Η επίσκεψη του Εμανουέλ Μακρόν στην Αθήνα, στις 24 και 25 Απριλίου 2026, σηματοδοτεί μια καθοριστική στιγμή για τις ελληνογαλλικές σχέσεις, καθώς επισφραγίζει την ανανέωση της Συμφωνίας για την Εγκαθίδρυση Στρατηγικής Εταιρικής Σχέσης. Κορυφαίο σημείο της συμφωνίας είναι η ρήτρα αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής, ενώ υπάρχει η εισήγηση να επεκταθεί επ’ αόριστον.
Του Χρήστου Μαζανίτη
Σύμφωνα με την Αθήνα, σε μια περίοδο αυξημένων γεωπολιτικών αβεβαιοτήτων, με την Ευρώπη να αναζητεί νέο βηματισμό τόσο στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητάς της όσο και στη διαμόρφωση μιας πιο συνεκτικής αμυντικής πολιτικής, συμπληρωματικής του ΝΑΤΟ, η διήμερη επίσκεψη του Προέδρου της Γαλλίας, Εμανουέλ Μακρόν, έχει ιδιαίτερο βάρος. Αποτελεί ένα μεγάλο βήμα εμβάθυνσης μιας ήδη στενής σχέσης, στην οποία θα ενσωματωθούν νέα πεδία συνεργασίας που αντανακλούν τις αυξημένες απαιτήσεις της συγκυρίας, ενώ τοποθετεί την ελληνογαλλική συνεργασία στον πυρήνα των συζητήσεων για το μέλλον της Ευρώπης και του ευρωπαϊκού πλαισίου άμυνας και ασφάλειας.
Η επίσκεψη του Προέδρου της Γαλλίας θα επισφραγίσει την ανανέωση της ελληνογαλλικής συμφωνίας στρατηγικής συνεργασίας στην ασφάλεια και την άμυνα, ενώ παράλληλα ανοίγει τον δρόμο για περαιτέρω εμβάθυνση της συνεργασίας σε τομείς όπως η οικονομία, η πολιτική προστασία και η καινοτομία.
Η αρχική συμφωνία, που υπεγράφη το 2021, είχε πενταετή διάρκεια και η τωρινή ανανέωσή της επεκτείνει τη συνεργασία για ακόμη πέντε έτη, εισάγοντας μάλιστα μια σημαντική ρήτρα αυτόματης ανανέωσης επ’ αόριστον μετά το πέρας αυτής της περιόδου. Το γεγονός αυτό προσδίδει μόνιμο χαρακτήρα στη συμμαχία, καθιστώντας το Παρίσι τον πιο σταθερό στρατηγικό εταίρο της Αθήνας στην Ευρώπη.
Κεντρικός πυλώνας της συμφωνίας παραμένει η ρήτρα αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής, η οποία προβλέπει ότι οι δύο χώρες θα συνδράμουν η μία την άλλη με όλα τα κατάλληλα μέσα σε περίπτωση που δεχθούν ένοπλη επίθεση στην επικράτειά τους. Στη νέα φάση της συμφωνίας, η συνεργασία αυτή εμβαθύνεται περαιτέρω με την επέκτασή της σε σύγχρονους τομείς ασφαλείας, όπως η κυβερνοάμυνα, η ασφάλεια στο διάστημα και η χρήση μη επανδρωμένων συστημάτων (drones). Παράλληλα, η συνεργασία αναβαθμίζεται και στο επίπεδο της πολιτικής προστασίας, της οικονομικής καινοτομίας και της προστασίας των ανηλίκων στο διαδίκτυο, τομείς στους οποίους οι δύο χώρες επιδιώκουν να ηγηθούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη θαλάσσια ασφάλεια, με φόντο τις γεωπολιτικές εντάσεις στην Ανατολική Μεσόγειο και την Ερυθρά Θάλασσα. Η Ελλάδα, έχοντας την ηγεσία της ευρωπαϊκής επιχείρησης «ASPIDES», ευθυγραμμίζεται πλήρως με τη Γαλλία στην ανάγκη προστασίας της ελεύθερης ναυσιπλοΐας, ενώ συζητείται η ενίσχυση της παρουσίας γαλλικών δυνάμεων στην περιοχή. Η συμφωνία δεν περιορίζεται μόνο στον αμυντικό εξοπλισμό, όπως οι φρεγάτες Belharra και τα μαχητικά Rafale, αλλά λειτουργεί ως πρότυπο για την οικοδόμηση της ευρωπαϊκής στρατηγικής αυτονομίας, αναδεικνύοντας τις δύο χώρες σε βασικούς πυλώνες σταθερότητας σε μια περίοδο έντονης αβεβαιότητας.
