Δημήτρης Παπαστεργίου στη Realnews: Έχουμε σχέδιο για την Ελλάδα της επόμενης ημέρας

«Το επόμενο βήμα είναι ένα κράτος ενιαίο και προληπτικό, με συστήματα που επικοινωνούν, υπηρεσίες που ενεργοποιούνται όταν τις χρειάζεται ο πολίτης και τεχνητή νοημοσύνη που βοηθά τη διοίκηση να απαντά ταχύτερα και καλύτερα».

Στον ΔΗΜΗΤΡΗ ΓΚΑΤΣΙΟ – ΠΗΓΗ: Realnews

«Η αυτοδυναμία σημαίνει πολιτική σταθερότητα, καθαρή εντολή και ξεκάθαρη λογοδοσία», τονίζει, στη συνέντευξή του στη Realnews, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρης Παπαστεργίου. Παράλληλα, χαρακτηρίζει απογοητευτική τη στάση της αντιπολίτευσης στην ψηφοφορία του νομοσχεδίου για την προστασία των ανηλίκων στα social media. «Η προστασία των παιδιών μας δεν προσφέρεται για κομματική τακτική», επισημαίνει.

Έξι χρόνια έπειτα από τη δημιουργία του gov.gr, πόσο έχει αλλάξει πραγματικά η καθημερινότητα του πολίτη και ποια είναι τα επόμενα βήματα;

Προσπαθήστε να θυμηθείτε τη δική σας σχέση με το κράτος πριν από το gov.gr. Δυσκολεύεστε να θυμηθείτε ότι πηγαίνατε σε ΚΕΠ ή σε αστυνομικά τμήματα για μια υπεύθυνη δήλωση, έτσι δεν είναι; Πλέον, έχουν καταργηθεί πολλές κλασικές διαδικασίες, ενώ οι περισσότερες αλληλεπιδράσεις γίνονται ψηφιακά, εύκολα, γρήγορα και με ασφάλεια. Αυτό έχει αλλάξει τη σχέση του κράτους με τον πολίτη. Σταματάμε σταδιακά να ζητάμε από τον πολίτη να λειτουργεί ως «κλητήρας» ανάμεσα στις υπηρεσίες του Δημοσίου.

Το επόμενο βήμα είναι ένα κράτος ενιαίο και προληπτικό, με συστήματα που επικοινωνούν, υπηρεσίες που ενεργοποιούνται όταν τις χρειάζεται ο πολίτης και τεχνητή νοημοσύνη που βοηθά τη διοίκηση να απαντά ταχύτερα και καλύτερα. Επιτυχία είναι η διαδικασία να γίνεται τόσο απλή, ώστε σχεδόν να μην τη βλέπεις. Ηδη, η εξυπηρέτηση στο gov.gr γίνεται πολύ πιο απλά και στοχευμένα και διαρκώς βελτιώνεται. Δεν υπάρχει κάποια στιγμή που λες «τώρα τελείωσε, εδώ σταματάμε». Συνεχίζουμε και προχωράμε, με στόχο ο πολίτης να ζει πιο ξέγνοιαστα.

Η τεχνολογία έφερε την ανάγκη προστασίας σε πολλά επίπεδα. Πρόσφατα ψηφίστηκε το νομοσχέδιο για την προστασία των ανηλίκων στα social media, αλλά μόνο από τους βουλευτές της Νέας Δημοκρατίας. Πώς κρίνετε τη στάση της αντιπολίτευσης;

Με απογοήτευσε. Όλα τα κόμματα αναγνώρισαν το πρόβλημα, τον εθισμό, το επιβλαβές περιεχόμενο, τις συνέπειες στην ψυχική υγεία και στην κοινωνικοποίηση των παιδιών. Οταν, όμως, έφτασε η στιγμή της ευθύνης, το ΠΑΣΟΚ επέλεξε το «παρών» και τα υπόλοιπα κόμματα καταψήφισαν.

Η προστασία των παιδιών μας δεν προσφέρεται για κομματική τακτική. Προφανώς, καμία ρύθμιση δεν είναι από μόνη της τέλεια και κανένα τεχνικό εργαλείο δεν λύνει όλο το πρόβλημα. Η αδράνεια, όμως, δεν είναι λύση. Η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη επέλεξε να αναλάβει την ευθύνη και ζήτησε το βάρος του ηλικιακού ελέγχου να πέφτει στις πλατφόρμες. Χρωστάμε στα παιδιά μας την παιδική τους ηλικία.

