Στην καγκελαρία επιμένει ότι θα παραμείνει ο Φρίντριχ Μερτς, παρά τα βαριά πλήγματα που δέχθηκε η Χριστιανοδημοκρατική Ένωση (CDU) στις εκλογές της Κυριακής (20/9) σε δύο γερμανικά κρατίδια. Το ακροδεξιό κόμμα Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD) κατέλαβε την πρώτη θέση στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία, ενώ στο Βερολίνο η Αριστερά (Die Linke) εμφανίζεται να προηγείται των Χριστιανοδημοκρατών. Το αποτέλεσμα στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία είναι ιδιαίτερα βαρύ για τον Γερμανό καγκελάριο, καθώς η CDU συγκεντρώνει μόλις 4,9% και κινδυνεύει να μείνει εκτός του τοπικού κοινοβουλίου.
Σύμφωνα με ανάλυση του Guardian, οι δύο εκλογικές αναμετρήσεις εντείνουν την πίεση στον Μερτς, ο οποίος βρίσκεται στην εξουσία μόλις 16 μήνες και αντιμετωπίζει αυξανόμενη αμφισβήτηση για την πορεία της γερμανικής οικονομίας και την ενίσχυση του AfD. Παρά τις απώλειες, ο καγκελάριος δεσμεύτηκε ότι θα παραμείνει τόσο στην ηγεσία της κυβέρνησης όσο και στην προεδρία της CDU, προωθώντας τις μεταρρυθμίσεις που θεωρεί απαραίτητες για τη χώρα.
AfD στο 38,3% και CDU στο 4,9%: Ιστορικό χαμηλό στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία
Τα αποτελέσματα στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία δείχνουν το AfD στην πρώτη θέση με 38,3%, ποσοστό υπερδιπλάσιο από εκείνο που είχε καταγράψει στην προηγούμενη εκλογική αναμέτρηση, σύμφωνα με τις προβολές του δημόσιου τηλεοπτικού δικτύου ARD.
Για το AfD είναι η τρίτη φορά που αναδεικνύεται ισχυρότερο κόμμα σε γερμανικό κρατίδιο.
Στον αντίποδα, η CDU εμφανίζεται να συγκεντρώνει μόλις 4,9%, κάτω από το όριο του 5% που απαιτείται για την είσοδο στο τοπικό κοινοβούλιο. Εφόσον επιβεβαιωθεί το συγκεκριμένο αποτέλεσμα, θα πρόκειται για τη χειρότερη επίδοση του κόμματος σε περιφερειακές εκλογές στην ιστορία του.
Ο ίδιος ο Μερτς χαρακτήρισε το αποτέλεσμα «καταστροφή».
Η απώλεια έχει ιδιαίτερη πολιτική βαρύτητα και για έναν ακόμη λόγο: το Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία είναι το κρατίδιο όπου βρισκόταν η εκλογική περιφέρεια της Άνγκελα Μέρκελ, της επί 16 χρόνια καγκελαρίου και μακροχρόνιας εσωκομματικής αντιπάλου του Μερτς.
Παρότι το AfD προηγείται, τα υπόλοιπα μεγάλα κόμματα έχουν αποκλείσει τη συνεργασία μαζί του, διατηρώντας το λεγόμενο πολιτικό «τείχος προστασίας» απέναντι στην ακροδεξιά. Το κόμμα δεν εξασφάλισε απόλυτη πλειοψηφία, ενώ η απερχόμενη πρωθυπουργός του κρατιδίου, Μανουέλα Σβέζιγκ, από το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (SPD), διεκδικεί την παραμονή της στην εξουσία μέσω κυβερνητικής συνεργασίας κομμάτων της Αριστεράς.
Βερολίνο: Πρώτη η Αριστερά με περίπου 25% – Πέντε μονάδες πίσω η CDU
Δύσκολη είναι η εικόνα για τους Χριστιανοδημοκράτες και στη γερμανική πρωτεύουσα.
Οι προβολές δείχνουν την Αριστερά (Die Linke) να προηγείται με περίπου 25%, αφήνοντας την CDU, που βρίσκεται σήμερα στη διακυβέρνηση του Βερολίνου, περίπου πέντε ποσοστιαίες μονάδες πίσω.
Το AfD ενισχύεται και στην πρωτεύουσα, καταγράφοντας καθαρά διψήφιο ποσοστό.
Η υποψήφια της Die Linke, Ελίφ Εράλπ, διεκδικεί την ηγεσία του Βερολίνου. Εάν το εκλογικό αποτέλεσμα επιβεβαιωθεί και αναλάβει τη διακυβέρνηση, θα γίνει η πρώτη επικεφαλής της γερμανικής πρωτεύουσας με τουρκική καταγωγή.
