Τα βασικά σημεία του άρθρου
- Ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ ζήτησε επίσημα συγγνώμη για το σύστημα των αναγκαστικών υιοθεσιών που εφαρμόστηκε στη χώρα τις δεκαετίες μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, χαρακτηρίζοντάς το «κηλίδα στην ιστορία μας».
- Από το 1949 έως το 1976, περίπου 185.000 βρέφη απομακρύνθηκαν βίαια από τις μητέρες τους, με την μεταχείριση των εγκύων γυναικών να χαρακτηρίζεται «απάνθρωπη» και «σκληρή».
- Ο Στάρμερ τόνισε ότι «η ντροπή ανήκει στο κράτος» και ανακοίνωσε χρηματοδότηση 4 εκατομμυρίων λιρών για την υποστήριξη των θυμάτων και την επανένωση οικογενειών.
Ο πρωθυπουργός της Βρετανίας, Κιρ Στάρμερ, ζήτησε επίσημα συγγνώμη για το σύστημα των αναγκαστικών υιοθεσιών που εφαρμόστηκε στη χώρα τις δεκαετίες μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, χαρακτηρίζοντάς το «κηλίδα στην ιστορία μας».
Από το 1949 έως το 1976, η βρετανική κυβέρνηση και χριστιανικές εκκλησίες επέβλεπαν ένα σύστημα που εξανάγκαζε και στιγμάτιζε ανύπαντρες μητέρες, πολλές από τις οποίες ήταν έφηβες, ώστε να παραδώσουν τα παιδιά τους για υιοθεσία. Υπολογίζεται ότι περίπου 185.000 βρέφη απομακρύνθηκαν βίαια από τις μητέρες τους.
«Το κράτος δεν προστάτευσε μητέρες και παιδιά»
Μιλώντας στη Βουλή των Κοινοτήτων, ο Στάρμερ δήλωσε ότι η κυβέρνηση είναι «βαθιά και ειλικρινά λυπημένη» απέναντι σε όλους όσοι επηρεάστηκαν.
«Το κράτος δεν έκανε αρκετά για να προστατεύσει τις μητέρες, τα παιδιά και τις οικογένειες από αυτή τη βλάβη και γι’ αυτή τη συστημική αποτυχία ζητώ ειλικρινά συγγνώμη», ανέφερε.
Η τοποθέτησή του ήρθε λίγες εβδομάδες μετά την επίσημη συγγνώμη της Εκκλησίας της Αγγλίας για τον ρόλο της στις αναγκαστικές υιοθεσίες, ιδίως μέσω των ιδρυμάτων φιλοξενίας εγκύων γυναικών («mother and baby homes»), όπου πολλές γυναίκες οδηγούνταν, συχνά παρά τη θέλησή τους, πριν αποχωριστούν τα παιδιά τους.
Είχε προηγηθεί έρευνα για τις κακοποιητικές πρακτικές
Η συγγνώμη της κυβέρνησης είχε προταθεί ήδη πριν από τέσσερα χρόνια από κοινοβουλευτική επιτροπή, ύστερα από έρευνα που αποκάλυψε εκτεταμένες κακοποιητικές πρακτικές εις βάρος των μητέρων.
Ανάλογες επίσημες συγγνώμες έχουν εκδώσει η Αυστραλία το 2013 και η Ιρλανδία το 2021.
Ο Στάρμερ αναγνώρισε ότι η πρακτική ήταν βαθιά ριζωμένη στο σύστημα και εφαρμοζόταν από τοπικές αρχές, εθελοντικούς και θρησκευτικούς οργανισμούς, καθώς και από τις υπηρεσίες υγείας και κοινωνικής πρόνοιας, αναφέρει το Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων.
Παράλληλα, ανακοίνωσε χρηματοδότηση ύψους 4 εκατομμυρίων λιρών για τη διευκόλυνση της πρόσβασης των θυμάτων στους φακέλους υιοθεσίας τους, την ενίσχυση υπηρεσιών επανένωσης οικογενειών και την υποστήριξη ερευνών για τις μακροχρόνιες επιπτώσεις της πρακτικής.
«Απάνθρωπη και σκληρή μεταχείριση»
Έκθεση κοινοβουλευτικής επιτροπής το 2022 χαρακτήρισε τη μεταχείριση των εγκύων γυναικών «απάνθρωπη» και «σκληρή».
Μεταξύ των πρακτικών που καταγράφηκαν ήταν η σκόπιμη άρνηση χορήγησης παυσίπονων κατά τη διάρκεια και μετά τον τοκετό, ως μορφή «τιμωρίας», καθώς και η βίαιη απομάκρυνση των νεογέννητων από τις μητέρες τους ενώ εκείνες έκλαιγαν.
Μία γυναίκα κατέθεσε ότι γιατρός τής είπε την ώρα του τοκετού: «Έμαθες τώρα το μάθημά σου;».
Άλλη επιζήσασα ανέφερε ότι γιατρός είχε δηλώσει πως «θα έπρεπε να στειρωθεί, επειδή πρέπει να είναι νυμφομανής».
Παρότι οι αμβλώσεις νομιμοποιήθηκαν στην Αγγλία, τη Σκωτία και την Ουαλία το 1967, πολλές γυναίκες εξακολουθούσαν να αντιμετωπίζουν σοβαρά εμπόδια στην πρόσβαση στην άμβλωση, καθώς αρκετοί γιατροί αρνούνταν να την πραγματοποιήσουν.
«Η ντροπή ανήκει στο κράτος»
Στη συγγνώμη που είχε απευθύνει η Εκκλησία της Αγγλίας τον περασμένο μήνα, η αρχιεπίσκοπος του Καντέρμπουρι, Σάρα Μάλι, είχε ζητήσει συγγνώμη για τον «πόνο, τη ντροπή και την ταπείνωση» που υπέστησαν μητέρες και παιδιά.
«Η ντροπή που σας έκαναν να αισθανθείτε ήταν λάθος… Εμείς είμαστε βαθιά ντροπιασμένοι που αυτό συνέβη σε ανθρώπους που βρίσκονταν υπό τη φροντίδα χριστιανικών κοινοτήτων», είχε δηλώσει.
Ο Στάρμερ επανέλαβε το ίδιο μήνυμα από το βήμα της Βουλής.
«Η ντροπή ανήκει στο κράτος και σε όλους όσοι έφεραν την ευθύνη για αυτό», τόνισε.
To all those affected by the appalling injustice of forced adoption, we are deeply and profoundly sorry.
The shame is not yours. The shame was never yours. pic.twitter.com/TiWTumO7TN
— Keir Starmer (@Keir_Starmer) July 2, 2026