Ο Δούναβης στερεύει και «αναδύεται» ο εφιάλτης του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου: Πλοία, στρατιωτική μοτοσικλέτα και βόμβα 700 κιλών

Τα συντρίμμια ενός ναζιστικού πολεμικού πλοίου έχουν γίνει ορατά πάνω από την εξαιρετικά χαμηλή στάθμη του Δούναβη, κοντά στο Πράχοβο της Σερβίας, εξαιτίας της παρατεταμένης ξηρασίας. Φωτογραφία: Ντάρκο Βοΐνοβιτς / AP

Τα συντρίμμια ενός ναζιστικού πολεμικού πλοίου έχουν γίνει ορατά πάνω από την εξαιρετικά χαμηλή στάθμη του Δούναβη, κοντά στο Πράχοβο της Σερβίας, εξαιτίας της παρατεταμένης ξηρασίας. Φωτογραφία: Ντάρκο Βοΐνοβιτς / AP

Τα βασικά σημεία του άρθρου

  • Η ακραία ζέστη και η παρατεταμένη ξηρασία έχουν ρίξει τη στάθμη του Δούναβη σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, φέρνοντας ξανά στην επιφάνεια δεκάδες γερμανικά πολεμικά πλοία του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.
  • Η υποχώρηση των νερών αποκάλυψε επίσης γερμανική στρατιωτική μοτοσικλέτα στη Βουδαπέστη και βρετανική βόμβα 700 κιλών στη Σλοβακία. Πολλά από τα ναυάγια πιστεύεται ότι εξακολουθούν να περιέχουν όπλα και εκρηκτικά.
  • Πέρα από τα απομεινάρια του πολέμου, η δραματική πτώση της στάθμης του Δούναβη δημιουργεί σοβαρά προβλήματα στην πλοήγηση, εν μέσω νέων ρεκόρ ζέστης σε Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη.

Η ακραία ζέστη και η παρατεταμένη ξηρασία έχουν ρίξει τη στάθμη του Δούναβη σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, φέρνοντας ξανά στην επιφάνεια ένα σκοτεινό κομμάτι της ευρωπαϊκής ιστορίας: δεκάδες γερμανικά πολεμικά πλοία του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, τα οποία είχαν βυθιστεί σκόπιμα από τις δυνάμεις της ναζιστικής Γερμανίας.

Στη μέση του ποταμού, στα σύνορα Σερβίας και Ρουμανίας, το διαλυμένο κύτος ενός πλοίου εμφανίστηκε πάνω σε αμμώδη όχθη που υπό φυσιολογικές συνθήκες βρίσκεται κάτω από το νερό. Άλλα ναυάγια παραμένουν εν μέρει βυθισμένα, ενώ ορισμένα πιστεύεται ότι εξακολουθούν να περιέχουν όπλα και εκρηκτικά.

Τα ευρήματα δεν περιορίζονται στα πλοία. Η υποχώρηση των νερών αποκάλυψε επίσης γερμανική στρατιωτική μοτοσικλέτα στη Βουδαπέστη, ενώ στη Σλοβακία εντοπίστηκε βρετανική βόμβα 700 κιλών που δεν είχε εκραγεί.

Τα συντρίμμια γερμανικού πολεμικού πλοίου του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, κοντά στο Πράχοβο της Σερβίας. Φωτογραφία: Ντάρκο Βοΐνοβιτς / AP

Έως 200 γερμανικά πολεμικά πλοία βυθίστηκαν το 1944

Τα ναυάγια αποτελούσαν μέρος του στόλου της Μαύρης Θάλασσας του Αδόλφου Χίτλερ.

Προς το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, καθώς ο Κόκκινος Στρατός προέλαυνε, οι γερμανικές δυνάμεις αποφάσισαν να βυθίσουν σκόπιμα μεγάλο αριθμό πλοίων στον Δούναβη, προκειμένου να εμποδίσουν και να καθυστερήσουν τη σοβιετική προέλαση.

Σύμφωνα με ιστορικούς, έως και 200 γερμανικά πολεμικά πλοία αυτοβυθίστηκαν τον Σεπτέμβριο του 1944.

Η ναζιστική Γερμανία θα συνέχιζε τον πόλεμο για αρκετούς ακόμη μήνες, μέχρι την παράδοσή της τον Μάιο του 1945.

Η σερβική κυβέρνηση έχει επιχειρήσει στο παρελθόν να απομακρύνει ναυάγια όπως αυτό που διακρίνεται κοντά στο Πράχοβο, χωρίς ωστόσο να καταφέρει να ανασύρει τα περισσότερα. Φωτογραφία: Ντάρκο Βοΐνοβιτς / AP

Τα ναυάγια εξαφανίζονται και επανεμφανίζονται

Δεν είναι η πρώτη φορά που τα γερμανικά πλοία αναδύονται από τον Δούναβη.

Κατά τη διάρκεια προηγούμενων περιόδων έντονης ξηρασίας, η πτώση της στάθμης του νερού είχε αποκαλύψει και πάλι τμήματα των ναυαγίων. Όταν όμως τα νερά ανέβαιναν, τα κουφάρια των πλοίων εξαφανίζονταν ξανά κάτω από την επιφάνεια.

Η κυβέρνηση της Σερβίας έχει επιχειρήσει στο παρελθόν να απομακρύνει τα ναυάγια, όμως τα περισσότερα παραμένουν στον πυθμένα λόγω των εκρηκτικών και των πυρομαχικών που ενδέχεται να εξακολουθούν να βρίσκονται στο εσωτερικό τους.