Αρκεί η νομοθετική απαγόρευση; Θα υπάρξει ενημέρωση γονέων και παιδιών και γιατί η Ελλάδα δεν περίμενε μια ενιαία ευρωπαϊκή ρύθμιση;

Η νομοθέτηση είναι ένα σημαντικό βήμα, όχι το τέλος της προσπάθειας. Χρειάζονται ενημέρωση στα σχολεία, ουσιαστική συμμετοχή των γονέων, συνεργασία με ειδικούς και ανοιχτή συζήτηση με τα ίδια τα παιδιά. Αυτή η προσπάθεια θα συνοδεύσει την εφαρμογή του νέου πλαισίου. Η Ελλάδα είναι δίπλα στην Ευρώπη και ήταν από τις χώρες που την κινητοποίησαν για το συγκεκριμένο ζήτημα.

Πριν από δύο χρόνια, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έθεσε το ζήτημα στη διεθνή ατζέντα. Αναπτύξαμε το Kids Wallet και πρωταγωνιστήσαμε στη διαμόρφωση της ευρωπαϊκής συζήτησης. Η νέα ευρωπαϊκή νομοθεσία με το «EU Kids Act», όμως, θα χρειαστεί χρόνο. Από την 1η Ιανουαρίου 2027 οι πλατφόρμες στην Ελλάδα θα έχουν την ευθύνη να διαπιστώνουν αν ένας χρήστης είναι κάτω των 15 ετών, με σεβασμό στα προσωπικά δεδομένα. Τα παιδιά μας δεν μπορούν να περιμένουν, η προστασία της παιδικής ηλικίας δεν περιμένει!

Οι εξελίξεις είναι ταχύτατες. Αλήθεια, πόσο έτοιμη είναι η δημόσια διοίκηση να περάσει στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης;

Είναι πιο έτοιμη απ’ όσο συχνά πιστεύουμε, αλλά έχουμε ακόμη πολλή δουλειά. Κατ’ αρχάς, η τεχνητή νοημοσύνη αξιοποιείται ήδη στο Δημόσιο, από τον ψηφιακό βοηθό mAigov έως εργαλεία υποστήριξης, ανάλυσης δεδομένων και καλύτερης εξυπηρέτησης σε τομείς όπως η υγεία, οι φορολογικοί έλεγχοι και φορείς όπως το Κτηματολόγιο. Προχωράμε σε υποδομές παγκόσμιας κλάσης. Εγκαινιάσαμε τον υπερυπολογιστή «Δαίδαλο» στο Λαύριο, κάτι που αποτελεί ένα μεγάλο τεχνολογικό ορόσημο.

Η χώρα απέκτησε υπολογιστική ισχύ διεθνούς εμβέλειας, ενώ γύρω από τον υπερυπολογιστή αναπτύσσεται το AI Factory «Pharos», έτσι ώστε ερευνητές, πανεπιστήμια, επιχειρήσεις και δημόσιοι φορείς να μετατρέπουν την υπολογιστική ισχύ σε πραγματικές εφαρμογές. Η απήχηση της εκδήλωσης απέδειξε ότι η κοινωνία αντιλαμβάνεται τη σημασία αυτής της επένδυσης και είμαστε υπερήφανοι γι’ αυτήν.

Παράλληλα, έχει ήδη ξεκινήσει η διαγωνιστική διαδικασία και είναι σε διαβούλευση ένα νέο αντίστοιχο μηχάνημα στην Κοζάνη. Δεν αρκεί, βέβαια, ο εξοπλισμός. Χρειαζόμαστε ποιοτικά δεδομένα, εκπαιδευμένους δημοσίους υπαλλήλους, κυβερνοασφάλεια και σαφείς κανόνες και εργαζόμαστε διαρκώς για να εξελισσόμαστε σε αυτούς τους τομείς. Η τεχνητή νοημοσύνη δεν αποφασίζει. Θα εισηγείται, θα εκτελεί αυτά που της ζητάμε, αλλά ο άνθρωπος θα αποφασίζει και θα λογοδοτεί.