Παράλληλα, η ανανέωση της συμφωνίας στρατηγικής εταιρικής σχέσης για πενταετή περίοδο, με πρόβλεψη αυτόματης επέκτασης επ’ αόριστον, ενισχύει το ήδη στενό πλαίσιο συνεργασίας.
Η υπογραφή νέων συμφωνιών αναμένεται να επεκτείνει τη διμερή ατζέντα. Από την άμυνα και την εξωτερική πολιτική έως την οικονομία, την καινοτομία, την πολιτική προστασία, αλλά και τις κοινές αξίες, την προάσπιση του διεθνούς δικαίου, των αρχών της πολυμέρειας στις διεθνείς σχέσεις και του ρόλου των Ηνωμένων Εθνών, η ελληνογαλλική σχέση περνά σε φάση περαιτέρω θεσμοθέτησης και εμβάθυνσης. Αποκτά χαρακτηριστικά μιας συνεκτικής και πολυεπίπεδης συνεργασίας με διάρκεια και βάθος.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στο ζήτημα της προστασίας των ανηλίκων στο διαδίκτυο, με την Ελλάδα και τη Γαλλία να συγκαταλέγονται στις πρώτες χώρες της ΕΕ που προωθούν πρωτοβουλίες για τη ρύθμιση της χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από ανηλίκους. Ελλάδα και Γαλλία βρίσκονται στην πρώτη γραμμή της διαμόρφωσης ευρωπαϊκού πλαισίου ρύθμισης.
Το πρόγραμμα του Μακρόν
Η άφιξη του Εμανουέλ Μακρόν έχει προγραμματιστεί για τις 17:45 σήμερα, στο αεροδρόμιο «Ελευθέριος Βενιζέλος».
Στις 19:30-20:30 θα παραστεί σε εκδήλωση στη Ρωμαϊκή Αγορά, παρουσία του Έλληνα Πρωθυπουργού.
Αμέσως μετά θα μεταβεί στο Προεδρικό Μέγαρο, όπου θα γίνει δεκτός από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, κ. Κωνσταντίνο Τασούλα, ο οποίος στη συνέχεια θα παραθέσει επίσημο δείπνο προς τιμήν του Γάλλου ομολόγου του.
Το Σάββατο 25 Απριλίου, στις 10:00, ο Εμανουέλ Μακρόν, μαζί με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, θα επισκεφθούν τη φρεγάτα «Κίμων» στην αποβάθρα 12 του λιμένα Πειραιώς.
Στις 11:30 ο Γάλλος Πρόεδρος θα συναντηθεί με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, στο Μέγαρο Μαξίμου. Θα ακολουθήσουν η υπογραφή συμφωνιών και δηλώσεις προς τα ΜΜΕ.
Στις 16:00 ο Πρωθυπουργός της Ελλάδας και ο Πρόεδρος της Γαλλίας θα μεταβούν στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, όπου θα απευθύνουν χαιρετισμό στο Ελληνογαλλικό Επιχειρηματικό Φόρουμ, το οποίο θα πραγματοποιηθεί στον «Θόλο». Στη συνέχεια, θα επισκεφθούν, στην Εθνική Βιβλιοθήκη, την έκθεση «Αναζητώντας την Ανατολή. Διασταυρούμενες πορείες αρχαιολόγων».
