Τα βασικά σημεία του άρθρου
- Σε τροχιά παρατεταμένης πολιτικής αβεβαιότητας παραμένει η Ρουμανία, καθώς συμπληρώνονται πέντε μήνες χωρίς πλήρως λειτουργική κυβέρνηση.
- Το αίτημα για προσφυγή στις κάλπες κερδίζει πλέον συνεχώς έδαφος στο Βουκουρέστι, με την ακροδεξιά αντιπολίτευση να απειλεί ακόμη και με πρόταση καθαίρεσης του προέδρου Νταν.
- Οι αγορές παρακολουθούν με ανησυχία την κατάσταση, καθώς η πολιτική αβεβαιότητα μπορεί να μετατραπεί σε οικονομική, με τον Τζόρτζε Σιμιόν να δηλώνει χαρακτηριστικά: «Κανείς δεν θέλει μια νέα Ελλάδα».
Σε τροχιά παρατεταμένης πολιτικής αβεβαιότητας παραμένει η Ρουμανία, καθώς συμπληρώνονται πέντε μήνες χωρίς πλήρως λειτουργική κυβέρνηση.
Η αποτυχία συγκρότησης βιώσιμου κυβερνητικού σχήματος στο Βουκουρέστι έχει πυροδοτήσει έντονες παρασκηνιακές διαβουλεύσεις, με συμμάχους αλλά και πολιτικούς αντιπάλους του προέδρου Νικουσόρ Νταν να ζητούν ανοιχτά την προσφυγή σε πρόωρες εκλογές — τις πρώτες στη σύγχρονη ιστορία της χώρας.
Την ίδια στιγμή, οι αγορές παρακολουθούν με ανησυχία, ενώ η ακροδεξιά αντιπολίτευση κλιμακώνει την επίθεσή της, απειλώντας ακόμη και με πρόταση καθαίρεσης του Προέδρου.
Το πολιτικό αδιέξοδο και η κρίσιμη ψηφοφορία
Η Ρουμανία, ένα από τα πλέον κομβικά μέλη του ΝΑΤΟ και της ΕΕ στην Ανατολική Ευρώπη, βρίσκεται σε κατάσταση πολιτικής παράλυσης από τον περασμένο Μάιο, όταν κατέρρευσε ο κυβερνητικός συνασπισμός. Έκτοτε, το κοινοβούλιο έχει απορρίψει διαδοχικά τις προτάσεις του Νταν για τη θέση του πρωθυπουργού.
Αυτή τη στιγμή, τα πολιτικά κόμματα σταθμίζουν τη στάση τους απέναντι στον τελευταίο υποψήφιο του Προέδρου, τον διπλωμάτη Λούκα Νικουλέσκου.
Ο Νικουλέσκου καλείται να εξασφαλίσει ψήφο εμπιστοσύνης από τη Βουλή μέσα στις επόμενες εννέα ημέρες προκειμένου να αναλάβει επίσημα τα καθήκοντά του.
Σε δηλώσεις του το βράδυ της Δευτέρας, ο Νταν αιτιολογώντας την επιλογή του τόνισε: «Επέλεξα το πρόσωπο με τις περισσότερες πιθανότητες να επιτύχει κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Έχει την ελευθερία να αποφασίσει το σχήμα της διακυβέρνησης —πολιτικό ή τεχνοκρατικό— μετά τις συνομιλίες που θα διεξάγει με τα πολιτικά κόμματα».
«Εγγυώμαι ότι μια κυβέρνηση υπό τον Λούκα Νικουλέσκου θα διατηρήσει τον φιλοδυτικό προσανατολισμό της Ρουμανίας, τηρώντας παράλληλα τους δημοσιονομικούς στόχους και όλες τις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει η χώρα», τόνισε.
Ο 55χρονος Νικουλέσκου, πρώην δημοσιογράφος και μετέπειτα πρέσβης της Ρουμανίας στη Γαλλία, υπηρετεί αυτή τη στιγμή ως υπηρεσιακός υφυπουργός Εξωτερικών, αρμόδιος για τη διαδικασία ένταξης της χώρας στον ΟΟΣΑ.
Πρόκειται για την τέταρτη απόπειρα του Νταν να ορίσει πρωθυπουργό μέσα στους πέντε μήνες που μεσολάβησαν από την κατάρρευση της ευρείας φιλοευρωπαϊκής κυβέρνησης συνασπισμού, έπειτα από πρόταση μομφής.