Το στεγαστικό ζήτημα βρέθηκε στο επίκεντρο της εκστρατείας του κόμματός της, το οποίο έχει ζητήσει απαλλοτριώσεις κατοικιών που ανήκουν σε μεγάλες εταιρείες εκμίσθωσης, με στόχο την αντιμετώπιση της αύξησης των ενοικίων.
Στις δύο εκλογικές αναμετρήσεις είχαν δικαίωμα ψήφου περίπου 2,5 εκατομμύρια πολίτες στο Βερολίνο και σχεδόν 1,3 εκατομμύρια στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία.
Germany’s Chancellor Merz:
We cannot talk up the result in Mecklenburg-Vorpommern; it is a disaster.
The CDU has fought, but it is at the end been crushed by the polarization between the SPD and the AfD. pic.twitter.com/R4Q9AyCK9z
— Clash Report (@clashreport) September 20, 2026
«Θα παραμείνω καγκελάριος»: Η απάντηση Μερτς μετά τα αποτελέσματα
Σε μια ασυνήθιστη κίνηση για βραδιά περιφερειακών εκλογών, ο Φρίντριχ Μερτς πραγματοποίησε ομιλία για να τοποθετηθεί δημόσια σχετικά με τα αποτελέσματα.
Αναγνώρισε ότι η CDU δεν είχε επωφεληθεί από καμία θετική ώθηση εκ μέρους της ομοσπονδιακής κυβέρνησης στις δύο αναμετρήσεις. Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι δεν προτίθεται να εγκαταλείψει ούτε την καγκελαρία ούτε την ηγεσία του κόμματός του.
Ο Μερτς δήλωσε αποφασισμένος να συνεχίσει το μεταρρυθμιστικό του πρόγραμμα, το οποίο περιλαμβάνει αλλαγές στη φορολογία, στην υγειονομική περίθαλψη, στο συνταξιοδοτικό σύστημα και στη μείωση της γραφειοκρατίας.
Στην ομιλία του, περιέγραψε μια χώρα που αντιμετωπίζει βαθιές οικονομικές και κοινωνικές αλλαγές.
Η γερμανική οικονομία, όπως είπε, βρίσκεται αντιμέτωπη με «βαθιά αναταραχή», ενώ ο δημόσιος διάλογος έχει γίνει «σκληρότερος και πιο αδιάλλακτος».
«Η εμπιστοσύνη στους θεσμούς της χώρας μας εξασθενεί και υπονομεύεται ενεργά από ριζοσπαστικά κόμματα τόσο της Αριστεράς όσο και της Δεξιάς», ανέφερε.
Υποστήριξε, ωστόσο, ότι η απάντηση βρίσκεται στις μεταρρυθμίσεις:
«Η Γερμανία είναι ικανή να μεταρρυθμιστεί. Θα έφτανα μάλιστα στο σημείο να πω ότι αυτές οι μεταρρυθμίσεις είναι το αντίδοτο στο δηλητήριο του αυταρχισμού, το οποίο διεισδύει ολοένα βαθύτερα στην κοινωνία μας, καθώς αυξάνεται η γοητεία που ασκεί ο αυταρχισμός».
Στήριξη στον Μερτς από την ηγεσία της CDU
Παρά το ιστορικό εκλογικό πλήγμα, ο Φρίντριχ Μερτς έχει λάβει δημόσια στήριξη από κορυφαία στελέχη των Χριστιανοδημοκρατών. Στις 16 Σεπτεμβρίου, οι οκτώ πρωθυπουργοί κρατιδίων της CDU είχαν ταχθεί υπέρ της συνέχισης της συνεργασίας με τον καγκελάριο, ζητώντας να σταματήσουν οι συζητήσεις περί αλλαγής ηγεσίας.
Το βράδυ της Κυριακής (20/9), το προεδρείο του κόμματος συνεδρίασε επί περίπου δυόμισι ώρες, μετά την ανακοίνωση των εκλογικών αποτελεσμάτων. Η αντιπρόεδρος της CDU, Ίνες Κλάους, δήλωσε ότι, παρά τη δύσκολη βραδιά, το κόμμα παραμένει σταθερό και ενωμένο, τονίζοντας ότι προτεραιότητά του πρέπει να είναι η αντιμετώπιση των προβλημάτων των πολιτών και η πολιτική σταθερότητα, σύμφωνα με το γερμανικό πρακτορείο ειδήσεων, DPA.
Το AfD ζητεί την παραίτησή του – Το προηγούμενο της Σαξονίας-Άνχαλτ
Ο συμπρόεδρος του AfD, Τίνο Χρουπάλα, υποδέχθηκε με ενθουσιασμό τις πρώτες προβολές των αποτελεσμάτων στο Σβερίν, πρωτεύουσα του Μεκλεμβούργου-Δυτική Πομερανία.
