Ισραήλ: Πολιτικό θρίλερ μετά τις εκλογές – Τα πέντε σενάρια για την επόμενη κυβέρνηση και η μάχη Νετανιάχου – Άιζενκοτ

Πολιτικό θρίλερ διαμορφώνεται στο Ισραήλ μετά τις εκλογές της 27ης Οκτωβρίου, με τον Μπενιαμίν Νετανιάχου και τον Γκάντι Άιζενκοτ να διεκδικούν αμφότεροι τον σχηματισμό της επόμενης κυβέρνησης, καθώς τα exit polls δεν δίνουν σε κανένα στρατόπεδο την απαιτούμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία των 61 εδρών. Παρά την πρωτιά του Λικούντ με 27 έδρες έναντι 21 ή 22 του Γιασάρ, ο δεξιός συνασπισμός συγκεντρώνει μόλις 51 έως 52 έδρες, ενώ τα κόμματα της αντιπολίτευσης φτάνουν τις 68 έως 69 έδρες αλλά παραμένουν διχασμένα ως προς τη συνεργασία με αραβικές παρατάξεις. Πέντε διαφορετικά σενάρια βρίσκονται στο τραπέζι για την επόμενη ημέρα, από κυβέρνηση μειοψηφίας ή εθνικής ενότητας έως την προκήρυξη νέων εκλογών.

ΣΥΝΟΨΗ ΑΡΘΡΟΥ

Τα βασικά σημεία του άρθρου

  • Πολιτικό θρίλερ διαμορφώνεται στο Ισραήλ μετά τις εκλογές, καθώς τα exit polls δεν δίνουν σε κανένα από τα δύο στρατόπεδα την απαιτούμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία.
  • Το Λικούντ του Μπενιαμίν Νετανιάχου αναδεικνύεται πρώτο κόμμα, ωστόσο ο συνασπισμός που τον στηρίζει συγκεντρώνει μόλις 51 έως 52 έδρες έναντι των 61 που απαιτούνται στην Κνεσέτ.
  • Στο τραπέζι βρίσκονται πέντε διαφορετικά σενάρια για την επόμενη ημέρα, από τον σχηματισμό κυβέρνησης μειοψηφίας ή εθνικής ενότητας έως τη διεξαγωγή νέων εκλογών.

Το κείμενο κάθε σύνοψης ελέγχεται από δημοσιογράφους του ENIKOS

Google Προσθέστε το ENIKOS ως προτιμώμενη πηγή στη Google

Πολιτικό θρίλερ διαμορφώνεται στο Ισραήλ μετά τις εκλογές της Τρίτης (27/10), με τον Μπενιαμίν Νετανιάχου και τον βασικό πολιτικό του αντίπαλο, Γκάντι Άιζενκοτ, να διεκδικούν αμφότεροι τον σχηματισμό της επόμενης κυβέρνησης, παρά το γεγονός ότι τα exit polls δεν δίνουν σε κανένα από τα δύο στρατόπεδα την απαιτούμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Με το πολιτικό αδιέξοδο να δημιουργεί αβεβαιότητα για την επόμενη ημέρα, πέντε διαφορετικά σενάρια βρίσκονται στο τραπέζι, από τον σχηματισμό κυβέρνησης μειοψηφίας ή εθνικής ενότητας έως τη διεξαγωγή νέων εκλογών.

Σύμφωνα με τους Times of Israel, το Λικούντ του Νετανιάχου αναδεικνύεται πρώτο κόμμα, εξασφαλίζοντας 27 έδρες και στα τρία exit polls, έναντι 21 ή 22 εδρών του Γιασάρ του Άιζενκοτ. Ωστόσο, η πρωτιά αυτή δεν εξασφαλίζει στον Ισραηλινό πρωθυπουργό τη δυνατότητα σχηματισμού κυβέρνησης, καθώς ο συνασπισμός που τον στηρίζει συγκεντρώνει μόλις 51 έως 52 έδρες, έναντι των 61 που απαιτούνται για την απόλυτη πλειοψηφία στην Κνεσέτ, το ισραηλινό κοινοβούλιο.

