Ανησυχία για την έξαρση του ιού του Δυτικού Νείλου στην Αττική – Σε ποιες περιοχές καταγράφονται τα περισσότερα κρούσματα, τι λένε οι ειδικοί

Αυξημένη παραμένει η διασπορά του ιού του Δυτικού Νείλου στη χώρα, με την Αττική να συγκεντρώνει σημαντικό αριθμό κρουσμάτων και την Ανατολική Αττική να βρίσκεται στο επίκεντρο της επιδημιολογικής δραστηριότητας. Η φετινή εικόνα εμφανίζεται επιβαρυμένη σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025, ενώ η περίοδος μετάδοσης του ιού βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη.

Σύμφωνα με τη νεότερη ενημέρωση του ΕΟΔΥ, την τελευταία εβδομάδα, έως την Τετάρτη 19 Αυγούστου, διαγνώστηκαν και δηλώθηκαν 47 νέα εγχώρια κρούσματα λοίμωξης από τον ιό του Δυτικού Νείλου. Καταγράφηκε επίσης ένα ακόμη περιστατικό με σύνθετο ιστορικό μετακινήσεων, το οποίο περιλάμβανε και παραμονή σε ενδημική χώρα του εξωτερικού.

Από την αρχή του 2026 έχουν καταγραφεί συνολικά 157 κρούσματα και 13 θάνατοι.

Στο επίκεντρο η Ανατολική Αττική

Ιδιαίτερα αυξημένη δραστηριότητα καταγράφεται στην Ανατολική Αττική, με το Μαρκόπουλο Μεσογαίας και τα Σπάτα – Αρτέμιδα να συγκαταλέγονται μεταξύ των περιοχών με τον μεγαλύτερο αριθμό περιστατικών.

Σύμφωνα με τα αναλυτικά στοιχεία που παρατίθενται ανά δήμο:

• Αχαρνές: 4 κρούσματα με συμπτώματα και κανένα ασυμπτωματικό.
• Βάρη – Βούλα – Βουλιαγμένη: 7 κρούσματα με συμπτώματα και 2 χωρίς συμπτώματα.
• Διόνυσος: 1 κρούσμα με συμπτώματα.
• Κρωπία: 3 κρούσματα με συμπτώματα και 2 χωρίς συμπτώματα.
• Λαυρεωτική: 2 κρούσματα με συμπτώματα και 1 χωρίς συμπτώματα.
• Μαραθώνας: 3 κρούσματα με συμπτώματα και 1 χωρίς συμπτώματα.
• Μαρκόπουλο Μεσογαίας: 11 κρούσματα με συμπτώματα και 2 χωρίς συμπτώματα.
• Παιανία: 2 κρούσματα με συμπτώματα και 1 χωρίς συμπτώματα.
• Παλλήνη: 5 κρούσματα με συμπτώματα.
• Ραφήνα – Πικέρμι: 2 κρούσματα με συμπτώματα.
• Σαρωνικός: 1 κρούσμα με συμπτώματα.
• Σπάτα – Αρτέμιδα: 14 κρούσματα με συμπτώματα και 2 χωρίς συμπτώματα.

Κρούσματα και σε άλλες περιοχές της Αττικής

Η παρουσία του ιού δεν περιορίζεται στην Ανατολική Αττική. Κρούσματα καταγράφονται επίσης στον Βόρειο Τομέα Αθηνών, με τα στοιχεία που παρατίθενται να αφορούν:

• 7 κρούσματα στην Αγία Παρασκευή.
• 2 στο Μαρούσι.
• 1 στα Βριλήσσια.
• 1 στη Λυκόβρυση – Πεύκη.
• 1 στη Νέα Ιωνία.
• 1 στον Παπάγο – Χολαργό.
• 2 στην Πεντέλη.
• 6 στο Χαλάνδρι.

Στη Δυτική Αττική και στον Δυτικό Τομέα Αθηνών έχουν καταγραφεί τέσσερα κρούσματα: ένα στη Φυλή, ένα στους Αγίους Αναργύρους – Καματερό, ένα στην Πετρούπολη και ένα στο Χαϊδάρι.

