Νέα ένταση καταγράφεται στη Μέση Ανατολή, καθώς το Ιράν προειδοποιεί τις ΗΠΑ να μην εμπλακούν στο νέο ναυτικό καθεστώς στα Στενά του Ορμούζ. Η προειδοποίηση έρχεται την ώρα που η Ουάσινγκτον ενεργοποιεί στρατιωτική επιχείρηση για την απελευθέρωση πλοίων που έχουν εγκλωβιστεί στον κρίσιμο θαλάσσιο διάδρομο.
Ο επικεφαλής της επιτροπής εθνικής ασφάλειας του ιρανικού κοινοβουλίου, Εμπραχίμ Αζιζί, έστειλε σαφές μήνυμα προς τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο Ιρανός αξιωματούχος προειδοποίησε ότι οποιαδήποτε αμερικανική εμπλοκή στα Στενά του Ορμούζ θα θεωρηθεί παραβίαση της εκεχειρίας.
Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X, στα αγγλικά και στα περσικά, ο Αζιζί τόνισε: «Προειδοποίηση: Οποιαδήποτε αμερικανική ανάμιξη στο νέο ναυτικό καθεστώς στα στενά του Ορμούζ θα θεωρηθεί παραβίαση της κατάπαυσης του πυρός».
Ο Ιρανός αξιωματούχος απέρριψε όσα χαρακτήρισε ως «σενάρια επίρριψης ευθυνών» από την πλευρά των ΗΠΑ. Παράλληλα, υποστήριξε ότι η διαχείριση της περιοχής δεν μπορεί να γίνεται μέσα από δημόσιες αντιπαραθέσεις.
Στην ίδια ανάρτηση, ο επικεφαλής της επιτροπής εθνικής ασφάλειας του ιρανικού κοινοβουλίου ανέφερε ότι τα Στενά του Ορμούζ και ο Περσικός Κόλπος «δεν μπορούν να διαχειρίζονται μέσω των αυταπατών που εκφράζονται σε αναρτήσεις του Τραμπ» και ότι «δεν αποτελούν χώρο για ρητορικές αντιπαραθέσεις».
Η προειδοποίηση του Ιράν ήρθε μετά την ανακοίνωση του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, για την έναρξη της επιχείρησης «Project Freedom». Η επιχείρηση έχει στόχο την απομάκρυνση πλοίων που έχουν εγκλωβιστεί στα Στενά του Ορμούζ.
Η ανάρτηση Τραμπ
«Χώρες από όλο τον κόσμο, σχεδόν όλες εκ των οποίων δεν εμπλέκονται στη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή που εξελίσσεται τόσο εμφανώς και βίαια μπροστά στα μάτια όλων, ζήτησαν από τις Ηνωμένες Πολιτείες να βοηθήσουν στην απελευθέρωση των πλοίων τους, τα οποία έχουν εγκλωβιστεί στα Στενά του Ορμούζ, σε μια κατάσταση με την οποία δεν έχουν απολύτως καμία σχέση — είναι απλώς ουδέτεροι και αθώοι παρατηρητές.
Για το καλό του Ιράν, της Μέσης Ανατολής και των Ηνωμένων Πολιτειών, ενημερώσαμε αυτές τις χώρες ότι θα καθοδηγήσουμε τα πλοία τους με ασφάλεια έξω από αυτές τις περιορισμένες θαλάσσιες οδούς, ώστε να μπορέσουν να συνεχίσουν απρόσκοπτα τις δραστηριότητές τους. Πρόκειται για πλοία από περιοχές του κόσμου που δεν έχουν καμία εμπλοκή σε όσα συμβαίνουν αυτή τη στιγμή στη Μέση Ανατολή.
Έχω δώσει εντολή στους εκπροσώπους μου να τους ενημερώσουν ότι θα καταβάλουμε κάθε δυνατή προσπάθεια για να απομακρύνουμε με ασφάλεια τα πλοία και τα πληρώματά τους από τα Στενά. Σε όλες τις περιπτώσεις, μας ενημέρωσαν ότι δεν πρόκειται να επιστρέψουν μέχρι να καταστεί η περιοχή ασφαλής για ναυσιπλοΐα και για κάθε άλλη δραστηριότητα.
Η διαδικασία αυτή, το «Project Freedom» (Σχέδιο Ελευθερία), θα ξεκινήσει το πρωί της Δευτέρας, ώρα Μέσης Ανατολής. Έχω πλήρη επίγνωση ότι οι εκπρόσωποί μου έχουν πολύ θετικές συζητήσεις με το Ιράν και ότι αυτές οι συζητήσεις θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε κάτι ιδιαίτερα θετικό για όλους.
