Τα βασικά σημεία του άρθρου
- Ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης εγκαινίασε τα έργα αναβάθμισης στον αρχαιολογικό χώρο του Κεραμεικού, τονίζοντας την επιτυχή αξιοποίηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης «χωρίς τελικά να χαθεί ούτε ένα ευρώ».
- Οι παρεμβάσεις αναδεικνύουν τον πολιτιστικό πλούτο της Αθήνας, καθιστώντας την «έναν αυτοτελή τουριστικό προορισμό» και έναν «σημαντικότατο πόλο ανάπτυξης» με συνεχώς αυξανόμενες αφίξεις.
- Ο Κεραμεικός, «το ομορφότερο προάστιο της Αθήνας κατά τον Θουκυδίδη», συνδέει το χθες με το σήμερα, υπενθυμίζοντας τις αξίες της Δημοκρατίας και αναδεικνύοντας την πόλη ως «ένα μεγάλο ανοιχτό μουσείο».
Αποδόθηκε με λαμπρότητα, παρά τη σιγανή βροχή, το έργο προσβασιμότητας και ανάδειξης του αρχαιολογικού χώρου και του μουσείου Κεραμεικού. Τα εγκαίνια τέλεσε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, παρουσία της υπουργού Πολιτισμού Λίνας Μενδώνη.
«Βλέπω το χαμόγελο στα πρόσωπά σας και νομίζω ότι είναι απολύτως δικαιολογημένο, διότι πιστεύω ότι και εσείς, αλλά και όλοι μας, κάθε φορά που βρισκόμαστε σε αυτήν την ιδιαίτερη περιοχή της Αθήνας, νιώθουμε ένα δέος. Ένα δέος γι’ αυτόν τον χώρο ο οποίος συνδέει το χθες με το σήμερα, σε αυτό το μονοπάτι το οποίο βάδιζαν άλλοτε οι αρχαίοι Αθηναίοι. Είναι μια διαδρομή η οποία τώρα, κυρία υπουργέ, γίνεται ευκολότερη χάρη στις πολύ σημαντικές παρεμβάσεις οι οποίες ολοκληρώθηκαν εδώ στον Κεραμεικό, διατηρώντας αυτό το πολύ ιδιαίτερο ανάγλυφο του τοπίου, αλλά αναδεικνύοντας ταυτόχρονα και τα μοναδικά γλυπτά της πόλης που γέννησε τη Δημοκρατία»
Με αυτόν τον τρόπο υπογράμμισε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης τη σημασία των εγκαινίων για τα έργα αναβάθμισης των υποδομών στον αρχαιολογικό χώρο του Κεραμεικού.
Και συνέχισε: «Και έτσι νομίζω ότι μέσα από αυτή την περιήγηση σε αυτόν τον τόσο σημαντικό χώρο, ξανασυναντιόμαστε με ένα πολίτευμα το οποίο άντεξε στο χρόνο, μπόρεσε να ανανεώνεται διαρκώς ώστε να αποτελεί 2.500 χρόνια μετά, σίγουρα όχι το τέλειο, αλλά πάντως το καλύτερο σύστημα οργάνωσης της κοινωνίας. Και νομίζω ότι γι’ αυτό και ταξιδιώτες από όλο τον κόσμο εξακολουθούν σε όλο και μεγαλύτερα νούμερα να συρρέουν στην Αθήνα για να περιηγηθούν ουσιαστικά σε ένα μεγάλο ανοιχτό μουσείο. Ένα μουσείο το οποίο ξεπερνά τα 2100 στρέμματα, ξεκινώντας και από την Βασιλίσσης ‘Ολγας, η οποία εντάχθηκε πλέον στο δίκτυο της ιστορικής ενοποίησης των αρχαιολογικών χώρων, συνεχίζοντας στους στύλους του Ολυμπίου Θεός, για να ανηφορήσουν στον ιερό βράχο της Ακρόπολης και από την αρχαία αγορά, η οποία ήταν αντικείμενο πολύ σημαντικών παρεμβάσεων χρηματοδοτούμενων από το Ταμείο Ανάκαμψης, να καταλήξουν τελικά στον Κεραμικό» πρόσθεσε.
