Μια σπάνια συνάντηση μεταξύ μελών μιας γειτονικής κοινότητας με μέλη της απομονωμένης φυλής Αουά, που ζουν σε απομόνωση στα τροπικά δάση του Αμαζονίου της Βραζιλίας, κινητοποίησε την κυβέρνηση, η οποία έσπευσε να λάβει μέτρα προστασίας εν μέσω σοβαρών ανησυχιών για την κατάσταση της υγείας της φυλής και τους κινδύνους που αντιμετωπίζει η πατρογονική της γη.
Η συνάντηση έλαβε χώρα τη Δευτέρα κοντά σε κυβερνητικό φυλάκιο ελέγχου και στο Ιθαγενικό χωριό Ταουάρι των Γκουαζαχάρα (Guajajara), στην πολιτεία Μαρανιάο της βορειοανατολικής Βραζιλίας, σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση που εξέδωσε την Τρίτη το υπουργείο Ιθαγενικών Υποθέσεων της χώρας.
Όπως ανέφερε το υπουργείο, περίπου 20 μέλη της απομονωμένης φυλής των Αουά εντοπίστηκαν να πλησιάζουν την περιοχή εντός του Ιθαγενικού Εδάφους Αραριμπόια, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι τα στοιχεία παραμένουν προκαταρκτικά καθώς οι αρχές αξιολογούν την κατάσταση.
Το γεγονός έχει εγείρει ερωτήματα για τον λόγο που μια ομάδα ανθρώπων, η οποία περνά δεκαετίες κυνηγώντας, ψαρεύοντας και συλλέγοντας τροφή αποφεύγοντας κάθε επαφή με τον έξω κόσμο, πλησίασε ξαφνικά μια γειτονική κοινότητα.
Η ανησυχία εντείνεται από τις παράνομες υλοτομίες, το λαθραίο κυνήγι και τις διαρκείς εισβολές που απειλούν το δασικό τους καταφύγιο, ενώ οι εικόνες από τη συνάντηση έχουν ήδη προκαλέσει ευρεία δημοσιότητα.
Η Σάρα Σένκερ, επικεφαλής της οργάνωσης Survival Brasil -μέρους της Survival International που υπερασπίζεται τα δικαιώματα των Ιθαγενών-, χαρακτήρισε τη συνάντηση «μια κρίσιμη στιγμή και ένα καμπανάκι κινδύνου», καλώντας τις βραζιλιανικές αρχές να πατάξουν τις παράνομες εισβολές στα εδάφη των Αουά.
Όπως σημείωσε, οι εικόνες αυτές μπορεί μεν να συμβάλουν στην επιβεβαίωση της ύπαρξης απομονωμένων αυτόχθονων ομάδων -η παρουσία των οποίων συχνά αμφισβητείται από όσους επιθυμούν πρόσβαση στα εδάφη τους-, ωστόσο οι συνθήκες κάτω από τις οποίες έγινε η επαφή είναι ανησυχητικές.
Το χρονικό της επαφής και οι φόβοι
Βίντεο που κατέγραψαν μέλη της γειτονικής κοινότητας των Γκουαζαχάρα και δόθηκαν στη δημοσιότητα από τη Survival International δείχνουν ενήλικες και παιδιά των Αουά συγκεντρωμένους ανάμεσα σε πυκνή βλάστηση, με ορισμένους να κρατούν τόξα και βέλη και να φορούν φτερωτά καλύμματα κεφαλής και κολιέ.
Οι λόγοι που οδήγησαν την ομάδα να πλησιάσει παραμένουν αδιευκρίνιστες, ωστόσο, σύμφωνα με τη Survival International, οι Αουά φαίνεται πως πλησίασαν μια κυβερνητική ομάδα, ζήτησαν γλυκοπατάτες (yams) και στη συνέχεια επέστρεψαν πίσω στο δάσος.
