New York Times: «Ο Τραμπ σταθμίζει τις επιλογές του για τη διεξαγωγή νέων πληγμάτων στο Ιράν» – Πόσο κοντά είναι μια συμφωνία με την Τεχεράνη;

Τραμπ

Σε μια κρίσιμη καμπή, που ισορροπεί οριακά μεταξύ της διπλωματίας και της επανέναρξης των πολεμικών επιχειρήσεων, εισέρχεται η αντιπαράθεση των Ηνωμένων Πολιτειών με το Ιράν. Σύμφωνα με τις τελευταίες δηλώσεις του Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, οι πιθανότητες για την επίτευξη μιας τελικής συμφωνίας ή την επιστροφή στα στρατιωτικά πλήγματα είναι πλέον «ακριβώς 50-50», με τον ίδιο να ξεκαθαρίζει ότι η οριστική απόφαση, θα ληφθεί άμεσα.

«Ή θα τους πλήξω πιο σκληρά από ποτέ, ή θα υπογράψουμε μια καλή συμφωνία», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Τραμπ σε τηλεφωνικές του συνεντεύξεις, υπογραμμίζοντας  ότι οι δύο πλευρές «πλησιάζουν πολύ περισσότερο», αλλά τονίζοντας  παράλληλα, πως θα υπογράψει μόνο εφόσον οι ΗΠΑ εξασφαλίσουν όλα όσα ζητούν, με αιχμή του δόρατος τον πλήρη έλεγχο και την απομάκρυνση του ιρανικού αποθέματος εμπλουτισμένου ουρανίου.

 

Από την πλευρά της, η Τεχεράνη, μέσω των διπλωματικών διαύλων και των μεσολαβητών, εξετάζει το προσχέδιο της Ουάσινγκτον, προειδοποιώντας ωστόσο για «συντριπτική και πικρή απάντηση» σε περίπτωση που οι αμερικανικές βόμβες, πέσουν ξανά στο έδαφός της.

 


Η σοβαρότητα της κατάστασης υπογραμμίστηκε με τον πλέον εμφανή τρόπο από την απόφαση του Προέδρου Τραμπ να ακυρώσει την προγραμματισμένη παρουσία του στον γάμο του γιου του, Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ, στις Μπαχάμες, επιλέγοντας να παραμείνει στον Λευκό Οίκο λόγω «περιστάσεων που αφορούν τη διακυβέρνηση και την αγάπη για την πατρίδα».

New York Times: Στο τραπέζι των συσκέψεων οι στρατιωτικές επιλογές

Το πρωί της Παρασκευής (2/5/2026), ο Ντόναλντ Τραμπ είχε μακρά σύσκεψη στο Οβάλ Γραφείο με τον Υπουργό Άμυνας, Πιτ Χέγκσεθ, με αντικείμενο την ανασκόπηση των επιχειρησιακών επιλογών για την επανέναρξη της αεροπορικής εκστρατείας κατά του Ιράν. Την ύπαρξη της συνάντησης αποκάλυψε ο στρατηγός Νταν Κέιν, πρόεδρος του Γενικού Επιτελείου Στρατού, κατά τη διάρκεια ομιλίας του στη Ναυτική Ακαδημία.

Αν και ο στρατηγός απέφυγε να αναφερθεί στην ουσία των συνομιλιών, η χρονική συγκυρία κρίνεται ιδιαίτερα πυκνή, καθώς οι διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης και τον αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ φαίνεται να είχαν περιέλθει σε προσωρινό τέλμα.

 


Σε περίπτωση που ο κ. Τραμπ, σε συντονισμό με το Ισραήλ, αποφασίσει να τερματίσει την εκεχειρία που βρίσκεται σε ισχύ από τις 8 Απριλίου και να επαναφέρει την Επιχείρηση «Epic Fury» (Έπος Οργής), το Πεντάγωνο διαθέτει έναν εκτενή κατάλογο δυνητικών στόχων:

• Ενεργειακές υποδομές: Σταθμοί παραγωγής ενέργειας και διυλιστήρια που παρέμειναν ανέπαφα κατά τις προηγούμενες 38 ημέρες βομβαρδισμών.
• Πυρηνικές εγκαταστάσεις: Ο υπόγειος σταθμός του Ισφαχάν, όπου βρίσκεται το ιρανικό ουράνιο υψηλού εμπλουτισμού.
• Στρατιωτικές βάσεις: Θέσεις εκτόξευσης πυραύλων, οι οποίες είχαν πληγεί τον Μάρτιο, αλλά παρουσιάζουν σημάδια επαναλειτουργίας.