Πριν ακόμη μιλήσει ο Μερτς, ο Χρουπάλα δήλωσε ότι οι ψηφοφόροι έδωσαν στο κόμμα του ένα «πολύ σαφές αποτέλεσμα» και κάλεσε τον καγκελάριο να παραιτηθεί.
Η νέα επιτυχία του AfD έρχεται μόλις δύο εβδομάδες μετά την εκλογική αναμέτρηση στη Σαξονία-Άνχαλτ, όπου το κόμμα κατέγραψε ποσοστό-ρεκόρ 44%, αφήνοντας πίσω του την CDU.
Το AfD αποτελεί πλέον τη μεγαλύτερη δύναμη της αντιπολίτευσης στην ομοσπονδιακή Βουλή και, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις που επικαλείται ο Guardian, βρίσκεται στην πρώτη θέση σε εθνικό επίπεδο με περίπου 30%.
Στις βασικές πολιτικές θέσεις του περιλαμβάνονται η αποχώρηση της Γερμανίας από το ευρώ, ο τερματισμός της στήριξης προς την Ουκρανία και οι μαζικές απελάσεις μεταναστών που χαρακτηρίζει «παράτυπους». Το κόμμα έχει επίσης αναδείξει την πολιτική αποδυνάμωση της CDU σε κεντρικό στόχο του.
Οι 16 μήνες Μερτς και η απογοήτευση για την οικονομία
Ο Φρίντριχ Μερτς ανέλαβε την καγκελαρία τον Μάιο του 2025, επικεφαλής κυβερνητικού συνασπισμού με τους κεντροαριστερούς Σοσιαλδημοκράτες.
Οι δύο βασικές δεσμεύσεις του ήταν η ανάκαμψη της γερμανικής οικονομίας και ο περιορισμός της εκλογικής επιρροής του AfD.
Δεκαέξι μήνες αργότερα, η Γερμανία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει αναιμική ανάπτυξη, υψηλό ενεργειακό κόστος και πιέσεις στη βιομηχανική της βάση.
Η δυσαρέσκεια αποτυπώνεται και στην προσωπική δημοτικότητα του καγκελαρίου: μόλις ένας στους δέκα Γερμανούς δηλώνει ικανοποιημένος από την απόδοσή του, σύμφωνα με τη δημοσκόπηση που επικαλείται η βρετανική εφημερίδα.
Η δυσκολία του Μερτς να προσεγγίσει τους ψηφοφόρους είναι ιδιαίτερα εμφανής στην πρώην Ανατολική Γερμανία, όπου το AfD καταγράφει σημαντική εκλογική δύναμη.
Στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία, ακόμη και η Σοσιαλδημοκράτισσα Μανουέλα Σβέζιγκ επέλεξε κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας να κρατήσει αποστάσεις από βασική αλλαγή στο συνταξιοδοτικό σύστημα, την οποία υποστηρίζει το ίδιο της το κόμμα στο πλαίσιο της ομοσπονδιακής κυβέρνησης.
Τι σημαίνει το εκλογικό πλήγμα για την παραμονή του στην καγκελαρία
Τα αποτελέσματα τροφοδοτούν εκ νέου τη συζήτηση για το μέλλον του Μερτς στην ηγεσία της CDU και στην καγκελαρία.
Πριν από τις εκλογές, η ανάλυση του Guardian κατέγραφε ήδη τις πιέσεις που δεχόταν ο Γερμανός καγκελάριος να εγκαταλείψει τουλάχιστον την προεδρία του κόμματος. Μια τέτοια εξέλιξη θα είχε συνέπειες και για τη δυνατότητά του να διεκδικήσει νέα θητεία στις επόμενες ομοσπονδιακές εκλογές, που είναι προγραμματισμένες για το 2029.
Η αντικατάσταση εν ενεργεία καγκελαρίου στη Γερμανία, ωστόσο, υπόκειται σε αυστηρές συνταγματικές προϋποθέσεις. Οποιοσδήποτε διάδοχος θα πρέπει να εξασφαλίσει κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Εάν δεν καταστεί δυνατός ο σχηματισμός νέας κυβέρνησης με την απαιτούμενη στήριξη, μπορεί να ανοίξει ο δρόμος για νέες εκλογές.
Η πίεση στον Μερτς εκδηλώνεται σε μια περίοδο κατά την οποία η οικονομική και πολιτική σταθερότητα της Γερμανίας έχει ιδιαίτερη σημασία για την Ευρώπη, ενώ το 2027 αναμένονται εκλογικές αναμετρήσεις στη Γαλλία, στην Ιταλία, στην Ισπανία και στην Πολωνία.
Προς το παρόν, πάντως, ο Γερμανός καγκελάριος επιμένει ότι η απάντησή του στις εκλογικές απώλειες δεν θα είναι η παραίτηση, αλλά η συνέχιση των μεταρρυθμίσεων.
