Τα βασικά σημεία του άρθρου
- Φρένο στην πολιτική κρίση της Πολωνίας επιχείρησε να βάλει ο πρωθυπουργός Ντόναλντ Τουσκ, καλώντας τον πρόεδρο Κάρολ Ναβρότσκι να αναγνωρίσει τους δικαστές που εκλέχθηκαν πρόσφατα από το κοινοβούλιο.
- Η κρίση οξύνθηκε όταν αναπτύχθηκε η αστυνομία στο Συνταγματικό Δικαστήριο, με τον πρόεδρο Ναβρότσκι να εισέρχεται στο κτίριο δια της βίας παρά την αντίθεση δικαστών.
- Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τάχθηκε στο πλευρό του Ντόναλντ Τουσκ, καλώντας τον Πολωνό πρόεδρο να επικυρώσει τον διορισμό των δικαστών ώστε να εκτονωθεί η κρίση.
Φρένο στην πολιτική κρίση της Πολωνίας επιχείρησε σήμερα να βάλει ο πρωθυπουργός, Ντόναλντ Τουσκ καλώντας τον εθνικιστή πρόεδρο Κάρολ Ναβρότσκι να αναγνωρίσει τους δικαστές που εκλέχθηκαν πρόσφατα από το κοινοβούλιο, ώστε να επιλυθεί η κρίση σε σχέση με το Συνταγματικό Δικαστήριο. Ταυτόχρονα, τον κατηγορεί ότι επιλέγει την «αντιπαράθεση».
«Η λύση στη σύγκρουση είναι απλή και εφικτή χωρίς αλλαγές στο Σύνταγμα. Ο Πρόεδρος αναγνωρίζει τους δικαστές που εκλέχθηκαν νόμιμα από τη Σέιμ (το Πολωνικό Κοινοβούλιο), διότι αυτό ορίζει το Σύνταγμα, και εκείνοι αναλαμβάνουν τα καθήκοντά τους στο Δικαστήριο», έγραψε στην πλατφόρμα Χ ο Ντόναλντ Τουσκ. «Προς το παρόν, ο @NawrockiKn επιλέγει δυναμική αντιπαράθεση, η οποία θα μπορούσε να κοστίσει πολύ ακριβά στην Πολωνία. Ένα δημοκρατικό κράτος δικαίου δεν μπορεί να υποκύψει στη βία, ανεξάρτητα από το πόσο ισχυρές εξωτερικές δυνάμεις υποστηρίζουν την επίθεση από το PiS, την Konfederacja, τον Braun και τον Nawrocki. Και δεν θα υποκύψει», υπογράμμισε ο Ντόναλντ Τουσκ.
Rozwiązanie konfliktu jest proste i możliwe bez zmian w Konstytucji. Prezydent uznaje legalnie wybranych przez Sejm sędziów, bo tak stanowi Konstytucja, a oni podejmują swoje obowiązki w Trybunale. Póki co, @NawrockiKn wybiera siłową konfrontację, która może bardzo wiele Polskę kosztować. Demokratyczne państwo prawa nie może ustąpić przed przemocą, niezależnie od tego, jak potężne zewnętrzne siły wspierać będą atak PiS, Konfederacji, Brauna i Nawrockiego. I nie ustąpi.
— Donald Tusk (@donaldtusk) November 2, 2026
Από το 2023, που επέστρεψε στην εξουσία ο Ντόναλντ Τουσκ, πρώην πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, υποσχέθηκε να επιλύσει την κρίση σε σχέση με το Συνταγματικό Δικαστήριο, το οποίο ελέγχεται από την εθνικιστική αντιπολίτευση. Ανεπιτυχώς μέχρι τώρα, καθώς οι διορισμοί νέων δικαστών από το κοινοβούλιο δεν έχουν επικυρωθεί από τον αρχηγό του κράτους, ο οποίος τους εμποδίζει.
Να σημειωθεί ότι η κρίση γύρω από το ανώτατο δικαστήριο της χώρας διαρκεί από το 2015. Οι διορισμοί σε αυτό έχουν γίνει κατεξοχήν πολιτικοί και δεν εγγυώνται την ανεξαρτησία του. Το Δικαστήριο ήταν στο επίκεντρο διαφωνίας μεταξύ των Βρυξελλών και των εθνικιστών του κόμματος PiS (Νόμος και Δικαιοσύνη) κατά τη διάρκεια των κυβερνητικών τους θητειών (2015-2023).
Από το 2015, η κυβέρνηση του PiS είχε διορίσει δικαστές που τελούσαν υπό την πολτική του επιρροή, τους οποίους ούτε η ΕΕ ούτε ο νυν (κεντροδεξιός) πρωθυπουργός Ντόναλντ Τουσκ αναγνωρίζουν.
Η κρίση οξύνθηκε ξαφνικά την Παρασκευή. Η αστυνομία για την αντιμετώπιση των ταραχών αναπτύχθηκε στο χώρο του δικαστηρίου για να εμποδίσει την πρόσβαση. Ο υπουργός Δικαιοσύνης, ο οποίος είναι επίσης γενικός εισαγγελέας, ζήτησε την άρση της ασυλίας του διορισμένου από το PiS προέδρου του Μπόγκνταν Σβιεντσκόφσκι, ενώ μία δικαστής που πρόσφατα διορίστηκε από την πλειοψηφία ανακοίνωσε ότι τον αντικαθιστά προσωρινά, ανακοινώνοντας παράλληλα την προσωρινή αναστολή των καθηκόντων του.
Οι αστυνομικές δυνάμεις αναπτύχθηκαν την ώρα που ο πρόεδρος Ναβρότσκι βρισκόταν στο αεροπλάνο με προορισμό τη Σενεγάλη. Ο Ναβρότσκι επέστρεψε αμέσως και μετέβη στο δικαστήριο εκείνο το βράδυ, όπου εισήλθε δια της βίας παρά την αντίθεση ορισμένων δικαστών, ενώ επιδοκιμάστηκε ζωηρά από εθνικιστές διαδηλωτές που είχαν συγκεντρωθεί στο σημείο.
Το Σάββατο ο πρόεδρος κάλεσε σε διαβουλεύσεις τις μεγαλύτερες πολιτικές δυνάμεις , χωρίς κάποιο απτό αποτέλεσμα. Την ίδια μέρα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πήρε το μέρος του πρωθυπουργού Ντόναλντ Τουσκ καλώντας τον Πολωνό πρόεδρο να επικυρώσει τον διορισμό των δικαστών ώστε να εκτονωθεί η κρίση.
Η προσωρινή πρόεδρος του Δικαστηρίου Άννα Κόρβιν-Πιοτρόφσκα, την οποία δεν αναγνωρίζει ούτε ο πρώην πρόεδρος του δικαστηρίου αυτού, ούτε η αντιπολίτευση ούτε ο προεδρος Ναβρότσκι, συγκάλεσε γενική συνέλευση του Δικαστηρίου το απόγευμα της Τρίτης.
Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