Μια νέα, άκρως ανησυχητική διάσταση προσλαμβάνουν οι ψηφιακές απάτες, καθώς οι εγκληματίες του κυβερνοχώρου επιστρατεύουν εξελιγμένα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης (AI) για να παγιδεύσουν ανυποψίαστους πολίτες.
Το φαινόμενο, που έχει θέσει σε πλήρη επιφυλακή τις διωκτικές αρχές παγκοσμίως, επιτρέπει στους απατεώνες να αντιγράψουν με απόλυτη ακρίβεια τη φωνή οποιουδήποτε ανθρώπου, χρησιμοποιώντας ένα ηχητικό δείγμα μόλις λίγων δευτερολέπτων, και να σκηνοθετήσουν συνθήκες έκτακτης ανάγκης για να αποσπάσουν μεγάλα χρηματικά ποσά.
Ρεαλιστικές AI φωνές
Θύμα μιας τέτοιας πλεκτάνης έπεσε πρόσφατα μια μητέρα από την Καλιφόρνια, η οποία έχασε χιλιάδες δολάρια αυτόν τον μήνα, αναφέρει το CNN.
Η Ντέμπορα Ντελ Μάστρο, η μητέρα από την Καλιφόρνια που στοχοποιήθηκε πρόσφατα, περιέγραψε στο ABC7 News ότι δέχθηκε ένα τηλεφώνημα όπου άκουσε τη φωνή της κόρης της σε κατάσταση έντονης αγωνίας.
Πλέον υποψιάζεται ότι επρόκειτο για απάτη μέσω τεχνητής νοημοσύνης (AI), καθώς, όπως διαπίστωσε αφού είχε ήδη στείλει τα χρήματα, η κόρη της ήταν ασφαλής στην εργασία της.
Σύμφωνα με το Ομοσπονδιακό Γραφείο Ερευνών των ΗΠΑ (FBI), οι Αμερικανοί έχασαν πέρυσι περισσότερα από 893 εκατομμύρια δολάρια από απάτες που σχετίζονται με το AI.
Στο ποσό αυτό περιλαμβάνονται οι απάτες κλωνοποίησης φωνής, τα μηνύματα ηλεκτρονικού ψαρέματος (phishing) που δημιουργούνται από AI, οι απάτες αισθηματικού περιεχομένου (romance scams) και άλλες μεθοδεύσεις.
Οι απατεώνες έχουν τη δυνατότητα να μιμηθούν τον οποιονδήποτε, από μέλη της οικογένειας και φίλους μέχρι συναδέλφους ή επαγγελματίες παρόχους υπηρεσιών.
Μεγάλες τράπεζες, όπως η Starling στη Βρετανία και η Commonwealth Bank της Αυστραλίας, έχουν ήδη προειδοποιήσει τους πελάτες τους να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί με τις απάτες κλωνοποίησης φωνής.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι τα αντίγραφα φωνής μέσω AI έχουν γίνει τόσο ρεαλιστικά, που οι περισσότεροι άνθρωποι δεν μπορούν πλέον να τα ξεχωρίσουν με βεβαιότητα από τις πραγματικές ανθρώπινες φωνές.
«Για τον καθημερινό άνθρωπο, είναι απλώς άδικο να περιμένουμε να είναι σε θέση να εντοπίσει αυτά τα πράγματα. Εγώ δυσκολεύομαι με αυτό. Οι περισσότεροι άνθρωποι δυσκολεύονται», δήλωσε ο Χένρι Άτζντερ, ειδικός σε θέματα μέσων ενημέρωσης που δημιουργούνται από AI, ο οποίος εκτελεί χρέη συμβούλου για κυβερνήσεις και εταιρείες.
Πώς λειτουργούν οι απάτες φωνής με AI;
Οι δράστες μπορούν να δημιουργήσουν ένα ψηφιακό αντίγραφο της φωνής ενός ατόμου χρησιμοποιώντας μια σύντομη ηχογράφηση της ομιλίας του, η οποία συχνά αποσπάται από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ή από μια προηγούμενη κλήση που ηχογραφήθηκε κρυφά.
Τα social media μπορούν επίσης να αποτελέσουν μια πλούσια πηγή πληροφοριών σχετικά με τα μέλη της οικογένειας και τους στενούς φίλους που θα μπορούσαν να αποτελέσουν στόχο.
