Μέση Ανατολή: 1 νεκρός από πλήγμα σε ιρανικό τάνκερ στα Στενά του Ορμούζ – Ανησυχία για εκτίναξη των τιμών στο πετρέλαιο

Επίθεση με βλήμα σε δεξαμενόπλοιο στα Στενά του Ορμούζ, που είχε ως αποτέλεσμα έναν νεκρό, και το κλείσιμο του σαουδαραβικού αγωγού East-West έπειτα από επίθεση drones, κλονίζουν τις παγκόσμιες αγορές ενέργειας. Τα περιστατικά εντείνουν τους φόβους για τις απειλές που συνδέονται με το Ιράν και την κάμψη της παγκόσμιας τροφοδοσίας ενέργειας, οδηγώντας σε ανησυχία για εκτίναξη των τιμών στο πετρέλαιο.

Διεθνή Νέα
Ιράν Ορμούζ

Φωτογραφία: AP

Τα βασικά σημεία του άρθρου

  • Νέα περιστατικά επιθέσεων εναντίον πλοίων στα Στενά του Ορμούζ καταγράφηκαν την Κυριακή, με έναν νεκρό και τέσσερις τραυματίες από πλήγμα σε ιρανικό πλοίο, εντείνοντας τους φόβους για την παγκόσμια τροφοδοσία ενέργειας.
  • Η Σαουδική Αραβία ανακοίνωσε το προσωρινό κλείσιμο του αγωγού East-West έπειτα από επίθεση με drones, κλονίζοντας τις παγκόσμιες αγορές ενέργειας. Οι επιθέσεις αυτές απειλούν να ωθήσουν τις τιμές του πετρελαίου σε ακόμα υψηλότερα επίπεδα.
  • Η προγραμματισμένη συνάντηση της Δευτέρας στο Ομάν θα συζητήσει το μέλλον των Στενών του Ορμούζ, καθώς το Ιράν επιδιώκει την αναγνώριση του ελέγχου του και την επιβολή τελών ναυσιπλοΐας σε διερχόμενα πλοία.

Το κείμενο κάθε σύνοψης ελέγχεται από δημοσιογράφους του enikos.gr

Επίθεση με βλήμα και φωτιά σε δεξαμενόπλοιο στα Στενά του Ορμούζ, σε συνδυασμό με το κλείσιμο του μεγάλου σαουδαραβικού αγωγού East-West έπειτα από επιδρομή drones, κλονίζουν εκ νέου τις παγκόσμιες αγορές ενέργειας.

Στενά του Ορμούζ: Αναφορά για πλήγμα σε πλοίο – Άγνωστη η έκταση των ζημιών

Νέες επιθέσεις στο Ορμούζ

Νέα περιστατικά επιθέσεων εναντίον πλοίων στα Στενά του Ορμούζ καταγράφηκαν την Κυριακή, εντείνοντας τους φόβους για τις απειλές που συνδέονται με το Ιράν και την κάμψη της παγκόσμιας τροφοδοσίας ενέργειας, ιδιαίτερα μετά την απόφαση της Σαουδικής Αραβίας να διακόψει τη λειτουργία ενός κρίσιμου αγωγού πετρελαίου.

Η βρετανική στρατιωτική υπηρεσία ναυτικής ασφάλειας, UKMTO, ανακοίνωσε ότι έλαβε αναφορά για βλήμα που έπληξε εμπορικό πλοίο ενώ διέσχιζε το Ορμούζ.

Ιράν: Εκρήξεις στο νησί Κεσμ στα Στενά του Ορμούζ

Σύμφωνα με την υπηρεσία, το πλήρωμα απομακρύνθηκε εκτάκτως από τις τοπικές αρχές αφού στο πλοίο εκδηλώθηκε πυρκαγιά ως αποτέλεσμα της επίθεσης.

Χτύπημα σε ιρανικό πλοίο στο Κεσμ

Νωρίς το πρωί της Κυριακής, ένα ιρανικό φορτηγό πλοίο δέχθηκε επίθεση στα ανοικτά του νησιού Κεσμ στα Στενά του Ορμούζ, με αποτέλεσμα ένας άνθρωπος να χάσει τη ζωή του και τέσσερις να τραυματιστούν, όπως μεταδίδουν τα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης.

