Μια παιδική χαρά στην Αρτέμιδα, ένας χώρος που θα έπρεπε να προσφέρει χαρά, ασφάλεια και ξέγνοιαστο παιχνίδι, μετατράπηκε μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα σε σκηνικό ενός σοβαρού ατυχήματος. Πριν από λίγες ημέρες, ένα 9χρονο κορίτσι υπέστη ηλεκτροπληξία, όταν ακούμπησε κατά λάθος γυμνά και εκτεθειμένα ηλεκτρικά καλώδια. Το περιστατικό προκάλεσε έντονη ανησυχία στην τοπική κοινωνία και όχι μόνο, καθώς ανέδειξε ένα πολύ ευρύτερο ερώτημα: Πόσο ασφαλείς είναι τελικά οι παιδικές χαρές όπου παίζουν καθημερινά χιλιάδες παιδιά;
Ρεπορτάζ: Κωνσταντίνα Χαϊνά
Δυστυχώς, το συγκεκριμένο περιστατικό δεν είναι μεμονωμένο, καθώς έχουν σημειωθεί και κατά το παρελθόν αντίστοιχα ατυχήματα. Από την Αττική μέχρι την επαρχία, οι εικόνες που συναντάμε σε αρκετές παιδικές χαρές είναι αποκαρδιωτικές, όπως και οι χώροι γύρω από αυτές, όπως για παράδειγμα τα πάρκα και οι πλατείες. Σκουριασμένα παιχνίδια, σπασμένα παγκάκια, χαλασμένα φωτιστικά, αλλά και το χειρότερο, εκτεθειμένα καλώδια σε κολώνες φωτισμού, που όχι μόνο δεν συντηρούνται, αλλά θέτουν ευθέως σε κίνδυνο τη σωματική ακεραιότητα των παιδιών.
Οι δήμοι, σε πολλές περιπτώσεις κάνουν λόγο για συνεχείς βανδαλισμούς. Όμως, μπορεί αυτή η εξήγηση να δικαιολογήσει τον τραυματισμό ενός παιδιού; Πόσο τακτικά ελέγχονται αυτοί οι χώροι; Είναι επαρκές το προσωπικό που αναλαμβάνει τους ελέγχους; Ποιος φροντίζει για την πρόληψη πριν συμβεί το κακό;
Χαρακτηριστική είναι η εικόνα που καταγράφηκε μόλις χθες (29/09) από την παιδική χαρά στο πάρκο Ραγκαβά, που βρίσκεται κάτω από το ανατολικό άκρο του βράχου της Ακρόπολης. Αν και πρόκειται για μία παιδική χαρά «υψηλών προδιαγραφών», που έχει λάβει τη σχετική βεβαίωση καταλληλόλητας λειτουργίας, είναι εξοπλισμένη με καινούργια παιχνίδια και προσβάσιμη με αναπηρικό αμαξίδιο, υπάρχει μία κολώνα φωτισμού, στην οποία προεξέχουν τα καλώδια, ενώ ακριβώς δίπλα τα παιδιά απολαμβάνουν το παιχνίδι τους. Όμως, όπως και στην Αρτέμιδα, μπορεί οι στιγμές ξεγνοιασιάς, να μετατραπούν σε έναν ακόμη εφιάλτη.

Παρόμοιες εικόνες με γυμνά καλώδια σε κολώνες φωτισμού αναρτήθηκαν πριν από λίγες ημέρες σε ανοιχτή ομάδα του Facebook, για την παιδική χαρά που βρίσκεται στην πλατεία Αγίου Γερασίμου, στου Ζωγράφου.
Μόλις λίγες ώρες αργότερα, ένας χρήστης του Facebook σχολίασε κάτω από την φωτογραφία ότι με δωρεά από έναν πολίτη, μπήκε ταινία βαρέως τύπου για την προσωρινή προστασία των παιδιών από κίνδυνο ηλεκτροπληξίας, παραθέτοντας σχετική εικόνα. Ωστόσο, όπως γράφει ο ίδιος, «τονίζω πως η λύση είναι προσωρινή και σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να υπάρξει περαιτέρω κωλυσιεργία από τους εκάστοτε υπεύθυνους. Θερμή παράκληση προς κάθε αρμόδιο για την άμεση επέμβαση. Μιλάμε για τα παιδιά μας».
Στις 28 Σεπτεμβρίου, μόλις πριν από δύο ημέρες, αναρτήθηκε σε αντίστοιχη ομάδα του Facebook, εικόνα από γυμνά καλώδια σε κολώνα φωτισμού, σε πάρκο που βρίσκεται ακριβώς δίπλα από την είσοδο της παιδικής χαράς στο τετράγωνο μεταξύ των οδών Παναγή Τσαλδάρη, Κρέμου και Σαλαμίνος στην Καλλιθέα.