Πλέον, ο Νικουλέσκου έχει στη διάθεσή του 9 ημέρες από σήμερα προκειμένου να καταρτίσει τη σύνθεση του υπουργικού συμβουλίου και να ζητήσει ψήφο εμπιστοσύνης από το κοινοβούλιο.
Οι απειλές για καθαίρεση του Νταν
Σε συνέντευξή του στο Politico, ο βασικός πολιτικός αντίπαλος του Νταν και ηγέτης της σκληρής δεξιάς, Τζόρτζε Σιμιόν, προειδοποίησε ότι δεν μπορεί να υπάρξει σταθερή κυβέρνηση χωρίς εκλογές.
Παράλληλα, κατηγόρησε τον πρόεδρο Νταν ότι επιβάλλει «μπλόκο» στη δημοκρατία επειδή «φοβάται την άνοδό μας στην εξουσία».
Ο ηγέτης της «Συμμαχίας για την Ένωση των Ρουμάνων» (AUR), ενός έντονα ευρωσκεπτικιστικού κόμματος που ζητεί τη διακοπή της βοήθειας προς την Ουκρανία και προηγείται στις δημοσκοπήσεις εδώ και σχεδόν δύο χρόνια, τόνισε ότι ο Ρουμάνος Πρόεδρος πρέπει να αναλάβει τις ευθύνες του και να δώσει στους πολίτες την ευκαιρία να δώσουν λύση.
Σε διαφορετική περίπτωση, προειδοποίησε ότι ο Νταν θα βρεθεί αντιμέτωπος με καθαίρεση.
Ο Σιμιόν συγκεντρώνει ήδη υπογραφές στο κοινοβούλιο για την υποβολή μομφής κατά του Προέδρου, εκτιμώντας ότι η πρωτοβουλία του θα αποκτήσει δυναμική εάν αποτύχει η υποψηφιότητα Νικουλέσκου και ο Νταν αρνηθεί εκ νέου να προκηρύξει κάλπες.
«Όλοι λέτε: “Εντάξει, αν δεν περάσει ούτε αυτό, θα πάμε σε πρόωρες εκλογές”, αλλά δεν ξέρετε τον Νικουσόρ Νταν όπως τον ξέρω εγώ», δήλωσε ο Σιμιόν.
«Είναι πολύ αμετακίνητος και θα μπορούσε να αψηφήσει τις εκκλήσεις για εκλογές, ακόμα κι αν όλα τα κόμματα τις επιθυμούν. Σε αυτή την περίπτωση, θα έχουμε τον απαραίτητο αριθμό υπογραφών και ψήφων για να τον θέσουμε σε αναστολή καθηκόντων, αν όχι να τον καθαιρέσουμε».
Από την πλευρά του, ο Νικουσόρ Νταν αποκλείει κάθε ενδεχόμενο συνεργασίας με το AUR. Αφού κέρδισε τον Σιμιόν στις προεδρικές εκλογές του περασμένου έτους, θεωρεί τις θέσεις του αντιπάλου του ως απειλή για τον φιλοδυτικό και φιλοευρωπαϊκό προσανατολισμό της χώρας.
Παράλληλα, ο Νταν αντιτίθεται στις πρόωρες κάλπες, υποστηρίζοντας ότι μια προεκλογική περίοδος θα καθυστερούσε τις απαραίτητες δημοσιονομικές μεταρρυθμίσεις και τη χρηματοδότηση του συστήματος υγείας.
«Κανείς δεν θέλει μια νέα Ελλάδα»
Τους μήνες που διαρκεί η κρίση, το ρουμανικό λέου έχει υποστεί πιέσεις έναντι του ευρώ. Ο Σιμιόν απηύθυνε έκκληση στους διεθνείς επενδυτές να επιδείξουν υπομονή, διαβεβαιώνοντας ότι το AUR θα επιδείξει δημοσιονομική υπευθυνότητα εάν αναλάβει τη διακυβέρνηση.
«Κανείς δεν θέλει μια νέα Ελλάδα», δήλωσε χαρακτηριστικά. «Θα κάνουμε ό,τι χρειάζεται για να σεβαστούμε τις δεσμεύσεις μας προς τους διεθνείς εταίρους μας και να μπορέσουν να ανακτήσουν τα χρέη τους».
