Με μέτρα αντιμετώπισης της οικονομικής ασφυξίας που προκαλούν οι αμερικανικές κυρώσεις απαντά η Τεχεράνη, διαμηνύοντας παράλληλα προς την Ουάσινγκτον ότι οποιαδήποτε νέα στρατιωτική ενέργεια εναντίον της θα συναντήσει μια ακόμη πιο σκληρή και επώδυνη απάντηση.
Έξι μήνες μετά τα πλήγματα ΗΠΑ και Ισραήλ που πυροδότησαν τον πόλεμο, η σύγκρουση φαίνεται να βρίσκεται σε αδιέξοδο.
Η ενδιάμεση συμφωνία εκεχειρίας του Ιουνίου (Μνημόνιο Συναντίληψης/MoU) έχει καταρρεύσει, ενώ η διπλωματική δραστηριότητα για την επανέναρξη της ειρηνευτικής διαδικασίας σημειώνει μηδαμινή πρόοδο.
Έπειτα από μια ανάπαυλα των στρατιωτικών επιχειρήσεων κατά το μεγαλύτερο μέρος του Αυγούστου, τα εκατέρωθεν πλήγματα επανήλθαν, με την Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM) να ανακοινώνει ότι έπληξε τρία ιρανικά δεξαμενόπλοια το Σάββατο, ως απάντηση σε εκτόξευση βαλλιστικών πυραύλων από τους Φρουρούς της Επανάστασης (IRGC) εναντίον δύο πολεμικών πλοίων του αμερικανικού ναυτικού.
Προειδοποίηση για «πιο επώδυνη απάντηση»
Μετά τις αμερικανικές επιθέσεις, ο πρόεδρος του κοινοβουλίου του Ιράν, Μοχάμαντ Μπακέρ Γκαλιμπάφ, δήλωσε την Κυριακή ότι οι ΗΠΑ πρέπει να κατανοήσουν ότι οι κανόνες του παιχνιδιού έχουν αλλάξει «πριν να είναι αργά».
«Στο εξής, οποιαδήποτε επίθεση κατά των συμφερόντων και της ασφάλειας του Ιράν θα λαμβάνει μια ταχύτερη, αυστηρότερη και πιο επώδυνη απάντηση», ανέφερε σε ομιλία που δημοσιεύτηκε στο κανάλι του στο Telegram.
Σχέδιο για «ζώνη αποκλεισμού»
Παράλληλα, ο Μοχσέν Ρεζαΐ, νέος επικεφαλής του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν, ανακοίνωσε την Κυριακή μέσω των κρατικών μέσων ενημέρωσης ότι τις επόμενες ημέρες θα ανακοινωθεί μια «ζώνη αποκλεισμού» έξω από τα Στενά του Ορμούζ, η οποία θα περιλαμβάνει και περιοχές στον Περσικό Κόλπο.
Αν και δόθηκαν λίγες λεπτομέρειες, ο Ρεζαΐ διευκρίνισε ότι κάθε πλοίο που θα εισέρχεται στη νέα ζώνη θα προστίθεται σε λίστα κυρώσεων.
Η νέα ζώνη αναμένεται να ανακοινωθεί τις επόμενες ημέρες και εβδομάδες και «θα ξεκινά από τη γραμμή του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού, θα εκτείνεται προς τα Στενά του Ορμούζ και από αυτή την πλευρά θα συνεχίζει στον Περσικό Κόλπο», δήλωσε ο Ρεζαΐ.
«Κάθε πλοίο που θα εισέρχεται σε αυτή την περιοχή με πρόθεση να διασχίσει τα Στενά του Ορμούζ και θα αναγνωρίζεται, θα προστίθεται στη λίστα των κυρώσεών μας», είπε χαρακτηριστικά.
Παραμένει ασαφές πού τοποθετεί το Ιράν τη γραμμή του αμερικανικού αποκλεισμού.
Η Τεχεράνη έχει αποδείξει ότι διατηρεί τη δυνατότητα να πλήττει αμερικανικά συμφέροντα σε γειτονικές χώρες και να διακόπτει τη ροή πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ, από όπου πριν από τη σύγκρουση διερχόταν το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προμήθειας αργού.
Οι κυρώσεις και ο πετρελαϊκός αποκλεισμός
Ωστόσο, η αμερικανική εκστρατεία για την αφαίμαξη της ιρανικής οικονομίας μέσω του αποκλεισμού των εξαγωγών πετρελαίου και της αποτροπής αμφισβήτησης των κυρώσεων γίνεται όλο και πιο δύσκολα αντιμετωπίσιμη, σύμφωνα με τρεις ανώτερες ιρανικές πηγές.
Στην ομιλία του την Κυριακή, ο Γκαλιμπάφ πρόσθεσε ότι, παράλληλα με το στρατιωτικό μέτωπο, η κύρια μάχη του Ιράν δίνεται πλέον στο πεδίο της παραγωγής και του βιοτικού επιπέδου των πολιτών.
