Συγκλονίζουν οι μαρτυρίες των ανθρώπων που απεγκλωβίστηκαν από το Ολέσκι και οδηγήθηκαν στην πόλη Τσερνίχιβ, που είναι υπό ουκρανικό έλεγχο. Οι ίδιοι μίλησαν για τις στιγμές απόγνωσης που έζησαν επί τέσσερα χρόνια, καθώς είχαν λιγοστά τρόφιμα για να σιτιστούν, ενώ δεν ήταν λίγοι αυτοί που πίστευαν ότι η συμφωνία για να απεγκλωβιστούν ήταν κάτι σαν … ψέμα.
Δεν ήταν λίγοι οι ηλικιωμένοι που έφτασαν στην πόλη Τσερνίχιβ και ήταν τόσο εξασθενημένοι που μεταφέρθηκαν με φορεία. Επί τέσσερα χρόνια, είχαν παγιδευτεί χωρίς τρόφιμα, νερό και ηλεκτρικό ρεύμα, με πολλούς να καταφεύγουν στο μαγείρεμα αγριόχορτων από τους κήπους για να επιβιώσουν.
Να σημειωθεί ότι οι εκτοπισμένοι μεταφέρθηκαν μέσω Ρωσίας και Λευκορωσίας πριν οδηγηθούν στα βόρεια σύνορα της Ουκρανίας το Σάββατο. Ο γηραιότερος από τους εκτοπισμένους ήταν 94 ετών, ενώ ο νεότερος μόλις ενός έτους, σύμφωνα με τον Ντμίτρο Λούμπινετς, Επίτροπο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων της Ουκρανίας.
Μία από τους εκτοπισμένους, η Λιουμπόβ, δήλωσε στο Reuters: «Μέχρι να μπούμε στα λεωφορεία, φοβόμασταν τα πάντα, είχαμε τόσο άγχος και αγωνία. Πριν από αυτό, περνούσαμε τις νύχτες χωρίς να κοιμόμαστε, αναρωτώμενοι πώς θα πήγαινε, τι θα συνέβαινε. Αλλά όλα πήγαν καλά». Ένας άλλος είπε ότι έχασε 20 κιλά τον τελευταίο χρόνο, προσθέτοντας: «Οι δυνάμεις μου με εγκατέλειψαν».
Ο Βαλέρα, που δεν ανέφερε το επώνυμό του, δήλωσε στο πρακτορείο ειδήσεων AFP: «Δεν υπήρχε ψωμί. Τίποτα». «Πολλοί άνθρωποι φύτεψαν λαχανόκηπους. Τρώγαμε ό,τι υπήρχε διαθέσιμο. Λοιπόν, δόξα τω Θεώ, είμαστε εδώ τώρα», υπογράμμισε.
Υπενθυμίζεται ότι η κατάπαυση του πυρός για ανθρωπιστικούς λόγους τέθηκε σε ισχύ στην περιοχή της Χερσώνας την Τρίτη, παρέχοντας τις πρώτες μέρες ειρήνης στην περιοχή μετά από τέσσερα χρόνια, σε συνέχεια της εισβολής της Ρωσίας στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022.
Οι συνθήκες είχαν γίνει τόσο απελπιστικές στην Ολέσκι που όχι μόνο η μεταφορά εφοδίων στην πόλη ήταν εξαιρετικά δύσκολη, αλλά και η διαφυγή ήταν εξαιρετικά επικίνδυνη, επειδή οι δρόμοι διαφυγής είχαν ναρκοθετηθεί και δέχονταν επιθέσεις από drones. Οι γέφυρες στον κοντινό ποταμό Δνείπερο έχουν καταστραφεί και πηγές αναφέρουν ότι η όχθη του ποταμού έχει ναρκοθετηθεί και είναι επικίνδυνη.