Παρά τις προγενέστερες αισιόδοξες δηλώσεις της κυβέρνησης περί επικείμενης συμφωνίας, ο Αμερικανός Πρόεδρος εξέφρασε πρόσφατα την απογοήτευσή του, αφήνοντας να εννοηθεί ότι οι Ιρανοί σκοπίμως κωλυσιεργούν.

Τα δεδομένα του πεδίου και τα πολιτικά ρίσκα

Για τον Λευκό Οίκο, η επανέναρξη των εχθροπραξιών ενέχει σημαντικά μεγαλύτερους κινδύνους σε σχέση με την έναρξη του πολέμου στα τέλη Φεβρουαρίου. Μετά από πέντε εβδομάδες ενεργού πολέμου και έξι εβδομάδες κατάπαυσης του πυρός, η στρατιωτική πίεση δεν έχει μεταφραστεί σε πολιτική συνθηκολόγηση της ιρανικής ηγεσίας.

Αν και το ιρανικό ναυτικό και η αεροπορία έχουν υποστεί ολοκληρωτική καταστροφή, κρίσιμα στρατιωτικά στοιχεία παραμένουν ενεργά. Το εμπλουτισμένο ουράνιο παραμένει ασφαλές σε μεγάλο βάθος κάτω από το έδαφος του Ισφαχάν, το πυραυλικό οπλοστάσιο της χώρας έχει υποβαθμιστεί αλλά δεν έχει εξουδετερωθεί, και τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν υπό τον έλεγχο της Τεχεράνης, παρά τις αμερικανικές ναυτικές αναχαιτίσεις.

 


Στο εσωτερικό μέτωπο των ΗΠΑ, το πολιτικό κόστος είναι εξίσου υπολογίσιμο. Οι τιμές των καυσίμων έχουν ήδη ξεπεράσει τα 5 δολάρια το γαλόνι σε αρκετές πολιτείες, ενώ οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η κοινή γνώμη τάσσεται ξεκάθαρα κατά της παράτασης του πολέμου, με τα ποσοστά δημοτικότητας του Προέδρου Τραμπ να καταγράφουν πτώση στο 37%. Στον αντίποδα, ασκούνται έντονες πιέσεις από το γερακίσιο στρατόπεδο των Ρεπουμπλικάνων, με τον πρόεδρο της Επιτροπής Ενόπλων Δυνάμεων της Γερουσίας, Ρότζερ Γουίκερ, να δηλώνει πως οποιαδήποτε περαιτέρω υποχώρηση θα εκληφθεί ως αδυναμία, τονίζοντας: «Πρέπει να τελειώσουμε αυτό που ξεκινήσαμε».

Οι Επιχειρησιακοί Άξονες μιας Ενδεχόμενης Επίθεσης

1. Ο Ενεργειακός τομέας και οι υποδομές

Η πρώτη επιλογή αφορά τη διεύρυνση των πληγμάτων σε πολιτικές και οικονομικές υποδομές, όπως εργοστάσια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, μονάδες αφαλάτωσης, πετρελαιοπηγές και οδικά δίκτυα. Πρόκειται για τη στρατηγική που είχε εξετάσει ο Τραμπ τον Απρίλιο, όταν με ανάρτησή του στο Truth Social είχε προειδοποιήσει πως «ένας ολόκληρος πολιτισμός θα πεθάνει απόψε».

Η προσέγγιση αυτή προκαλεί αντιδράσεις, καθώς επικριτές σημειώνουν ότι πλήγματα σε υποδομές κοινής ωφέλειας ενδέχεται να συνιστούν εγκλήματα πολέμου. Για τον λόγο αυτό, νομικοί σύμβουλοι του Πενταγώνου, έχουν περιορίσει τις εγκρίσεις στοχοποίησης αποκλειστικά σε εγκαταστάσεις που συνδέονται άμεσα με το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC), με στόχο να πληγεί ο βασικός πυλώνας του καθεστώτος και να εξαναγκαστεί σε υποχωρήσεις.

