Έντονη ανησυχία προκλήθηκε το βράδυ της Κυριακής στην Ουκρανία όταν εφαρμογή η οποία χρησιμοποιείται για την προειδοποίηση των πολιτών σχετικώς με ρωσικές αεροπορικές επιδρομές έπεσε θύμα κυβερνοεπίθεσης, με αποτέλεσμα να σταλούν ψευδή μηνύματα για δήθεν επικείμενα πυρηνικά και χημικά πλήγματα. Λίγες ώρες αργότερα, αντίστοιχη επίθεση δέχθηκε κι εφαρμογή του υπουργείου Αντιμετώπισης Εκτάκτων Καταστάσεων της Ρωσίας, δημιουργώντας νέα αναστάτωση.
Στην Ουκρανία, η εφαρμογή «Air Alert», η οποία ενημερώνει σε πραγματικό χρόνο εκατομμύρια πολίτες για επικείμενες αεροπορικές επιθέσεις, άρχισε να εμφανίζει προειδοποιήσεις για πυρηνική και χημική απειλή, καθώς και για ενδεχόμενες οδομαχίες.
Ένα από τα ψευδή μηνύματα υποστήριζε ότι η Ρωσία είχε εξαπολύσει τον υπερηχητικό πύραυλο «Ορέσνικ», προκαλώντας ανησυχία στους χρήστες της εφαρμογής.
Η ουκρανική Πολεμική Αεροπορία έσπευσε να διαψεύσει τις προειδοποιήσεις και να καθησυχάσει τον πληθυσμό, κάνοντας λόγο για πιθανή εχθρική παρέμβαση στο σύστημα.
«Παραμείνετε ψύχραιμοι»
«Είναι πιθανό η εφαρμογή Air Alert να έχει παραβιαστεί από τον εχθρό. Δεν υπάρχει ραδιολογική απειλή! Παραμείνετε ψύχραιμοι και ακολουθείτε τις ενημερώσεις μας», ανέφερε σε ανακοίνωσή της μέσω Telegram.
Τα παραπλανητικά μηνύματα εμφανίστηκαν σε κινητά τηλέφωνα πολιτών στο Κίεβο και σε άλλες περιοχές της Ουκρανίας, προειδοποιώντας για κινδύνους που δεν ανταποκρίνονταν στην πραγματικότητα.
Η ουκρανική υπηρεσία αντιμετώπισης εκτάκτων καταστάσεων κάλεσε τους πολίτες να μην ανοίγουν συνδέσμους που περιλαμβάνονται σε ύποπτα μηνύματα και να αποφεύγουν τη διάδοση ανεπιβεβαίωτων πληροφοριών.
Το υπουργείο Ψηφιακού Μετασχηματισμού της Ουκρανίας ανακοίνωσε ότι η εφαρμογή τέθηκε προσωρινά εκτός λειτουργίας, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι τα υπόλοιπα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης εξακολουθούσαν να λειτουργούν.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται οι σειρήνες αεροπορικού συναγερμού, οι οποίες αποτελούν βασικό μέσο προειδοποίησης του πληθυσμού σε περίπτωση ρωσικών επιθέσεων.
Η λειτουργία της εφαρμογής έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς σε περιπτώσεις επιθέσεων με βαλλιστικούς πυραύλους οι πολίτες ενδέχεται να έχουν στη διάθεσή τους μόλις λίγα λεπτά για να αναζητήσουν καταφύγιο.
Επιβεβαίωσε το υπουργείο
Λίγες ώρες αργότερα, τα ξημερώματα της Δευτέρας, αντίστοιχο περιστατικό καταγράφηκε στη Ρωσία.
Σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων TASS, η εφαρμογή του ρωσικού υπουργείου Αντιμετώπισης Εκτάκτων Καταστάσεων δέχθηκε μεγάλης κλίμακας κυβερνοεπίθεση, η οποία επέτρεψε την αποστολή ψευδών προειδοποιήσεων στους πολίτες.
Το ρωσικό υπουργείο επιβεβαίωσε την παραβίαση της εφαρμογής και ανακοίνωσε ότι οι αρμόδιες υπηρεσίες εργάζονται για την αποκατάσταση της λειτουργίας της.
Παράλληλα, διευκρίνισε ότι η κυβερνοεπίθεση δεν επηρέασε το γενικό σύστημα προειδοποίησης του πληθυσμού, το οποίο περιλαμβάνει σειρήνες και άλλους μηχανισμούς ενημέρωσης για έκτακτες απειλές.
Μέχρι στιγμής δεν έχει αποσαφηνιστεί ποιοι βρίσκονται πίσω από τις δύο κυβερνοεπιθέσεις, ούτε εάν τα περιστατικά συνδέονται μεταξύ τους.
Η ουκρανική πλευρά κάνει λόγο για εχθρική παρέμβαση, ενώ το Κέντρο Στρατηγικών Επικοινωνιών της χώρας απέδωσε την ευθύνη στη Ρωσία, χωρίς να έχουν παρουσιαστεί ανεξάρτητα επιβεβαιωμένα στοιχεία για την ταυτότητα των δραστών.
Οι επιθέσεις αναδεικνύουν την ευπάθεια ψηφιακών συστημάτων που χρησιμοποιούνται για την προστασία των πολιτών σε συνθήκες πολέμου, καθώς η διασπορά ψευδών προειδοποιήσεων μπορεί να προκαλέσει πανικό και να υπονομεύσει την εμπιστοσύνη στις επίσημες ειδοποιήσεις.