Η Ρουμανία, η οποία συνορεύει με την Ουκρανία, διαθέτει τον έκτο μεγαλύτερο πληθυσμό στην ΕΕ και διαδραματίζει κομβικό ρόλο στην αμυντική διάταξη του ΝΑΤΟ, φιλοξενώντας σημαντική στρατιωτική βάση και την αμερικανική αντιπυραυλική ασπίδα.
Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια μαστίζεται από πολιτική αστάθεια, διαφθορά και διογκούμενο δημοσιονομικό έλλειμμα.
Συνθήκες που τροφοδότησαν την άνοδο των εθνικιστικών δυνάμεων, ειδικά μετά την κατάρρευση της κυβέρνησης την άνοιξη λόγω διαφωνιών για τις περικοπές στον προϋπολογισμό.
Διευρύνεται το μέτωπο για πρόωρες κάλπες
Το αίτημα για προσφυγή στις κάλπες κερδίζει πλέον συνεχώς έδαφος στο Βουκουρέστι. Μέχρι στιγμής, ο επικεφαλής του πρώην κόμματος του Νταν, «Ένωση Σώστε τη Ρουμανία», στελέχη του Εθνικού Φιλελεύθερου Κόμματος, ο ηγέτης του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος, αλλά και το AUR, έχουν συγκλίνει στην άποψη ότι μια έκτακτη εκλογική αναμέτρηση ενδέχεται να καταστεί αναπόφευκτη.
Παρότι το σχέδιο του Νταν για τον Νικουλέσκου βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη, οι κομματικές διαμάχες παραμένουν έντονες.
Οι Φιλελεύθεροι δηλώνουν ότι θα μπορούσαν να στηρίξουν τον Νικουλέσκου εφόσον οι Σοσιαλδημοκράτες δεν αποκτήσουν υπερβολική επιρροή, ενώ οι Σοσιαλδημοκράτες ζητούν από τον νέο εντολοδόχο πρωθυπουργό να αλλάξει πορεία, απομακρυνόμενος από τις πολιτικές λιτότητας του απερχόμενου Φιλελεύθερου πρωθυπουργού, Ιλίε Μπολοζάν.
Προειδοποιήσεις για τις οικονομικές επιπτώσεις
Ο Ευρωβουλευτής Ζίγκφριντ Μουρεσάν, αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος και στέλεχος των Φιλελευθέρων, έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου για το οικονομικό κόστος της καθυστέρησης.
Μιλώντας στο Politico, σημείωσε ότι αν και οι πρόωρες εκλογές δεν αποτελούν την «προτιμώμενη» επιλογή του, ενδέχεται να καταστούν αναπόφευκτες. «Η πολιτική αβεβαιότητα που επικρατεί αυτή τη στιγμή στη χώρα μπορεί πολύ εύκολα να μετατραπεί σε οικονομική αβεβαιότητα», προειδοποίησε.
«Βλέπουμε ήδη από τώρα τους επενδυτές να διστάζουν και να αναβάλλουν τις μεγάλες επενδυτικές τους αποφάσεις μέχρι να υπάρχει μεγαλύτερη βεβαιότητα».
Παρότι δήλωσε ότι επιθυμεί την επιτυχία των χειρισμών του πρόεδρου Νταν, ο Μουρεσάν δεν δίστασε να ασκήσει κριτική για τις καθυστερήσεις στη διαχείριση της μακροβιότερης πολιτικής κρίσης στη χώρα από την πτώση του κομμουνισμού το 1989.
«Εάν ο Πρόεδρος είχε κινηθεί γρήγορα για τον διορισμό πρωθυπουργού τον Μάιο και δεν είχε καθυστερήσει τις υποψηφιότητες, θα μπορούσαμε να είχαμε ήδη πάει σε πρόωρες εκλογές μέχρι τώρα, και να βρισκόμασταν σε μια κατάσταση με νέα Βουλή και μια σταθερή κυβέρνηση με τετραετή ορίζοντα», τόνισε.
«Επομένως, είναι σαφές ότι οι επιλογές στενεύουν και δεν γίνονται καλύτερες όσο παρατείνεται η πολιτική κρίση», κατέληξε.
Με πληροφορίες από: Politico, Reuters