Από την άλλη πλευρά, τα κόμματα που αντιτίθενται στον Νετανιάχου συγκεντρώνουν συνολικά 68 έως 69 έδρες, ωστόσο οι βαθιές πολιτικές διαφορές τους και οι προεκλογικές δεσμεύσεις αρκετών ηγετών να μη συνεργαστούν με αραβικά κόμματα περιπλέκουν σημαντικά τις προσπάθειες συγκρότησης κυβερνητικού συνασπισμού.

Μέχρι το πρωί της Τετάρτης (28/10) είχε καταμετρηθεί περισσότερο από το ένα τρίτο των ψήφων, με την οριστικοποίηση των αποτελεσμάτων να αναμένεται τις επόμενες ημέρες. Τελευταίες θα καταμετρηθούν οι ψήφοι στρατιωτών, διπλωματών και άλλων εκλογέων που ψήφισαν εκτός των εκλογικών τους τμημάτων.

Άιζενκοτ: «Οι Ισραηλινοί ψήφισαν κατά της παραμονής Νετανιάχου στην εξουσία»

Ο Γκάντι Άιζενκοτ εμφανίστηκε ενώπιον των υποστηρικτών του στο Τελ Αβίβ λίγο μετά την ανακοίνωση των πρώτων exit polls, υποστηρίζοντας ότι οι πολίτες έστειλαν σαφές μήνυμα πολιτικής αλλαγής.

«Αυτά είναι ακόμη αποτελέσματα των exit polls και πρέπει να περιμένουμε την τελική καταμέτρηση. Αλλά είναι ήδη σαφές ότι απόψε ο Νετανιάχου βρίσκεται αντιμέτωπος με μια μεγαλύτερη και ισχυρότερη σιωνιστική, υπεύθυνη πλειοψηφία», δήλωσε.

«Οι πολίτες ψήφισαν υπέρ της αλλαγής. Ο συνασπισμός της αποτυχίας έχασε την εμπιστοσύνη του κόσμου. Οι Ισραηλινοί ψήφισαν κατά της συνέχισης της πρωθυπουργίας Νετανιάχου», πρόσθεσε.

Ο επικεφαλής του Γιασάρ κάλεσε τον Νετανιάχου να αποδεχθεί την «ψήφο δυσπιστίας του λαού» και να αποχωρήσει από την πολιτική ζωή, τονίζοντας ότι η διεξαγωγή νέων εκλογών θα αποτελούσε λάθος, ιδιαίτερα μετά την υψηλή συμμετοχή των ψηφοφόρων.

Παράλληλα, δεσμεύθηκε να καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια για τον σχηματισμό κυβέρνησης που θα εκπροσωπεί το σύνολο των πολιτών, με βασικές προτεραιότητες την καθολική στρατιωτική θητεία και τη διάλυση της Χαμάς.

Νετανιάχου: «Χρειαζόμαστε μια ισχυρή, εθνική, δεξιά κυβέρνηση»

Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου επέλεξε να περιμένει περίπου πέντε ώρες μετά το κλείσιμο της κάλπης προτού εμφανιστεί ενώπιον των υποστηρικτών του, λίγο μετά τις 3 τα ξημερώματα της Τετάρτης.

«Περιμένουμε ακόμη τα πραγματικά αποτελέσματα», δήλωσε, υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι «το Λικούντ είναι το μεγαλύτερο κόμμα στο Ισραήλ».

Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός υποστήριξε ότι το δεξιό στρατόπεδο έχει εξασφαλίσει «σαφή και αποφασιστική πλειοψηφία μεταξύ των σιωνιστών πολιτών», προσθέτοντας ότι αυτό αποδεικνύει την ανάγκη σχηματισμού μιας «ισχυρής, εθνικής, δεξιάς κυβέρνησης».

Παράλληλα, επιτέθηκε στο ενδεχόμενο σχηματισμού κυβέρνησης που θα στηριζόταν σε αραβικά κόμματα, χαρακτηρίζοντας μια τέτοια εξέλιξη απειλή για την ασφάλεια του Ισραήλ.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στο Ιράν, υποστηρίζοντας ότι η χώρα του βρίσκεται μπροστά σε μια ιστορική ευκαιρία, σε συνεργασία με τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, να εξαλείψει οριστικά την ιρανική απειλή.