Στον Κεντρικό και τον Νότιο Τομέα Αθηνών καταγράφονται συνολικά 12 κρούσματα:

• 3 στον Δήμο Αθηναίων.
• 1 στην Ηλιούπολη, χωρίς συμπτώματα.
• 1 στον Άλιμο.
• 4 στην περιοχή της Γλυφάδας και του Ελληνικού.
• 2 στην Αργυρούπολη.
• 1 στην Καλλιθέα.

Οι δήμοι που χαρακτηρίζονται «υψηλού κινδύνου»

Πέρα από τους «επηρεαζόμενους» δήμους, στους οποίους έχουν ήδη καταγραφεί ανθρώπινα κρούσματα κατά την περίοδο μετάδοσης του 2026, ο ΕΟΔΥ έχει χαρακτηρίσει και άλλες περιοχές ως «υψηλού κινδύνου».

Η σχετική αξιολόγηση πραγματοποιείται από την «Ομάδα Εργασίας για τον καθορισμό επηρεαζόμενων περιοχών από νοσήματα που μεταδίδονται με διαβιβαστές», μετά τη συνεκτίμηση επιδημιολογικών και γεωμορφολογικών δεδομένων.

Στις περιοχές αυτές περιλαμβάνονται οι δήμοι:

• Κηφισιάς
• Ηρακλείου
• Φιλοθέης – Ψυχικού
• Μεταμόρφωσης
• Νέας Σμύρνης
• Νέας Φιλαδέλφειας – Νέας Χαλκηδόνας
• Δάφνης – Υμηττού
• Αμφίπολης Σερρών
• Δέλτα της Μητροπολιτικής Ενότητας Θεσσαλονίκης

Στους συγκεκριμένους δήμους δεν έχουν καταγραφεί μέχρι στιγμής ανθρώπινα κρούσματα κατά την τρέχουσα περίοδο μετάδοσης. Ωστόσο, σύμφωνα με τον ΕΟΔΥ, συνυπάρχουν παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο επικείμενης μετάδοσης του ιού, όπως η εγγύτητα σε επηρεαζόμενες περιοχές, τα γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά και τα τρέχοντα ή ιστορικά επιδημιολογικά δεδομένα.

Δείτε την έκθεση του ΕΟΔΥ, ΕΔΩ

Βασιλακόπουλος: «Χρειάζεται εγρήγορση και όχι ανησυχία»

Για την πορεία της λοίμωξης και την αύξηση των κρουσμάτων μίλησε στην εκπομπή του Σπύρου Παπαδάκη και της Στεφανίας Κασίμη στον Realfm 97.8 ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ, Θεόδωρος Βασιλακόπουλος.

«Χρειάζεται εγρήγορση και όχι ανησυχία. Ακόμη κι αν μας τσιμπήσει ένα κουνούπι που έχει τον ιό του Δυτικού Νείλου και κολλήσουμε, στο μεγάλο ποσοστό των ανθρώπων η λοίμωξη περνάει εντελώς ασυμπτωματικά. Δηλαδή σχεδόν 8 στους 10 ανθρώπους που θα κολλήσουν δεν θα αναπτύξουν κανένα σύμπτωμα, ένα 20% θα παρουσιάσει μικρό πυρετό και λιγότερο από 1%, οι πιο ευπαθείς συμπολίτες μας, θα αναπτύξουν συμπτώματα πέρα από τον πυρετό, όπως κεφαλαλγία, ζαλάδα, αποπροσανατολισμό, ίλιγγο, παράλυση κάποιου άκρου».

Στη συνέχεια πρόσθεσε: «Είναι αυτοί που μας απασχολούν πολύ, διότι έχουν τη μεγαλύτερη ευπάθεια. Η κύρια ομάδα που πρέπει να ανησυχεί περισσότερο είναι οι άνθρωποι άνω των 65 ετών και με υποκείμενα νοσήματα. Τα κουνούπια κολλάνε τον ιό του Δυτικού Νείλου από τα άγρια πουλιά. Ο άνθρωπος, αν κολλήσει τον ιό, δεν μπορεί να τον μεταδώσει ούτε σε άλλον άνθρωπο ούτε σε κάποιο άλλο κουνούπι που θα τον τσιμπήσει».

