότι η μονάδα παραγωγής της κοντά στο Μόναχο μπορεί να κατασκευάζει περισσότερους από 30 πυραύλους τον χρόνο.
Η γερμανική startup επιχειρεί να εισέλθει σε μια ιδιαίτερα ανταγωνιστική αγορά, όπου κυριαρχούν εταιρείες όπως η SpaceX του Έλον Μασκ, η οποία πραγματοποιεί εκτοξεύσεις από τις ΗΠΑ, αλλά και η ευρωπαϊκή ArianeGroup, κοινοπραξία των Airbus και Safran, που χρησιμοποιεί το διαστημικό κέντρο της Ευρώπης στη Γαλλική Γουιάνα.
Αν και ο Spectrum είναι ο πρώτος πύραυλος που έφτασε σε τροχιά από τη Δυτική Ευρώπη, δεν είναι ο πρώτος ευρωπαϊκός πύραυλος συνολικά, καθώς η Ρωσία διαθέτει το κοσμοδρόμιο του Πλεσέτσκ, από όπου πραγματοποιούνται τροχιακές εκτοξεύσεις εδώ και περίπου έξι δεκαετίες.