Μπένετ και Λαπίντ μιλούν για ήττα Νετανιάχου

Ο πρώην πρωθυπουργός Ναφτάλι Μπένετ, του οποίου το κόμμα Μπ’Γιαχάντ εξασφαλίζει 12 έως 13 έδρες σύμφωνα με τα exit polls, υποστήριξε ότι ο Νετανιάχου έχει ήδη ηττηθεί πολιτικά.

«Ο λαός του Ισραήλ σηκώθηκε και μίλησε: Ο Νετανιάχου έχασε και η κυβέρνηση της 7ης Οκτωβρίου επιστρέφει στο σπίτι της», δήλωσε, αναφερόμενος στην κυβέρνηση που βρισκόταν στην εξουσία κατά την επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023.

Στο ίδιο πνεύμα κινήθηκε και ο πρώην πρωθυπουργός Γιαΐρ Λαπίντ, ο οποίος υποστήριξε ότι η αντιπολίτευση έχει λάβει εντολή από τους πολίτες να σχηματίσει την επόμενη κυβέρνηση.

Ωστόσο, τόσο ο Μπένετ όσο και ο Λαπίντ έχουν αποκλείσει τη συνεργασία με τα δύο αραβικά κόμματα, συμπεριλαμβανομένου του πιο μετριοπαθούς Ραάμ, περιορίζοντας σημαντικά τις επιλογές τους.

Ο επικεφαλής του Γισραέλ Μπεϊτένου, Αβίγκντορ Λίμπερμαν, κάλεσε τους υποστηρικτές του να περιμένουν τα τελικά αποτελέσματα, προβλέποντας ότι η καταμέτρηση των ψήφων των στρατιωτών θα ενισχύσει το κόμμα του.

Παράλληλα, απηύθυνε έκκληση σε στελέχη του Λικούντ να αποστασιοποιηθούν από τον Νετανιάχου, ώστε να καταστεί δυνατός ο σχηματισμός μιας διαφορετικής δεξιάς κυβέρνησης.

Ενισχυμένα τα αραβικά κόμματα, αλλά παραμένουν εκτός κυβερνητικών σχεδιασμών

Τα exit polls καταγράφουν ιστορικά υψηλές επιδόσεις για τα κόμματα που εκπροσωπούν κυρίως την αραβική μειονότητα του Ισραήλ, γεγονός που θα μπορούσε να τους δώσει καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση της επόμενης κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας.

Ο επικεφαλής της Κοινής Λίστας, Γιούσεφ Τζαμπαρίν, δήλωσε ότι τα αποτελέσματα αποδεικνύουν πως η αραβική κοινότητα αποτελεί «πολιτική δύναμη που δεν μπορεί να αγνοηθεί».

«Δεν μπορείτε να οικοδομήσετε ένα μέλλον εδώ χωρίς τη φωνή μας», τόνισε, υπογραμμίζοντας ότι το κόμμα του θα επικεντρωθεί στην αντιμετώπιση της εγκληματικότητας, των κατεδαφίσεων αραβικών κατοικιών και των διακρίσεων.

Αντίστοιχα, ο επικεφαλής του Ραάμ, Μανσούρ Αμπάς, δεσμεύθηκε να μετατρέψει την εκλογική επιτυχία του κόμματός του σε ουσιαστική πολιτική επιρροή.
Από την πλευρά του, ο επικεφαλής των Δημοκρατών, Γιαΐρ Γκολάν, εμφανίστηκε διατεθειμένος να συνεργαστεί με το Ραάμ, διαφοροποιούμενος από άλλους ηγέτες της αντιπολίτευσης.

