Τα βασικά σημεία του άρθρου
- Ο Λευκός Οίκος, σύμφωνα με το Politico, προετοιμάζει σχέδιο για την απαγόρευση των εξαγωγών ντίζελ για διάστημα 90 ημερών, παρά τις εσωτερικές διαφωνίες.
- Η κίνηση αυτή έρχεται υπό το βάρος των αυξανόμενων πολιτικών πιέσεων και της κατακόρυφης αύξησης των τιμών των καυσίμων, καθώς και των γεωπολιτικών εξελίξεων.
- Η απαγόρευση συναντά τη σφοδρή αντίδραση παραγωγών και κυβερνητικών αξιωματούχων, οι οποίοι προειδοποιούν ότι οποιοδήποτε βραχυπρόθεσμο όφελος θα αντισταθμιστεί από ακόμα υψηλότερες τιμές στο μέλλον.
Υπό το βάρος των αυξανόμενων πολιτικών πιέσεων και της κατακόρυφης αύξησης των τιμών των καυσίμων λίγες μόλις εβδομάδες πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ, η αμερικανική προεδρία βρίσκεται κοντά στη λήψη ενός δραστικού μέτρου που διχάζει το εσωτερικό της κυβέρνησης Τραμπ και τη βιομηχανία ενέργειας.
Ο Λευκός Οίκος, σύμφωνα με το Politico, προετοιμάζει σχέδιο για την απαγόρευση των εξαγωγών ντίζελ για διάστημα 90 ημερών, παρά τις εσωτερικές διαφωνίες και τις αντιδράσεις από τον τομέα του πετρελαίου.
Το Politico, στο δημοσίευμά του, επικαλείται πέντε πηγές που γνωρίζουν τις παρασκηνιακές συζητήσεις.
Μια τέτοια απαγόρευση, της οποίας η νομική διαδικασία βρίσκεται ακόμη υπό διαμόρφωση, συναντά τη σφοδρή αντίδραση των Αμερικανών παραγωγών καυσίμων, οι οποίοι προειδοποιούν ότι οποιοδήποτε βραχυπρόθεσμο όφελος θα αντισταθμιστεί από ακόμα υψηλότερες τιμές στο μέλλον.
Οποιαδήποτε διακοπή των φορτίων θα αποτελέσει τον πρώτο περιορισμό στις αμερικανικές εξαγωγές ενέργειας από το 2015, όταν η κυβέρνηση Ομπάμα ήρε την επί δεκαετίες απαγόρευση εξαγωγών πετρελαίου.
Εκτόξευση τιμών και γεωπολιτικές πιέσεις
Ωστόσο, ο πόλεμος που εξαπέλυσε ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ κατά του Ιράν τον Φεβρουάριο, σε συνδυασμό με τις επιθέσεις της Ουκρανίας κατά ρωσικών διυλιστηρίων, έχουν εκτοξεύσει τις τιμές του ντίζελ σε επίπεδα ρεκόρ, ωθώντας τους Ρεπουμπλικανούς των αγροτικών πολιτειών να απαιτούν την επιβολή του απαγορευτικού εξαγωγών.
Η μέση τιμή για ένα γαλλόνι ντίζελ έφτασε την Τετάρτη τα 6,52 δολάρια, σημειώνοντας αύξηση κατά 91 σεντς σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα και κατά 2,83 δολάρια σε σύγκριση με πέρυσι, σύμφωνα με την AAA.
Εσωτερικός διχασμός και πολιτικός πανικός
Ορισμένοι Ρεπουμπλικανοί βουλευτές, στελέχη της βιομηχανίας διύλισης, αλλά και ορισμένοι αξιωματούχοι της κυβέρνησης συνεχίζουν τις προσπάθειες να πείσουν τον Τραμπ ότι η απαγόρευση αποτελεί λανθασμένη επιλογή, η οποία θα μπορούσε να φέρει τα αντίθετα αποτελέσματα αυξάνοντας τελικά τις τιμές της βενζίνης, των καυσίμων αεροσκαφών και άλλων μορφών καυσίμων, σύμφωνα με πρόσωπα με γνώση των εσωτερικών συνομιλιών στον Λευκό Οίκο.
Εντούτοις, καθώς το υψηλό ενεργειακό κόστος συνεχίζει να πιέζει τους Ρεπουμπλικανούς υποψηφίους ενόψει των δύσκολων ενδιάμεσων εκλογών τον Νοέμβριο, ο Τραμπ κλίνει προς την ανακοίνωση της απαγόρευσης έως το τέλος της εβδομάδας, θεωρώντας τις όποιες παρενέργειες ως «πρόβλημα του Δεκεμβρίου», δήλωσε στέλεχος της πετρελαϊκής βιομηχανίας που συζήτησε το θέμα με ανώτερους αξιωματούχους.
