Ακόμη ένα δύσκολο 24ωρο αναμένεται για την Κρήτη, καθώς νέο κύμα κακοκαιρίας θα επηρεάσει το νησί από σήμερα το απόγευμα (2/10) το οποίο θα κορυφωθεί αύριο κατά τη διάρκεια του Σαββάτου. Η περιοχή έχει ήδη δεχθεί πολύ μεγάλες ποσότητες βροχής, με έναν άνθρωπο να έχει χάσει τη ζωή του και εκτεταμένες ζημιές να έχουν καταγραφεί σε σπίτια, δρόμους και υποδομές.
Το νέο κύμα προκαλεί ανησυχία όχι μόνο λόγω της έντασης των βροχοπτώσεων και των καταιγίδων, αλλά κυρίως λόγω της διάρκειας του φαινομένου. Οι νέες βροχές αναμένεται να σημειωθούν σε περιοχές όπου το έδαφος έχει ήδη κορεστεί, ενώ ποτάμια, χείμαρροι και δίκτυα απορροής έχουν επιβαρυνθεί από το πρώτο κύμα.
Η ΕΜΥ, όπως έγραψε το enikos.gr διατηρεί την Κρήτη στο επίκεντρο του Έκτακτου Δελτίου Επικίνδυνων Καιρικών Φαινομένων, ενώ σύμφωνα με τον μετεωρολόγο Κλέαρχο Μαρουσάκη η οργανωμένη ατμοσφαιρική διαταραχή θα συνεχίσει να επηρεάζει το νότιο και νοτιοανατολικό Αιγαίο.
Νέο κύμα από το απόγευμα της Παρασκευής
Η τελευταία επικαιροποίηση του Έκτακτου Δελτίου της ΕΜΥ τοποθετεί το πιο κρίσιμο διάστημα για την Κρήτη από το απόγευμα της Παρασκευής 2 Οκτωβρίου και καθ’ όλη τη διάρκεια του Σαββάτου 3 Οκτωβρίου.
Ο Κλέαρχος Μαρουσάκης περιγράφει την κακοκαιρία ως ένα σύστημα που εξελίσσεται σε διαδοχικά κύματα. Το πρώτο κύμα βροχών και καταιγίδων ολοκλήρωσε τη βασική του δράση την Πέμπτη, αφήνοντας πίσω του ιδιαίτερα μεγάλες ποσότητες νερού, κυρίως στους ορεινούς όγκους και στα βόρεια τμήματα της Κρήτης.
Το δεύτερο κύμα αναμένεται να ενισχυθεί από σήμερα το απόγευμα επηρεάζοντας την Κρήτη και το νοτιοανατολικό Αιγαίο. Νέα επιδείνωση αναμένεται και την Κυριακή, πριν η διαταραχή αρχίσει σταδιακά να μετατοπίζεται ανατολικότερα και να απομακρύνεται προς την περιοχή της Κύπρου από την Κυριακή προς τη Δευτέρα.
Σύμφωνα με τον μετεωρολόγο, τα διαδοχικά κύματα βροχών και καταιγίδων στροβιλίζονται γύρω από το νότιο και νοτιοανατολικό Αιγαίο, επιτρέποντας στο σύστημα να τροφοδοτείται για αρκετές ημέρες με υγρασία.
Τοπικά είναι πιθανό να προστεθούν ακόμη 200 έως 250 τόνοι νερού ανά στρέμμα μέχρι την ολοκλήρωση του φαινομένου.
Οι ομοιότητες με τον μηχανισμό του «Daniel»
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Κλέαρχος Μαρουσάκης στον μηχανισμό που βρίσκεται πίσω από την εξέλιξη της συγκεκριμένης κακοκαιρίας, επισημαίνοντας ομοιότητες με τον μηχανισμό που είχε συμβάλει στη δημιουργία της κακοκαιρίας «Daniel» το 2023.
Η σύγκριση αφορά τον μετεωρολογικό μηχανισμό σχηματισμού και όχι την ένταση ή τις επιπτώσεις των δύο φαινομένων.