Συνήθως, οι απατεώνες παρουσιάζουν το αγαπημένο πρόσωπο που μιμούνται ως θύμα που βρίσκεται σε μια κατάσταση κινδύνου, ισχυριζόμενοι για παράδειγμα ότι έχει πέσει θύμα απαγωγής ή ότι βρίσκεται στη φυλακή.
Στη συνέχεια, απαιτούν επειγόντως χρήματα ως αντάλλαγμα για την απελευθέρωσή του.
«Δεν υπήρχε χρόνος για σκέψη. Ήταν όλο ένα “πρέπει να αντιδράσω για να βοηθήσω τον γιο μου. Βρίσκεται σε κίνδυνο”», δήλωσε πέρυσι στο CNN ο Γκάρι Σιλντχορν, ένας δικηγόρος από τη Φιλαδέλφεια που βρέθηκε στο στόχαστρο μιας απάτης με φωνή AI που μιμούνταν τον γιο του.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, η φωνή AI μπορεί να είναι κάτι περισσότερο από μια απλή ηχογράφηση.
Εξειδικευμένοι απατεώνες ενδέχεται να χρησιμοποιήσουν εργαλεία μετατροπής κειμένου σε ομιλία (text-to-speech) ή την τεχνική του «voice skinning», η οποία τροποποιεί τη φωνή του ίδιου του απατεώνα σε πραγματικό χρόνο, ώστε να ακούγεται σαν το πρόσωπο που προσποιείται.
Αυτές οι τεχνικές διευκολύνουν τη διεξαγωγή μιας κανονικής συζήτησης μεταξύ του στόχου και της κλωνοποιημένης φωνής, καθιστώντας την απάτη ακόμη πιο πειστική, εξήγησε ο Άτζντερ.
Επιπλέον, οι χάκερ μπορούν να κάνουν μια κλήση να φαίνεται ότι προέρχεται από έναν γνωστό αριθμό, μέσω μιας τακτικής που ονομάζεται «caller ID spoofing».
Πώς να αποφύγετε να πέσετε θύμα
Στο παρελθόν, οι περίεργες παύσεις ή οι διακυμάνσεις της φωνής θεωρούνταν «κόκκινες σημαίες» που υποδείκνυαν ότι η φωνή του καλούντος μπορεί να είχε παραχθεί από AI.
Ωστόσο, με την πρόοδο της τεχνολογίας, αυτά τα σημάδια μπορεί πλέον να μην υπάρχουν.
Αντί να προσπαθείτε να προσδιορίσετε αν μια φωνή είναι αυθεντική, αναζητήστε άλλες γενικές προειδοποιητικές ενδείξεις απάτης, δήλωσε πέρυσι στο CNN ο Χάνι Φαρίντ, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Μπέρκλεϊ της Καλιφόρνια (UC Berkeley) και επικεφαλής επιστημονικός σύμβουλος της GetReal Security.
- Θέτει κανείς προθεσμία ή προσπαθεί να δημιουργήσει μια αίσθηση του κατεπείγοντος;
- Σας παροτρύνει να μην πείτε σε κανέναν άλλον τι συμβαίνει;
- Σας ζητεί να μετακινήσετε μεγάλα χρηματικά ποσά με ασυνήθιστους τρόπους;
Αυτού του είδους οι ερωτήσεις είναι που πρέπει να έχουν κατά νου οι πολίτες, σύμφωνα με τους ειδικούς.
Όσοι δέχονται τέτοιου είδους κλήσεις θα πρέπει να προσπαθήσουν να επικοινωνήσουν με το αγαπημένο τους πρόσωπο μέσω άλλων διαύλων, όπως με ένα γραπτό μήνυμα, καλώντας το από το τηλέφωνο ενός τρίτου ή επικοινωνώντας με κάποιον που θα μπορούσε να γνωρίζει πού βρίσκεται.
Μια αποτελεσματική δικλίδα ασφαλείας είναι η θέσπιση μιας «συνθηματικής λέξης» (code word) για την άμεση επαλήθευση της ταυτότητάς τους. Αυτό το «μυστικό» συνθηματικό θα πρέπει να το γνωρίζει μόνο ένας κλειστός κύκλος ανθρώπων και να μην υπάρχει πουθενά στο διαδίκτυο.
«Στην τελική, αν υποψιάζεστε ότι κάτι μπορεί να μην πάει καλά, είναι πολύ καλύτερο η μαμά σας, ο αδελφός σας ή ο φίλος σας να γελάσει μαζί σας επειδή νομίζατε ότι είναι ρομπότ, παρά να τρέχετε ενδεχομένως σε ένα ΑΤΜ», κατέληξε ο Άτζντερ.