 

2. Οι Πυραυλικές Εγκαταστάσεις στα Στενά του Ορμούζ

Ο δεύτερος άξονας αφορά τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ, από όπου διέρχεται το ένα πέμπτο της παγκόσμιας τροφοδοσίας πετρελαίου. Ανώτατοι στρατιωτικοί αξιωματούχοι εκφράζουν ανησυχία για τη μείωση των αμερικανικών αποθεμάτων σε βλήματα μεγάλου βεληνεκούς και βαρέα πυρομαχικά, τα οποία είναι απαραίτητα για την καταστροφή των οχυρωμένων υπόγειων σιλό του Ιράν.

Λόγω αυτών των ελλείψεων, το Πεντάγωνο είχε περιοριστεί προηγουμένως στη χρήση ελαφρύτερων όπλων με σκοπό τον αποκλεισμό των εισόδων των βάσεων. Ωστόσο, απόρρητες εκθέσεις των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών αποκαλύπτουν ότι το Ιράν κατάφερε να αποκαταστήσει την πρόσβαση στις 30 από τις 33 θέσεις πυραύλων στα Στενά, ενώ το 90% των υπόγειων υποδομών εκτόξευσης σε όλη τη χώρα παραμένει μερικώς ή πλήρως επιχειρησιακό.

3. Το Απόθεμα Εμπλουτισμένου Ουρανίου

Η διαχείριση του ιρανικού αποθέματος ουρανίου, εμπλουτισμένου σε βαθμό 60%, αποτελεί το πιο σύνθετο αγκάθι των επιχειρήσεων. Ο Πρόεδρος Τραμπ, έχει δηλώσει δημόσια την πρόθεσή του να απομακρυνθεί το υλικό από το Ιράν, ωστόσο η στρατιωτική ηγεσία εξετάζει εναλλακτικά τη χρήση προηγμένων βομβών βαθιάς διείσδυσης (bunker busters) για τη μόνιμη σφράγιση ή καταστροφή του υπογείως στο Ισφαχάν.

Αρχικά, ΗΠΑ και Ισραήλ, είχαν σχεδιάσει μια εξαιρετικά επικίνδυνη επιχείρηση ειδικών δυνάμεων (κομάντο) για την απόσπαση των κοντέινερ ουρανίου, κατασκευάζοντας μάλιστα έναν πρόχειρο διάδρομο προσγείωσης στο ιρανικό έδαφος. Ο Τραμπ απέρριψε τελικά το σχέδιο λόγω του υψηλού ρίσκου απωλειών και της τοξικότητας του υλικού σε περίπτωση διαρροής. Η εναλλακτική λύση του αεροπορικού βομβαρδισμού μειώνει τον κίνδυνο για το αμερικανικό προσωπικό, αλλά καθιστά αδύνατη την καταγραφή του αποθέματος και περιπλέκει την οριστική διευθέτησή του σε μια μελλοντική ειρηνευτική συμφωνία.

4. Στοχοποίηση της Ηγεσίας

Η τελευταία επιλογή αφορά τα πλήγματα κατά της ιεραρχίας του καθεστώτος. Μετά την εξουδετέρωση του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ από το Ισραήλ στην έναρξη του πολέμου, την ηγεσία ανέλαβε ο γιος του, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, ο οποίος υποστηρίζεται από τους Φρουρούς της Επανάστασης και τηρεί ιδιαίτερα σκληρή στάση.

Ο Πρόεδρος Τραμπ έχει εκφράσει δημόσια τη δυσαρέσκειά του για τη νέα ηγεσία της Τεχεράνης, χαρακτηρίζοντας τον νέο Ανώτατο Ηγέτη «μη αποδεκτό» και «χαμηλού βάρους». Παράλληλα, ο Αμερικανός Πρόεδρος έχει διατυπώσει σαφείς προειδοποιήσεις και κατά του προέδρου του ιρανικού κοινοβουλίου, Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, ο οποίος είχε συναντηθεί με τον Αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς στο Ισλαμαμπάντ, δηλώνοντας με νόημα: «Ξέρουμε πού μένει».

Πηγή: NEW YORK TIMES