Μέση Ανατολή: Πώς ο Τραμπ έχασε ακόμη ένα κρίσιμο στενό – Ο εφιάλτης των Χούθι που επέστρεψε και το αδιέξοδο των ΗΠΑ στον Κόλπο


Το συμβάν σημειώθηκε μία ημέρα πριν η Τεχεράνη επιχειρήσει να ενημερώσει τις χώρες της περιοχής για τις αμφισβητούμενες προσπάθειές της να διαχειριστεί τη ναυσιπλοΐα στο σημείο.

Τα γεγονότα αυτά αποτέλεσαν μια θανατηφόρα υπενθύμιση των κινδύνων που ελλοχεύουν για τη διεθνή ναυσιπλοΐα, την ώρα που η προσοχή στρέφεται παράλληλα σε μια νέα απειλή: τους υποστηριζόμενους από το Ιράν αντάρτες Χούθι της Υεμένης, οι οποίοι βρίσκονται πλέον τοποθετημένοι στο Στενό Μπαμπ ελ-Μαντέμπ στην Ερυθρά Θάλασσα.

Το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων IRNA επικαλέστηκε τον κυβερνήτη του νησιού Κεσμ, ο οποίος κατηγόρησε έναν «τρομοκράτη εχθρό».

Δεν υπήρξε άμεσο σχόλιο από τον αμερικανικό στρατό, ο οποίος έχει πλήξει πλοία με ιρανική σημαία κατά τη διάρκεια του αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών, ενώ παράλληλα αντιμετωπίζει τη νέα απειλή των ιρανικών βαλλιστικών πυραύλων που εκτοξεύονται εναντίον των πολεμικών του πλοίων.

Λίγες ώρες πριν από την επίθεση, η ιρανική κυβέρνηση διατηρούσε ανένδοτη στάση. «Ο λαός μας δεν εκφοβίζεται για να υποταχθεί. Το Ιράν δεν θα παραδοθεί», δήλωσε ο πρόεδρος της χώρας, Μασούντ Πεζεσκιάν, σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που στόχευε τις ΗΠΑ.


Παράλληλα, το τηλεοπτικό δίκτυο Al Masirah των Χούθι ανέφερε την Κυριακή ότι η Σαουδική Αραβία πραγματοποίησε τρεις αεροπορικές επιδρομές στην περιοχή αλ-Ρουμπάι της επαρχίας Ταίζ στη νοτιοδυτική Υεμένη.

Δεν υπήρξε επίσημη επιβεβαίωση από τη Σαουδική Αραβία. Το Σάββατο, οι Χούθι ισχυρίστηκαν ότι σημειώθηκαν 129 σαουδαραβικές αεροπορικές επιδρομές μέσα στις τελευταίες 48 ώρες.

Παράλυση στον αγωγό East-West

Η αναφορά της UKMTO ήρθε μόλις μία ημέρα αφότου η Σαουδική Αραβία ανακοίνωσε το προσωρινό κλείσιμο του αγωγού East-West ως προληπτικό μέτρο, έπειτα από επίθεση με drones.

Τόσο η Βαγδάτη όσο και το Ριάντ ανέφεραν ότι η επίθεση εξαπολύθηκε από το έδαφος του Ιράκ, όπου δραστηριοποιούνται φιλοϊρανικές πολιτοφυλακές.

Οι συνεχιζόμενες επιθέσεις στο πλαίσιο του διευρυνόμενου πολέμου στη Μέση Ανατολή απειλούν να ωθήσουν τις τιμές της ενέργειας σε ακόμα υψηλότερα επίπεδα, ύστερα από μια εβδομάδα κατά την οποία η τιμή του αργού πετρελαίου τύπου Brent ξεπέρασε εκ νέου το όριο των 100 δολαρίων το βαρέλι.

Ο αγωγός East-West, μήκους 1.200 χιλιομέτρων, διασχίζει την Αραβική Χερσόνησο και αποτελεί τους τελευταίους έξι μήνες τη βασική οδό εξαγωγής για τις παγκόσμιες προμήθειες πετρελαίου της Μέσης Ανατολής, την ώρα που τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν σε μεγάλο βαθμό αποκλεισμένα λόγω των πολεμικών επιχειρήσεων.

