Ισραηλινοί αρχαιολόγοι έφεραν πρόσφατα στο φως αρχαίο χρυσό σε ένα άλλοτε χριστιανικό μοναστήρι στην έρημο της Ιουδαίας. Η ανακοίνωση έγινε από τον Συντονιστή Κυβερνητικών Δραστηριοτήτων στα Εδάφη του Ισραήλ (COGAT) τον Δεκέμβριο.
Ο αρχαίος θησαυρός βρέθηκε στον αρχαιολογικό χώρο της Υρκανίας βόρεια της ερήμου της Ιουδαίας, που βρίσκεται περίπου δεκαέξι χιλιόμετρα ανατολικά της Ιερουσαλήμ στη Δυτική Όχθη.

Ο θησαυρός αποτελούνταν από δύο χρυσά νομίσματα και ένα λεπτεπίλεπτο χρυσό δαχτυλίδι. Παρά το γεγονός ότι η τοποθεσία ήταν εκτεθειμένη στη λεηλασία αρχαιοτήτων στο παρελθόν, τα αντικείμενα διασώθηκαν με θαυμαστό τρόπο για 1.400 χρόνια.
Ο χώρος ιδρύθηκε κατά την ύστερη ελληνιστική περίοδο, μεταξύ του δεύτερου και του πρώτου αιώνα π.Χ., όταν χρησιμοποιούνταν ως οχυρό. Τα χρυσά νομίσματα ήταν σόλιδοι και έφεραν τη μορφή του Ηράκλειου, ο οποίος κυβέρνησε τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία από το 610 έως το 641 μ.Χ.
Σύμφωνα με το COGAT, τα ευρήματα «μαρτυρούν τη χριστιανική δραστηριότητα στην περιοχή κατά τη βυζαντινή εποχή». «Κατά τη βυζαντινή περίοδο, με την ανάπτυξη του μοναχισμού στην έρημο της Ιουδαίας, ιδρύθηκε στον χώρο ένα χριστιανικό μοναστήρι, το οποίο αποδίδεται στη δραστηριότητα του Αγίου Σάββα, ενός εκ των ιδρυτών του ερημικού μοναχισμού, και το οποίο λειτούργησε για εκατοντάδες χρόνια», σημειώνεται στην ανακοίνωση της υπηρεσίας.
«Αυτές οι ανακαλύψεις ενισχύουν την αντίληψη ότι η Υρκανία αποτελούσε μέρος του μοναστικού και θρησκευτικού τοπίου που ήταν ενεργό στην έρημο της Ιουδαίας κατά τη βυζαντινή περίοδο».

Η σημασία της ανακάλυψης
Σε δήλωσή του, ο αρχαιολόγος Binyamin Har-Even ανέφερε ότι τα τεχνουργήματα «αντικατοπτρίζουν ένα σημαντικό κεφάλαιο από τη βυζαντινή περίοδο και την πρώιμη χριστιανική παράδοση στην περιοχή».
«Ως ισραηλινός φορέας που δραστηριοποιείται στην περιοχή και είναι επιφορτισμένος με τη διαφύλαξη της ιστορικής κληρονομιάς της, η Αρχαιολογική Μονάδα της Πολιτικής Διοίκησης θεωρεί εξαιρετικά σημαντική τη διατήρηση και την έρευνα τοποθεσιών από όλες τις περιόδους και τις κοινότητες που έδρασαν εδώ ανά τους αιώνες», δήλωσε ο Har-Even.
«Το έργο μας έχει ως στόχο να προστατεύσει το παρελθόν, να επιτρέψει τη μελέτη του και να το καταστήσει προσβάσιμο σε όλους». Η ανακάλυψη αυτή δεν είναι το μοναδικό εύρημα στην έρημο της Ιουδαίας που έγινε πρωτοσέλιδο διεθνώς φέτος, το 2025.
Στις αρχές του 2025, αρχαιολόγοι ανακάλυψαν στην έρημο μια «μυστηριώδη πυραμιδοειδή κατασκευή» που χρονολογείται πριν από 2.200 χρόνια.
Το οικοδόμημα είναι κατασκευασμένο από λαξευμένες στο χέρι πέτρες, με κάθε πέτρα να ζυγίζει εκατοντάδες κιλά.