Η περιοχή του Αραριμπόια αντιμετωπίζει εδώ και δεκαετίες πιέσεις από παράνομους εισβολείς, εξήγησε η Σένκερ, αφήνοντας τις απομονωμένες κοινότητες ολοένα και πιο ευάλωτες καθώς τα γύρω δάση αποψιλώνονται.
Η κυβέρνηση της Βραζιλίας ανακοίνωσε ότι η ομάδα των Αουά είναι ήδη καταχωρημένη στην επίσημη βάση δεδομένων των απομονωμένων αυτόχθονων πληθυσμών και παρακολουθείται από εξειδικευμένη ομάδα προστασίας της Funai, της ομοσπονδιακής υπηρεσίας ιθαγενικών υποθέσεων.
Προσωπικό της Funai και επαγγελματίες υγείας βρίσκονται ήδη στην περιοχή, ενώ οι αρχές έχουν ενεργοποιήσει μηχανισμό συντονισμού έκτακτης ανάγκης για την αξιολόγηση πιθανών καταστάσεων επαφής και κινδύνων για τη δημόσια υγεία.
Η Survival International είχε εκτιμήσει παλαιότερα ότι περίπου 100 Αουά παραμένουν ανέπαφοι από τον έξω κόσμο, αν και αυτό δεν αποτελεί απαραίτητα μια τρέχουσα απογραφή πληθυσμού. Άλλα μέλη της φυλής ζουν σε οργανωμένα χωριά και διατηρούν επαφές.
Ένας από τους μεγαλύτερους και άμεσους κινδύνους είναι η απειλή ασθενειών.
Οι αυτόχθονες πληθυσμοί που ζουν σε απομόνωση είναι ιδιαίτερα ευάλωτοι σε λοιμώξεις, λόγω της περιορισμένης προηγούμενης έκθεσής τους σε κοινούς παθογόνους παράγοντες του ευρύτερου πληθυσμού.
Το υπουργείο τόνισε ότι πάγια πολιτική του δεν είναι η ενθάρρυνση επαφών, αλλά η προστασία του δικαιώματος των Αουά να παραμείνουν απομονωμένοι και να αποφασίσουν οι ίδιοι αν επιθυμούν να συνάψουν σχέσεις με εξωτερικούς παράγοντες.
Παράλληλα, επεσήμανε ότι μια σύντομη συνάντηση δεν συνεπάγεται απαραιτήτως ότι μια ομάδα εγκατέλειψε την απομόνωσή της ή επέλεξε τη μόνιμη επαφή.
Ανάγκη κρατικής προστασίας
Στο Ιθαγενικό Έδαφος Αραριμπόια ζουν επίσης οι Γκουαζαχάρα, των οποίων οι Ιθαγενείς φύλακες του δάσους αφιερώνουν χρόνια στην επιτήρηση των εδαφών τους και στην αντιμετώπιση των παράνομων εισβολών.
Όπως επεσήμανε η Σένκερ, αυτές οι προσπάθειες έχουν οδηγήσει σε βία κατά της κοινότητας, συμπεριλαμβανομένων δολοφονιών μελών της, ενώ η τελική ευθύνη για την προστασία της περιοχής βαραίνει το κράτος της Βραζιλίας.
«Ο μόνος τρόπος για να επιβιώσουν είναι να κρατηθούν οι εισβολείς έξω από το δάσος τους μια για πάντα», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Παρά τη μεγάλη προσοχή που προσέλκυσαν οι σπάνιες εικόνες, η Σένκερ υπογράμμισε ότι θα προτιμούσε οι Αουά να είχαν παραμείνει μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας, ζώντας ανενόχλητοι στο δάσος τους.
«Θα προτιμούσαμε να μην υπάρχουν εικόνες και οπτικό υλικό των απομονωμένων Αουά, όταν αυτό σημαίνει ότι ζουν με τον τρόπο που οι ίδιοι επιλέγουν στο δάσος τους, έχοντας τη δυνατότητα να συνεχίσουν τη ζωή τους κυνηγώντας, ψαρεύοντας και συλλέγοντας τροφή», ανέφερε.
Πηγή: Associated Press