Μεταφέροντας καθημερινά 4 έως 5 εκατομμύρια βαρέλια —ποσότητα που αντιστοιχεί στο 4% έως 5% της παγκόσμιας προσφοράς— ο αγωγός γλίτωνε έως τώρα τη Σαουδική Αραβία από το βαρύ τίμημα των αναταράξεων που παρέλυσαν άλλους εξαγωγείς πετρελαίου και φυσικού αερίου στον Περσικό Κόλπο.

Αν και δεν υπήρξε άμεση ανάληψη ευθύνης για τα πλήγματα στον αγωγό, δορυφορικές εικόνες κατέγραψαν μαύρο καπνό να υψώνεται από σημείο του αγωγού νότια της Μεδίνας.

Πηγή: NASA FIRMS / enikos.gr

Το υπουργείο Εξωτερικών της Σαουδικής Αραβίας ανακοίνωσε ότι η επίθεση προκάλεσε ορισμένους τραυματισμούς και υλικές ζημιές των οποίων η έκταση αξιολογείται, χωρίς ωστόσο να δώσει λεπτομέρειες για τον αντίκτυπο στις εξαγωγές.

Από την πλευρά του, ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, επισκεπτόμενος την Ιρλανδία για να παρευρεθεί σε τουρνουά γκολφ σε ένα από τα θέρετρά του, δήλωσε ότι πιθανότατα ευθύνεται το Ιράν.

Η σύνοδος της Δευτέρας στο Ομάν

Η προγραμματισμένη συνάντηση της Δευτέρας των κρατών του Κόλπου στο Ομάν, επαναφέρει την περιφερειακή προσοχή στα Στενά του Ορμούζ, λίγες μόλις ημέρες αφότου οι Χούθι προέλασαν κατά μήκος των ακτών της Υεμένης στην Ερυθρά Θάλασσα, ασκώντας νέα πίεση σε μια εναλλακτική θαλάσσια οδό.

Παρόλο που οι Χούθι δηλώνουν ότι στοχεύουν μόνο τη γειτονική Σαουδική Αραβία —η οποία υποστηρίζει τη διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση της Υεμένης— οι αγορές παραμένουν ιδιαίτερα επιφυλακτικές.

Η κίνηση των εμπορικών πλοίων στα Στενά του Ορμούζ παραμένει χαμηλή, καθώς οι επιθέσεις συνεχίζονται σε αυτό που θεωρούνταν διεθνής θαλάσσιος διάδρομος πριν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ ξεκινήσουν τον πόλεμο στις 28 Φεβρουαρίου.

Οι ΗΠΑ υποστηρίζουν ότι μεγάλες ποσότητες πετρελαίου συνεχίζουν να διακινούνται καθώς ο στρατός τους καθοδηγεί τα πλοία μέσω των ακτών του Ομάν, διατρέχοντας ωστόσο τον κίνδυνο επιθέσεων.

Το Ιράν ανακοίνωσε ότι οι υπουργοί Εξωτερικών των χωρών της περιοχής θα συναντηθούν τη Δευτέρα για να συζητήσουν τις προσπάθειες Τεχεράνης και Ομάν (που βρίσκεται στην απέναντι πλευρά των Στενών) για τη διαχείριση της ναυσιπλοΐας.

Ωστόσο, το Μπαχρέιν έχει ήδη διαμηνύσει ότι δεν θα παραστεί, επικαλούμενο την έλλειψη διπλωματικών σχέσεων με την Τεχεράνη. Δεν ήταν σαφές ποιες άλλες χώρες θα συμμετάσχουν, ενώ δεν υπήρξε νέα δήλωση από το Ιράν την Κυριακή.

Από την αρχή του πολέμου, το Ιράν εξέφρασε την πρόθεση να επιβάλει τέλη ναυσιπλοΐας στα διερχόμενα πλοία. Σύμφωνα με το ιρανικό σχέδιο, η είσοδος στον Περσικό Κόλπο θα γίνεται αποκλειστικά από ιρανικά χωρικά ύδατα, ενώ η διαδρομή εξόδου θα διέρχεται εν μέρει από ιρανικά και εν μέρει από ομανικά ύδατα.

Ωστόσο, το Ιράν ξεκαθάρισε ότι μια ενδεχόμενη συμφωνία με το Ομάν δεν σημαίνει αυτόματα και το άνοιγμα των Στενών. «Η θαλάσσια οδός θα ανοίξει υπό τον όρο ότι οι ΗΠΑ θα τερματίσουν τον αποκλεισμό τους», δήλωσε ο Ιρανός Πρόεδρος στο δίκτυο India Today TV το Σάββατο.