Ένας κάτοικος που διέφυγε από την πόλη τρεις εβδομάδες νωρίτερα δήλωσε στο BBC ότι περπάτησε μέσα από 24 χιλιόμετρα ναρκοπεδίων για να φτάσει σε ασφαλές σημείο. Η κατάπαυση του πυρός επέτρεψε τον καθαρισμό του δρόμου έξω από την πόλη από νάρκες και την παράδοση ανθρωπιστικής βοήθειας.
Πώς έγινε ο απεγκλωβισμός
Τα μέτρα κατάπαυσης του πυρός θα παραμείνουν σε ισχύ έως το τέλος της Κυριακής 1ης Νοεμβρίου. Οι κάτοικοι είχαν ένα παράθυρο τεσσάρων ωρών για να αποχωρήσουν πριν μια νηοπομπή 25 λεωφορείων, με χωρητικότητα 750 ατόμων, αναχωρήσει από την πόλη το απόγευμα της Παρασκευής – μαζί με ασθενοφόρα για άτομα με περιορισμένη κινητικότητα.
Οι ουκρανικές στρατιωτικές θέσεις βρίσκονται μόλις 5 χιλιόμετρα από την πόλη Ολέσκι, αλλά οι εκτοπισμένοι έπρεπε πρώτα να ταξιδέψουν σε κατεχόμενα από τη Ρωσία εδάφη και στη συνέχεια στη νοτιορωσική πόλη Ανάπα, από όπου πέταξαν για το Γκόμελ της Λευκορωσίας, πριν ταξιδέψουν τελικά προς την Ουκρανία.
Αρκετές εκατοντάδες άνθρωποι φαίνεται πως αποφάσισαν να μείνουν στην ρημαγμένη από τον πόλεμο πόλη, παρά την ευρεία καταστροφή και την έλλειψη φυσικού αερίου, ηλεκτρικού ρεύματος και τρεχούμενου νερού.
Πριν από τον πόλεμο, η πόλη Ολέσκι φιλοξενούσε 24.000 κατοίκους, αλλά καταλήφθηκε από τη Ρωσία κατά τις πρώτες ημέρες της εισβολής πλήρους κλίμακας. Ο Επίτροπος Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων της Ουκρανίας, Ντμίτρο Λούμπινετς, δήλωσε το πρωί της Παρασκευής ότι «όσοι αποφάσισαν να μείνουν θα λάβουν όλη την απαραίτητη ανθρωπιστική βοήθεια».
Ο ίδιος και η Ρωσίδα ομόλογός του, Γιάνα Λαντράτοβα, ταξίδεψαν μαζί στο Ολέσκι την Παρασκευή, ξεκινώντας από το Αρμιάνσκ, στην κατεχόμενη από τη Ρωσία χερσόνησο της Κριμαίας.
Ο Ντμίτρο Λούμπινετς είναι ο πρώτος Ουκρανός αξιωματούχος από την αρχή του πολέμου που επισκέπτεται κατεχόμενα από τη Ρωσία τμήματα της Ουκρανίας.
Να σημειωθεί ότι η κατάπαυση του πυρός απαιτούσε στενή συνεργασία μεταξύ του Λούμπινετς και της Λαντράτοβα, την οποία ο Ντμίτρο Λούμπινετς δήλωσε ότι πραγματοποίησε με στόχο τη
διάσωση ζωών.
Ωστόσο, ορισμένοι στην Ουκρανία αντέδρασαν αρνητικά στη θέα του να στέκεται δίπλα σε εκπρόσωπο της ρωσικής κατοχικής δύναμης που έχει σκοτώσει τόσους κατοίκους της πόλης και έχει κάνει τη ζωή ανυπόφορη για τους υπόλοιπους.
Η Ρωσία δήλωσε την Πέμπτη ότι είχε ετοιμάσει «δεκάδες τόνους» βοήθειας για τους κατοίκους που δεν επιθυμούν να αποχωρήσουν, συμπεριλαμβανομένων τροφίμων, φαρμάκων, προϊόντων υγιεινής και καυσίμων για γεννήτριες.
