Αρχαιολόγοι που εργάζονται στην Αττάλεια, στην Κουμλούκα, έφεραν στο φως ένα μεγάλο λουτρό, προσκείμενο στην οικία ενός Βυζαντινού επισκόπου στην αρχαία πόλη της Λυκίας, τον Όλυμπο. Με έκταση σχεδόν 200 τετραγωνικών μέτρων, το οικοδόμημα ξεχωρίζει ως ένα ασυνήθιστο παράδειγμα ιδιωτικού αλλά ταυτόχρονα ημι-δημόσιας χρήσης συγκροτήματος της Ύστερης Αρχαιότητας.
Ανασκαφές στην καρδιά της Λυκίας
Ο Όλυμπος, αρχαία πόλη της Λυκίας, ήταν μια από τις έξι ισχυρότερες πόλεις του Κοινού της Λυκίας – μια ομοσπονδία 23 πόλεων που καθιέρωνε την πολιτική επιφάνεια των μελών της – και βρίσκεται στο παραθαλάσσιο Εθνικό Πάρκο Beydaglari στην Αττάλεια.
Οι ανασκαφές στον Όλυμπο, έχουν ξεκινήσει από το 2006, και από τότε, έχουν έρθει στο φως ευρήματα από την Ελληνιστική, τη Ρωμαϊκή και τη Βυζαντινή περίοδο.
Στον χώρο διενεργούνται ανασκαφές μέχρι σήμερα, στο πλαίσιο του προγράμματος “Κληρονομιά για το Μέλλον” του τουρκικού υπουργείου πολιτισμού και τουρισμού, σ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου.
O αναπληρωτής καθηγητής Gokcen Kurtulus Oztaskin από το πανεπιστήμιο του Παμούκαλε, επικεφαλής των ανασκαφών, εξήγησε πως οι τωρινές εργασίες εστιάζουν στις νεκροπόλεις, τα λουτρά, τις ιδιωτικές οικίες και τις εκκλησίες.
Μία από τις σημαντικότερες αποκαλύψεις, ήταν τα μωσαϊκά στην πρώτη εκκλησία που συναντά κανείς μπαίνοντας από την κύρια είσοδο της πόλης.
Τα δάπεδα τους ήταν καλυμμένα με γεωμετρικά σχέδια και μια εκλεπτυσμένη εκδοχή της τεχνικής opus tessellatum, όπου μικρές και τραχιές ψηφίδες – από 0,5 ως 2 εκ – συνθέτουν γεωμετρικά μοτίβα.
Λουτρό της οικίας του επισκόπου – Λειτουργούσε και για τους πολίτες
Ανάμεσα στα ευρήματα της φετινής χρονιάς, ξεχωρίζει ένα ευρύχωρο λουτρό, προσκείμενο σε μια ιδιωτική οικία του 5ου ή του 6ου αιώνα μ.Χ. Ο Oztaskin σημείωσε πως, συνήθως τα λουτρά που συνδέονταν με ιδιωτικές κατοικίες, ήταν μικρά, ενώ η περίπτωση του λουτρού στον Όλυμπο, κάλυπτε σχεδόν 200 τ.μ. – δηλαδή, πολύ μεγαλύτερο από το αναμενόμενο.
Η ομάδα κατέγραψε ένα ολοκληρωμένο σύστημα θέρμανσης, το οποίο αποτελούταν από κάμινο και εγκαταστάσεις θέρμανσης τοίχων, καθώς και θραύσματα από τα εσωτερικά επιχρίσματα των τοίχων. Τα αρχιτεκτονικά αυτά στοιχεία, κάνουν την ανακάλυψη να ξεχωρίζει ως σπάνιο δείγμα του είδους του από την περίοδο της Ύστερης Αρχαιότητας.
Οι αρχαιολόγοι κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η κατοικία και το λουτρό ανήκαν στον επίσκοπο της πόλης, ο οποίος εκείνη την εποχή λειτουργούσε όχι μόνο ως θρησκευτικός ηγέτης, αλλά και ως πολιτική αρχή που έλεγχε τον πλούτο και τους πόρους της Ολύμπου.
Ο Oztaskin υπογραμμίζει: “Το λουτρό δεν προοριζόταν μόνο για ιδιωτική χρήση του επισκόπου. Είχε δύο εισόδους, μία από τον κύριο δρόμο και μια από την οικία. Συγκεκριμένες ημέρες της εβδομάδας, ο επίσκοπος επέτρεπε στους κατοίκους της πόλης να το χρησιμοποιούν δωρεάν, τόσο για λόγους υγιεινής, όσο και για λόγους υγείας”.
Αποκαθιστώντας την ταφική κληρονομιά του Ολύμπου της Βιθυνίας
Η ομάδα των ανασκαφών έχει αναλάβει την αποκατάσταση των ταφικών μνημείων της πόλης. Το 2024, ο Oztaskin πληροφορεί ότι ανακαλύφθηκαν δύο σαρκοφάγοι, θρυμματισμένες σε 370 κομμάτια.
Μετά την προσεκτική διαδικασία της συντήρησης, τα κομμάτια ξανασυναρμολογήθηκαν “σαν παζλ” και αποκαταστάθηκαν σύμφωνα με την αρχική τους μορφή. Μέχρι τα τέλη του 2025, οι συνολικά τέσσερις σαρκοφάγοι, θα στηθούν ξανά στην αρχική τους θέση ώστε να είναι προσιτές στο κοινό.
