Για τους περισσότερους ανθρώπους, τα ακουστικά είναι πλέον τόσο απαραίτητα όσο και τα κλειδιά του σπιτιού τους. Είτε στο γυμναστήριο, είτε στο λεωφορείο, η μουσική και τα podcast τους κρατούν συντροφιά, απομονώνοντας τους θορύβους της πόλης. Ωστόσο, αυτή η καθημερινή συνήθεια έχει ένα κρυφό τίμημα. Νέες έρευνες δείχνουν ότι η παρατεταμένη χρήση των ακουστικών σε υψηλή ένταση μπορεί να προκαλέσει μη αναστρέψιμες βλάβες.
Ακουστικά: Μια αόρατη απειλή για την υγεία – Τι έδειξε μελέτη
Ένα μεγάλο ποσοστό των ενηλίκων πλέον δεν αποχωρίζεται τα ακουστικά του, όμως πολλοί αγνοούν τους σοβαρούς κινδύνους που κρύβει η συχνή χρήση τους για την ακοή. Σύμφωνα με έρευνα σε 2.000 ενήλικες στο Ηνωμένο Βασίλειο, που διεξήχθη από την OnePoll για λογαριασμό της Specsavers (αλυσίδα οπτικών και ακουστικών ειδών), ένα 25% των ανθρώπων δεν μπορούν να φύγουν από το σπίτι χωρίς τα ακουστικά τους και αρκετοί θα γύριζαν πίσω αν τα ξεχνούσαν.
Παρά την εξάρτηση αυτή, το 35% των χρηστών παραδέχεται ότι σπάνια ή ποτέ δεν έχει σκεφτεί τη ζημιά που μπορεί να προκαλέσει η χρήση ακουστικών, ειδικά όταν η μουσική παίζει σε επικίνδυνα υψηλή ένταση. Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι το 15% αγνοεί συστηματικά τις προειδοποιήσεις των κινητών τηλεφώνων για την υπερβολική ένταση του ήχου.
Τα στοιχεία για τη γενιά Gen Z σοκάρουν:
- Χρειάζονται κατά μέσο όρο τρεις χωριστές προειδοποιήσεις πριν αποφασίσουν να χαμηλώσουν τον ήχο.
- Το 27% των νέων θα δυναμώσει την ένταση ακόμη περισσότερο, αμέσως μόλις λάβει ειδοποίηση να την μειώσει.
Τι λέει ειδικός για τους πιθανούς κινδύνους
Ο Gordon Harrison, ειδικός στην προστασία της ακοής, προειδοποιεί: «Η παρατεταμένη έκθεση σε δυνατούς ήχους μέσω ακουστικών μπορεί να προκαλέσει μόνιμη βλάβη στις ευαίσθητες δομές στο εσωτερικό του αυτιού. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε προβλήματα όπως η απώλεια ακοής και οι εμβοές (tinnitus), καταστάσεις που συχνά είναι μη αναστρέψιμες και επιδεινώνονται με τον χρόνο».
Με την αύξηση της σωματικής άσκησης και των fitness resolutions, όλο και περισσότεροι χρησιμοποιούν ακουστικά κατά τη διάρκεια της προπόνησης. «Είναι ζωτικής σημασίας να προσέχετε πόσο δυνατά και για πόση ώρα ακούτε μουσική», προσθέτει ο Harrison. «Η ζημιά δεν είναι πάντα άμεσα αντιληπτή, αλλά οι συνέπειες εμφανίζονται σε βάθος χρόνου».
Η εξάρτηση από τα ακουστικά στην καθημερινότητα
Η μελέτη που προαναφέρθηκε έδειξε ότι οι χρήστες ακουστικών, τα φορούν κατά μέσο όρο μιάμιση ώρα καθημερινά. Οι καταστάσεις στις οποίες οι άνθρωποι «τρέμουν» να μείνουν μόνοι με τις σκέψεις τους και καταφεύγουν στη μουσική ή τα podcast είναι:
- Ταξίδι με τρένο (24%)
- Πτήση με αεροπλάνο (23%)
- Προπόνηση στο γυμναστήριο (22%)
- Τρέξιμο (19%)
Οι κύριοι λόγοι χρήσης είναι η ιδιωτικότητα (38%), η χαλάρωση και η αποβολή του στρες (28%), καθώς και η κάλυψη των θορύβων του περιβάλλοντος (24%).
Οι κίνδυνοι από την υψηλή ένταση: Εμβοές και πονοκέφαλοι
Ένας στους τέσσερις χρήστες παραδέχεται ότι ακούει μουσική σε πολύ υψηλή ένταση. Οι επιπτώσεις στην υγεία είναι ανησυχητικές:
- Εμβοές: Το 21% υπέφερε από βουητό στα αυτιά μετά από παρατεταμένη ακρόαση.
- Πόνος στα αυτιά και πονοκέφαλοι: Το 20% παρουσίασε πόνο στα αυτιά και το 15% πονοκεφάλους.
- Άλλα συμπτώματα: Αναφέρθηκαν επίσης μειωμένη ακοή (11%) και ζάλη (8%).
Η συμβουλή του ειδικού: Επιλέξτε ακουστικά με ακύρωση θορύβου
Ο Gordon Harrison επισημαίνει: «Είτε χρησιμοποιείτε ακουστικά κεφαλής (over-ear) είτε ψείρες (earbuds), η έκθεση σε δυνατούς ήχους με την πάροδο του χρόνου είναι εξίσου επιζήμια. Τα ακουστικά με ακύρωση θορύβου (noise-cancelling) είναι η καλύτερη επιλογή, καθώς επιτρέπουν τη μείωση της έντασης ενώ παράλληλα βελτιώνουν την καθαρότητα του ήχου σε θορυβώδη περιβάλλοντα».
Το Top 10 των δραστηριοτήτων που «απαιτούν» τη χρήση ακουστικών:
- Ταξίδια με τρένο
- Πτήσεις μεγάλων αποστάσεων
- Μεγάλοι περίπατοι
- Προπόνηση στο γυμναστήριο
- Τζόκινγκ
- Τρέξιμο
- Αναμονή στο αεροδρόμιο
- Διάδρομος γυμναστηρίου
- Πτήσεις μικρών αποστάσεων
- Διαδρομές με λεωφορείο