Μια συντονισμένη επιχείρηση άσκησης πολιτικής πίεσης βρίσκεται σε εξέλιξη στην Ουάσινγκτον, με στόχο την επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των αμερικανικών μαχητικών F-35. Επτά ισχυρές τουρκοαμερικανικές οργανώσεις απευθύνθηκαν σε μέλη του Κογκρέσου ζητώντας όχι μόνο την έγκριση της πώλησης των F-35 στην Αγκυρα, αλλά και την άρση των αμερικανικών κυρώσεων που έχουν επιβληθεί στην Τουρκία.
Του ΘΑΝΑΣΗ Κ. ΤΣΙΤΣΑ – Ανταπόκριση, Νέα Υόρκη – ΠΗΓΗ: Realnews
Η κίνηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία επειδή δεν περιορίστηκε στην αποστολή ενός κειμένου. Εκπρόσωποι των οργανώσεων πραγματοποίησαν προσωπικές επισκέψεις σε γραφεία μελών της Βουλής των Αντιπροσώπων και της Γερουσίας και παρέδωσαν την κοινή επιστολή σε περισσότερα από 50 μέλη του Κογκρέσου τον Ιούλιο, ενώ στις 18 Αυγούστου καταγράφηκε εκ νέου η οργανωμένη παρουσία των τουρκοαμερικανικών οργανώσεων στην Ουάσιγκτον.
Οι οργανώσεις
Οι επτά οργανώσεις είναι η Assembly of Turkish American Associations (ATAA), η Turkish American Coalition (TCA), η Federation of Turkish American Associations (TADF), η Turkish American National Steering Committee (TASC), η MUSIAD USA, η Turkish American Chamber of Commerce of the South (TACCS) και η ASKON USA. Πρόκειται για έναν συνδυασμό οργανώσεων πολιτικής εκπροσώπησης, κοινωνικών φορέων και επιχειρηματικών ενώσεων, γεγονός που προσδίδει στην πρωτοβουλία διαφορετικά κανάλια επιρροής.
Το βασικό μήνυμα της επιστολής είναι σαφές: η Τουρκία πρέπει να παραμείνει στρατηγικά δεμένη με τις Ηνωμένες Πολιτείες και το ΝΑΤΟ. Οι οργανώσεις υποστηρίζουν ότι η πρόσβαση της Αγκυρας στα αμερικανικά αμυντικά συστήματα εξυπηρετεί τα στρατηγικά συμφέροντα των ΗΠΑ και ότι η έγκριση των F-35 θα ενίσχυε τη συνοχή του ΝΑΤΟ, τη σταθερότητα στην περιοχή και τις διμερείς σχέσεις.
Επιχειρήματα
Στην επιχειρηματολογία τους επικαλούνται τον ρόλο της Τουρκίας στη νοτιοανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ, τον έλεγχο των Στενών του Βοσπόρου και των Δαρδανελλίων, καθώς και τη στρατηγική σημασία της βάσης του Ιντσιρλίκ. Υπενθυμίζουν ακόμη την τουρκική συμμετοχή στον πόλεμο της Κορέας και τη συνεργασία με τις ΗΠΑ εναντίον του ISIS. Παράλληλα, αναφέρονται στον ρόλο της Αγκυρας ως διαμεσολαβητή μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, τις εξελίξεις στη Συρία και την προσπάθεια προσέγγισης με την Αρμενία.
Το σημαντικότερο όμως επιχείρημα αφορά το μέλλον της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας. Οι οργανώσεις υποστηρίζουν ότι η επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35 θα κρατήσει την Αγκυρα συνδεδεμένη με αμερικανικούς και νατοϊκούς προμηθευτές, αντί να την ωθήσει σε εναλλακτικές πηγές οπλικών συστημάτων. Με άλλα λόγια, παρουσιάζουν τα F-35 όχι απλώς ως μια εμπορική συμφωνία, αλλά ως εργαλείο γεωπολιτικής αγκύρωσης της Τουρκίας στη Δύση.