Στην περιοχή υπήρχε μια συγκρατημένη αισιοδοξία για τη συνάντηση, με την ελπίδα ότι τα κράτη του Κόλπου θα μπορούσαν να τη χρησιμοποιήσουν για να διαμορφώσουν μια συλλογική απάντηση σε έναν πόλεμο που δεν ξεκίνησαν οι ίδιοι.

Εδώ και μήνες, βρίσκονται αντιμέτωποι με ιρανικές επιθέσεις, τις οποίες η Τεχεράνη δικαιολογεί υποστηρίζοντας ότι στοχεύουν αμερικανικές στρατιωτικές υποδομές στο έδαφός τους.

«Το Ομάν ελπίζει ότι παρουσιάζοντας αυτή τη συμφωνία με έναν λογικό βαθμό περιφερειακής στήριξης, η κυβέρνηση Τραμπ θα αναγκαστεί να αναγνωρίσει ότι το μέλλον των Στενών θα αποφασιστεί από τις χώρες της περιοχής», ανέφερε σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ο Εσφαντιάρ Μπατμανγκελίτζ, επικεφαλής του δεξαμενής σκέψης Bourse & Bazaar Foundation.

Αδιέξοδο στις διαπραγματεύσεις

Δεν έχουν υπάρξει συνομιλίες μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν για τον τερματισμό της σύγκρουσης μετά τη λήξη του Μνημονίου Συναντίληψης (MoU) του Ιουνίου, το οποίο κατέρρευσε μέσα σε λίγες εβδομάδες.

Σε ανάρτησή του στο X το Σάββατο, ο Εμπραχίμ Αζίζι, επικεφαλής της επιτροπής εθνικής ασφάλειας του ιρανικού κοινοβουλίου, δήλωσε: «Όσο η αμερικανική πλευρά δεν αποδέχεται όλους τους όρους του Ιράν, ο διάλογος και οι διαπραγματεύσεις δεν έχουν καμία χρησιμότητα».


Το υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν ανακοίνωσε την Παρασκευή ότι εκπρόσωποί του θα παραστούν στη συνάντηση με τα αραβικά κράτη του Κόλπου στο Ομάν τη Δευτέρα, όπου θα συζητηθεί το μέλλον των Στενών του Ορμούζ.

Ωστόσο, ανώτερος Ιρανός αξιωματούχος, μιλώντας στο Reuters υπό τον όρο της ανωνυμίας το Σάββατο, υποβάθμισε τις πιθανότητες επίτευξης προόδου, τονίζοντας ότι η συνάντηση —η οποία αποτελεί πρωτοβουλία του Ομάν— αποσκοπεί στη συζήτηση θεμάτων όπως τα Στενά, αλλά δεν αναμένεται να καταλήξει σε υπογεγραμμένη συμφωνία.

Πηγή ανέφερε στο πρακτορείο ειδήσεων Tasnim ότι η συμφωνία για τις διαδρομές μέσω των Στενών μεταξύ Ιράν και Ομάν θα παρουσιαστεί στη συνάντηση της Δευτέρας, αλλά το Ορμούζ δεν θα ανοίξει εκ νέου εκτός εάν ικανοποιηθούν επτά όροι που διαβίβασε το Ιράν στις ΗΠΑ, χωρίς να υπάρξει περαιτέρω διευκρίνιση.

Το Ιράν επιδιώκει την αναγνώριση του ελέγχου του στα Στενά του Ορμούζ, ώστε να συλλέγει τέλη από τα πλοία που τα χρησιμοποιούν —κάτι που η Ουάσινγκτον απορρίπτει κατηγορηματικά.

Το Ομάν, που ελέγχει την απέναντι όχθη, δηλώνει ότι διαπραγματεύεται με τη συγκατάθεση άλλων περιφερειακών κρατών.

Υπενθυμίζεται ότι πριν από την έναρξη του πολέμου στις 28 Φεβρουαρίου, τα πλοία απολάμβαναν ελεύθερη και ανοικτή διέλευση από τα Στενά.

Με πληροφορίες από: Associated Press, Reuters