Σύμφωνα με την ανάλυση του μετεωρολόγου, ένας ισχυρός αντικυκλώνας έχει αναπτυχθεί προς την κεντρική Ευρώπη, λειτουργώντας ως «ατμοσφαιρικό βουνό» και αναγκάζοντας ψυχρότερες αέριες μάζες από τη βορειοανατολική Ευρώπη να κινηθούν προς νοτιότερα γεωγραφικά πλάτη.
Όταν οι ψυχρές αυτές αέριες μάζες φτάνουν στο Αιγαίο, συναντούν τις θερμότερες θαλάσσιες εκτάσεις, οι οποίες έχουν αποθηκεύσει σημαντικά ποσά θερμότητας κατά τους θερινούς μήνες. Η μεγάλη διαφορά θερμοκρασίας τροφοδοτεί την ατμόσφαιρα με υγρασία και ενέργεια, ευνοώντας την ανάπτυξη μιας οργανωμένης διαταραχής.
Στην τρέχουσα περίπτωση, η διαταραχή βρίσκεται περισσότερο μετατοπισμένη προς τα ανατολικά και νοτιοανατολικά, με αποτέλεσμα το μεγαλύτερο βάρος των φαινομένων να πέφτει στην Κρήτη και στο νότιο και νοτιοανατολικό Αιγαίο.
«Οι θάλασσές μας λειτουργούν σαν αποθήκες θερμότητας», έχει εξηγήσει ο Κλέαρχος Μαρουσάκης, περιγράφοντας τον ρόλο των θερμών θαλάσσιων υδάτων στην ενίσχυση της διαταραχής.
Πάνω από 360 χιλιοστά βροχής στα Ανώγεια
Το μέγεθος του πρώτου κύματος αποτυπώνεται στα ύψη βροχής που καταγράφηκαν σε πολλές περιοχές της Κρήτης.
Σύμφωνα με τις καταγραφές του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών/meteo.gr, στα Ανώγεια Ρεθύμνου είχαν καταγραφεί έως το μεσημέρι της Πέμπτης 361 χιλιοστά βροχής, ποσότητα που αντιστοιχεί σε περισσότερους από 360 τόνους νερού ανά στρέμμα.
Στην περιοχή του Προφήτη Ηλία στο Ηράκλειο καταγράφηκαν περισσότερα από 220 χιλιοστά βροχής, ενώ οι μεγάλες ποσότητες νερού προκάλεσαν πλημμυρικά φαινόμενα, μετακίνηση φερτών υλικών και επιβάρυνση χειμάρρων και ποταμών.
Το νέο κύμα, επομένως, θα πλήξει περιοχές όπου το έδαφος έχει ήδη δεχθεί πολύ μεγάλες ποσότητες νερού και οι φυσικές απορροές έχουν επιβαρυνθεί.
Επισημαίνεται ότι το 1 mm βροχής αντιστοιχεί σε 1 λίτρο νερού σε επιφάνεια 1 τετραγωνικού μέτρου ή ισοδύναμα 1 τόνος νερού σε έκταση 1 στρέμματος.
Ένας νεκρός και εκτεταμένες ζημιές
Η Κρήτη αντιμετωπίζει ήδη τις συνέπειες του πρώτου κύματος κακοκαιρίας.
Στις Καρίνες του Δήμου Αγίου Βασιλείου Ρεθύμνου, ένας 82χρονος κτηνοτρόφος που αγνοούνταν εντοπίστηκε νεκρός σε ρέμα κοντά στο ποιμνιοστάσιό του. Οι έρευνες είχαν ξεκινήσει μετά την ενημέρωση των Αρχών από συγγενείς του ότι δεν είχε επιστρέψει.
Ιδιαίτερα προβλήματα έχουν καταγραφεί στον Μυλοπόταμο. Σε Ζωνιανά, Λιβάδια και Αξό, δρόμοι μετατράπηκαν σε χειμάρρους, ενώ νερά, λάσπες και φερτά υλικά προκάλεσαν ζημιές σε σπίτια, περιουσίες και στο οδικό δίκτυο.
