Τα βασικά σημεία του άρθρου
- Ο πρόεδρος της Λετονίας προειδοποιεί ότι η Ευρώπη «μένει πίσω» στον πόλεμο των drones, με πολλές χώρες του ΝΑΤΟ να αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες ακόμη και στην απόκρουση περιορισμένης ρωσικής πυραυλικής επίθεσης.
- Σοβαρή έλλειψη πυραύλων Patriot: Οι ΗΠΑ έχουν χρησιμοποιήσει σχεδόν τα δύο τρίτα κρίσιμων αποθεμάτων, με την αναπλήρωση να απαιτεί τουλάχιστον πέντε χρόνια. «Οι Patriot εξακολουθούν να είναι ένα από τα καλύτερα, αν όχι το καλύτερο, συστήματα για την αντιμετώπιση αυτής της απειλής».
- Ο πρωθυπουργός της Πολωνίας, Ντόναλντ Τουσκ, προειδοποιεί ότι η Ρωσία μπορεί να χτυπήσει χώρες του ΝΑΤΟ και να το παρουσιάσει ως «ατύχημα». Η ανάπτυξη νέων αμυντικών συστημάτων «χρειάζεται χρόνο. Δεν μπορεί να συμβεί μέσα σε έναν μήνα ή μέσα σε έναν χρόνο», προσθέτει ο Λετονός πρόεδρος.
Η Ευρώπη δεν καταφέρνει να ακολουθήσει την ταχύτητα με την οποία εξελίσσεται ο πόλεμος των drones στην Ουκρανία, ενώ πολλές χώρες του ΝΑΤΟ θα αντιμετώπιζαν σοβαρές δυσκολίες ακόμη και στην απόκρουση περιορισμένης ρωσικής πυραυλικής επίθεσης, προειδοποιεί ο πρόεδρος της Λετονίας, Έντγκαρς Ρίνκεβιτς. Σε αποκλειστική συνέντευξή του στον Guardian, εκφράζει την ανησυχία ότι οι σημερινές προσπάθειες προετοιμασίας της Ευρώπης για έναν αεροπορικό πόλεμο μπορεί να έχουν καταστεί παρωχημένες ήδη από τα μέσα του 2027.
Μιλώντας στην Ουάσινγκτον, ο Λετονός πρόεδρος περιέγραψε τις τεχνολογικές εξελίξεις στον πόλεμο της Ουκρανίας ως «αστραπιαίες», επισημαίνοντας ότι η ανάπτυξη νέων drones και μεθόδων αεροπορικής επίθεσης δημιουργεί διαρκώς καινούργιες απαιτήσεις για τα συστήματα άμυνας.
«Αυτό που βλέπουμε είναι ότι η αεράμυνα, η άμυνα κατά των drones και η αντιβαλλιστική άμυνα αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα», δήλωσε.
«Και ας είμαστε ειλικρινείς. Το πρόβλημα το έχει η Ουκρανία. Το έχει ολόκληρη η Ευρώπη και το ΝΑΤΟ», πρόσθεσε.
Σύμφωνα με τον ίδιο, εάν η Ρωσία αποφάσιζε να χρησιμοποιήσει ακόμη και λίγους πυραύλους εναντίον ευρωπαϊκών χωρών, πολλές από αυτές θα δυσκολεύονταν σημαντικά να αντιμετωπίσουν την επίθεση.
Έλλειψη πυραύλων Patriot: Οι ΗΠΑ έχουν χρησιμοποιήσει σχεδόν τα δύο τρίτα κρίσιμων αποθεμάτων
Η προειδοποίηση του Ρίνκεβιτς έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ουκρανία και οι Ευρωπαίοι σύμμαχοί της αντιμετωπίζουν καθυστερήσεις στην προμήθεια πυραύλων Patriot και άλλων κρίσιμων αντιαεροπορικών συστημάτων.
Σύμφωνα με ανάλυση εκτίμησης του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κογκρέσου των ΗΠΑ, την οποία επικαλείται ο Guardian, οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις έχουν χρησιμοποιήσει σχεδόν τα δύο τρίτα των αποθεμάτων τους σε κρίσιμους αναχαιτιστικούς πυραύλους κατά τον πόλεμο με το Ιράν.