Ο χρήστης που έκανε την σχετική ανάρτηση, την συνόδευσε με το σοκαριστικό ατύχημα που σημειώθηκε πριν από λίγες ημέρες στην Αρτέμιδα, τονίζοντας πως «καλό θα είναι να λάβουν μέτρα οι αρμόδιοι φορείς για να αποφευχθεί τυχόν παρόμοιο ατύχημα. Πολλά παιδιά βρίσκονται στο σημείο καθημερινά. Επίσης, σε ένα περίπατο διαπιστώθηκε ότι υπάρχουν και άλλες κολώνες με εκτεθειμένα καλώδια».
Την επόμενη ημέρα το πρωί, ο πρόεδρος Δημοτικής Κοινότητας 3ου Διαμερίσματος του συγκεκριμένου δήμου, δημοσίευσε φωτογραφία κάτω από την εν λόγω ανάρτηση, με τα καλώδια να είναι καλυμμένα.
Άρα μέσα σε λίγες ώρες, το πρόβλημα θεωρητικά… λύθηκε, αφού καλύφθηκαν τα καλώδια. Το ζήτημα όμως είναι, να μην υπάρχουν τέτοιες εικόνες.
Στην πλατεία Σεληνίων, στη Σαλαμίνα, χρήστης του Facebook δημοσίευσε το Σάββατο φωτογραφία με παρόμοια εικόνα με όλες τις παραπάνω, γράφοντας «εκεί που παίζουν τα παιδιά σας… Προσοχή κίνδυνος θάνατος», και πρόσθεσε «φθαρμένα καλώδια, εκτεθειμένα προεξέχουν. Ακάλυπτα και επικίνδυνα για ηλεκτροπληξία ανά πάσα στιγμή».

Το enikos.gr ήρθε σε επικοινωνία με τον κ. Γρηγόρη Κωνσταντέλλο, αντιπρόεδρο της ΚΕΔΕ και δήμαρχο Βάρης, Βούλας, Βουλιαγμένης, κάνοντας αρχικά μία πολύ απλή ερώτηση: Είναι επαρκώς συντηρημένες οι παιδικές χαρές της Ελλάδας; Με τον ίδιο να απαντά πως «η χώρα μας έχει κάνει γιγάντια άλματα, με την αλλαγή νομοθεσίας, με αφορμή ατυχήματα που έγιναν στα μέσα της δεκαετίας του 2010, ενώ υιοθετήθηκε ένα πολύ αυστηρό και κοστοβόρο πρωτόκολλο, που τηρείται και στην Φινλανδία. Σχεδόν το σύνολο των παιδικών χαρών της χώρας, λειτουργούν με τελείως διαφορετικά και ασφαλή πρότυπα, ενώ αυτές που δεν κατάφεραν να πάρουν πιστοποίηση, έχουν κλείσει ή έχουν αφαιρεθεί τα όργανα».
Μιλώντας συγκεκριμένα για τα γυμνά καλώδια στις κολώνες φωτισμού, ο κ. Κωνσταντέλλος, αρχικά ξεκαθάρισε πως εάν πρόκειται για καλώδια δημοτικού φωτισμού, την ευθύνη φέρουν αποκλειστικά οι δήμοι, ενώ εάν είναι ηλεκτροφόρα, δηλαδή για την μεταφορά ρεύματος, την φέρει ο ΔΕΔΔΗΕ.
«Τα περισσότερα εξ’ αυτών είναι παλιά δίκτυα, τα οποία δεν τα έχουν αποξηλώσει τελείως, τα έχουν ηλεκτροδοτήσει με άλλο τρόπο, με άλλο δίκτυο, και αυτά δεν τα έχουν απομακρύνει. Σε πολλά τέτοια δίκτυα βλέπουμε καλώδια, τα οποία όμως, είναι αφόρτιστα. Είναι παρατημένα εκεί, ξεχασμένα».
