Για την ενεργειακή κρίση, την ετοιμότητα της ΕΕ απέναντι στον δύσκολο χειμώνα που έρχεται και τις δυνατότητες της ελληνικής οικονομίας μίλησε ο ομότιμος καθηγητής Οικονομικών του Πανεπιστημίου Αθηνών, Παναγιώτης Πετράκης στην εκπομπή του Νίκου Χατζηνικολάου στον Realfm 97,8.
«Την άλλη εβδομάδα έχουμε Σύνοδο Κορυφής και οπωσδήποτε θα τεθούν τα θέματα και θα ακούσουμε πράγματα. Η άμεση αντίδραση που κανείς περιμένει από την Ευρώπη είναι η χαλάρωση των δημοσιονομικών περιορισμών, οι οποίοι υπάρχουν, διότι έτσι κι αλλιώς θα το κάνει και το κάνει, με την έννοια ότι οι κυβερνήσεις έχουν δυνατότητες να διευρύνουν τις ενισχύσεις στον βαθμό που είναι σε θέση να το κάνουν. Άρα, γιατί να μην έχουμε και μία συμφωνία πάνω σε αυτό, έστω και αν είναι σιωπηλή ή κάτω από την τραπέζι ή οτιδήποτε άλλο; Αυτό όμως έχει να κάνει με τη δυνατότητα των εθνικών κυβερνήσεων να ενισχύουν τους ανθρώπους και τις επιχειρήσεις, διότι αυτό που ξεχνάμε αυτή τη στιγμή – αν και αντιλαμβανόμαστε την πίεση στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς από τις υψηλές τιμές ενέργειας- είναι πως το μεγάλο θέμα είναι η ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης και πού στεκόμαστε πάνω σε αυτό» τόνισε ο κ. Πετράκης, σημειώνοντας ότι ειδικά οι ενεργοβόρες επιχειρήσεις έχουν τεράστιο πρόβλημα.
Εκτίμησε ότι θα υπάρξουν ανακοινώσεις στη χώρα μας επ’ αυτού, ενώ σχετικά με το αίτημα της ελληνικής κυβέρνησης από την Ευρώπη για δημοσιονομικό «αέρα» 700 εκατ. ευρώ προκειμένου να λάβει νέα μέτρα απέναντι στην ενεργειακή κρίση, σχολίασε, ότι τα δημοσιονομικά όρια κινούνται μεταξύ φθοράς και αφθαρσίας όσον αφορά στο δημοσιονομικό αποτέλεσμα, τώρα πια. «Αν προσθέσετε στα 2,200 δισ. που έχει ήδη προαναγγείλει στη Θεσσαλονίκη και τα 700 εκατ. αρχίζουν να εξαντλούνται πάρα πολύ τα περιθώρια τα οποία έχει πλέον ο κρατικός προϋπολογισμός. Αλλά νομίζω ότι θα ακούσουμε και σε αυτό το χώρο κινήσεις, εξού και τα 600-700 τα οποία ζήτησε» είπε.
Όσον αφορά στο πιθανό ντόμινο ανατιμήσεων σε είδη πρώτης ανάγκης λόγω της αύξησης των τιμών στην ενέργεια, επεσήμανε: «Γι’ αυτό εκτιμούμε ότι θα έχουμε ένα υψηλότερο πληθωρισμό το 2027. Το 2026 φαίνεται ότι ο μέσος πληθωρισμός θα κλείσει γύρω στο 3,8%, το 2027 πιθανόν να είναι σε αυτά τα επίπεδα, μπορεί να είναι και λίγο χαμηλότερος. Εξαρτάται πόσο θα κρατήσει αυτή η κρίση την οποία έχουμε μπροστά μας. Να προσέξουμε μια λεπτομέρεια. Εδώ και 3-4 μέρες, κινούνται οι ροές πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή πολύ πιο γρήγορα και σε πολύ μεγαλύτερες ποσότητες από ό,τι συνέβαινε πριν από 15 μέρες και απελευθερώνουν και κάποια στρατηγικά αποθέματα η Ευρώπη και οι υπόλοιπες χώρες. Άρα πιθανόν να μπορεί το ενεργειακό κόστος να μην ανέβει παραπάνω από ότι είναι. Ας θεωρήσουμε ότι αυτό το στάδιο στο οποίο που βρισκόμαστε είναι ένα καλό σενάριο, μην συμβεί και κάτι παραπάνω».
Ερωτηθείς εάν έχει δυνατότητα το ελληνικό κράτος να στηρίξει τις ελληνικές οικογένειες, στην περίπτωση που χτυπηθούν για παράδειγμα κι άλλα διυλιστήρια στη Μέση Ανατολή ή στη Ρωσία, απάντησε: «Εάν υπάρχει μια δημοσιονομική κατάσταση όπου έχεις μια γερή θωράκιση χρέους, έχεις δυνατότητες. Πιθανόν η θωράκιση του χρέους στην Ελλάδα να είναι από τις καλύτερες στον κόσμο, αυτό είναι το μόνο θετικό το οποίο μας έχει μείνει από τα μνημόνια. Στον Covid αισθανθήκαμε την πίεση από τη μείωση της οικονομικής δραστηριότητας, περάσαμε σε έλλειμμα για 1-2 χρόνια και μετά στη συνέχεια μαζέψαμε την κατάσταση. Άρα είναι πολύ σημαντική η διατήρηση της δημοσιονομικής ισορροπίας. Παράλληλα, με την απομείωση του κινδύνου του επιτοκιακού κινδύνου με τις αποπληρωμές που έγιναν το 2026, νομίζω ότι κρατάει η χώρα μια οικονομική πολιτική ισορροπημένη, ώστε να είναι σε θέση να διαχειριστεί μια εντονότερη καταιγίδα από αυτή που έχουμε. Νομίζω ότι είμαστε σε αυτή την κατεύθυνση, αντέχουμε και μπορούμε, ακόμη κι αν δεν έρθει μία μεγάλη κρίση στο ενεργειακό, αλλά στον χρηματοπιστωτικό τομέα».
«Όταν τα ομόλογα ανεβαίνουν πάρα πολύ, αρχίζουν και πιέζονται και οι ισολογισμοί όλων των εταιρειών και των τραπεζών και των ασφαλιστικών εταιρειών που έχουν επενδύσει σε ομόλογα, διότι μειώνεται η αξία τους. Αυτό είναι κάτι που νομίζω ότι πρέπει να παρακολουθούμε περισσότερο» πρόσθεσε ο κ. Πετράκης.
Όπως είπε, μπορεί να μην υπάρξει κατάρρευση, αλλά να έρθει μια παρατεταμένη περίοδο αιμορραγίας στα οικονομικά συστήματα με πολλές διαστάσεις. «Νομίζω ότι αυτή τη στιγμή μάλλον είμαστε προς αυτή την κατεύθυνση, παρά προς την κατεύθυνση του να έχουμε μια πολύ μεγάλη κρίση, αλλά το παρακολουθούμε. Δεν έχουμε κάτι πιο συγκεκριμένο να πούμε αυτή τη στιγμή. Πρέπει να περιμένουμε και τις εκλογές στην Αμερική, καθώς είναι περίεργες, με την έννοια ότι ο Τραμπ αν τις χάσει, δεν θα έχει κάτι και να τον συγκρατήσει», κατέληξε.