Τι ανέφερε για τους ψεκασμούς και την αύξηση των κουνουπιών

Αναφερόμενος στην έξαρση των κρουσμάτων κατά τη φετινή περίοδο, ο κ. Βασιλακόπουλος δήλωσε: «Κάθε χρόνο υπάρχει ένα εθνικό σχέδιο δράσης που περιλαμβάνει ψεκασμούς, εντομοκτονίες δηλαδή, στη φάση της άνοιξης, όταν υπάρχουν οι προνύμφες των κουνουπιών. Φέτος, ειδικά στην Αττική, όπου έχουμε και το μεγάλο πρόβλημα, ζήσαμε έναν από τους πιο θερμούς χειμώνες, ακολουθούμενο από μια πολύ υγρή περίοδο, με αρκετές βροχές, παραπάνω από τον μέσο όρο. Οι βροχές ήταν καλοδεχούμενες για τον υδροφόρο ορίζοντα και για τα αποθέματα νερού που έχουμε, αλλά δημιούργησαν, μαζί με τη μεγάλη ζέστη, συνθήκες υπερανάπτυξης αυτών των εντόμων, των κουνουπιών. Για να καταλάβετε, με βάση το εθνικό σχέδιο έχουν γίνει περίπου 30% περισσότεροι ψεκασμοί από όσους είχαν γίνει πέρυσι. Εντούτοις, έχουμε μεγαλύτερη ανάπτυξη πληθυσμών κουνουπιών, ανάλογη με αυτή που είχαμε το 2018. Δεν είναι η πρώτη φορά, δηλαδή, που έχουμε κάτι τέτοιο».

Σε ερώτηση για το κατά πόσο η έξαρση θα μπορούσε να είχε προβλεφθεί και εάν έπρεπε να είχαν πραγματοποιηθεί περισσότεροι ψεκασμοί, απάντησε: «Να ερμηνεύεις τη συνέπεια εκ των υστέρων δεν σημαίνει ότι την περιμένεις και από πριν. Η εντομολογική παρακολούθηση που κάνουμε δείχνει ότι δεν υπάρχει κάποιο ιδιαίτερο πρόβλημα. Αλλά από την ώρα που κάνεις ψεκασμούς την άνοιξη μέχρι την ώρα που αυξάνονται πολύ τα κουνούπια το καλοκαίρι, δεν έχεις κάποιο προβλεπτικό μοντέλο για να ξέρεις πόση ζέστη θα κάνει και πόση υγρασία θα υπάρξει. Είναι κάτι το οποίο καθορίζεται από τον καιρό που ακολουθεί τον ψεκασμό. Επειδή υπήρξε αύξηση, έγιναν επαναληπτικοί ψεκασμοί και περισσότεροι ψεκασμοί.

Αλλά πρέπει λίγο να καταλάβει ο κόσμος κάτι: δεν μπορώ να χρησιμοποιήσω τεράστιες δόσεις εντομοκτόνων, γιατί, εκτός από τα κουνούπια, θα σκοτώσω και πάρα πολλά άλλα ζωντανά πλάσματα και θα δημιουργήσω πρόβλημα και σε πολλά φυτά. Ούτε στον αστικό ιστό είναι δυνατόν, μέσα στην Αθήνα, να κλείσουμε όλους τους ανθρώπους στα σπίτια και να ψεκάζουμε παντού με τεράστιες δόσεις, προκειμένου να μειωθούν δραστικά τα κουνούπια. Δεν είναι τόσο εύκολη, δηλαδή, η διαχείριση του φαινομένου, διότι υπάρχει τοξικότητα.

Τα φάρμακα αυτά που χρησιμοποιούνται, τα εντομοκτόνα, δεν είναι αθώα. Έχουν τοξικές δράσεις σε πολλούς άλλους οργανισμούς. Ως εκ τούτου, λοιπόν, δεν είναι τόσο απλό να πούμε: “Εντάξει, έχουμε παραπάνω κουνούπια, θα δεκαπλασιάσουμε τη δόση, θα εξαφανίσουμε τα κουνούπια και θα τελειώσει το πρόβλημα”. Δεν είναι ακριβώς έτσι. Γι’ αυτό υπάρχει και ένα εθνικό σχέδιο δράσης, το οποίο συμπεριλαμβάνει όχι μόνο τη δική μας επιδημιολογική επιτήρηση, που κάνει ο ΕΟΔΥ, αλλά και την εντομολογική επιτήρηση, που κάνει το Μπενάκειο, που είναι εξειδικευμένο εντομολογικό κέντρο, την Περιφέρεια και τους δήμους.

