Παράξενη τροπή λαμβάνει η υπόθεση της σύλληψης πέντε ανδρών κοντά στη στρατιωτική βάση RAF Fairford στο Γκλόστερσιρ της Βρετανίας, καθώς δημοσίευμα της εφημερίδας The Times αποκάλυψε ότι ένας από τους ίδιους τους υπόπτους κάλεσε την αστυνομία για να αναφέρει το περιστατικό.
Η κλήση αυτή, από έναν άνδρα ηλικίας περίπου 20 ετών, κάτοικος Λονδίνου, αποτέλεσε έναν από τους λόγους που οδήγησαν στην άμεση κινητοποίηση ένοπλων αστυνομικών δυνάμεων.
«Το αν επρόκειτο για παρακολούθηση, για μια “δοκιμαστική πρόβα” για τον έλεγχο των μέτρων ασφαλείας ή για μια θεατρική ενέργεια με στόχο την αποστολή μηνύματος στη βρετανική κυβέρνηση, είναι όλα ενδεχόμενα που εξετάζονται», αναφέρει η εφημερίδα.
Η Times συμπληρώνει ότι οι ερευνητές δεν είναι βέβαιοι αν ο ύποπτος δίστασε την τελευταία στιγμή και υπαναχώρησε ή αν η κλήση αποτελούσε μέρος κάποιου σχεδίου.
Η εφημερίδα δεν ανέφερε τις πηγές της για τις πληροφορίες αυτές, ενώ η αστυνομία δεν ανταποκρίθηκε αμέσως σε αίτημα του Reuters για σχολιασμό.
Οι αρχές εντόπισαν τους υπόπτους δίπλα σε τρία βαν, σε ελάχιστη απόσταση από τη στρατιωτική βάση την οποία χρησιμοποιούν οι ΗΠΑ για τις επιθέσεις τους κατά του Ιράν.
Σύμφωνα με πληροφορίες του Guardian, οι αστυνομικοί που έφτασαν πρώτοι στο σημείο βρήκαν στα οχήματα αρκετά βαρέλια, εκ των οποίων το ένα περιείχε βενζίνη, ενώ τα υπόλοιπα ήταν άδεια.
Την ίδια ώρα, καθώς η έρευνα της αστυνομίας και των μυστικών υπηρεσιών συνεχίζεται, θεωρείται πλέον όλο και πιο πιθανό να υπάρχει «ιρανικό αποτύπωμα» πίσω από τα περίεργα γεγονότα στην ύπαιθρο του Γκλόστερσιρ.
Παράλληλα, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, εξέφρασε την έκπληξή του για το γεγονός ότι οι ύποπτοι αφέθηκαν ελεύθεροι με εγγύηση.
Το διπλό τηλεφώνημα και οι έρευνες της Αντιτρομοκρατικής
Όπως είχε γίνει γνωστό την Κυριακή, μια ντόπια αγρότισσα που επέστρεφε από πάρτι γύρω στη 1:00 τα ξημερώματα εντόπισε τους άνδρες και τα ύποπτα βαν, ειδοποιώντας αμέσως τις αρχές.
Ωστόσο, ο λόγος για τον οποίο ένας από τους ίδιους τους υπόπτους κάλεσε επίσης την αστυνομία αποτελεί πλέον ένα επιπλέον μυστήριο στο πλαίσιο της σύνθετης έρευνας.
Σε δηλώσεις του, ο επικεφαλής της βρετανικής Αντιτρομοκρατικής Υπηρεσίας, Λόρενς Τέιλορ, άφησε να εννοηθεί ότι η έφοδος των αστυνομικών βασίστηκε σε πολλαπλές πηγές πληροφοριών.
«Η αστυνομική επιχείρηση ενεργοποιήθηκε τις πρώτες πρωινές ώρες της Κυριακής λόγω ενός εύρους πληροφοριών που ελήφθησαν, συμπεριλαμβανομένης μιας κλήσης από πολίτη σχετικά με αρκετά οχήματα που κινούνταν ύποπτα κοντά στη βάση RAF Fairford», είπε χαρακτηριστικά.
Η ενισχυμένη εκτίμηση των αναλυτών ότι το Ιράν ενδέχεται να εμπλέκεται στην υπόθεση ήταν ο κύριος λόγος για τον οποίο ο Βρετανός πρωθυπουργός Άντι Μπέρναμ συγκάλεσε τη Δευτέρα έκτακτη συνεδρίαση της επιτροπής διαχείρισης κρίσεων Cobra, με τη συμμετοχή ανώτατων αξιωματικών της αστυνομίας και των υπηρεσιών ασφαλείας.
Πηγή που επικαλείται το Reuters με γνώση της κατάστασης ανέφερε ότι, ένα κίνητρο που συνδέεται με το Ιράν θεωρείται το επικρατέστερο σενάριο, αν και μια ρωσική επιχείρηση δολιοφθοράς ή ένα ισλαμιστικό σχέδιο παραμένουν επίσης ανοιχτά ενδεχόμενα.