«Και μιλάμε βέβαια για το ομορφότερο προάστιο της Αθήνας κατά τον Θουκυδίδη, με τον έσω Κεραμικό, πέραν των τειχών, να φιλοξενεί κατοικίες, δημόσια κτίρια, αρχαία αγορά, και τον εκτός των τειχών Κεραμικό να περιλαμβάνει τα εργαστήρια των κεραμέων, τον νεκροταφείο, το δημόσιο σήμα, του οποίου η ανάδειξη ξεκινά επίσης. Εκεί ο Περικλής εκφώνησε τον επιτάφιο λόγο για όσους έπεσαν για την Αθήνα, υμνώντας τη δημοκρατία, την ελευθερία, το χρέος απέναντι στην πατρίδα.
Ίσως, το είπατε, ένα από τα πιο σημαντικά κείμενα της αρχαίας γραμματείας και ένα κείμενο το οποίο την σημερινή εποχή, τη δύσκολη εποχή για την ίδια τη δημοκρατία μας, η οποία αμφισβητείται από πολλούς διαφορετικούς πόλους, να είναι ολοένα και πιο επίκαιρο» ανέφερε ο πρωθυπουργός.
Στη συνέχεια συνεχάρη την υπουργό Πολιτισμού για το εύρος των παρεμβάσεων που έχουν γίνει στην Αττική συνολικά και εξακολουθούν να γίνονται τα τελευταία χρόνια επί της υπουργίας της.
«350 εκατομμύρια ευρώ σε παραπάνω από 100 διαφορετικές παρεμβάσεις υλοποιούνται εδώ στην Αττική. Αυτή η εθνική στρατηγική μιας διαφορετικής ανάδειξης του πολιτιστικού μας πλούτου. Όχι μόνο για να σεβαστούμε και να γνωρίζουμε το ένδοξο παρελθόν μας, αλλά και ένας πολιτιστικός πλούτος, ο οποίος δρα πια ως ένας σημαντικότατος πόλος ανάπτυξης, συνδεόμενος με την ανάδειξη της Αθήνας, ως ενός αυτοτελούς τουριστικού προορισμού. Και πράγματι είναι πολύ εντυπωσιακά τα νούμερα των αφίξεων στην Αθήνα, το τελευταίο έτος, αυξάνονται διαρκώς και ένας από τους λόγους είναι ότι πια οι επισκέπτες επιλέγουν να έρθουν στην Αθήνα όχι απλά ως ένα σταθμό μετάβασης για να επισκεφθούν τα όμορφα νησιά μας αλλά για να γνωρίσουν την Αθήνα ως έναν αυτοτελή προορισμό» ανέφερε.
«Και πιστεύω ότι η δουλειά η οποία έχει γίνει στο υπουργείο Πολιτισμού όλα αυτά τα χρόνια έχει καταφέρει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο να αναδείξει και να κάνει περισσότερο γνωστό αυτόν τον μοναδικό πολιτιστικό πλούτο της πρωτεύουσας και να κάνει και την ιστορική σύνδεση στο βάθος των αιώνων αναδεικνύοντας την πλούσια ιστορία αυτού του τόπου» πρόσθεσε.
«Δεν χάθηκε τελικά ούτε ευρώ»
Κλείνοντας ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στην αξιοποίηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης λέγοντας:
«Θέλω τελειώνοντας να καταδείξω για ακόμα μια φορά τη μεγάλη σημασία που είχε η αξιοποίηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης. Τα έργα του Ταμείου Ανάκαμψης, ένα από τα οποία είναι και το έργο το οποίο βρισκόμαστε σήμερα, ολοκληρώθηκαν με πολλή προσπάθεια εντός των προβλεπόμενων χρονοδιαγραμμάτων, χωρίς τελικά να χαθεί ούτε ένα ευρώ. Και αισθανόμαστε και εμείς δικαιωμένοι διότι κατευθύναμε σημαντικούς πόρους από το Ταμείο Ανάκαμψης σε μεγάλα έργα εθνικής εμβέλειας τα οποία αφορούν την πολιτιστικής μας κληρονομιά. Και νομίζω ότι αυτή η περιήγηση την οποία κάναμε σήμερα παρά τον βροχερό καιρό μας κάνει να αισθανόμαστε απολύτως δικαιωμένοι ότι αυτές οι σημαντικές παρεμβάσεις τις οποίες κάναμε, έπιασαν τόπο ώστε ο μοναδικός αυτός χώρος να γίνει περισσότερο γνωστός όχι μόνο στους επισκέπτες αλλά και στους ίδιους Αθηναίους».