Υπάρχει ένα εθνικό σχέδιο, το οποίο έχει εκπονηθεί και το οποίο έχει συγκεκριμένο αλγόριθμο για το τι πρέπει να κάνεις κάθε φορά που έχεις μια έξαρση, πού να ψεκάσεις, πού να μην ψεκάσεις… Ως εκ τούτου, υπάρχει αυτό το σχέδιο και εκτελείται. Τώρα, δεν μπορώ να σας εγγυηθώ ότι κάποιος δήμος δεν καθυστέρησε λίγο να κάνει κάτι που έπρεπε. Το αντιλαμβάνεστε. Δεν υπάρχει κάποιος τρόπος να είμαστε 1.000% σίγουροι ότι όλα έγιναν 100% τέλεια. Αλλά η μεγάλη εικόνα που έχουμε είναι ότι δεν υπήρξε ολιγωρία, δεν υπήρξε, πώς να σας το πω, ελλιπής εφαρμογή του σχεδίου».

Τι απαντά για ενδεχόμενη σύνδεση με την κακοκαιρία Daniel

Ο κ. Βασιλακόπουλος ρωτήθηκε επίσης εάν εξετάζεται ενδεχόμενη σύνδεση της φετινής έξαρσης με την κακοκαιρία Daniel του 2023 και πιθανή μετατόπιση μολυσμένων πτηνών προς την Αττική.

«Όχι. Δεν υπάρχει κάτι τέτοιο το οποίο να υποπτευόμαστε. Ούτως ή άλλως, αυτά είναι μεταναστευτικά πουλιά που έρχονται και φεύγουν. Τα άγρια πουλιά δεν είναι πουλιά που ενδημούν συνήθως εδώ. Το τι θα συμβεί, πώς θα κινηθούν, τι πουλιά θα μας έρθουν και ποια από αυτά θα έχουν τον ιό του Δυτικού Νείλου είναι τυχαίο φαινόμενο. Κάποια χρονιά μπορεί να έχουμε περισσότερο Δυτικό Νείλο, ανάλογα με τα πτηνά που έρχονται, και κάποια άλλη λιγότερο».

Σε νέα ερώτηση για το εάν ο ιός θα μπορούσε να έχει μετατοπιστεί στην Αττική λόγω της συγκεκριμένης κακοκαιρίας, απάντησε: «Δεν έχουμε κάποια τέτοια ένδειξη και, αν μου επιτρέπετε, αν είχε μετατοπιστεί, θα είχε μετατοπιστεί πέρυσι. Ο Daniel δεν έγινε πέρυσι. Θέλω να πω, δηλαδή, ότι αν υπήρχε αυτό το σενάριο που λέτε… Αν υπήρχε αυτό το σενάριο, ο Daniel δεν έγινε το 2025, για να το έχουμε το 2026. Θα το είχαμε και πέρυσι».

Σε ό,τι αφορά τις περιοχές της Αττικής όπου καταγράφεται εντονότερη δραστηριότητα, ανέφερε: «Είναι η Ανατολική και η Νότια Αττική. Τον τελευταίο καιρό έχουμε περισσότερα κρούσματα και στη Δυτική Αττική. Γιατί μας λέγατε για Παλλήνη, για Αγία Παρασκευή. Όλα αυτά που σας λέω είναι Ανατολική Αττική».

https://www.enikos.gr/wp-content/uploads/2026/08/20.08.2026-ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ.mp3?_=1

Μαγιορκίνης: Αυξημένη δραστηριότητα σε Μαρκόπουλο και Σπάτα

Για την επιδημιολογική εικόνα μίλησε στην ΕΡΤ και ο καθηγητής Υγιεινής και Επιδημιολογίας της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ, Γκίκας Μαγιορκίνης, ο οποίος επισήμανε ότι το 2026 παρατηρείται αυξημένη δραστηριότητα του ιού, κυρίως στους δήμους Μαρκοπούλου και Σπάτων.