Οι Βρετανοί υπουργοί ενημερώθηκαν ότι η Τεχεράνη έχει διαφόρους λόγους να στρατολογεί «ενδιάμεσους» (proxies) -οι οποίοι ορισμένες φορές δρουν χωρίς να γνωρίζουν τον τελικό εντολέα- προκειμένου να πραγματοποιούν ενέργειες που αποσκοπούν στην ανάλωση αστυνομικών πόρων και στην πρόκληση χάους.
Τα βαν και η υπεράσπιση της απόφασης
Οι ύποπτοι, που είναι όλοι Βρετανοί υπήκοοι με έδρα το Λονδίνο, συνελήφθησαν αρχικά με κατηγορίες περί εκρηκτικών υλών και στη συνέχεια για προπαρασκευή τρομοκρατικών ενεργειών.
Ωστόσο, η απόφαση της Δευτέρας να αφεθούν ελεύθεροι με εγγύηση ελήφθη μετά την εξονυχιστική εξέταση του περιεχομένου των οχημάτων, αλλά και τις έρευνες σε διευθύνσεις στο Λονδίνο, όπου δεν εντοπίστηκαν στοιχεία για την ύπαρξη λειτουργικού εκρηκτικού μηχανισμού.
Σχετικά με τον έλεγχο των οχημάτων, ο Λόρενς Τέιλορ διευκρίνισε: «Αυτά τα οχήματα υποβλήθηκαν σε εκτεταμένη εξέταση, με τη συνδρομή στρατιωτικών μέσων και εγκληματολογικών εμπειρογνωμόνων, και μπορούμε να επιβεβαιώσουμε ότι δεν βρέθηκαν αυτοσχέδιοι εκρηκτικοί μηχανισμοί. Ωστόσο, ανακτήθηκε μια ποσότητα βενζίνης».
Αξίζει να σημειωθεί ότι τα βαν έφεραν το λογότυπο νόμιμης εταιρείας μεταφοράς καυσίμων, η οποία στη συνέχεια αρνήθηκε οποιαδήποτε ιδιοκτησία ή σχέση με τα συγκεκριμένα οχήματα.
Παράλληλα, ο Τέιλορ υπερασπίστηκε την απόφαση για την αποφυλάκιση των υπόπτων υπό όρους.
«Χθες αφήσαμε τους πέντε άνδρες ελεύθερους με εγγύηση. Παραμένουν υπό έρευνα και πρέπει να τηρούν αυστηρούς όρους όσο συνεχίζουμε το έργο μας. Η ασφάλεια του κοινού βρίσκεται στο επίκεντρο των ερευνητικών μας αποφάσεων και αυτό ασφαλώς ίσχυσε και χθες».
«Κατανοώ γιατί αυτή η εξέλιξη θα προκάλεσε έκπληξη σε πολλούς, αλλά θα ήθελα να επαναλάβω ότι επρόκειτο για μια ερευνητική απόφαση, η οποία βασίζεται στην εμπειρία και την προσεκτική στάθμιση των αστυνομικών εξουσιών».
Αντιδράσεις και το σενάριο του «ξένου παράγοντα»
Η αποφυλάκιση των υπόπτων προκάλεσε την αντίδραση της Ουάσινγκτον. Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ισχυρίστηκε ότι τα γεγονότα ήταν έργο «ξένου παράγοντα», χωρίς ωστόσο να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες, προσθέτοντας ότι «πολλοί άνθρωποι είναι αναστατωμένοι» μετά την απελευθέρωση των συλληφθέντων.
Νωρίτερα, και ο Ντόναλντ Τραμπ είχε δηλώσει «έκπληκτος» με την εξέλιξη αυτή.
Αναφερόμενος στη φημολογία για ιρανική εμπλοκή, ο Τέιλορ είχε σημειώσει από τη Δευτέρα ότι γνωρίζει πως υπάρχει «σημαντικό ενδιαφέρον για το αν το τρέχον γεωπολιτικό πλαίσιο επηρεάζει αυτό το περιστατικό».
«Αλλά να είστε βέβαιοι, το εξετάζουμε από κάθε πιθανή οπτική γωνία, συμπεριλαμβανομένου του ενδεχομένου αυτό να διαπράχθηκε ενεργά από ενδιάμεσους ή άτομα που εργάζονται είτε εν γνώσει είτε εν αγνοία τους για λογαριασμό ξένου κράτους», πρόσθεσε.
Σημειώνεται ότι τον Μάρτιο η βρετανική κυβέρνηση έδωσε την άδεια στις ΗΠΑ να χρησιμοποιούν τη συγκεκριμένη βάση για «συγκεκριμένες αμυντικές επιχειρήσεις στο Ιράν».
Από την πλευρά της, η ιρανική πρεσβεία στο Λονδίνο ανέφερε ότι «απορρίπτει κατηγορηματικά και καταδικάζει σθεναρά τις πρόσφατες αβάσιμες και κακόβουλες εικασίες» περί εμπλοκής της Τεχεράνης.