Τα βασικά σημεία του άρθρου
- Το ερευνητικό πλοίο για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου ξεκινά να βγαίνει σε διεθνή ύδατα νοτιοανατολικά της Καρπάθου, με τον Κωνσταντίνο Φίλη να επισημαίνει ότι το σοβαρό τεστ είναι των πρώτων ωρών.
- Σχετικά με τη γαλλική ρηματική διακοίνωση, ο διεθνολόγος τόνισε ότι το περιεχόμενό της «είναι παραπάνω από ικανοποιητικό για τη δική μας πλευρά», καθώς αναφέρει ρητά ότι γίνεται για λόγους αβροφροσύνης και δεν συνιστά αίτημα χορήγησης άδειας.
- Προειδοποίησε παράλληλα για το νομοσχέδιο της Άγκυρας για τη «Γαλάζια Πατρίδα», σημειώνοντας πως αν έρθει στην τουρκική Εθνοσυνέλευση, «η αντίδραση της Ελλάδας θα είναι σφοδρή και εκεί θα μπούμε σε έναν μεγάλο και σοβαρό κύκλο αντιπαράθεσης με την Τουρκία».
Στον Real FM 97,8 και στην εκπομπή του Νίκου Χατζηνικολάου μίλησε ο γνωστός διεθνολόγος, Κωνσταντίνος Φίλης, αναλύοντας όλες τις κρίσιμες εξελίξεις στα ελληνοτουρκικά. Στη συνέντευξή του αναφέρθηκε στην έξοδο του ερευνητικού πλοίου για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου, εξήγησε τι σημαίνει στην πράξη η γαλλική ρηματική διακοίνωση, ενώ προειδοποίησε για την ένταση που μπορεί να υπάρξει σε περίπτωση που η Άγκυρα φέρει στην τουρκική εθνοσυνέλευση το νομοσχέδιο για τη «Γαλάζια Πατρίδα».
«Ξεκινά τώρα το πλοίο να βγαίνει εκτός των ελληνικών χωρικών υδάτων, στα νοτιοανατολικά της Καρπάθου, να βρεθεί δηλαδή σε διεθνή ύδατα, κάτι το οποίο σημαίνει ότι το σοβαρό τεστ είναι των πρώτων ωρών, δηλαδή από σήμερα μέχρι και αύριο, και από εκεί και πέρα εκτιμώ ότι, εφόσον όλα πάνε καλά, τότε θα αρχίσει να φεύγει από τη δημοσιότητα και να συνεχίσει κανονικά τους πλόες του και τις έρευνες, οι οποίες θα διαρκέσουν αρκετά μεγάλο χρονικό διάστημα. Δηλαδή, υπό κανονικές συνθήκες το πλοίο θέλει για να φτάσει στην Κύπρο περίπου δύο μήνες και αυτό γιατί κόβει ταχύτητα για να μπορέσει να κάνει κατάλληλα και σωστά τις βυθομετρικές έρευνες. Από εκεί και πέρα, ξέρουμε ότι συνοδεύεται από ένα ελληνικό (πλοίο) και υπάρχει και ένα τουρκικό σε απόσταση – τουλάχιστον αυτό συνέβη χθες το βράδυ – αλλά σε μεγάλη απόσταση. Δεν τίθεται ζήτημα δηλαδή παρεμπόδισής του σε καμία των περιπτώσεων… Η ντουντούκα θα δουλέψει, είναι το γνωστό hailing, ότι δήθεν είναι σε τουρκική υφαλοκρηπίδα κλπ. και μάλιστα μπορεί οι Τούρκοι να το πάνε και ένα βήμα παρακάτω και να πουν ότι σε περίπτωση που χρειαστείτε οτιδήποτε πρέπει να απευθυνθείτε σε εμάς, γιατί υπάρχει και το κομμάτι του ποιος έχει τη δικαιοδοσία» είπε.