Όπως εξήγησε, η ακριβής αιτία της έξαρσης δεν μπορεί να προσδιοριστεί με βεβαιότητα. Τα κουνούπια μολύνονται από πτηνά που φέρουν τον ιό, κυρίως από κορακοειδή, όπως κοράκια, καρακάξες και κίσσες.

Σύμφωνα με τον καθηγητή, η συγκέντρωση αυξημένου αριθμού κρουσμάτων σε συγκεκριμένες περιοχές αποτελεί ένδειξη ότι ενδέχεται να υπάρχουν εκεί μολυσμένοι πληθυσμοί πτηνών.

Ο κ. Μαγιορκίνης αναφέρθηκε, ως ένα από τα πιθανά σενάρια, και σε ενδεχόμενη μετατόπιση πτηνών μετά την κακοκαιρία Daniel το 2023, περίοδο κατά την οποία η Θεσσαλία βρισκόταν στο επίκεντρο της δραστηριότητας του ιού. Η εκτίμηση αυτή διαφοροποιείται από τη θέση που εξέφρασε ο κ. Βασιλακόπουλος, ο οποίος δήλωσε ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις που να συνδέουν τη φετινή έξαρση με την κακοκαιρία Daniel.

«Οι περισσότεροι δεν θα καταλάβουν ότι μολύνθηκαν»

Ο Γκίκας Μαγιορκίνης εμφανίστηκε καθησυχαστικός ως προς την εξέλιξη της λοίμωξης στη μεγάλη πλειονότητα όσων μολύνονται.

Όπως ανέφερε, οι περισσότεροι άνθρωποι θα περάσουν τη λοίμωξη χωρίς να το αντιληφθούν, ενώ προσβολή του κεντρικού νευρικού συστήματος παρουσιάζεται περίπου σε έναν στους 150 ανθρώπους που μολύνονται.

Στις σοβαρές περιπτώσεις, η κλινική εικόνα μπορεί να είναι έντονη και να απαιτεί άμεση νοσηλεία. Συμπτώματα όπως υψηλός πυρετός, έντονος πονοκέφαλος, λήθαργος, φωτοφοβία, σπασμοί ή παράλυση μπορεί να υποδηλώνουν προσβολή του κεντρικού νευρικού συστήματος και χρειάζονται άμεση ιατρική αξιολόγηση.

Για τον ιό του Δυτικού Νείλου δεν υπάρχει ειδική θεραπεία. Η αντιμετώπιση είναι υποστηρικτική και προσαρμόζεται στην κλινική εικόνα του ασθενούς.

Πότε μπορεί να εμφανιστούν τα συμπτώματα

Ο καθηγητής σημείωσε ότι τα σοβαρά περιστατικά είναι εκείνα που χρειάζονται ειδικό διαγνωστικό έλεγχο.

Το χρονικό διάστημα από το τσίμπημα μολυσμένου κουνουπιού έως την εμφάνιση συμπτωμάτων μπορεί να διαφέρει. Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα συμπτώματα μπορεί να εμφανιστούν ακόμη και έως δύο εβδομάδες μετά το τσίμπημα.

Παράλληλα, ο κ. Μαγιορκίνης διευκρίνισε ότι δεν υπάρχει κάποια χαρακτηριστική εικόνα στο δέρμα που να μπορεί να δείξει εάν ένα τσίμπημα προήλθε από μολυσμένο κουνούπι.

Η τοπική αντίδραση προκαλείται από το σάλιο του κουνουπιού και την αλλεργική αντίδραση του οργανισμού σε αυτό και όχι από την παρουσία του ιού.

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο από σοβαρή νόσο

Αυξημένο κίνδυνο για σοβαρή νόσο από τον ιό του Δυτικού Νείλου αντιμετωπίζουν κυρίως οι ηλικιωμένοι και τα άτομα με υποκείμενα νοσήματα.

Στις ομάδες αυξημένου κινδύνου περιλαμβάνονται:

• Οι ανοσοκατασταλμένοι.
• Οι νεφροπαθείς.
• Οι καρκινοπαθείς.
• Οι διαβητικοί.
• Άτομα με καρδιαγγειακά νοσήματα.
• Άτομα με χρόνια νευρολογικά προβλήματα, όπως άνοια.
• Άτομα με χρόνια αναπνευστικά προβλήματα.