Το δικαστήριο του Χονγκ Κονγκ επέβαλε ποινή φυλάκισης 20 ετών στον Τζίμι Λάι, πρώην μεγιστάνα των μέσων ενημέρωσης και υπέρμαχο της δημοκρατίας, για αθέμιτη σύμπραξη με ξένες δυνάμεις και διέγερση σε εξέγερση μέσω του Τύπου. Η απόφαση εκδόθηκε παρά τις διεθνείς εκκλήσεις από τη Βρετανία, τις ΗΠΑ και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων για την απελευθέρωσή του, ενώ στο επίκεντρο βρέθηκαν ο νέος νόμος περί εθνικής ασφάλειας, οι ποινές που προβλέπει, οι κρίσεις διεθνών οργανώσεων και οι αντιδράσεις Πεκίνου και Χονγκ Κονγκ.
Η καταδίκη και οι κατηγορίες
Ο επιχειρηματίας και ιδρυτής της εφημερίδας Apple Daily, η οποία έχει αναστείλει την έκδοσή της, αντιμετώπιζε ποινή έως και ισόβια κάθειρξη. Το δικαστήριο τον έκρινε ένοχο στις 15 Δεκεμβρίου για τρεις κατηγορίες, έπειτα από δίκη που, σύμφωνα με υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, σήμανε το τέλος της ελευθερίας του Τύπου στην αυτόνομη περιοχή που επέστρεψε στην Κίνα από τη Βρετανία το 1997.
Ο νόμος περί εθνικής ασφάλειας
Το δικαστήριο απήγγειλε την καταδίκη δυνάμει του νέου νόμου περί εθνικής ασφάλειας, τον οποίο το Πεκίνο επέβαλε μετά τις διαδηλώσεις υπέρ της δημοκρατίας. Οι διαδηλώσεις του 2019 περιλάμβαναν και βίαια επεισόδια που είχαν συνταράξει το Χονγκ Κονγκ. Ο νόμος αποδίδει ιδιαίτερη βαρύτητα στις υποθέσεις σύμπραξης με δυνάμεις του εξωτερικού, αδίκημα που επισύρει ποινές από δέκα χρόνια έως και ισόβια κάθειρξη.
Το σκεπτικό των δικαστών
Στην ετυμηγορία έκτασης 856 σελίδων, οι δικαστές σημείωσαν ότι ο 78χρονος πρώην μεγιστάνας «έτρεφε έχθρα και μίσος» έναντι της Κίνας για «μεγάλο μέρος της ενήλικης ζωής του» και ότι επιδίωκε «να ανατρέψει το Κομμουνιστικό Κόμμα» της Κίνας.
Κράτηση και υγεία
Ο Τζίμι Λάι, κάτοχος βρετανικού διαβατηρίου, φυλακίστηκε το 2020 και κρατείται σε απομόνωση κατόπιν «δικού του αιτήματος», σύμφωνα με τις αρχές. Η οικογένειά του εκφράζει ανησυχία για την κλονισμένη υγεία του.
Διεθνείς αντιδράσεις
Ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ κατήγγειλε τους «πολιτικούς διωγμούς» σε βάρος του κ. Λάι και ανέφερε ότι έθεσε την υπόθεση στις συνομιλίες του με τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ στο Πεκίνο τον περασμένο μήνα. Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ σχολίασε ότι ελπίζει ο Κινέζος ομόλογός του να φροντίσει ώστε να αφεθεί ελεύθερος ο Τζίμι Λάι.
Θέσεις οργανώσεων και απάντηση Πεκίνου
Τον περασμένο μήνα, η Διεθνής Αμνηστία, με έδρα το Λονδίνο, ανέφερε ότι η καταδίκη του πρώην μεγιστάνα του Τύπου αποτελεί «κακό οιωνό για την ελευθερία του Τύπου στο Χονγκ Κονγκ». Η Επιτροπή για την Προστασία των Δημοσιογράφων (CPJ), με έδρα τη Νέα Υόρκη, χαρακτήρισε τη δίκη «μασκαράτα από την αρχή μέχρι το τέλος». Η μη κυβερνητική οργάνωση Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα (RSF) σημείωσε ότι η ετυμηγορία θα έβγαζε απόφαση «για το μέλλον της ελευθερίας του Τύπου» στο Χονγκ Κονγκ. Το Πεκίνο απέρριψε τις επικρίσεις, ενώ οι αρχές του Χονγκ Κονγκ αντέτειναν ότι η υπόθεση του κ. Λάι δεν είχε «καμιά σχέση με την ελευθερία της έκφρασης ή του Τύπου».