Η ιστορική εκλογική νίκη της «Εναλλακτικής για τη Γερμανία» (AfD) στο κρατίδιο της Σαξονίας-Άνχαλτ και η συντριπτική ήττα της Χριστιανοδημοκρατικής Ένωσης (CDU), προκάλεσαν πολιτικό σεισμό στη Γερμανία.
Τα γερμανικά μέσα ενημέρωσης αποτυπώνουν με δραματικούς τόνους τις εξελίξεις, εστιάζοντας στις επιπτώσεις για τη διακυβέρνηση της χώρας και προσωπικά για τον καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς.
Der Spiegel: «Πανηγυρισμοί στο AfD – Θα πέσει τώρα ο Καγκελάριος;»
Το Der Spiegel υπογραμμίζει τον ιστορικό χαρακτήρα της εκλογικής επικράτησης του AfD υπό τον Ούλριχ Ζίγκμουντ και κάνει λόγο για «συντριπτική ήττα» των Χριστιανοδημοκρατών.
Όπως επισημαίνει το περιοδικό, ο Φρίντριχ Μερτς είχε θέσει ως στόχο να υποδιπλασιάσει τα ποσοστά του AfD, όμως τελικά συνέβη το αντίθετο: το AfD υποδιπλασίασε τα ποσοστά της CDU στη Σαξονία-Άνχαλτ.
Για το ακροδεξιό κόμμα πρόκειται για μια ιστορική τομή, ενώ για τον Γερμανό Καγκελάριο ένα ολέθριο πλήγμα, καθώς η ηγετική του «αυθεντία» αμφισβητείτο έντονα ήδη πριν από την κάλπη.
Το δημοσίευμα, όπως και ένα αντίστοιχο των New York Times, παραλληλίζει την κατάσταση με ανάλογες εξελίξεις στη Γαλλία και τη Βρετανία, προειδοποιώντας για καταστροφικές συνέπειες στην Ευρώπη.
Σε αυτές τις χώρες, τα παραδοσιακά συντηρητικά κόμματα έχασαν την ταυτότητά τους και, τελικά, την πολιτική τους σημασία εξαιτίας της ραγδαίας ανόδου της ακροδεξιάς.
Focus Online: «Πιθανώς το μεγαλύτερο πολιτικό αδιέξοδο από την επανένωση»
Το Focus Online εστιάζει στις εκτιμήσεις του πολιτικού επιστήμονα Ρόγκερ Σταίκερ από το Πανεπιστήμιο Otto von Guericke του Μαγδεβούργου, ο οποίος κάνει λόγο για πρωτοφανές πολιτικό αδιέξοδο.
Με το AfD να συγκεντρώνει ποσοστό γύρω στο 44% (39 έδρες) και να χάνει για λίγο την απόλυτη πλειοψηφία των 42 εδρών, το CDU έμεινε στο 17,5% (απώλεια 19,6 ποσοστιαίων μονάδων σε σχέση με το 2021), χάνοντας την πρώτη θέση στο κρατίδιο για πρώτη φορά έπειτα από 28 χρόνια.
«Το ότι τα πράγματα μπορούσαν να πάνε στραβά ήταν αναμενόμενο. Το ότι εξελίχθηκαν τόσο καταστροφικά πρέπει να άφησε ακόμη και τα σκληροπυρηνικά στελέχη της CDU σε κατάσταση σοκ», δήλωσε ο Σταίκερ.
Τα στοιχεία της Infratest dimap δείχνουν εκτεταμένη απογοήτευση των ψηφοφόρων, που θεωρούν ότι το CDU δεν τήρησε τις υποσχέσεις του για τις ομοσπονδιακές εκλογές του 2025, έκανε ελάχιστα για τη μείωση φόρων και παραμέλησε τους εργαζομένους.
Σχετικά με τον Φρίντριχ Μερτς, ο Σταίκερ εκτιμά ότι ο Γερμανός Καγκελάριος «πιθανότατα θα τη γλιτώσει φθηνά» βραχυπρόθεσμα, καθώς οι εσωκομματικές συζητήσεις για πρόσωπα θα μετατοπιστούν στο Μαγδεβούργο και όχι στο Βερολίνο.
Ωστόσο, ο Μερτς οφείλει να αποτρέψει τη διάσπαση του κόμματος, ισορροπώντας ανάμεσα σε όσους ζητούν σκληρότερη στάση απέναντι στο AfD και σε όσους προκρίνουν ουσιαστική προσέγγιση.
Όσον αφορά τα υπόλοιπα κόμματα, οι Πράσινοι (8,9%), το SPD (9,2%) και η Αριστερά (Die Linke – 8,6%) εξασφάλισαν την είσοδό τους στη Βουλή.
Ο Σταίκερ αποδίδει το αποτέλεσμα σε τακτική ψήφο: «Δεν επρόκειτο για γάμους από έρωτα, αλλά για γάμους συμφέροντος σκοπιμότητας», σημειώνει, εξηγώντας ότι ψηφοφόροι στήριξαν το SPD και τους Πράσινους για να ξεπεράσουν το όριο του 5% και να αποτρέψουν μια αυτοδύναμη κυβέρνηση του AfD.
Τέλος, αν και ο υποψήφιος του AfD, Ούλριχ Ζίγκμουντ, δήλωνε αρχικά ότι επιθυμεί μόνο αυτοδύναμη διακυβέρνηση, αμέσως μετά την κάλπη εξέφρασε την ετοιμότητά του για σχηματισμό συνασπισμού.
