Μπορεί η μυρωδιά μιας τροφής να επηρεάσει την απόδοσή μας στη γυμναστική; Νέα έρευνα εξετάζει αν το άρωμα της μαύρης σοκολάτας πριν από την προπόνηση μπορεί να βοηθήσει τους αθλητές να πραγματοποιήσουν περισσότερες επαναλήψεις, να μειώσουν το αίσθημα της πείνας και να αυξήσουν το κίνητρό τους — χωρίς να καταναλώσουν επιπλέον θερμίδες.
Μπορεί το άρωμα της σοκολάτας πριν την προπόνηση μπορεί να αυξήσει την απόδοσή σας;
Θα μπορούσε η εισπνοή του αρώματος της σοκολάτας πριν από τη γυμναστική να σας βοηθήσει να βγάλετε μερικές επιπλέον επαναλήψεις; Μια νέα επιστημονική μελέτη υποδηλώνει ότι αυτό είναι πιθανό – αν και τα ευρήματα συνοδεύονται από ορισμένες σημαντικές επισημάνσεις.
Προγενέστερες μελέτες είχαν διαπιστώσει ότι ορισμένες μυρωδιές μπορούν να καταστείλουν την πείνα, ενώ άλλες μπορούν να βελτιώσουν την αθλητική απόδοση. Ωστόσο, μέχρι σήμερα, κανείς δεν είχε εξετάσει αν η εισπνοή αρωμάτων τροφίμων πριν από την προπόνηση ενδυνάμωσης μπορεί να επηρεάσει ταυτόχρονα την όρεξη και τις επιδόσεις.
Στη νέα μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Frontiers in Physiology, οι ερευνητές θέλησαν να διαπιστώσουν αν η μυρωδιά του φαγητού μπορεί να προσφέρει μια «ένεση» ενέργειας χωρίς θερμίδες κατά τη διάρκεια προπονήσεων με άδειο στομάχι, όπως δήλωσε ο Mohamed Nashrudin bin Naharudin, PhD, ερευνητής της μελέτης και επίκουρος καθηγητής στη Σχολή Επιστήμης Αθλητισμού και Άσκησης του Πανεπιστημίου της Μαλαισίας.
Πώς διεξήχθη η μελέτη
Για τη διεξαγωγή της έρευνας, οι επιστήμονες επέλεξαν 23 υγιείς άνδρες στις αρχές των 20, οι οποίοι ασχολούνταν συστηματικά με την προπόνηση με βάρη. Σε τρεις διαφορετικές επισκέψεις στο εργαστήριο, οι συμμετέχοντες εκτέλεσαν εκτάσεις ποδιών (leg extensions) αφού πρώτα μυρίζουν:
- Υγροποιημένη μαύρη σοκολάτα (υγείας).
- Υγροποιημένη σοκολάτα γάλακτος.
- Ένα εικονικό σκεύασμα (placebo) με βάση το νερό.
Κατά τη διάρκεια των προπονήσεων, οι συμμετέχοντες αξιολογούσαν την όρεξή τους, την επιθυμία για φαγητό και το πόσο ευχάριστη ήταν η μυρωδιά.
Τα αποτελέσματα της μελέτης
- Μαύρη σοκολάτα: Όταν οι συμμετέχοντες μυρίζαν μαύρη σοκολάτα, πέτυχαν κατά μέσο όρο 18 περισσότερες συνολικές επαναλήψεις σε όλα τα σετ σε σύγκριση με το εικονικό φάρμακο (placebo). Παράλληλα, ανέφεραν μειωμένη πείνα, μεγαλύτερο αίσθημα πληρότητας και ελαττωμένη επιθυμία για φαγητό.
- Σοκολάτα γάλακτος: Όταν εισέπνεαν το άρωμα σοκολάτας γάλακτος, συμπλήρωσαν περίπου εννέα επιπλέον επαναλήψεις και αξιολόγησαν τη μυρωδιά ως πιο ευχάριστη, αλλά η επίδρασή της στην καταστολή της όρεξης ήταν λιγότερο σταθερή σε σύγκριση με τη μαύρη σοκολάτα.
«Αυτά τα ευρήματα είναι ιδιαίτερα σημαντικά, καθώς προσφέρουν μια ολοκαίνουργια στρατηγική μηδενικών θερμίδων που μπορεί να βοηθήσει τους αθλητές να βγάλουν εις πέρας σκληρές προπονήσεις, ειδικά όταν η κατανάλωση τροφής δεν είναι εφικτή», δήλωσε ο Naharudin.
Γιατί το άρωμα της σοκολάτας μπορεί να απογειώσει την αθλητική απόδοση
Οι μυρωδιές συνδέονται στενά με τις περιοχές του εγκεφάλου που εμπλέκονται στη μνήμη, τα συναισθήματα, την επιβράβευση και την όρεξη. Η εισπνοή ενός πλούσιου, πικρού αρώματος –όπως αυτό της μαύρης σοκολάτας– ενεργοποιεί μια καταγεγραμμένη μνήμη που σχετίζεται με την κατανάλωση ενός χορταστικού φαγητού, εξηγεί ο Naharudin.