Έχετε ανοίξει τη συζήτηση για τα όρια της ανωνυμίας στο διαδίκτυο. Πρέπει να περιμένουμε κυβερνητική παρέμβαση;

Δεν είναι ένα εύκολο θέμα και σίγουρα δεν είναι μόνον ελληνικό, αλλά πλέον η ανωνυμία στο διαδίκτυο θεωρώ πως δημιουργεί ακραία τοξικότητα, η οποία δυναμιτίζει και τον πολιτικό διάλογο. Η Ελλάδα, ως η χώρα που γέννησε τη δημοκρατία, οφείλει να πάρει πρωτοβουλίες. Στη δημοκρατία χωρούν όλες οι γνώμες, αρκεί να έχεις την ευθύνη των λεγομένων σου. Πλέον, έχουμε φτάσει στο άλλο άκρο, όπου δεν γνωρίζεις και πιθανώς να μη μάθεις ποτέ ποιος κρύβεται πίσω από έναν λογαριασμό που σε συκοφαντεί, ακόμη και αν είναι άνθρωπος ή bot! Και εδώ πρέπει να αναληφθούν κοινές ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες.

Η καταγωγή σας είναι από τα Τρίκαλα, υπηρετήσατε την τοπική αυτοδιοίκηση για χρόνια και τώρα θα είστε υποψήφιος στις επόμενες βουλευτικές εκλογές. Ποιες είναι οι προοπτικές της περιοχής; Πρόσφατα συμμετείχατε σε πολύωρη συζήτηση για την ανασυγκρότηση της Φαρκαδόνας.

Δεν είναι απλώς η καταγωγή μου. Εκεί γεννήθηκα, εκεί μεγάλωσα, εκεί ζει η οικογένειά μου, εκεί θα γυρίσω, όταν κλείσει ο κύκλος μου στην πολιτική. Η Φαρκαδόνα χτυπήθηκε σκληρότερα από πολλές άλλες περιοχές. Πρώτα, από τον «Daniel» και στη συνέχεια από την ευλογιά των αιγοπροβάτων. Αυτή τη φορά, όμως, η ίδια η τοπική κοινωνία, μαζί με τον δήμο και την Κίνηση για την Ανασυγκρότηση, άνοιξε τη συζήτηση για την επόμενη ημέρα.

Φυσικά η πολιτεία είναι παρούσα και, προσωπικά, συμβάλλω με όλες μου τις δυνάμεις στο να διαμορφωθεί ένα ρεαλιστικό σχέδιο. Στο πλαίσιο της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης, μεγάλη συμβουλευτική εταιρεία ανέλαβε να ενώσει τις προτάσεις σε ένα συνεκτικό σχέδιο. Δεν θέλουμε άλλη μία μελέτη σε κάποιο συρτάρι. Θέλουμε αντιπλημμυρική προστασία, σύγχρονες υποδομές, στήριξη της παραγωγής, επενδύσεις και θέσεις εργασίας που θα κρατήσουν τους νέους στον τόπο τους. Οταν ένα παιδί 18 ετών αναρωτιέται αν έχει μέλλον στην περιοχή όπου γεννήθηκε, όλοι οφείλουμε να κάνουμε περισσότερα. Εκτός αν έχουμε σκοπό να μη μείνει κανείς στην επαρχία και να γεμίσουμε ακόμη περισσότερο τις ήδη ασφυκτιούσες μεγάλες πόλεις.

Οι δημοσκοπήσεις καταγράφουν απώλειες για τη Νέα Δημοκρατία και απόσταση από την αυτοδυναμία. Υπάρχει χρόνος για να ανατραπεί αυτή η εικόνα;

Οι δημοσκοπήσεις δίνουν μια εικόνα της στιγμής. Εργαζόμαστε για να κερδίσουμε ξανά την εμπιστοσύνη των πολιτών. Διορθώνουμε τα λάθη μας, αναγνωρίζοντας τις αδυναμίες, ακούμε την αγωνία για την ακρίβεια, τη στέγη και την καθημερινότητα. Δεν την υποτιμούμε και δεν κρυβόμαστε πίσω από το γεγονός ότι η Νέα Δημοκρατία εξακολουθεί να προηγείται καθαρά και ο Κυριάκος Μητσοτάκης να είναι ο κατάλληλος πρωθυπουργός. Οι εκλογές θα γίνουν σε λίγους μήνες, στο τέλος της τετραετίας, και εκεί θα συγκριθούν συνολικά έργο, πρόσωπα και προτάσεις. Η αυτοδυναμία σημαίνει πολιτική σταθερότητα, καθαρή εντολή και ξεκάθαρη λογοδοσία. Εχουμε συγκεκριμένο σχέδιο για την Ελλάδα της επόμενης ημέρας, οι πολίτες το ξέρουν και θα μας δείξουν ξανά εμπιστοσύνη.