Ο Αμερικανός πρέσβης στην Τουρκία και ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ για την Συρία, Τομ Μπάρακ, δήλωσε ότι πιστεύει πως η διαμάχη για τα S-400 θα επιλυθεί τους επόμενους τέσσερις έως έξι μήνες και χαρακτήρισε την δεκαετή διαμάχη για τα F-35 «τρέλα». Σχολίασε επίσης το πρόβλημα μεταξύ Άγκυρας και Τελ Αβίβ, προβλέποντας ότι η Τουρκία και το Ισραήλ θα «αποκαταστήσουν τελικά» τις εμπορικές τους σχέσεις μετά τη Γάζα.
Σε ομιλία του στο Συνέδριο του Milken Institute για τη Μέση Ανατολή και την Αφρική, στην Καλιφόρνια, τον Δεκέμβριο, ομιλία η οποία δημοσιεύθηκε πρόσφατα, ο Μπάρακ έκανε εκτενείς παρατηρήσεις για τις σχέσεις ΗΠΑ-Τουρκίας, περιγράφοντας μια «φιλία» μεταξύ των προέδρων Τραμπ και Ερντογάν που έχει προωθήσει λύσεις σε ζητήματα που παρέμεναν σε αδιέξοδο για μια δεκαετία.
Σύμφωνα με την εφημερίδα “Turkiye Today”, o Μπάρακ είπε ότι η διαμάχη για το ρωσικό αντιαεροπορικό σύστημα S-400 έχει δύο απαιτήσεις: τη λειτουργικότητα, η οποία έχει επιλυθεί, και την κατοχή, η οποία είναι «λίγο πιο δύσκολη». Η εφημερίδα παραλείπει να εξηγήσει ότι η Τουρκία εκδιώχθηκε από το πρόγραμμα παραγωγής των μαχητικών αεροπλάνων F-35, επειδή έχει αγοράσει το ρωσικό αντιαεροπορικό σύστημα S-400. Το ρεπορτάζ με την ομιλία του Τομ Μπαράκ έχει τίτλο «η Ουάσιγκτον εξετάζει σημαντική αναθεώρηση των σχέσεων με την Τουρκία».
«Πιστεύω ότι αυτά τα ζητήματα θα επιλυθούν τους επόμενους τέσσερις έως έξι μήνες και ότι η διάθεση για το επόμενο επίπεδο των σχέσεων… είναι σταθερή και καλή, και όλοι έχουν ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις τους — τόσο ο Πρόεδρος Τραμπ προς τον Πρόεδρο Ερντογάν, όσο και ο Πρόεδρος Ερντογάν προς τον Πρόεδρο Τραμπ», δήλωσε ο Μπάρακ, σύμφωνα με την τουρκική εφημερίδα.
Σημείωσε ότι οι πρόεδροι Τραμπ και Ερντογάν εξέτασαν έξι σημαντικά ζητήματα κατά τη διάρκεια της διμερούς συνάντησής τους στο Λευκό Οίκο, τα οποία «αποτελούσαν θέμα συζήτησης για μια δεκαετία», και «επίλυσε τα περισσότερα από αυτά».
«Μέχρι να παραδοθούν, θα έχουμε τα F-45»
Όταν ρωτήθηκε αν η Τουρκία θα αποκτήσει τελικά τα F-35, ο Barrack επέκρινε τη μακρά διαδικασία προμήθειας. «Αν θέλετε ένα F-35, κανένα πρόβλημα. Πρέπει να περάσετε από ένα πρόγραμμα που διαρκεί 10 χρόνια για να λάβετε την έγκριση του Κογκρέσου. Και αν θέλετε να παραλάβετε το αεροσκάφος, μόλις φτάσετε εκεί, θα χρειαστούν οκτώ χρόνια. Έτσι, μέχρι να παραλάβετε ένα F-35, θα έχετε φτάσει στο F-45», είπε ο Μπάρακ.
