Μια νέα, στενότερη σχέση με τον Καναδά επιδιώκει να οικοδομήσει η Ευρωπαϊκή Ένωση, εξετάζοντας ακόμη και το ενδεχόμενο να αποκτήσει η χώρα ένα πρωτόγνωρο καθεστώς «συνδεδεμένου μέλους». Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, χαρακτήρισε τον Καναδά «αξιόπιστο εταίρο», προειδοποιώντας ότι το διεθνές εμπόριο μετατρέπεται ολοένα περισσότερο σε εργαλείο οικονομικής πίεσης, σε μια περίοδο αυξανόμενων γεωπολιτικών εντάσεων.
Μιλώντας την Πέμπτη (29/10) στο Μόντρεαλ, στο πλαίσιο της συνόδου κορυφής Καναδά–ΕΕ, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν παρουσίασε το όραμά της για μια συνεργασία που θα μπορούσε να προσεγγίζει την ιδιότητα του κράτους-μέλους, χωρίς ωστόσο να συνεπάγεται πλήρη ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
«Η ιδέα μας είναι απλή: αυτή είναι μια σύνδεση χωρίς ένταξη», δήλωσε χαρακτηριστικά.
«Μπορούμε να οικοδομήσουμε μια εταιρική σχέση που να προσεγγίζει την ιδιότητα του μέλους περισσότερο από οτιδήποτε άλλο έχουμε κάνει στο παρελθόν», πρόσθεσε, επισημαίνοντας τις δυνατότητες συνεργασίας στους τομείς της Τεχνητής Νοημοσύνης, της κλιματικής πολιτικής, της ενέργειας και της ασφάλειας.
«Γινόμαστε μάρτυρες μιας επίθεσης στην κυριαρχία μας»
Η πρόεδρος της Κομισιόν προειδοποίησε ότι οι διεθνείς οικονομικές σχέσεις μεταβάλλονται, καθώς το εμπόριο χρησιμοποιείται όλο και συχνότερα ως μέσο άσκησης πολιτικής και οικονομικής πίεσης.
«Γινόμαστε μάρτυρες σε πραγματικό χρόνο μιας επίθεσης στην κυριαρχία μας», ανέφερε, τονίζοντας ότι οι νέες συνθήκες απαιτούν μια περισσότερο στρατηγική προσέγγιση.
Στο πλαίσιο αυτό, υπογράμμισε την ανάγκη ενίσχυσης των σχέσεων με αξιόπιστους εταίρους που αντιμετωπίζουν κοινές προκλήσεις.
Οι δηλώσεις της ερμηνεύονται ως έμμεση αναφορά στις εμπορικές πρακτικές των Ηνωμένων Πολιτειών και της Κίνας, σε μια περίοδο κατά την οποία οι οικονομικές αντιπαραθέσεις επηρεάζουν ολοένα περισσότερο τις διεθνείς συμμαχίες.
Ο Καναδάς επιδιώκει να μειώσει την εξάρτησή του από τις ΗΠΑ
Η προσέγγιση με την Ευρωπαϊκή Ένωση αποτελεί βασικό στοιχείο της στρατηγικής του Καναδού πρωθυπουργού Μαρκ Κάρνεϊ, ο οποίος επιδιώκει να περιορίσει την οικονομική εξάρτηση της χώρας του από τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά και την εξάρτησή της στον τομέα της ασφάλειας.
Η προσπάθεια αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία μετά την επιβολή δασμών σε καναδικά προϊόντα από τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ.
Ωστόσο, η επιδίωξη της Οτάβας να ενισχύσει τους δεσμούς της με τις Βρυξέλλες ενδέχεται να προκαλέσει νέες εντάσεις στις σχέσεις Καναδά–ΗΠΑ, καθώς οι δύο χώρες βρίσκονται σε διαδικασία εμπορικών διαπραγματεύσεων.
Οι αντιδράσεις της Γερμανίας και το εμπόδιο του «συνδεδεμένου μέλους»
Παρά τις φιλόδοξες προτάσεις, η δημιουργία ενός καθεστώτος «συνδεδεμένου μέλους» δεν συγκεντρώνει την υποστήριξη όλων των κρατών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές που επικαλείται το Reuters, η φον ντερ Λάιεν παρουσίασε για πρώτη φορά την ιδέα πριν από περίπου έξι εβδομάδες, προκαλώντας επιφυλάξεις σε αρκετές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.
Η Γερμανία συγκαταλέγεται στις χώρες που εξέφρασαν αντιρρήσεις, επισημαίνοντας ότι ο συγκεκριμένος όρος δεν έχει καθορισμένο νομικό περιεχόμενο και δεν προβλέπεται ως θεσμικό καθεστώς από την υφιστάμενη ευρωπαϊκή νομοθεσία.
Οι αντιδράσεις αυτές αποτυπώνονται και στο σχέδιο της κοινής δήλωσης της συνόδου κορυφής, το οποίο περιήλθε σε γνώση του Reuters.
Σύμφωνα με το πρακτορείο, το κείμενο δεν περιλαμβάνει καμία αναφορά στον όρο «συνδεδεμένο μέλος». Αντίθετα, οι δύο πλευρές δεσμεύονται να προχωρήσουν σε μια «διαρκώς στενότερη σύνδεση».
Η κοινή δήλωση αναμένεται να δημοσιοποιηθεί την Παρασκευή (30/10), ενώ οι συνομιλίες για τον ακριβή χαρακτήρα της μελλοντικής σχέσης Καναδά–ΕΕ θα συνεχιστούν έως την επόμενη σύνοδο κορυφής, που έχει προγραμματιστεί για το 2027.