«Η ρηματική διακοίνωση ήταν το μη χείρον βέλτιστον»
Σχετικά με τη ρηματική διακοίνωση, ο κ. Φίλης τόνισε: «Η ρηματική διακοίνωση είναι μία διαδικασία η οποία σε κάποιες περιπτώσεις συνηθίζεται, σε κάποιες άλλες δεν συνηθίζεται. Εν προκειμένω ήταν το μη χείρον βέλτιστον προκειμένου να υλοποιηθεί το έργο. Δηλαδή, χωρίς τη ρηματική διακοίνωση είναι βέβαιο ότι η Τουρκία θα είχε λόγους, με βάση την ηγεμονική αντίληψη των μαξιμαλιστικών απαιτήσεων και αξιώσεων που έχει για την περιοχή, να παρέμβει πιο δυναμικά. Εφόσον δεν είχε προηγηθεί η Κάσος το 2024 τον Ιούλιο, μπορεί να μην φτάναμε σε αυτό το σημείο. Από τη στιγμή όμως που δημιουργήθηκε αυτό το αρνητικό προηγούμενο της Κάσου, κάπως θα έπρεπε το θέμα να διευθετηθεί».
Οι πληροφορίες του Κωνσταντίνου Φίλη για το περιεχόμενο της ρηματικής διακοίνωσης
Ο κ. Φίλης εμφανίστηκε σχεδόν βέβαιος ότι θα ενημερωθούν για το περιεχόμενό της οι πολιτικοί αρχηγοί το Σάββατο από τον υπουργό Εξωτερικών, ενώ είπε πως δεν γνωρίζει αν η ελληνική πλευρά έχει λάβει πλήρη γνώση της ρηματικής διακοίνωσης. «Εγώ αυτό το οποίο μπορώ να πω από τις δικές μου πληροφορίες, από τη Γαλλία, είναι ότι η ρηματική διακοίνωση έδινε συντεταγμένες μόνο ως προς την αρχή και το τέλος της διαδρομής, καμία άλλη συντεταγμένη. Άρα η Τουρκία ουσιαστικά κόπιαρε την ελληνική NAVTEX για να βγάλει τη δική της NAVTEX, αφού πρώτα είχε βγάλει τη δική της αντι-NAVTEX. Δεύτερον, η ρηματική διακοίνωση ανέφερε μέσα πως ό,τι γίνεται από πλευράς Γάλλων γίνεται για λόγους αβροφροσύνης και όχι για κάτι άλλο, και επίσης ρητά και κατηγορηματικά σημείωνε ότι δεν συνιστά αυτή οποιοδήποτε αίτημα χορήγησης άδειας υπό τη μορφή NAVTEX δηλαδή προς την Τουρκία. Άρα είναι αρκετά σαφής» υπογράμμισε.
«Στη διπλωματία, όπως και στη ζωή, δεν υπάρχει πάντα το ιδανικό. Υπάρχουν πολλές στιγμές που θα πρέπει να προσαρμόζεσαι, αρκεί βέβαια αυτό να μη σημαίνει ότι χάνεις το οτιδήποτε σε σχέση με τις βασικές σου στοχεύσεις. Εν προκειμένω, η αλήθεια είναι ότι καμία ρηματική διακοίνωση δεν αλλάζει την ουσία των απαιτήσεων, των αξιώσεων, των διεκδικήσεων της οποιασδήποτε πλευράς. Νούμερο δύο, καμία ρηματική διακοίνωση δεν λύνει, αναγνωρίζει ή δεν αναγνωρίζει κυριαρχικά δικαιώματα σε μία περιοχή η οποία είναι ανοριοθέτητη αυτή τη στιγμή – και αναφέρομαι στην περιοχή μεταξύ ουσιαστικά της Καρπάθου ή του Καστελόριζου και της Κύπρου. Τρίτον, το περιεχόμενο της ρηματικής διακοίνωσης των Γάλλων, κατά την άποψή μου, είναι παραπάνω από ικανοποιητικό για τη δική μας πλευρά. Και είναι παραπάνω από ικανοποιητικό διότι αναφέρει ρητά ότι δεν συνιστά οποιοδήποτε αίτημα χορήγησης άδειας και ότι ουσιαστικά γίνεται για λόγους αβροφροσύνης» συνέχισε ο κ. Φίλης.
