Σε ένα οργανωμένο σύστημα στρατολόγησης ξένων υπηκόων, κυρίως ανθρώπων από φτωχότερες χώρες του λεγόμενου Παγκόσμιου Νότου, οι οποίοι σε πολλές περιπτώσεις οδηγούνται στο μέτωπο της Ουκρανίας μέσω εξαπάτησης, εξαναγκασμού και εκμετάλλευσης, αναφέρεται νέα έκθεση της Διεθνούς Αμνηστίας. Η οργάνωση καταλήγει ότι αρκετές από αυτές τις πρακτικές μπορεί να συνιστούν ακόμη και το έγκλημα της εμπορίας ανθρώπων.
Η έκθεση, που δημοσιεύθηκε στις 10 Σεπτεμβρίου 2026, εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο η Ρωσία έχει εντείνει τη στρατολόγηση ξένων υπηκόων για να ενισχύσει τις δυνάμεις της στον πόλεμο κατά της Ουκρανίας.
Σύμφωνα με τη Διεθνή Αμνηστία, οι πρακτικές αυτές δεν περιορίζονται σε απλές προσλήψεις εθελοντών, αλλά σε πολλές περιπτώσεις βασίζονται σε παραπλανητικές υποσχέσεις, πιέσεις ή άλλες μορφές εξαναγκασμού, με τους ανθρώπους που στρατολογούνται να βρίσκονται συχνά ήδη σε ευάλωτη οικονομική ή μεταναστευτική θέση.
Στο στόχαστρο ευάλωτοι άνθρωποι από φτωχότερες χώρες
Η οργάνωση επισημαίνει ότι η Ρωσία έχει βασιστεί ολοένα περισσότερο σε ξένους υπηκόους, ιδιαίτερα από χώρες χαμηλού εισοδήματος του Παγκόσμιου Νότου, προκειμένου να καλύψει ανάγκες σε ανθρώπινο δυναμικό για τον πόλεμο.
Οι πρακτικές αυτές, σύμφωνα με την έκθεση, αξιοποιούν ήδη υπάρχοντα μεταναστευτικά δίκτυα και ένα περιβάλλον στο οποίο οι μετανάστες στη Ρωσία βρίσκονται συχνά αντιμέτωποι με καταχρηστικές πρακτικές.
Από την έναρξη της πλήρους ρωσικής εισβολής τον Φεβρουάριο του 2022, το σύστημα αυτό φέρεται να έχει εξελιχθεί, με αποτέλεσμα σε αρκετές περιπτώσεις άνθρωποι να οδηγούνται σε ενεργό συμμετοχή στις εχθροπραξίες υπό συνθήκες που εγείρουν σοβαρές ανησυχίες για παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
«Σε πολλές περιπτώσεις πρόκειται για εμπορία ανθρώπων»
Η Διεθνής Αμνηστία κάνει ιδιαίτερα βαριά αξιολόγηση των στοιχείων που συγκέντρωσε.
Όπως αναφέρει, το επίπεδο εκμετάλλευσης και εξαναγκασμού που διαπιστώθηκε κατά την έρευνα οδηγεί στο συμπέρασμα ότι οι πρακτικές στρατολόγησης ξένων για τις ρωσικές δυνάμεις σε πολλές περιπτώσεις ισοδυναμούν με το έγκλημα της εμπορίας ανθρώπων.
Η οργάνωση τονίζει ότι η επίδραση του πολέμου δεν περιορίζεται πλέον στην ουκρανική επικράτεια, αλλά επεκτείνεται σε ευάλωτες κοινότητες και ανθρώπους σε διαφορετικά σημεία του κόσμου.
Ζητεί άμεσο τερματισμό των πρακτικών και λογοδοσία
Η Διεθνής Αμνηστία ζητεί οι πρακτικές αυτές να σταματήσουν αμέσως και να υπάρξει πλήρης λογοδοσία για όσους εμπλέκονται άμεσα ή έμμεσα.
Στην έκθεση γίνεται αναφορά τόσο σε ιδιώτες στρατολόγους και μεσάζοντες όσο και σε κρατικούς αξιωματούχους ή στρατιωτικούς διοικητές που ενδέχεται να συμμετείχαν ή να συνέβαλαν στο σύστημα.
Παράλληλα, η οργάνωση ζητεί να δοθούν πλήρεις και αποτελεσματικές αποζημιώσεις στους ανθρώπους που υπέστησαν παραβιάσεις των δικαιωμάτων τους, καθώς και στις οικογένειές τους.
Τι ζητεί για όσους έχουν αιχμαλωτιστεί στην Ουκρανία
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στους ξένους υπηκόους που έχουν αιχμαλωτιστεί από τις ουκρανικές δυνάμεις. Η Αμνηστία τονίζει ότι, όπου έχει διαπραχθεί εμπορία ανθρώπων, το καθεστώς τους ως θυμάτων trafficking πρέπει να λαμβάνεται υπόψη, ακόμη και εάν βρίσκονται υπό κράτηση στην Ουκρανία ως αιχμάλωτοι πολέμου.
Η οργάνωση ζητεί έτσι να εξετάζεται όχι μόνο το γεγονός ότι οι άνθρωποι αυτοί βρέθηκαν να πολεμούν στο πλευρό της Ρωσίας, αλλά και οι συνθήκες υπό τις οποίες στρατολογήθηκαν και μεταφέρθηκαν στο μέτωπο.
