Κάτω από τα επιβλητικά τείχη ενός από τα πιο διάσημα μεσαιωνικά φρούρια της Αγγλίας, η γη φύλαγε για αιώνες ένα απροσδόκητο μυστικό από την αρχαιότητα. Μια πρόσφατη ανασκαφή στο Κάστρο Μπόντιαμ έφερε στο φως ένα εύρημα που συνδέει το μεσαιωνικό παρελθόν με τη ρωμαϊκή αίγλη.
Ένα μικρό θραύσμα ρωμαϊκού ειδωλίου, που πιστεύεται ότι απεικονίζει τα «οπίσθια» της θεάς Αφροδίτης, ανακαλύφθηκε κατά τη διάρκεια ανασκαφών στο Κάστρο Μπόντιαμ.
Το εύρημα είναι ένα από τα πολλά αντικείμενα που ήρθαν στο φως στο πλαίσιο ενός προγράμματος εξερεύνησης της περιοχής γύρω από τη γνωστή μεσαιωνική τοποθεσία.
Ένας αιώνας φροντίδας και νέες αποκαλύψεις στο Μπόντιαμ
Οι εργασίες πραγματοποιούνται με αφορμή τη συμπλήρωση 100 ετών από τότε που το National Trust ανέλαβε τη φροντίδα του κάστρου.
Αν και το κτίσμα του 14ου αιώνα έχει μελετηθεί εκτενώς, ο περιβάλλων χώρος δεν έχει εξεταστεί με την ίδια λεπτομέρεια.
Οι αρχαιολόγοι που συμμετέχουν στην ανασκαφή προσπαθούν να σχηματίσουν μια σαφέστερη εικόνα για το πώς χρησιμοποιούνταν η περιοχή πολύ πριν χτιστεί το κάστρο, ιδιαίτερα κατά τη ρωμαϊκή περίοδο.
Επικεφαλής της ανασκαφής είναι η Nathalie Cohen, αρχαιολόγος του National Trust και Πρόεδρος του Βασιλικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου (Royal Archaeological Institute).
Η ίδια και η ομάδα της συνεργάζονται με εθελοντές τα τελευταία δύο χρόνια για τη διερεύνηση θαμμένων ερειπίων σε ολόκληρη την τοποθεσία, εστιάζοντας το ενδιαφέρον τους στη δραστηριότητα κοντά στον ποταμό Ρόδερ (River Rother).
Ένα σπάνιο εύρημα από την καρδιά της Γαλατίας
Το θραύσμα της Αφροδίτης ανακαλύφθηκε από την εθελόντρια Abigail Winslow. Κατασκευασμένο από λευκό πηλό, αποτελούσε κάποτε μέρος ενός μικρού αγαλματιδίου.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι χρονολογείται στον 2ο αιώνα μ.Χ. και κατασκευάστηκε στην Κεντρική Γαλατία. Αν και παρόμοια ειδώλια έχουν ανακαλυφθεί στο παρελθόν, δεν είναι συνηθισμένα στη Βρετανία.
Ο Δρ. Μάθιου Φίτοκ, ειδικός στη μελέτη ρωμαϊκών κεραμικών ειδωλίων, δήλωσε ότι το κομμάτι πιθανότατα προέρχεται από ένα τυποποιημένο σχέδιο που απεικονίζει την Αφροδίτη όρθια, με το ένα χέρι να κρατά ένα ένδυμα και το άλλο να αγγίζει τα μαλλιά της.
Παρόλο που οι μορφές της Αφροδίτης είναι από τους πιο γνώριμους τύπους, μόλις μερικές εκατοντάδες έχουν καταγραφεί σε ολόκληρη τη Ρωμαϊκή Βρετανία. Τέτοια ευρήματα βοηθούν τους ερευνητές να κατανοήσουν πτυχές των πεποιθήσεων και της καθημερινής ζωής στην περιοχή εκείνη την εποχή.
Ίχνη του ρωμαϊκού ναυτικού στα θεμέλια του κάστρου
Άλλα αντικείμενα που ήρθαν στο φως κατά τη διάρκεια της ανασκαφής υποδεικνύουν συνεχή ρωμαϊκή δραστηριότητα στην περιοχή.
Ταυτοποιήθηκαν κεραμίδια με τη σφραγίδα της Classis Britannica, γεγονός που υποδηλώνει σύνδεση με το ρωμαϊκό ναυτικό.
Επίσης, βρέθηκαν θραύσματα κεραμικής, γυαλιού και δομικών υλικών, τα περισσότερα από τα οποία χρονολογούνται μεταξύ του 2ου και του 4ου αιώνα.
Ένα από τα πιο ασυνήθιστα ευρήματα είναι τμήμα ενός ρωμαϊκού «αγγείου-προσώπου» (face pot), ενός τύπου σκεύους διακοσμημένου με ανθρώπινα χαρακτηριστικά.
Ένα άλλο κομμάτι κεραμικής με παραστατικό σχέδιο χρονολογείται στα τέλη του 4ου ή στις αρχές του 5ου αιώνα.
Μαζί, αυτά τα αντικείμενα υποδηλώνουν ότι η περιοχή παρέμεινε σε χρήση για μια μακρά χρονική περίοδο.
Η ανασκαφή αποτελεί μέρος του προγράμματος «Bodiam 100», στο οποίο συμμετέχουν ερευνητές από το Ινστιτούτο Αρχαιολογίας του University College London και το Archaeology South-East, μαζί με τοπικές αρχαιολογικές ομάδες.
Οι εθελοντές έχουν παίξει καθοριστικό ρόλο στο έργο, προσφέροντας χιλιάδες ώρες στην ανασκαφή, την καταγραφή των ευρημάτων και την ενημέρωση των επισκεπτών.
Ραντεβού των αρχαιολόγων με την ιστορία
Η οικονομική υποστήριξη προήλθε από διάφορους οργανισμούς, συμπεριλαμβανομένης της Ρωμαϊκής Εταιρείας (Roman Society) και του Συμβουλίου Βρετανικής Αρχαιολογίας Νοτιοανατολικής Αγγλίας (Council for British Archaeology South-East). Ορισμένα από τα ευρήματα, συμπεριλαμβανομένου του θραύσματος της Αφροδίτης, εκτίθενται πλέον στο Μουσείο Castle Cottage στο Μπόντιαμ.
Η ανασκαφή πρόκειται να συνεχιστεί καθ’ όλη τη διάρκεια του Αυγούστου, με τους επισκέπτες να έχουν τη δυνατότητα να λάβουν μέρος σε ξεναγήσεις και να μάθουν περισσότερα για τις ανακαλύψεις από την ομάδα που εργάζεται στην τοποθεσία.