«Θα μπορούσε να αποφευχθεί μόνο αν δεν είχε προηγηθεί η Κάσος»
Επανέλαβε ότι η διαδικασία που ακολουθήθηκε θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί, «μόνο αν δεν είχε προηγηθεί η Κάσος», υποστηρίζοντας ότι από τη στιγμή που προηγήθηκε η Κάσος, για μένα είναι η καλύτερη δυνατή εξέλιξη αυτό που έχει συμβεί». «Η Τουρκία τις προβοκάτσιες με έκδοση NAVTEX τις κάνει έτσι κι αλλιώς. Χαρακτηριστικό είναι το εξής παράδειγμα. Το 2024, όταν το ιταλικό πλοίο- το οποίο εν συνεχεία παρεμποδίστηκε, όταν βγήκε από τα 6 ναυτικά μίλια της Κάσου από τους Τούρκους και κάπου εκεί πέρα σταμάτησαν οι έρευνες βυθού- είχε ένα τουρκικό πλοίο σε μεγάλη απόσταση, το οποίο το ρώτησε επειδή ήταν σε διεθνή ύδατα τι κάνει. Έδωσε λοιπόν την απάντηση ο πλοίαρχος του ιταλικού πλοίου, και με το που έδωσε την απάντηση ότι είναι εκεί πέρα και κάνει έρευνες, χωρίς να πει τίποτε άλλο, η Τουρκία εξέδωσε αυτομάτως NAVTEX. Θέλω να πω ότι ούτε ο καπετάνιος της είπε να χορηγήσει άδεια, ότι χρειαζόταν άδεια, ούτε τίποτε άλλο. Άρα, προβοκάτσιες από πλευράς Τούρκων με την έκδοση NAVTEX «στο ξεκούδουνο», έχουν υπάρξει και στο παρελθόν. Εδώ λοιπόν η Τουρκία δεν είχε λόγο να εκδώσει NAVTEX, γιατί δεν αιτήθηκε κανένας προς αυτήν την έκδοση NAVTEX. Το έκανε και για εσωτερική κατανάλωση, για να έχει να λέει ότι με αυτόν τον τρόπο δήθεν υπερασπίζεται τα κυριαρχικά της δικαιώματα. Τα κυριαρχικά δικαιώματα δεν τα υπερασπιζόμαστε με NAVTEX ή με αντι-NAVTEX» επισήμανε ο κ. Φίλης.
Τι είπε για το νομοσχέδιο για τη «Γαλάζια Πατρίδα»
Τέλος, σχετικά με το νομοσχέδιο για τη «Γαλάζια Πατρίδα» που θα έρθει προς ψήφιση στην τουρκική Εθνοσυνέλευση, έκανε λόγο για το πλέον σοβαρό ζήτημα. «Αν και εφόσον έρθει, αυτό το οποίο μπορώ να πω κατηγορηματικά είναι ότι η αντίδραση της Ελλάδας θα είναι σφοδρή και εκεί θα μπούμε σε έναν μεγάλο και σοβαρό κύκλο αντιπαράθεσης με την Τουρκία. Ελπίζω ότι δεν θα έρθει. Η συζήτηση αυτή γίνεται από το περασμένο καλοκαίρι και υπάρχουν βασικοί λόγοι που η Τουρκία αναστέλλει την είσοδο του νομοσχεδίου αυτού στην Εθνοσυνέλευση της. Αν τελικά πάρει αυτή την απόφαση, έχει διαμηνυθεί σε όλους τους τόνους από τη δική μας πλευρά ότι η αντίδρασή μας θα είναι πάρα πολύ έντονη επί του διπλωματικού πεδίου, σε βαθμό που εκτιμώ ότι θα υπάρξει λογικά αντίστοιχα αντίδραση της Τουρκίας απέναντι στη δική μας και θα μπούμε σε έναν φαύλο κύκλο πολύ σοβαρότερης έντασης απ’ αυτή που βιώνουμε σήμερα» κατέληξε ο κ. Φίλης.