Η αναπλήρωση των συγκεκριμένων αποθεμάτων θα μπορούσε να απαιτήσει τουλάχιστον πέντε χρόνια.
Οι ΗΠΑ έχουν εξετάσει το ενδεχόμενο να αναθέσουν μέρος της παραγωγής των Patriot στην Ουκρανία και σε ευρωπαϊκές χώρες, ωστόσο μέχρι στιγμής δεν έχει επιτευχθεί συμφωνία.
«Αυτό εξαρτάται από την αμερικανική κυβέρνηση και από την εταιρεία», ανέφερε ο Λετονός πρόεδρος, αναγνωρίζοντας ότι οι συζητήσεις συνεχίζονται και ότι υπάρχουν τεχνικές δυσκολίες που σχετίζονται με την αδειοδότηση της παραγωγής.
Παρότι η Ευρώπη διαθέτει ορισμένες δυνατότητες, ο Ρίνκεβιτς υπογράμμισε τη σημασία των αμερικανικών συστημάτων.
«Ας το παραδεχτούμε: οι Patriot εξακολουθούν να είναι ένα από τα καλύτερα, αν όχι το καλύτερο, συστήματα για την αντιμετώπιση αυτής της απειλής», δήλωσε.
Τουσκ: Η Ρωσία μπορεί να χτυπήσει χώρες του ΝΑΤΟ και να το παρουσιάσει ως «ατύχημα»
Οι δηλώσεις του Λετονού προέδρου έρχονται μετά την προειδοποίηση του πρωθυπουργού της Πολωνίας, Ντόναλντ Τουσκ, ότι η Ρωσία ενδέχεται να πραγματοποιήσει επιθέσεις με drones ή πυραύλους εναντίον χωρών που στηρίζουν την Ουκρανία τους επόμενους μήνες.
Ο Τουσκ υποστήριξε την Πέμπτη ότι η Μόσχα θα μπορούσε να επιδιώξει τη δοκιμασία της συνοχής του ΝΑΤΟ και της δέσμευσής του στην αρχή της συλλογικής άμυνας, όπως αυτή αποτυπώνεται στο Άρθρο 5 της Βορειοατλαντικής Συνθήκης.
Σύμφωνα με την εκτίμησή του, η Ρωσία θα μπορούσε να παρουσιάσει ενδεχόμενα πλήγματα ως «ατυχήματα», επιχειρώντας να δημιουργήσει αμφιβολίες σχετικά με την αντίδραση της Συμμαχίας.
Στόχος τέτοιων ενεργειών, κατά τον Πολωνό πρωθυπουργό, θα ήταν να αποδυναμωθεί η συνοχή του ΝΑΤΟ και να παρουσιαστεί το Άρθρο 5 ως μια περισσότερο θεωρητική παρά πρακτική δέσμευση.
Ερωτηθείς για τις προειδοποιήσεις του Τουσκ, ο Ντόναλντ Τραμπ απάντησε ότι θεωρεί πως η Ρωσία επιτίθεται ήδη στους συμμάχους της Ουκρανίας «εδώ και περίπου πέντε χρόνια».
Στη συνέχεια εξήρε τον πρόεδρο της Πολωνίας, Κάρολ Ναβρότσκι, λέγοντας ότι «κάνει εξαιρετική δουλειά» και ότι «έχει την κατάσταση υπό έλεγχο».
«Δεν βλέπω συμβατική εισβολή, αλλά πρέπει να είμαστε σε εγρήγορση»
Ο Ρίνκεβιτς εμφανίστηκε πιο συγκρατημένος ως προς το ενδεχόμενο μιας γενικευμένης συμβατικής στρατιωτικής επίθεσης της Ρωσίας εναντίον των χωρών της Βαλτικής.
Όπως εξήγησε, δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η Μόσχα επιδιώκει επί του παρόντος να ξεκινήσει έναν συμβατικό πόλεμο για την ανακατάληψη εδαφών που ανήκαν κάποτε στη Σοβιετική Ένωση.