Η προσπάθεια αυτή έρχεται σε μια στιγμή κατά την οποία η κυβέρνηση Τραμπ έχει ξεκινήσει εκ νέου τη συζήτηση για το πώς θα μπορούσε η Τουρκία να αποκτήσει F-35. Τον Ιούνιο, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς δήλωσε ότι βρίσκεται σε εξέλιξη επανεξέταση για τον τρόπο με τον οποίο θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί μια τέτοια πώληση, παρά το ζήτημα των ρωσικών S-400.
Και εδώ βρίσκεται το μεγάλο εμπόδιο. Η Τουρκία απομακρύνθηκε από το πρόγραμμα των F-35 το 2019, μετά την απόφασή της να αγοράσει το ρωσικό αντιαεροπορικό σύστημα S-400. Η Ουάσιγκτον υποστήριξε ότι το ρωσικό σύστημα δημιουργεί σοβαρό κίνδυνο για την ασφάλεια και την προστασία των τεχνολογιών του προγράμματος των F-35 και ότι δεν είναι συμβατό με τα συστήματα του ΝΑΤΟ. Η υπόθεση οδήγησε επίσης στην επιβολή κυρώσεων βάσει του νόμου CAATSA. Η νέα τουρκική εκστρατεία στο Κογκρέσο είναι κρίσιμη, καθώς δεν αφορά μόνο την πώληση των F-35. Οι τουρκοαμερικανικές οργανώσεις ζητούν να αρθούν συνολικά τα εμπόδια στην αμυντική συνεργασία ΗΠΑ – Τουρκίας, συμπεριλαμβανομένων των κυρώσεων CAATSA.
Αντιστάσεις
Το εγχείρημα, ωστόσο, συναντά ισχυρές αντιστάσεις στο ίδιο το Κογκρέσο. Τον Ιούλιο, Αμερικανοί βουλευτές εξέφρασαν εκ νέου την αντίθεσή τους στην επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35, επικαλούμενοι κυρίως την κατοχή των S-400 από την Αγκυρα.Ετσι, διαμορφώνεται μια νέα μάχη επιρροής στην Ουάσιγκτον. Από τη μία πλευρά, η κυβέρνηση Τραμπ εξετάζει τρόπους επαναπροσέγγισης με την Τουρκία και το τουρκοαμερικανικό λόμπι επιχειρεί να δημιουργήσει πολιτική δυναμική υπέρ των F-35. Από την άλλη, μεγάλο κομμάτι του Κογκρέσου εξακολουθεί να θεωρεί τους S-400 και τη σχέση της Αγκυρας με τη Μόσχα θεμελιώδες πρόβλημα.
Η προσωπική παρουσία των εκπροσώπων των επτά οργανώσεων στα γραφεία δεκάδων Αμερικανών νομοθετών δείχνει ότι η Αγκυρα και οι υποστηρικτές της στην αμερικανική πολιτική σκηνή δεν αντιμετωπίζουν πλέον την υπόθεση των F-35 ως χαμένη. Αντίθετα, επιχειρούν να αξιοποιήσουν το νέο πολιτικό κλίμα στην Ουάσιγκτον και να μετατρέψουν τη βούληση της κυβέρνησης Τραμπ σε απόφαση του Κογκρέσου.
Το ερώτημα πλέον είναι αν αυτή η οργανωμένη εκστρατεία θα μπορέσει να ξεπεράσει το ισχυρότερο εμπόδιο, δηλαδή τους S-400 και τις νομοθετικές δεσμεύσεις που εξακολουθούν να συνδέουν την επιστροφή της Τουρκίας στα F-35 με το ζήτημα του ρωσικού συστήματος. Η μάχη έχει μόλις αρχίσει και το Capitol Hill είναι το κρίσιμο πεδίο. Το αποτέλεσμα των ενδιάμεσων εκλογών στο Κογκρέσο τον προσεχή Νοέμβριο και οι συσχετισμοί που θα προκύψουν στη Γερουσία και στη Βουλή των Αντιπροσώπων θα κρίνουν εν πολλοίς και την τύχη των τουρκικών F-35.