«Γιατί πιστεύω ότι και πολλοί Αθηναίοι ακόμα δεν γνωρίζουν τον ίδιο τον πλούτο της πόλης στην οποία κατοικούν. Και νομίζω ότι εδώ πρέπει να ξανακάνουμε μια μεγάλη προσπάθεια εμείς οι ίδιοι πρώτα απ’ όλα να γνωρίσουμε την πόλη μας. Αυτό που πια γίνεται πολύ πιο εύκολο, πολύ πιο όμορφο μέσα από τις σημαντικές παρεμβάσεις οι οποίες ολοκληρώθηκαν με τη χρηματοδότηση του Ταμείου Ανάκαμψης. Αλλά φυσικά το έργο δεν σταματάει εδώ. Έχουμε πολλά ακόμα σημαντικά έργα να παραδώσουμε εντός των επόμενων μηνών. Οπότε ανανεώνουμε το ραντεβού μας για την επόμενη συνάντηση, θα έρθει και αυτή σύντομα γιατί το έργο του υπουργείου Πολιτισμού προφανώς δεν σταματά και δεν περιορίζεται μόνο στα χρονοδιαγράμματα υλοποίησης του Ταμείου Ανάκαμψης» πρόσθεσε.
«Εδώ στον Κεραμεικό, ο οποίος έχει έκταση 41.000 τετραγωνικά μέτρα, διατηρούνται πολύ σημαντικά μνημεία, για τα οποία πλέον ήρθε η ώρα να τα φροντίσουμε ακόμα περισσότερο με εξειδικευμένες μελέτες και να προχωρήσουμε σε αναστηλώσεις που πριν από μερικά χρόνια φαίνονταν ότι ήταν εξαιρετικά δύσκολες. Ο Κεραμεικός είναι ένας από τους ελάχιστους χώρους της σύγχρονης Αθήνας, όπου η τοπογραφία διατηρείται αναγνωρίσιμη σε μεγάλη έκταση και ο επισκέπτης μπορεί να αντιληφθεί τη μετάβαση από το άστυ προς την εκτός των τειχών χώρα”, ανέφερε στην ομιλία της η υπουργός Πολιτισμού Λ. Μενδώνη.
Και συνέχισε: «Από εδώ ξεκινούσαν οι μεγάλες πομπές, όχι μόνο για την Ακρόπολη αλλά και για την Ελευσίνα, και εδώ εκφωνούνταν οι επικήδειοι λόγοι προς τιμήν των επιφανών πεσόντων της πόλης. Με το έργο που αποδίδεται σήμερα, το οποίο υλοποιήθηκε την περίοδο 2023-2026 με χρηματοδότηση περίπου 4 εκατομμυρίων ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης, ανοίγει ο Κεραμεικός και πάλι στους Αθηναίους και στους επισκέπτες της πόλης”.
Όπως τόνισε η κ. Μενδώνη, «το έργο δεν συνιστά άθροισμα αποσπασματικών παρεμβάσεων. Πρόκειται για συνολική επανεξέταση του τρόπου με τον οποίο ο επισκέπτης εισέρχεται στον χώρο, κινείται και κατανοεί τα μνημεία και τη διαχρονική εξέλιξη του αρχαιολογικού τοπίου. Οι επεμβάσεις βασίστηκαν σε διεπιστημονικές μελέτες που υπηρετούν την προστασία, την αναστρεψιμότητα, τη λειτουργικότητα και την καθολική προσβασιμότητα. Έχει ιδιαίτερη σημασία ότι με τις εργασίες που έγιναν αποδόθηκαν στον αρχαιολογικό χώρο περίπου 4,5 επιπλέον στρέμματα”.
Από αυτά, συμπλήρωσε η υπουργός, τα 2.700 τετραγωνικά μέτρα αντιστοιχούν σε μια περιοχή εξαιρετικού αρχαιολογικού ενδιαφέροντος, η οποία όμως μέχρι σήμερα παρέμενε απομονωμένη και απρόσιτη στο κοινό. “Μετά την ανασκαφική διερεύνηση και τη μελέτη ανάδειξης, τα κατάλοιπα του οχυρωματικού περιβόλου, των οικιών και των εργαστηρίων από τους ελληνιστικούς ως τους ρωμαϊκούς χρόνους είναι πλέον ορατά και αναγνώσιμα. Παράλληλα, αναδιαμορφώθηκε ο λόφος της λεγόμενης Στακτοθήκης”. Πρόκειται, όπως επισήμανε η κ. Μενδώνη, για έναν λόφο, ο οποίος είχε σχηματιστεί από απορρίμματα παλαιού σαπονοποιείου και από μπάζα παλαιών ανασκαφών.