Αυτή η μυρωδιά «εξαπατά» τον εγκέφαλό σας κάνοντάς τον να πιστεύει ότι ετοιμάζεστε να φάτε. Ως αποτέλεσμα, μειώνονται οι ορμόνες της πείνας και η όρεξη, επιτρέποντας στο σώμα σας να πιέσει περισσότερο κατά τη διάρκεια της προπόνησης, σύμφωνα με τον Nicholas Mortensen, PhD, επίκουρο καθηγητή στο Τμήμα Κινησιολογίας του Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν (Michigan State University).
Η διαφορά με τη σοκολάτα γάλακτος
Όσον αφορά τη σοκολάτα γάλακτος, η βελτίωση της αθλητικής απόδοσης προήλθε πιθανότατα από ένα «σήμα ηδονικής επιβράβευσης», σημειώνουν οι συγγραφείς της μελέτης.
Αυτό σημαίνει ότι το άρωμα πιθανότατα πυροδότησε θετικά συναισθήματα και κίνητρο στον εγκέφαλο, αυξάνοντας την αντοχή στην προπόνηση –παρόλο που η πείνα δεν μειώθηκε– όπως δήλωσε στο Health ο Michael Fredericson, MD, αθλητίατρος στο Stanford Medicine.
Ένα νέο «εργαλείο» για τους αθλητές
Οι ερευνητές θέλουν τώρα να εξετάσουν αν άλλα ευχάριστα και έντονα αρώματα –όπως η μέντα, τα εσπεριδοειδή ή ο καφές– θα μπορούσαν να προκαλέσουν παρόμοια αποτελέσματα, προσφέροντας μια «νέα εργαλειοθήκη» για τους αθλητές, κατέληξε ο Naharudin.
Πρέπει να μυρίζετε σοκολάτα πριν από την προπόνηση;
Πριν αρχίσετε να γεμίζετε την τσάντα του γυμναστηρίου σας με μπάρες σοκολάτας, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι τα επιστημονικά δεδομένα δεν είναι ακόμη επαρκή.
Για αρχή, η σχετική μελέτη περιλάμβανε μόνο μια μικρή ομάδα υγιών νεαρών ανδρών, όπως σημείωσε ο Naharudin. Παραμένει ασαφές εάν τα αποτελέσματα ισχύουν για γυναίκες, άτομα μεγαλύτερης ηλικίας ή αρχάριους στη γυμναστική.
Επιπλέον, ο Mortensen τόνισε ότι οι ερευνητές εξέτασαν μόνο μία άσκηση ενδυνάμωσης, επομένως τα ευρήματα ενδέχεται να μην ισχύουν για άλλες κινήσεις ή είδη σωματικής δραστηριότητας. Παράλληλα, οι συμμετέχοντες μπορούσαν συχνά να καταλάβουν πότε εισέπνεαν το εικονικό φάρμακο (placebo), γεγονός που ενδέχεται να επηρέασε την απόδοσή τους.
Βασιζόμενη στις υποκειμενικές αξιολογήσεις των συμμετεχόντων για την πείνα και την ευχαρίστηση, η μελέτη μπορεί μόνο να υποθέσει τι συμβαίνει σε ψυχολογικό ή βιολογικό επίπεδο, πρόσθεσε ο Fredericson.
Η συμβουλή των ειδικών: Επιλέξτε τροφές, όχι μυρωδιές
Η βασική συμβουλή του Fredericson είναι ξεκάθαρη: Καταναλώστε κάτι θρεπτικό πριν την προπόνηση, αντί να βασίζεστε σε μυρωδιές.
«Ένας από τους μεγαλύτερους κινδύνους, ιδιαίτερα σε αθλητές αγωνιστικού επιπέδου και νεαρές γυναίκες, είναι η μη πρόσληψη των απαιτούμενων θερμίδων για την κάλυψη των αναγκών της άσκησης. Αυτό οδηγεί σε ενεργειακό έλλειμμα, το οποίο μπορεί να προκαλέσει διαταραχές στην περίοδο, χαμηλή οστική πυκνότητα και αυξημένο κίνδυνο τραυματισμών στα οστά», εξηγεί ο Fredericson.
Η εισπνοή του αρώματος της σοκολάτας ή άλλων τροφίμων πριν από τη γυμναστική θα μπορούσε επίσης να φέρει τα αντίθετα αποτελέσματα, καθιστώντας δυσκολότερο τον έλεγχο της λιγούρας για ανθυγιεινές τροφές, συμπληρώνει ο Mortensen.
«Θα αντιμετώπιζα τη μυρωδιά της σοκολάτας απλώς ως ένα δυνητικό εργαλείο που ίσως βοηθούσε ορισμένους», ανέφερε. «Αν και απαιτείται περισσότερη έρευνα για να διαπιστωθεί το πραγματικό της όφελος».