«Αυτό που επικράτησε έναντι των πιο ψύχραιμων φωνών [στον Λευκό Οίκο] είναι η παράταξη του απόλυτου πανικού, του τύπου “ο ουρανός πέφτει στο κεφάλι μας, πρέπει να κάνουμε κάτι“, που ανησυχεί για τις τιμές στις αντλίες», δήλωσε η συγκεκριμένη πηγή, διατηρώντας την ανωνυμία της.
«Αυτό το στρατόπεδο παραμέρισε την πολιτική πτέρυγα, η οποία λέει: “ανάθεμα, πρέπει να γίνει κάτι”».
Εκπρόσωποι του Λευκού Οίκου και του υπουργείου Ενέργειας δεν απάντησαν αμέσως σε συγκεκριμένα ερωτήματα του Politico, ενώ αξιωματούχος του Λευκού Οίκου σχολίασε: «Πρόκειται για άλλη μια ψευδή είδηση (fake news)» του ιστότοπου.
Επιπτώσεις στην αγορά και ενστάσεις υπουργών
Μια απαγόρευση 90 ημερών θα μπορούσε να προκαλέσει βραχυπρόθεσμη υποχώρηση των τιμών του ντίζελ σε ορισμένες περιοχές των ΗΠΑ, καθώς δεξαμενόπλοια με καύσιμα που προορίζονταν αρχικά για την Ευρώπη ή την Ασία θα διοχετευθούν πίσω στο αμερικανικό σύστημα, αυξάνοντας την εγχώρια προσφορά.
Ωστόσο, τα διυλιστήρια θα μειώσουν τελικά την παραγωγή τους ως αντίδραση στην απώλεια μιας σημαντικής αγοράς εξαγωγών, προκαλώντας εκ νέου άνοδο των τιμών.
Ο υπουργός Ενέργειας Κρις Ράιτ, ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ και ο υπουργός Εσωτερικών Νταγκ Μπέρμπαμ έχουν διαμαρτυρηθεί έντονα κατά της ιδέας μιας πλήρους απαγόρευσης, σύμφωνα με πηγές με γνώση των συζητήσεων.
«Ο Μπέσεντ είναι καλός στρατιώτης», ανέφερε πρόσωπο που γνώριζε το περιεχόμενο των διαβουλεύσεων. «Θα εκφράσει τις απόψεις του και μετά θα προχωρήσει μπροστά».
Εκπρόσωποι των υπουργείων Οικονομικών και Εσωτερικών δεν απάντησαν αμέσως σε αιτήματα για σχολιασμό.
Ο Ράιτ πραγματοποίησε γύρο τηλεφωνικών επαφών με διευθύνοντες συμβούλους εταιρειών ενέργειας το βράδυ της Τρίτης, ενημερώνοντάς τους ότι η 90ήμερη απαγόρευση είναι πιθανό να εφαρμοστεί τις επόμενες ημέρες, σύμφωνα με σύμβουλο του Τραμπ για θέματα ενέργειας.
Αρκετοί CEO’s άρχισαν αμέσως να τηλεφωνούν στον Λευκό Οίκο για να ασκήσουν πιέσεις κατά του μέτρου, με τον σύμβουλο να προειδοποιεί ότι «υπάρχει μεγάλη ρευστότητα, οπότε τα δεδομένα ενδέχεται να αλλάξουν».
«Είναι μια φρικτή ιδέα», δήλωσε ο ίδιος.
Άλλος παράγοντας της βιομηχανίας σημείωσε ότι η τελική απόφαση μπορεί να εξαρτηθεί από το «ποιος θα είναι ο τελευταίος άνθρωπος στο δωμάτιο» με τον Τραμπ όταν λάβει την απόφαση.
Εξωτερικός σύμβουλος της κυβέρνησης ανέφερε ότι τις τελευταίες ημέρες έλαβε «μια σειρά από αλλόφρονες εκκλήσεις» για την αναζήτηση εναλλακτικών λύσεων.
Ο ίδιος εξέφρασε την ανησυχία ότι η κυβέρνηση θα παρατείνει επανειλημμένα την απαγόρευση, δημιουργώντας προηγούμενο για κρατική παρέμβαση στις ενεργειακές αγορές — ένα πλαίσιο που θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν μελλοντικά και οι Δημοκρατικοί.
«Είναι σαφές ότι υπάρχει μεγάλη εσωτερική αντίδραση σε αυτό», δήλωσε το ίδιο πρόσωπο.