Μπεν Γκβιρ και Σμότριτς προειδοποιούν για τις επόμενες συμμαχίες

Στο δεξιό στρατόπεδο, ο Ιταμάρ Μπεν Γκβιρ προειδοποίησε τον Νετανιάχου να μη σχηματίσει κυβέρνηση εθνικής ενότητας με τον Άιζενκοτ, χαρακτηρίζοντας μια τέτοια επιλογή «τρομερό λάθος».
Ο υπουργός Οικονομικών Μπεζαλέλ Σμότριτς εμφανίστηκε επίσης προκλητικός απέναντι στην αντιπολίτευση, διαμηνύοντας ότι η πολιτική επέκτασης των εβραϊκών οικισμών δεν πρόκειται να ανατραπεί. «Οι εβραϊκοί οικισμοί θα αναπτυχθούν στη Γάζα», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Στο στρατόπεδο των υπερορθόδοξων κομμάτων, ο Γιαακόβ Άσερ της Ενωμένης Ιουδαϊκής Τορά υποστήριξε ότι οι ψηφοφόροι επιβράβευσαν τις θρησκευτικές ηγεσίες, ενώ ο επικεφαλής του Σας, Αριέ Ντέρι, απέφυγε να μιλήσει στους υποστηρικτές του, αναμένοντας τα τελικά αποτελέσματα.
Το Σας προβλέπεται να εξασφαλίσει μόλις έξι ή επτά έδρες, έναντι 11 που διαθέτει σήμερα.

Τα πέντε σενάρια για την επόμενη κυβέρνηση του Ισραήλ

Με κανένα από τα δύο αντίπαλα στρατόπεδα να μην εξασφαλίζει την απαιτούμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία, το Ισραήλ βρίσκεται αντιμέτωπο με μια περίοδο παρατεταμένων πολιτικών διαπραγματεύσεων, χωρίς να αποκλείεται ακόμη και η προσφυγή σε νέες εκλογές.

Σύμφωνα με ανάλυση της ισραηλινής εφημερίδας Ynet, πέντε βασικά σενάρια διαμορφώνονται για την επόμενη ημέρα, ενώ το Reuters και το Associated Press επισημαίνουν ότι οι προεκλογικές δεσμεύσεις των πολιτικών αρχηγών δυσκολεύουν τον σχηματισμό κυβερνητικής πλειοψηφίας.

Το πρώτο σενάριο προβλέπει τον σχηματισμό κυβέρνησης υπό τον Γκάντι Άιζενκοτ, με τη συμμετοχή του κόμματός του, Γιασάρ, του Ναφτάλι Μπένετ, του Αβίγκντορ Λίμπερμαν και των Δημοκρατών του Γιαΐρ Γκολάν. Ωστόσο, οι συγκεκριμένες παρατάξεις δεν συγκεντρώνουν, σύμφωνα με τα exit polls, τις 61 έδρες που απαιτούνται για την απόλυτη πλειοψηφία στην Κνεσέτ, γεγονός που καθιστά αναγκαία την εξεύρεση πρόσθετων συμμάχων.

Το δεύτερο σενάριο αφορά στην παραμονή του Μπενιαμίν Νετανιάχου στην πρωθυπουργία μέσω της ανασυγκρότησης του σημερινού δεξιού και θρησκευτικού συνασπισμού του. Σε αυτόν θα συμμετείχαν το Λικούντ, τα υπερορθόδοξα κόμματα Σας και Ενωμένη Ιουδαϊκή Τορά, καθώς και οι παρατάξεις των Ιταμάρ Μπεν Γκβιρ και Μπεζαλέλ Σμότριτς. Ωστόσο, με τα exit polls να προβλέπουν μόλις 51 έως 52 έδρες για το συγκεκριμένο στρατόπεδο, ο Νετανιάχου θα χρειαζόταν πρόσθετη κοινοβουλευτική στήριξη.