Ωστόσο, εκτίμησε ότι η Ρωσία θα αυξήσει την κινητοποίηση των δυνάμεών της τους επόμενους μήνες, μετά τις τοπικές εκλογές, και θα επιχειρήσει να εντείνει την πίεση στην Ουκρανία κατά τη διάρκεια του χειμώνα.
Παράλληλα, σύμφωνα με τον Λετονό πρόεδρο, η Μόσχα θα μπορούσε να επιδιώξει με διάφορα μέσα να αποθαρρύνει τις χώρες που συνεχίζουν να υποστηρίζουν το Κίεβο.
Ο Ρίνκεβιτς αναφέρθηκε σε πράξεις δολιοφθοράς, κυβερνοεπιθέσεις και περιστατικά με drones και πυραύλους, τα οποία, κατά την εκτίμησή του, δείχνουν ότι η Ρωσία δοκιμάζει την αποφασιστικότητα των Ευρωπαίων.
«Θα απέκλεια μια συμβατική στρατιωτική εισβολή, αλλά πρέπει να είμαστε ιδιαίτερα προσεκτικοί απέναντι σε κάθε είδους άλλες πιθανότητες», δήλωσε.
Τα πρόσφατα περιστατικά σε Λιθουανία και Πολωνία
Η ανησυχία για την ευρωπαϊκή αεράμυνα εντείνεται μετά από περιστατικά κοντά στα ανατολικά σύνορα του ΝΑΤΟ.
Την Τρίτη, μαχητικό αεροσκάφος της Συμμαχίας κατέρριψε ρωσικό drone πάνω από τη Λιθουανία.
Δύο ημέρες αργότερα, την Πέμπτη, η Πολωνία απογείωσε μαχητικά αεροσκάφη και έκλεισε προσωρινά τα αεροδρόμια του Λούμπλιν και του Ρζεσόφ-Γιασιόνκα, εξαιτίας ρωσικής επίθεσης στη δυτική Ουκρανία.
Τα περιστατικά εντείνουν τη συζήτηση για την ετοιμότητα των ευρωπαϊκών συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης και αναχαίτισης, καθώς και για την ανάγκη προσαρμογής των στρατιωτικών δυνατοτήτων στις νέες μορφές αεροπορικού πολέμου.
Η πίεση για αμυντικές δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ και το πρόβλημα του χρόνου
Ο πρόεδρος της Λετονίας εξέφρασε επίσης ανησυχία για το κατά πόσον οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι μπορούν να ανταποκριθούν στον στόχο αμυντικών δαπανών ύψους 5% του ΑΕΠ, τον οποίο έχει αναδείξει η κυβέρνηση Τραμπ σε βασικό κριτήριο για τη συνέχιση της αμερικανικής υποστήριξης προς το ΝΑΤΟ.
Ο Ρίνκεβιτς αναγνώρισε ότι οι συζητήσεις για την ανάληψη μεγαλύτερου μέρους της ευθύνης της ευρωπαϊκής άμυνας από τις ίδιες τις ευρωπαϊκές χώρες γίνονται πλέον πιο εποικοδομητικές.
Ωστόσο, προειδοποίησε ότι η αύξηση των προϋπολογισμών δεν μεταφράζεται αυτόματα σε επιχειρησιακές δυνατότητες.
Η ανάπτυξη νέων συστημάτων, η εκπαίδευση προσωπικού και η δημιουργία επαρκών αποθεμάτων πυρομαχικών απαιτούν χρόνο, ιδιαίτερα όταν η τεχνολογία του πολέμου μεταβάλλεται τόσο γρήγορα.
«Όταν μιλάμε για πραγματικές δυνατότητες, χρειάζεται χρόνος», τόνισε.
«Αυτό είναι και το μήνυμά μας: για να το κάνουμε, χρειαζόμαστε χρόνο. Δεν μπορεί να συμβεί μέσα σε έναν μήνα ή μέσα σε έναν χρόνο».
Οι δηλώσεις του καταγράφονται ενόψει της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, όπου ο Ντόναλντ Τραμπ αναμένεται να έχει συναντήσεις με Ευρωπαίους ηγέτες, ενώ οι προειδοποιήσεις για τον κίνδυνο περαιτέρω κλιμάκωσης του πολέμου στην Ουκρανία πληθαίνουν.