Ο κ. Κωνσταντέλλος εξηγεί πως οι προδιαγραφές για τα δίκτυα, τα οποία μπαίνουν μέσα σε κοινόχρηστους χώρους έχουν αλλάξει. «Τα υπόγεια αυτά δίκτυα πρέπει να μπαίνουν σε βάθος πάνω του μισού μέτρου από την επιφάνεια και πρέπει να βρίσκονται τα καλώδια σε υδατοστεγείς σωλήνες, δηλαδή να μην επηρεάζονται από την υγρασία ή το νερό. Τα δίκτυα παλαιού τύπου, που δεν υπήρχαν προδιαγραφές, ήταν επιφανειακά. Έτσι, με την πρώτη βροχή, πέφτουν οι ασφάλειες. Σε κάποια ΚΑΦΑΟ, εκεί που υπάρχουν τα ρολόγια και οι πίνακες, επειδή με το που θα βρέξει, έστω λίγο, κάπου, κάποια όδευση νερού θα επηρεάσει το δίκτυο, θα πέσει και η ασφάλεια, και κάποιοι ηλεκτρολόγοι προχωρούν σε πατέντες, με τις οποίες ουσιαστικά προσπαθούν να το κάνουν πιο δύσκολο να συμβεί αυτό. Όμως, για να διατηρήσουν τον φωτισμό, αυξάνουν τον κίνδυνο ηλεκτροπληξίας, που μπορεί να υποστεί κάποιος κοντά σε ένα απαρχαιωμένο δίκτυο».
Στην συνέχεια, εξήγησε πως υπάρχουν δύο τρόποι ώστε να λυθεί το παραπάνω ζήτημα. Όπως είπε, η πρώτη λύση είναι η αλλαγή με σύγχρονα ΚΑΦΑΟ, με σύγχρονα στοιχεία τα οποία φιλοξενούν τους σύγχρονους πίνακες και τα ρολόγια, που στοχεύει στην προστασία του πολίτη, ώστε να μην υπάρχει κίνδυνος κάποιου ατυχήματος. «Είναι προτιμότερο να έχουμε σκοτάδι, παρά να τραυματιστεί κάποιος» λέει χαρακτηριστικά.
Ακολούθως, επεσήμανε την αντικατάσταση, πολλών, εκατοντάδων μέτρων ή και χιλιόμετρων καλωδιώσεων, με σύγχρονες καλωδιώσεις στο σωστό βάθος και με την σωστή υδατοπροφύλαξη. «Δηλαδή, να είναι στεγανά τα δίκτυα ώστε να μην υποφέρουν από υγρασία που μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα». Ερωτηθείς, εάν οι δήμοι προχωρούν σε αυτές τις λύσεις, ο κ. Κωνσταντέλλος ανέφερε πως γίνονται σε αρκετούς, αλλά όχι σε μεγάλη κλίμακα, επειδή κοστίζουν, και οι πόροι είναι πεπερασμένοι.
«Εμείς που αλλάζουμε όλα τα ΚΑΦΑΟ, τα οποία είναι περίπου 70 στο σύνολό τους, και βάζουμε σύγχρονα με τηλεματική, με μεγάλη ασφάλεια για τους ανθρώπους, η δαπάνη είναι 250.000 ευρώ. Όταν θα μπούμε να φτιάξουμε όμως τα δίκτυα αυτά, πλέον μιλάμε για εκατομμύρια, άρα κι άλλα χρήματα».
Ερωτηθείς γιατί το συγκεκριμένο ζήτημα δεν αποτελεί απόλυτη προτεραιότητα για τους δήμους ως δαπάνη και ως έργο, ο αντιπρόεδρος της ΚΕΔΕ απάντησε, πως «θα έπρεπε να επιλεγεί από τα υπουργεία Υποδομών και Εσωτερικών, που θα δώσουν ένα περιθώριο 12 ή 18 μηνών, ώστε όλοι οι δήμοι να προβούν στις κατάλληλες ενέργειες και να πιστοποιήσουν ότι όλες οι υποδομές των δικτύων ηλεκτρικού ρεύματος σε κοινόχρηστους χώρους είναι επικαιροποιημένες με τις προδιαγραφές, και δεν υπάρχει κίνδυνος ηλεκτροπληξίας. Αν και θα έπρεπε να συμβεί, δεν συμβαίνει».
Σχετικά με τους ελέγχους και τις συντηρήσεις, ο κ. Κωνσταντέλλος εξήγησε πως γίνονται στον βαθμό που είναι δυνατόν λόγω του ανθρώπινου δυναμικού που υπάρχει στον εκάστοτε δήμο, ενώ παράλληλα είπε πως «κανονικά πρέπει να τηρείται και ένα αρχείο των συντηρήσεων αυτών ή των επιθεωρήσεων, το οποίο βέβαια δεν συμβαίνει θεσμικά. Δηλαδή, δεν υπάρχει κάποιος νόμος που να αναφέρει “κρατάτε αρχείο για τα υπόγεια δίκτυα ηλεκτρικού ρεύματος κάθε μήνα”».