Το τρίτο σενάριο προβλέπει τον σχηματισμό κυβέρνησης μειοψηφίας υπό τον Άιζενκοτ, με την ανοχή των αραβικών κομμάτων. Όπως εξηγεί η Ynet, μια κυβέρνηση στο Ισραήλ δεν χρειάζεται υποχρεωτικά 61 θετικές ψήφους για να αναλάβει την εξουσία, καθώς η ψήφος εμπιστοσύνης μπορεί να εγκριθεί με απλή πλειοψηφία των βουλευτών που συμμετέχουν στην ψηφοφορία. Επομένως, η αποχή αραβικών παρατάξεων θα μπορούσε να διευκολύνει τον σχηματισμό μιας τέτοιας κυβέρνησης. Βασικό εμπόδιο παραμένει ο Λίμπερμαν, ο οποίος έχει αποκλείσει τη στήριξη κυβέρνησης μειοψηφίας.

Το τέταρτο σενάριο αφορά στον σχηματισμό κυβέρνησης εθνικής ενότητας μεταξύ Νετανιάχου και Άιζενκοτ, ενδεχομένως με συμφωνία εναλλαγής στην πρωθυπουργία. Παρότι οι δύο πολιτικοί αντίπαλοι έχουν απορρίψει δημοσίως μια τέτοια συνεργασία, ο πρόεδρος του Ισραήλ, Ισαάκ Χέρτσογκ, θα μπορούσε να επιχειρήσει να μεσολαβήσει σε περίπτωση παρατεταμένου αδιεξόδου.

Το πέμπτο σενάριο είναι η προκήρυξη νέων εκλογών, εφόσον αποτύχουν όλες οι προσπάθειες σχηματισμού κυβέρνησης. Σε αυτή την περίπτωση, ο Νετανιάχου θα παραμείνει υπηρεσιακός πρωθυπουργός μέχρι την ανάδειξη νέας κυβέρνησης, παρατείνοντας ουσιαστικά την παραμονή του στην εξουσία, ακόμη και χωρίς νέα κοινοβουλευτική πλειοψηφία.

Σύμφωνα με τη Ynet, η Κεντρική Εκλογική Επιτροπή αναμένεται να ολοκληρώσει την καταμέτρηση έως την Πέμπτη (29/10), ενώ η προθεσμία δημοσίευσης των επίσημων αποτελεσμάτων λήγει στις 4 Νοεμβρίου.

Στη συνέχεια, ο πρόεδρος Χέρτσογκ θα πραγματοποιήσει διαβουλεύσεις με τα κοινοβουλευτικά κόμματα και θα αναθέσει την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης στον βουλευτή που θεωρεί ότι διαθέτει τις περισσότερες πιθανότητες να συγκροτήσει κυβερνητικό συνασπισμό.

Η πρώτη εντολή διαρκεί 28 ημέρες, με δυνατότητα παράτασης έως 14 επιπλέον ημερών. Εφόσον οι διαπραγματεύσεις αποτύχουν, προβλέπονται νέες κοινοβουλευτικές διαδικασίες, οι οποίες μπορούν να παρατείνουν την πολιτική αβεβαιότητα για αρκετές εβδομάδες ή ακόμη και μήνες.

Ανοιχτό το ενδεχόμενο παρατεταμένου πολιτικού αδιεξόδου

Παρά τις πανηγυρικές δηλώσεις των πολιτικών αρχηγών, το βασικό συμπέρασμα της εκλογικής βραδιάς είναι ότι κανένα από τα δύο αντίπαλα στρατόπεδα δεν διαθέτει, προς το παρόν, μια ξεκάθαρη διαδρομή προς την εξουσία.

Οι προεκλογικές δεσμεύσεις, οι αποκλεισμοί μεταξύ κομμάτων και η ενίσχυση των αραβικών παρατάξεων δημιουργούν ένα ιδιαίτερα σύνθετο μετεκλογικό σκηνικό.

Η τελική καταμέτρηση των ψήφων θα καθορίσει τους ακριβείς κοινοβουλευτικούς συσχετισμούς, αλλά το ερώτημα που παραμένει είναι κατά πόσο οι πολιτικοί αρχηγοί θα μπορέσουν να συμφωνήσουν σε έναν βιώσιμο κυβερνητικό συνασπισμό, χωρίς να ανατρέψουν τις δεσμεύσεις που ανέλαβαν απέναντι στους ψηφοφόρους τους.

Google Προσθέστε το ENIKOS στην Google
Ακολουθήστε το ENIKOS στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.