Αυξημένη η δραστηριότητα των ρωσικών παραστρατιωτικών οργανώσεων σε χώρες της Δυτικής Αφρικής – Τι έδειξε έκθεση της C4ADS

Η ρωσική παραστρατιωτική οργάνωση «Wagner», μετονομασμένη σε «Αφρικανικό Σώμα», ενισχύει την παρουσία της σε χώρες του Σαχέλ της δυτικής Αφρικής, όπως το Μαλί, ο Νίγηρας και η Μπουρκίνα Φάσο, υποστηρίζοντας τις τοπικές κυβερνήσεις ενάντια σε τζιχαντιστικές εξεγέρσεις. Έκθεση του Κέντρου Προηγμένων Αμυντικών Σπουδών (C4ADS) καταγράφει ρεκόρ πτήσεων ρωσικών παραστρατιωτικών εταιρειών στην περιοχή για την περίοδο 2025-2026, με την Μπουρκίνα Φάσο να αναδεικνύεται σε κύριο κόμβο εφοδιαστικής, υποδεικνύοντας συντονισμένη ρωσική στρατηγική για τον έλεγχο και την αξιοποίηση του ορυκτού πλούτου.

ΑΦΡΙΚΗ – ΡΩΣΙΑ – WAGNER - ΠΑΡΑΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ PHOTOGRAPH: BARBARA DEBOUT/AFP/GETTY IMAGES

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ: BARBARA DEBOUT/AFP/GETTY IMAGES

Τα βασικά σημεία του άρθρου

  • Η ρωσική παραστρατιωτική οργάνωση «Wagner», μετονομασμένη σε «Αφρικανικό Σώμα», συνεχίζει την δράση της σε χώρες του Σαχέλ της δυτικής Αφρικής, με τη Ρωσία να διεκδικεί τον έλεγχο των τοπικών κυβερνήσεων και την αξιοποίηση του ορυκτού πλούτου.
  • Έκθεση του Κέντρου Προηγμένων Αμυντικών Σπουδών (C4ADS) αναφέρει ότι για 1,5 χρόνο «οι ρωσικές παραστρατιωτικές εταιρείες σημείωσαν ρεκόρ πτήσεων σε τρείς χώρες στην περιοχή Σαχέλ της δυτικής Αφρικής», με τον μεγαλύτερο αριθμό να καταγράφεται στην Μπουρκίνα Φάσο.
  • Οι παραστρατιωτικές εταιρείες, κυρίως το «Αφρικανικό Σώμα», υποστηρίζουν το Μαλί, τον Νίγηρα και την Μπουρκίνα Φάσο στην αντιμετώπιση τζιχάντ. Η C4ADS εκτιμά ότι «η Ρωσία πιθανότατα διαχειρίζεται τις αλυσίδες εφοδιασμού και τις διπλωματικές σχέσεις με τις τρεις χώρες με συντονισμένο τρόπο».

Την ώρα που οι χώρες της Αφρικής βρίσκονται ξανά σε αναταραχή και η Ρωσία διεκδικεί τον έλεγχο των τοπικών κυβερνήσεων με απώτερο σκοπό την αξιοποίηση του ορυκτού πλούτου, η ρωσική παραστρατιωτική οργάνωση «Wagner», που μετονομάστηκε σε «Αφρικανικό Σώμα» και συνεχίζει την δράση της σε χώρες του Σαχέλ της δυτικής Αφρικής.

Ενδιαφέρον παρουσιάζει η έκθεση του Κέντρου Προηγμένων Αμυντικών Σπουδών (C4ADS), ενός οργανισμού με έδρα την Ουάσινγκτον που ασχολείται με θέματα άμυνας και ασφάλειας, η οποία αναφέρει όλο το 2025 και το πρώτο εξάμηνο του 2026, δηλαδή για 1,5 χρόνο «οι ρωσικές παραστρατιωτικές εταιρείες σημείωσαν ρεκόρ πτήσεων σε τρείς χώρες στην περιοχή Σαχέλ της δυτικής Αφρικής που είναι κύριοι εταίροι της Μόσχας». «Ο μεγαλύτερος αριθμός απογειώσεων και προσγειώσεων να έχει καταγραφεί στην Μπουρκίνα Φάσο», αναφέρεται στην ίδια έκθεση.

Τα στοιχεία καταδεικνύουν τον ρόλο των παραστρατιωτικών εταιρειών – κυρίως του Αφρικανικού Σώματος (Africa Corps) – που υποστηρίζουν το Μαλί, τον Νίγηρα και την Μπουρκίνα Φάσο, καθώς αντιμετωπίζουν τζιχαντιστικές εξεγέρσεις, όπως και τον τρόπο με τον οποίο η εν λόγω υποστήριξη συντονίζεται σε επίπεδο περιοχής και όχι σε διμερές επίπεδο.

Η C4ADS παρακολούθησε πτήσεις στην περιοχή που θεωρείται ότι συνδέονται με το «Αφρικανικό Σώμα»», με βάση παράγοντες όπως η προηγούμενη σχέση τους με ιδιωτικές στρατιωτικές εταιρείες ή ρωσικά στρατιωτικά αεροσκάφη.

Διαπίστωσε, λοιπόν, ότι πραγματοποιήθηκαν 56 απογειώσεις και προσγειώσεις τέτοιων πτήσεων στην Μπουρκίνα Φάσο μεταξύ Ιανουαρίου 2025 και Ιουλίου 2026, σε σύγκριση με 38 στο Μαλί και έξι (6) στον Νίγηρα.

«Η έντονη κυκλοφορία μέσω της Μπουρκίνα Φάσο δείχνει ότι η χώρα αυτή έχει λειτουργήσει ως ενδιάμεσος σταθμός και κόμβος εφοδιαστικής για πτήσεις στην περιοχή και ότι έχει βιώσει πιο σφοδρές μάχες από τις γειτονικές της χώρες με ανταρτικές ομάδες που συνδέονται με την Αλ Κάιντα και το Ισλαμικό Κράτος», αναφέρεται στην έκθεση της C4ADS.

«Οι πτήσεις μεταξύ Μπαμάκο, Ουαγκαντούγκου και Νιαμέι ήταν αρκετά συχνές στο σύνολο των δεδομένων», ανέφερε η C4ADS. «Αυτό υποδηλώνει ότι η Ρωσία πιθανότατα διαχειρίζεται τις αλυσίδες εφοδιασμού και τις διπλωματικές σχέσεις με τις τρεις χώρες με συντονισμένο τρόπο», διευκρινίζεται.

Υπενθυμίζεται ότι αφού οι τοπικοί κυβερνήτες ανέλαβαν την εξουσία με πραξικοπήματα στο διάστημα μεταξύ του 2020 και του 2023, οι τρεις χώρες (Μαλί, Νίγηρας, Μπουρκίνα Φάσο) έδιωξαν τα στρατεύματα της Γαλλίας και άλλων δυτικών χωρών και ζήτησαν αμυντική υποστήριξη από τη ρωσική ομάδα μισθοφόρων «Wagner» και, αργότερα, από το «Αφρικανικό Σώμα».