Στα Κυνηγιανά καταγράφηκε κατάρρευση τμήματος κατοικίας, ενώ στην περιοχή Δισκούρι υποχώρησε τμήμα γέφυρας την ώρα που από το σημείο περνούσε αυτοκίνητο με ηλικιωμένο ζευγάρι. Οι δύο επιβαίνοντες μεταφέρθηκαν στο νοσοκομείο για εξετάσεις.
Κλειστοί παραμένουν δρόμοι στον Δήμο Μυλοποτάμου, μεταξύ των οποίων οι άξονες Λιβάδια – Γαράζο και Βένι – Απλαδιανά, ενώ σοβαρά προβλήματα έχουν καταγραφεί και στη διαδρομή Αξός – Λιβάδα – Αΐμονας.
Λόγω της κατάστασης στο οδικό δίκτυο και της νέας επιδείνωσης, σχολεία, παιδικοί και βρεφονηπιακοί σταθμοί στον Δήμο Μυλοποτάμου παρέμειναν κλειστά την Παρασκευή.
Πλημμυρικά φαινόμενα και προβλήματα από φερτά υλικά σημειώθηκαν και στον Δήμο Μινώα Πεδιάδας, ενώ αυξημένη είναι η προσοχή στην περιοχή του Δρακουλιάρη και του Γιόφυρου.
Στον Καρτερό, η σφοδρότητα της καταιγίδας αποτυπώθηκε και σε περιστατικό κατά το οποίο κεραυνός χτύπησε την καμινάδα κατοικίας λίγο μετά τις 04:30. Η οικογένεια που βρισκόταν μέσα στο σπίτι ξύπνησε από τον ισχυρό κρότο, ενώ προκλήθηκαν ζημιές στην καμινάδα και στο εσωτερικό της κατοικίας.
Εκ νέου συστάσεις της Πολιτικής Προστασίας
Εκ νέου συστάσεις απευθύνει προς τους πολίτες η Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας καλώντας τους πολίτες να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί και να μεριμνήσουν για τη λήψη μέτρων αυτοπροστασίας από κινδύνους που προέρχονται από την εκδήλωση των έντονων καιρικών φαινομένων.
Η Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, έχει ενημερώσει τις αρμόδιες υπηρεσιακά εμπλεκόμενες κρατικές υπηρεσίες, καθώς και τις περιφέρειες και τους δήμους της χώρας, ώστε να βρίσκονται σε αυξημένη ετοιμότητα πολιτικής προστασίας, προκειμένου να αντιμετωπίσουν άμεσα τις επιπτώσεις από την εκδήλωση των έντονων καιρικών φαινομένων.
Ειδικότερα, σε περιοχές όπου προβλέπεται η εκδήλωση έντονων βροχοπτώσεων, καταιγίδων ή θυελλωδών ανέμων η ΓΓΠΠ συνιστά στους πολίτες:
– Να ασφαλίσουν αντικείμενα τα οποία αν παρασυρθούν από τα έντονα καιρικά φαινόμενα ενδέχεται να προκαλέσουν καταστροφές ή τραυματισμούς.
– Να βεβαιωθούν ότι τα λούκια και οι υδρορροές των κατοικιών δεν είναι φραγμένα και λειτουργούν κανονικά.
– Να αποφεύγουν να διασχίζουν χειμάρρους και ρέματα, πεζή ή με όχημα, κατά τη διάρκεια καταιγίδων και βροχοπτώσεων, αλλά και για αρκετές ώρες μετά το τέλος της εκδήλωσής τους. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στα σημεία του οδικού δικτύου, όπου ο δρόμος διασταυρώνεται με χειμάρρους και δεν υπάρχει γέφυρα.
– Να αποφεύγουν τις εργασίες υπαίθρου και δραστηριότητες σε θαλάσσιες και παράκτιες περιοχές κατά τη διάρκεια εκδήλωσης των έντονων καιρικών φαινομένων (κίνδυνος από πτώσεις κεραυνών).