«Η Τουρκία έχει ήδη αμυντική βιομηχανία. Η βιομηχανία drone της Τουρκίας είναι ο μεγαλύτερος προμηθευτής drone για την Ουκρανία. Έχουν τα δικά τους αεροσκάφη, τα αεροσκάφη KAAN. Και ενώ εμείς δεν τους πουλάμε αεροσκάφη, αγοράζουν Eurojets. Κατασκευάζουν F-35. Συμμετείχαν μαζί μας στο πρόγραμμα F-35. Έχουν τέσσερα F-35 που είναι σταθμευμένα σε υπόστεγο στην Καλιφόρνια. Ήταν σημαντικό μέρος του προγράμματος συναρμολόγησης της ατράκτου, στο οποίο δεν έχουν πλέον πρόσβαση», σημείωσε.
Αυτό που δεν είπε ο Μπάρακ, ο οποίος είναι γνωστός για την μεγάλη αγάπη και εκτίμηση που τρέφει στην Τουρκία, είναι ότι τα τέσσερα αυτά F-35 που έχουν μείνει στην χώρα από την εποχή που συμμετείχε στο πρόγραμμα αποτελούν σήμερα αντικείμενο διαμάχης με τις ΗΠΑ να τα ζητούν πίσω, και την Άγκυρα να αρνείται να τα παραδώσει ζητώντας αποζημίωση για τα έξοδα που έχει κάνει ως τώρα αναφορικά με την συμμετοχή της στο πρόγραμμα των F-35.
Τραμπ: Είναι «τρελή» η κατάσταση
Ο Μπάρακ περιέγραψε την αντίδραση του προέδρου των ΗΠΑ Τραμπ στην αντιπαράθεση για τα F-35 κατά την ανάληψη των καθηκόντων του, λέγοντας: «Ο πρόεδρος Τραμπ μπαίνει και λέει: «Αυτό είναι τρελό. Μέχρι να ολοκληρώσουμε τη συζήτηση, τα F-35 θα έχουν ήδη αντιγραφεί κάπου αλλού».
Ο πρέσβης πάντως επέκρινε την έλλειψη συνέχειας στην εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ ως θεμελιώδες πρόβλημα.
«Το δύσκολο για την Αμερική είναι ότι η εξωτερική μας πολιτική αλλάζει κάθε δύο χρόνια… Αντιμετωπίζουμε τους Κινέζους, που έχουν προοπτική 50 ετών. Αντιμετωπίζουμε τους Ρώσους, που έχουν προοπτική 100 ετών», είπε ο Μπάρακ.
Ο Μπάρακ επέκρινε επίσης την στάση της Ευρώπης όσον αφορά την πρόσβαση της Τουρκίας σε προηγμένο στρατιωτικό εξοπλισμό. «Θέλετε η Τουρκία να υπερασπιστεί την Ευρώπη, αλλά η Ευρώπη δεν θέλει να διαθέτει τον καλύτερο και πιο προηγμένο εξοπλισμό, επειδή ανησυχεί για το τι συμβαίνει με τη Ρωσία. Είναι παράλογο», ισχυρίστηκε ο Μπάρακ.
«Η Τουρκία είναι ο μεγαλύτερος σύμμαχός μας στο ΝΑΤΟ εκτός από την Αμερική. Δεν είναι και πολύ σεβαστή από την Ευρώπη, σωστά; Η Ευρώπη εξακολουθεί να μην την θέλει στην Ευρωπαϊκή Ένωση», πρόσθεσε.
Η εφημερίδα Hurriet για το ίδιο ρεπορτάζ έχει τίτλο ότι ο Τομ Μπάρακ επικρίνει την Ευρώπη και το ΝΑΤΟ λέγοντας ότι έχουν πέσει στην αντίφαση να θέλουν από την Τουρκία να συμμετέχει στην άμυνα της Ευρώπης, αλλά να μην την αφήνουν να έχει F-35.