Η μετακίνηση των πλοίων αποσκοπεί αποκλειστικά στην απελευθέρωση ανθρώπων, εταιρειών και χωρών που δεν έχουν κάνει απολύτως τίποτα λάθος — είναι θύματα των συνθηκών. Πρόκειται για μια ανθρωπιστική πρωτοβουλία εκ μέρους των Ηνωμένων Πολιτειών, των χωρών της Μέσης Ανατολής, αλλά ιδιαίτερα του Ιράν.
Πολλά από αυτά τα πλοία αντιμετωπίζουν ήδη ελλείψεις σε τρόφιμα και σε βασικά αγαθά που είναι απαραίτητα για τη διατήρηση της υγείας και της υγιεινής των μεγάλων πληρωμάτων τους.
Πιστεύω ότι αυτή η κίνηση θα συμβάλει ουσιαστικά στην επίδειξη καλής θέλησης από όλες τις πλευρές που έχουν εμπλακεί τόσο έντονα στις συγκρούσεις τους τελευταίους μήνες.
Σε περίπτωση που αυτή η ανθρωπιστική διαδικασία παρεμποδιστεί με οποιονδήποτε τρόπο, η παρεμπόδιση αυτή θα πρέπει, δυστυχώς, να αντιμετωπιστεί με αποφασιστικότητα και ισχύ».
Η επιχείρηση ξεκινά τη Δευτέρα και, σύμφωνα με την Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM), θα υποστηρίξει εμπορικά πλοία που επιδιώκουν να διέλθουν από τον κρίσιμο θαλάσσιο διάδρομο. Αμερικανός αξιωματούχος διευκρίνισε ότι δεν πρόκειται για αποστολή συνοδείας πλοίων.
Η στρατιωτική συνδρομή των ΗΠΑ περιλαμβάνει αντιτορπιλικά κατευθυνόμενων πυραύλων, περισσότερα από 100 αεροσκάφη ξηράς και θαλάσσης, καθώς και περίπου 15.000 στρατιωτικούς.
Ο επικεφαλής της CENTCOM, ναύαρχος Μπραντ Κούπερ, δήλωσε ότι η επιχείρηση είναι κρίσιμη για την περιφερειακή ασφάλεια και την παγκόσμια οικονομία. Ο ίδιος σημείωσε ότι οι ΗΠΑ διατηρούν παράλληλα τον ναυτικό αποκλεισμό.
Στο ίδιο πλαίσιο, ενεργοποιείται και η πρωτοβουλία «Maritime Freedom Construct» του Στέιτ Ντιπάρτμεντ. Η πρωτοβουλία συνδυάζει διπλωματικές ενέργειες με στρατιωτικό συντονισμό, με στόχο την ασφάλεια στην περιοχή.
Ο Ντόναλντ Τραμπ παρουσίασε την επιχείρηση ως ανθρωπιστική πρωτοβουλία. Ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι η επιχείρηση αφορά ουδέτερες χώρες που δεν εμπλέκονται στη σύγκρουση.
Σε ανάρτησή του, ο Τραμπ ανέφερε ότι οι ΗΠΑ θα καθοδηγήσουν με ασφάλεια τα πλοία εκτός των περιορισμένων θαλάσσιων οδών, ώστε αυτά να συνεχίσουν τις δραστηριότητές τους. Ο ίδιος τόνισε ότι η επιχείρηση αποτελεί βοήθεια προς «αθώους παρατηρητές» της σύγκρουσης.
Ο Αμερικανός πρόεδρος προειδοποίησε, ωστόσο, ότι οποιαδήποτε παρεμπόδιση της επιχείρησης «θα αντιμετωπιστεί δυναμικά».
Την ίδια ώρα, συνεχίζονται οι διπλωματικές επαφές μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν. Σύμφωνα με ιρανικά μέσα, η Τεχεράνη έχει λάβει απάντηση από την Ουάσινγκτον στην τελευταία ειρηνευτική της πρόταση, μέσω του Πακιστάν.
Η αμερικανική πλευρά δεν έχει επιβεβαιώσει επισήμως την αποστολή απάντησης. Ο Τραμπ φέρεται να χαρακτήρισε την ιρανική πρόταση «μη αποδεκτή».
Η ιρανική πρόταση 14 σημείων προβλέπει, μεταξύ άλλων, την αποχώρηση αμερικανικών δυνάμεων από περιοχές κοντά στα σύνορα του Ιράν, την άρση του ναυτικού αποκλεισμού και τον πλήρη τερματισμό των εχθροπραξιών. Η πρόταση περιλαμβάνει και τις επιχειρήσεις του Ισραήλ στον Λίβανο.
Παράλληλα, η Τεχεράνη ζητεί συμφωνία εντός 30 ημερών. Το Ιράν δίνει έμφαση στον οριστικό τερματισμό του πολέμου και όχι στην παράταση της εκεχειρίας.