Δήλωσε στην τηλεόραση της ARD ότι τείνει «χείρα βοηθείας σε όλες τις δυνάμεις που θέλουν να φέρουν μια θεμελιώδη πολιτική αλλαγή».
Κατά τον Σταίκερ, έτσι το AfD μεταθέτει την ευθύνη στα άλλα κόμματα, εμφανιζόμενο ως διατεθειμένο για συμβιβασμούς.
Bild: «Συνεδρίαση κρίσης CDU και SPD – Ο Μερτς στο σκοτάδι»
Η εφημερίδα Bild περιγράφει την επόμενη ημέρα ως την «ημέρα του πόνου», με τις ηγεσίες των CDU και SPD να συγκαλούν έκτακτες συνεδριάσεις κρίσης στο Βερολίνο.
Στο επίκεντρο βρίσκεται το μέλλον του ομοσπονδιακού συνασπισμού. Ο Φρίντριχ Μερτς (CDU) και οι ηγέτες του SPD, Λαρς Κλινγκμπάιλ και Μπέρμπελ Μπας, βρίσκονται αντιμέτωποι με έντονη αμφισβήτηση.
Το μέλος του προεδρείου του CDU και πρωθυπουργός της Σαξονίας, Μίχαελ Κρέτσμερ, απαίτησε να μην επιστρέψει το κόμμα στη συνήθη ρουτίνα.
«Πρέπει επιτέλους να αρχίσουμε να κοιτάμε τι παρακινεί τους ανθρώπους, γιατί ψηφίζουν έτσι. Και με εξοργίζει το γεγονός ότι αυτό δεν συνέβη τα τελευταία χρόνια», τόνισε από τη Δρέσδη.
Ο Μερτς προγραμμάτισε δημόσια τοποθέτηση μαζί με τον ηττημένο των εκλογών στη Σαξονία-Άνχαλτ, Σβεν Σούλτσε, ο οποίος συγκέντρωσε το απογοητευτικό 17,5% και άφησε εμμέσως αιχμές παραίτησης.
Την ίδια ώρα, στο SPD επικρατεί έντονος εκνευρισμός, παρά τις προσπάθειες του γενικού γραμματέα Τιμ Κλούσεντορφ να διασκεδάσει τις εντυπώσεις, κάνοντας λόγο για «πολύ σταθερή είσοδο στη Βουλή».
Η πρόεδρος του SPD, Μπέρμπελ Μπας, παραδέχθηκε ότι «δεν μπορεί να αποκλείσει» μια συζήτηση για αλλαγές στην ηγεσία, αν και το κόμμα αποφεύγει προς το παρόν τις σπασμωδικές κινήσεις, έχοντας το βλέμμα στραμμένο και στις επικείμενες εκλογές στο Μεκλεμβούργο-Προπομερανία.
Der Tagesspiegel: «Η Καγκελαρία σε κρίση – Και τώρα τι, κ. Μερτς;»
Η Der Tagesspiegel κάνει λόγο για «καταστροφή» του CDU στη Σαξονία-Άνχαλτ, που φέρνει τον Φρίντριχ Μερτς υπό τη μεγαλύτερη πίεση που έχει δεχθεί κατά τη διάρκεια της θητείας του.
Το δημοσίευμα περιγράφει την ατμόσφαιρα στα κεντρικά γραφεία του κόμματος (Konrad-Adenauer-Haus) ως βαριά, με τα στελέχη να αναγνωρίζουν ότι η κατάρρευση των ποσοστών οφείλεται κυρίως στην πολιτική της ομοσπονδιακής κυβέρνησης στο Βερολίνο.
Η υπουργός Καγκελαρίας Νίνα Βάρκεν και ο υφυπουργός Φίλιπ Άμθορ έκαναν λόγο για «ιστορικό σημείο καμπής» και «πολύ δύσκολο αποτέλεσμα», προσπαθώντας να προτάξουν τις μεταρρυθμίσεις που σχεδιάζει η κυβέρνηση (συντάξεις, φροντίδα, γραφειοκρατία).
Την ίδια στιγμή, ο βουλευτής Σεπ Μιούλερ χαρακτήρισε το αποτέλεσμα ανοιχτά ως «Καταστροφή!».
Σύμφωνα με την εφημερίδα, το σενάριο πρόωρου τέλους της καγκελαρίας του Μερτς συζητείται πλέον κεκλεισμένων των θυρών εντός της CDU, ενώ η φράση «αλλαγή καγκελαρίου» έχει παύσει να αποτελεί ταμπού.
Σε περίπτωση αντικατάστασης, το όνομα του πρωθυπουργού της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας, Χέντρικ Βυστ, προβάλλει ως το πλέον πιθανό, παρά τις επιφυλάξεις που ο ίδιος διατηρεί. Παράλληλα, ο ηγέτης του CSU, Μάρκους Σαίντερ, διατηρεί πάντα το ενδιαφέρον του για την καγκελαρία.
Ωστόσο, το επικρατέστερο σενάριο θεωρείται η παραίτηση του Μερτς από την προεδρία της CDU πριν από το τακτικό συνέδριο του 2027, με πιθανό διάδοχο επίσης τον Βυστ.
Η πίεση στην κυβέρνηση εντείνεται, καθώς ακολουθούν σε δύο εβδομάδες νέες κρίσιμες εκλογικές αναμετρήσεις στο Βερολίνο και στο Μεκλεμβούργο-Προπομερανία, όπου το CDU κινδυνεύει να καταγράψει μονοψήφια ποσοστά και το SPD φοβάται τη συντριβή.