Διαφοροποιήσεις και οι πιέσεις των αγροτών
Ο υπουργός Ενέργειας Κρις Ράιτ, μιλώντας σε εκδήλωση στη Νέα Υόρκη την Τετάρτη, τάχθηκε δημοσίως κατά της ιδέας: «Το σκληρό εργαλείο της απαγόρευσης των εξαγωγών ντίζελ δεν λειτουργεί, επειδή οι ΗΠΑ εξάγουν μεγάλες ποσότητες ντίζελ», δήλωσε στο πλαίσιο συζήτησης πάνελ για την Εβδομάδα Κλίματος.
«Είμαστε ο μεγαλύτερος εξαγωγέας ντίζελ στον κόσμο, αλλά το ίδιο διυλιστήριο που παράγει ντίζελ παράγει επίσης βενζίνη και καύσιμα αεροσκαφών. Επομένως, εάν δεν μπορείτε να εξαγάγετε το ντίζελ που βγαίνει από τα διυλιστήριά μας όταν εξαντληθούν οι χώροι αποθήκευσης, θα πρέπει να μειώσετε την αμερικανική διύλιση, γεγονός που θα ασκήσει αυξητικές πιέσεις στις τιμές της βενζίνης και των καυσίμων αεροσκαφών».
Σε ξεχωριστή εκδήλωση το πρωί της Τετάρτης, ο Ράιτ άφησε να εννοηθεί ότι δεν θα επιβληθεί οριζόντια απαγόρευση.
«Αυτό είναι πιο πιθανό να γίνει εντελώς εθελοντικά», ανέφερε σε εκδήλωση. «Δεν θα σταματήσουμε τις εξαγωγές αμερικανικού ντίζελ, αλλά ενδέχεται να υπάρξει κάποια προσαρμογή στην κατεύθυνση των ροών του ντίζελ από τα αμερικανικά διυλιστήρια; Ναι, πιστεύω ότι θα το δούμε αυτό, διότι μπορεί να ανακόψει την άνοδο της τιμής του ντίζελ».
Παρότι η ιδέα της απαγόρευσης συζητιόταν κατά διαστήματα επί μήνες, μια καθοριστική στιγμή σημειώθηκε όταν ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Τσακ Γκράσλεϊ από την Αϊόβα τάχθηκε υπέρ της απαγόρευσης το περασμένο Σαββατοκύριακο.
Ο Γκράσλεϊ, ένας από τους ισχυρότερους υποστηρικτές του αγροτικού τομέα στη Γερουσία, έγραψε στην πλατφόρμα X ότι οι υψηλές τιμές του ντίζελ «σκοτώνουν το εισόδημα των αγροτών».
Το μήνυμα του Γκράσλεϊ πυροδότησε κύμα πιέσεων από Ρεπουμπλικανούς των αγροτικών περιοχών, οι οποίοι απαίτησαν από την κυβέρνηση να λάβει μέτρα για τη μείωση του κόστους του ντίζελ, ακόμη και αν αυτό περιλαμβάνει απαγόρευση των εξαγωγών.
Μια τέτοια κίνηση θα καταγραφόταν σε μια περίοδο που πολλές χώρες παγκοσμίως έχουν γίνει πιο εξαρτημένες από το αμερικανικό ντίζελ.
Ο πόλεμος που εξαπέλυσαν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ κατά του Ιράν τον Φεβρουάριο είχε ως αποτέλεσμα να υποστούν ζημιές διυλιστήρια στη Μέση Ανατολή και να μειωθεί η παραγωγή πετρελαίου από την περιοχή, ενώ παράλληλα η Ουκρανία έχει στοχεύσει ρωσικά διυλιστήρια για να αποκρούσει την εισβολή της Μόσχας.
«Μια απαγόρευση των εξαγωγών ντίζελ από τις ΗΠΑ θα επιδείνωνε τις ήδη σοβαρές πιέσεις στην παγκόσμια αγορά ντίζελ και θα ωθούσε τις τιμές εκτός των ΗΠΑ ακόμη υψηλότερα βραχυπρόθεσμα», σημείωσε σε αναλυτικό του υπόμνημα ο Ντέιβιντ Όξλεϊ, επικεφαλής οικονομικός αναλυτής κλίματος και εμπορευμάτων στην Capital Economics.
«Παρ’ όλα αυτά, δεδομένου ότι ένα πλεόνασμα ντίζελ στις ΗΠΑ θα μπορούσε παραδόξως να αναγκάσει τα αμερικανικά διυλιστήρια να περικόψουν την προσφορά προϊόντων πετρελαίου -ενδεχομένως εντός λίγων εβδομάδων- μια απαγόρευση θα κατέληγε τελικά να είναι αυτοκαταστροφική».