Το γεγονός αυτό καθιστά την απομάκρυνσή τους ιδιαίτερα δύσκολη και επικίνδυνη.

Γερμανική στρατιωτική μοτοσικλέτα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, η οποία ανασύρθηκε από τον Δούναβη, εκτίθεται στο Μουσείο του υπουργείου Άμυνας στη Βουδαπέστη της Ουγγαρίας. Φωτογραφία: Τάμας Πούργκερ / EPA

Στρατιωτική μοτοσικλέτα του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου στη Βουδαπέστη

Η υποχώρηση της στάθμης του Δούναβη αποκάλυψε και άλλα κατάλοιπα του πολέμου σε διαφορετικά σημεία κατά μήκος του ποταμού.

Στη Βουδαπέστη της Ουγγαρίας εντοπίστηκε μία γερμανική στρατιωτική μοτοσικλέτα από την εποχή του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Το εύρημα μεταφέρθηκε και εκτίθεται στο μουσείο του υπουργείου Άμυνας της Ουγγαρίας.

Ο επικεφαλής του τμήματος μηχανοκίνητου στρατιωτικού εξοπλισμού στο Μουσείο του υπουργείου Άμυνας της Ουγγαρίας, Γιόζεφ Μπακόντι, εξετάζει τη γερμανική στρατιωτική μοτοσικλέτα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Φωτογραφία: Τάμας Πούργκερ / EPA

Στη Σλοβακία βρέθηκε βρετανική βόμβα 700 κιλών

Ακόμη πιο επικίνδυνο ήταν το εύρημα στη Σλοβακία, όπου οι Αρχές ανέσυραν από τον Δούναβη μία βρετανική βόμβα βάρους 700 κιλών, η οποία παρέμενε ενεργή περισσότερα από 80 χρόνια μετά το τέλος του πολέμου.

Σύμφωνα με την αστυνομία, η βόμβα φορτώθηκε σε ειδικά τροποποιημένο όχημα της Πυροσβεστικής με στρώμα άμμου, ώστε να μεταφερθεί με ασφάλεια.

Στη συνέχεια οδηγήθηκε σε λάκκο βάθους πέντε μέτρων, όπου πραγματοποιήθηκε ελεγχόμενη έκρηξη.

Η παρουσία βρετανικών πυρομαχικών στον ποταμό συνδέεται με τις επιχειρήσεις του 1944, όταν η Βασιλική Πολεμική Αεροπορία της Βρετανίας (RAF) ναρκοθέτησε τον Δούναβη με στόχο να διαταράξει τις μετακινήσεις των εχθρικών δυνάμεων, αναφέρει ο Guardian.

Η ξηρασία μετατρέπει τον Δούναβη σε επικίνδυνη διαδρομή

Πέρα από τα απομεινάρια του πολέμου, η δραματική πτώση της στάθμης του Δούναβη δημιουργεί σοβαρά προβλήματα στη σύγχρονη Ευρώπη.

Ο ποταμός, ο οποίος διασχίζει δέκα χώρες και είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος της Ευρώπης, γίνεται ολοένα δυσκολότερος στην πλοήγηση, καθώς τα εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα νερού δημιουργούν επικίνδυνες συνθήκες για τα πλοία.

Οι παρατεταμένες περίοδοι ξηρασίας έχουν οδηγήσει και άλλους μεγάλους ευρωπαϊκούς ποταμούς σε στάθμες σημαντικά χαμηλότερες από τις φυσιολογικές για την εποχή.

Το πρόβλημα έχει αρχίσει να αποκτά και ενεργειακές διαστάσεις, καθώς πολλοί σταθμοί ηλεκτροπαραγωγής εξαρτώνται από τα νερά των ποταμών για την ψύξη των εγκαταστάσεών τους.

Ρεκόρ ζέστης σε Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη

Η αποκάλυψη των ναυαγίων έρχεται εν μέσω ενός ακόμη κύματος ακραίων θερμοκρασιών στην Ευρώπη.

Η έντονη καλοκαιρινή ζέστη και η συνεχιζόμενη ξηρασία επιδεινώνονται από την ανθρωπογενή κλιματική κρίση, την ώρα που μεγάλες πυρκαγιές και ακραία καιρικά φαινόμενα πλήττουν πολλές περιοχές της ηπείρου.

Νέα θερμοκρασιακά ρεκόρ καταγράφηκαν σε αρκετές χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης.

Σλοβακία, Αυστρία και Ουγγαρία κατέγραψαν θερμοκρασίες-ρεκόρ μέσα στην εβδομάδα.

Την Πέμπτη, η μετεωρολογική υπηρεσία της Σλοβακίας ανακοίνωσε ότι στο χωριό Ντόλνε Πλαχτίντσε καταγράφηκαν 42 βαθμοί Κελσίου, σημειώνοντας νέο εθνικό ρεκόρ.

Καθώς η ξηρασία συνεχίζεται, ο Δούναβης μετατρέπεται έτσι σε ένα παράδοξο παράθυρο προς το παρελθόν: όσο υποχωρούν τα νερά του, όπλα, οχήματα και πολεμικά πλοία που παρέμεναν κρυμμένα για περισσότερες από οκτώ δεκαετίες επιστρέφουν στην επιφάνεια.