– Να προφυλαχτούν αμέσως κατά τη διάρκεια μιας χαλαζόπτωσης. Να καταφύγουν σε κτίριο ή σε αυτοκίνητο και να μην εγκαταλείπουν τον ασφαλή χώρο, παρά μόνο όταν βεβαιωθούν ότι η καταιγίδα πέρασε. Η χαλαζόπτωση μπορεί να είναι πολύ επικίνδυνη και για τα ζώα.
– Να αποφύγουν τη διέλευση κάτω από μεγάλα δέντρα, κάτω από αναρτημένες πινακίδες και γενικά από περιοχές, όπου ελαφρά αντικείμενα (π.χ. γλάστρες, σπασμένα τζάμια κλπ.) μπορεί να αποκολληθούν και να πέσουν στο έδαφος (π.χ. κάτω από μπαλκόνια).
– Να ακολουθούν πιστά τις οδηγίες των κατά τόπους αρμοδίων φορέων, όπως Τροχαία κλπ.
Σε περιοχές που εκδηλώνεται έντονη κεραυνική δραστηριότητα:
Αν βρίσκεστε στο σπίτι
– Μην κρατάτε ηλεκτρικές συσκευές ή το τηλέφωνο διότι ο κεραυνός μπορεί να περάσει μέσα από τα καλώδια. Αποσυνδέστε τις συσκευές τηλεόρασης από την κεραία και την παροχή του ηλεκτρικού ρεύματος.
– Αποφύγετε να αγγίξετε τις σωληνώσεις των υδραυλικών (κουζίνα, μπάνιο) καθώς συνιστούν καλούς αγωγούς του ηλεκτρισμού.
Αν βρίσκεστε στο αυτοκίνητο
– Ακινητοποιείστε το στην άκρη του δρόμου και μακριά από δέντρα που ενδέχεται να πέσουν πάνω του.
– Μείνετε μέσα και ανάψτε τα προειδοποιητικά φώτα στάσης (φώτα έκτακτης ανάγκης) μέχρι να κοπάσει η καταιγίδα.
– Κλείστε τα τζάμια και μην ακουμπάτε σε μεταλλικά αντικείμενα.
– Αποφύγετε τους πλημμυρισμένους δρόμους.
Αν βρίσκεστε σε εξωτερικό χώρο
– Καταφύγετε σε κτίριο ή σε αυτοκίνητο διαφορετικά καθίστε αμέσως στο έδαφος χωρίς να ξαπλώσετε.
– Προστατευτείτε κάτω από συμπαγή κλαδιά χαμηλών δέντρων στην περίπτωση που είστε μέσα σε δάσος.
– Μην καταφύγετε ποτέ κάτω από ένα ψηλό δέντρο σε ανοιχτό χώρο.
– Αποφύγετε τα χαμηλά εδάφη για τον κίνδυνο πλημμύρας.
– Μην στέκεστε πλάι σε πυλώνες, γραμμές μεταφοράς ηλεκτρικού ρεύματος, τηλεφωνικές γραμμές και φράκτες.
– Μην πλησιάζετε μεταλλικά αντικείμενα (π.χ. αυτοκίνητα, ποδήλατα, σύνεργα κατασκήνωσης κλπ.).
– Απομακρυνθείτε από ποτάμια, λίμνες ή άλλες μάζες νερού.
– Αν είστε μέσα στη θάλασσα βγείτε αμέσως έξω.
– Αν βρίσκεστε απομονωμένοι σε μια επίπεδη έκταση και νιώσετε να σηκώνονται τα μαλλιά σας (γεγονός που δηλώνει ότι σύντομα θα εκδηλωθεί κεραυνός), κάντε βαθύ κάθισμα με το κεφάλι ανάμεσα στα πόδια (ώστε να ελαχιστοποιήσετε την επιφάνεια του σώματός σας και την επαφή σας με το έδαφος) πετώντας τα μεταλλικά αντικείμενα που έχετε επάνω σας.