«Με την αποκατάσταση του αναγλύφου και τη φύτευση, εντάσσεται πλέον και ο χώρος αυτός οργανικά στο τοπίο, αναβαθμίζοντας τη συνολική φυσιογνωμία και την περιβαλλοντική ποιότητα του χώρου», σημείωσε η υπουργός. Σημειώνεται ότι φυτεύτηκαν περισσότερα από 3.500 φυτά στον χώρο, δέντρα ή μικρότερα.
Οι παρεμβάσεις, που υλοποιήθηκαν από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Πόλης Αθηνών και τη Διεύθυνση Αναστήλωσης Αρχαίων Μνημείων, αφορούν, μεταξύ άλλων, την αναβάθμιση της εισόδου στην Οδό Ερμού, όπου ο παλιός πρόχειρος οικίσκος, ο οποίος φιλοξενούσε το εκδοτήριο των εισιτηρίων και ένα υποτυπώδες πωλητήριο, αντικαταστάθηκε από ένα σύγχρονο κτίριο υποδοχής των επισκεπτών. Τον επισκέπτη υποδέχεται το αντίγραφο του εξαιρετικού επιτύμβιου ναΐσκου του Αριστοναύτη, ενώ στον αύλειο χώρο δημιουργήθηκε μια μικρή έκθεση επιτύμβιων μνημείων.
Επί της Οδού Ασωμάτων, έναντι της οδού Διπύλου, δημιουργήθηκε έξοδος από τον αρχαιολογικό χώρο, ο οποίος, με τις συνοδές υποδομές, καταλαμβάνει 1.700 τετραγωνικά μέτρα. Στο σημείο αυτό υπήρχαν ημιερειπωμένα κτίρια παλαιών οικιών και καταστημάτων, τα οποία είχαν απαλλοτριωθεί από το ΥΠΠΟ εδώ και δεκαετίες. Εκεί κατασκευάστηκε ένα πολυλειτουργικό κτίριο, στο οποίο συνενώθηκαν λειτουργίες εξυπηρέτησης του κοινού: Αναψυκτήριο, πωλητήριο, χώρος για ανάπαυση, μελέτη και δημιουργική απασχόληση των παιδιών, καθώς και παραμονής των επισκεπτών, αλλά κυρίως τη συμμετοχή εμποδιζομένων ατόμων, ηλικιωμένων και οικογενειών.
Στην Ασωμάτων εκτίθενται και μερικά από τα πιο σημαντικά επιτύμβια μνημεία των ρωμαϊκών χρόνων, όπως είναι η εντυπωσιακή σαρκοφάγος της Φιλωτέρας, ενώ στον αύλειο χώρο υπάρχει μία συλλογή πιθαριών, αποτέλεσμα συνεργασίας της Εφορείας Αρχαιοτήτων με το Μουσείο Νεότερου Ελληνισμού του Υπουργείου Πολιτισμού και το Κέντρο Μελέτης Νεώτερης Κεραμικής, που παραπέμπει στη μακραίωνη σχέση της περιοχής με την κεραμική παραγωγή. Τέλος, η ανάδειξη του χώρου συμπληρώνεται με την έκθεση του έργου «Μεταβίβαση» της Μαρίας Λοιζίδου, μία δωρεά του Οργανισμού ΝΕΟΝ στο Υπουργείο Πολιτισμού.
«Με τον τρόπο αυτό, η έξοδος της Οδού Ασωμάτων και ο αρχαιολογικός χώρος ενσωματώνεται στην πόλη. Δημιουργεί έναν νέο πόλο πολιτισμού και δημόσιας ζωής, συμβάλλοντας στην κοινωνική και οικονομική αναζωογόνηση και την ανάκτηση της ιστορικής φυσιογνωμίας της γειτονιάς», τόνισε η Λ. Μενδώνη, που αναφέρθηκε και στην ολοκλήρωση του έργου αναβάθμισης της Αρχαίας Αγοράς, που αποδόθηκε πριν λίγες βδομάδες.
«Αποδίδουμε και πάλι στην Αθήνα δύο εμβληματικούς αρχαιολογικούς χώρους, ανοιχτούς, πράσινους, περισσότερο προσβάσιμους και ουσιαστικά συνδεδεμένους μεταξύ τους. Δεν αποκαθιστούμε μόνο υποδομές και μνημεία. Αποκαθιστούμε τη συνέχεια του ιστορικού τοπίου και τη σχέση του με τη σημερινή πόλη και με τους ανθρώπους τους», κατέληξε.
Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