Χαρακτήρισε τις έντονες διακυμάνσεις του συναλλάγματος, τον πληθωρισμό, την ανεργία και τη διαχείριση της αγοράς ως μείζονες προκλήσεις, συμπληρώνοντας ότι οι Ιρανοί μπορούν να ανεχθούν τις δυσκολίες, αλλά όχι τη κακοδιαχείριση ή την αδράνεια, και αναμένουν από την κυβέρνηση να αναλάβει άμεσα δράση.
Από την πλευρά του, ο υπουργός Οικονομικών του Ιράν, Αλί Μαντανιζαντέχ, δήλωσε την Κυριακή ότι η Τεχεράνη σχεδιάζει να απαντήσει στην οικονομική πίεση των ΗΠΑ με μεταρρυθμίσεις, απορρίπτοντας την ιδέα ότι οι κυρώσεις θα την αναγκάσουν να αλλάξει πορεία.
«Μιλούν για οικονομική πίεση και απομόνωση, για διακοπή των χρηματοπιστωτικών δεσμών και πιστεύουν ότι πιέζοντας την οικονομία μιας χώρας μπορούν να αλλάξουν τις αποφάσεις του λαού της», δήλωσε ο Μαντανιζαντέχ.
«Πρέπει να διευκρινίσω ένα σημείο: Η ευθύνη για τη μεταρρύθμιση της οικονομίας του Ιράν ανήκει στην κυβέρνηση και τον λαό του, όχι στο αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών».
Παράλληλα, ο υφυπουργός Οικονομικών Μορτεζά Ζαμανιάν δήλωσε την Κυριακή στο ημιεπίσημο πρακτορείο Tasnim ότι το «Αρχηγείο Οικονομικού Πολέμου» του υπουργείου διπλασιάζει τις προσπάθειές του για την επίλυση των προβλημάτων που προκαλεί ο πόλεμος.
Το νησί Χαργκ στο στόχαστρο
Το Ιράν είναι ο τρίτος μεγαλύτερος παραγωγός στον ΟΠΕΚ και πριν από τον πόλεμο εξήγαγε το 90% του αργού πετρελαίου του μέσω του κομβικού σταθμού στο νησί Χαργκ. Οι ροές έχουν διαταραχθεί από τα μέσα Απριλίου, όταν ξεκίνησε ο αμερικανικός αποκλεισμός.
Η CENTCOM ανακοίνωσε μέσω X ότι μέχρι την Κυριακή είχε εκτρέψει 92 εμπορικά πλοία, είχε ακινητοποιήσει τρία και είχε πραγματοποιήσει νηοψία σε δύο, προκειμένου να διασφαλίσει την αυστηρή τήρηση του αποκλεισμού.
Στις 31 Αυγούστου, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ προέβη σε ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης συνοδευόμενη από βίντεο τεχνητής νοημοσύνης, το οποίο απεικόνιζε το νησί Χαργκ να «γίνεται συντρίμμια».
Οι ιρανικές αρχές διαμήνυσαν ότι θα υπάρξει σθεναρή απάντηση εάν το νησί δεχθεί επίθεση.
Σε συνέντευξη που παραχώρησε την Κυριακή στην κρατική τηλεόραση, ο υπουργός Πετρελαίου του Ιράν, Μοχσέν Πακνετζάντ, αποκάλυψε ότι το νησί έχει πληγεί περίπου 550 φορές τους προηγούμενους μήνες, αλλά συνεχίζει να λειτουργεί.
Το Ιράν έχει επίσης επιβάλει αποκλεισμό στα Στενά του Ορμούζ, προκαλώντας πονοκέφαλο στον Τραμπ καθώς οι παγκόσμιες τιμές των καυσίμων αυξάνονται, ενώ το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα κατεύθυνεται προς τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου όπου διακυβεύεται ο έλεγχος του Κογκρέσου.
Ωστόσο, ο Αμερικανός υπουργός Ενέργειας Κρις Ράιτ, υποστήριξε ότι το πετρέλαιο συνεχίζει να διέρχεται από τη θαλάσσια οδό.
«Οι διελεύσεις μας από τα Στενά κυμαίνονται πλέον κατά μέσο όρο σε πάνω από 9 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα και, μαζί με τους αγωγούς προσπελάσεως που παρακάμπτουν τα Στενά, βρισκόμαστε πιθανότατα στα δύο τρίτα ή και περισσότερο των ροών που είχαμε πριν από τη σύγκρουση. Επομένως, οι Ιρανοί εξακολουθούν να προκαλούν προβλήματα, αλλά το Ναυτικό των ΗΠΑ κερδίζει αυτή τη μάχη», δήλωσε στο CNN.
Την ίδια στιγμή, η CENTCOM επιβεβαίωσε ότι το Σάββατο έπληξε τρία ιρανικά πλοία, συμπεριλαμβανομένου ενός στα ανοιχτά του νησιού Χαργκ, μετά την εκτόξευση βαλλιστικών πυραύλων από τους IRGC εναντίον δύο αμερικανικών πολεμικών πλοίων.
